MISCHA!

Letterlijk de hand van een ander, dat geeft haar houvast. We spraken over de taal die ze gevaarlijk vindt en daarom klein wil houden. Ze legde haar eigen inconsequente gedrag bloot. En haar nieuwe levensmotto: Trek je kleren uit en zwem!

Niet iedereen heeft er één, maar we zijn het allemaal geweest: een puber. En ik beloof je, na het beluisteren van dit gesprek is je beeld van pubers én van je eigen puberteit voorgoed veranderd. We spraken over liefhebben in de vorm van begrenzing, ik leerde dat angst de emotie is die het meest wordt overgedragen aan kinderen en ze vertelde over de tweede hechting: 'Houd ze nog even vast voordat ze uitvliegen'.

Het is het mooiste wat er is. Je zang naar boven richten, boven jezelf uitstijgen en vliegen. Met zoveel liefde spreekt ze over het genre waarin dit regelmatig gebeurt: de gospel. We spraken over durven loslaten, de kunst van het genieten en de moederstem van Diana Ross die haar altijd heeft toegefluisterd dat ze er mag zijn.

Ze kwam haar angst onder ogen en schreef een boek die alle fasen van het sterfproces blootlegt. En wat blijkt? In het echte leven vindt ze het sterven lelijker én mooier tegelijkertijd. Vervolgens besloot ze de dood een vaste plek in haar leven te geven en ging ze in een hospice werken.

Wat is winnen in tijden van echtscheiding? Als je harmonieus uit elkaar gaat of als je het geld krijgt waar je recht op hebt? Soms is een vechtscheiding gewoon nodig, zegt deze echtscheidingsadvocaat die ondanks alles nog steeds heilig in het huwelijk gelooft.

Sociale media zijn asociaal. En schadelijk, voor kinderen én volwassenen. Daarom pleit hij voor meer wetgeving (verhoging van de minimumleeftijd voor social media-accounts) en voor belasting op data. Maar we moeten zelf ook onze verantwoordelijkheid nemen.

'Until I find you', deze quote van John Irving heeft hij op zijn lichaam getatoeëerd. Hij schrijft om contact te maken, om liefde te vinden, om zichzelf te kalmeren. Belangrijke levensles: die ene grote zoektocht om jezelf te vinden, die hoef je niet alleen te doen. Kan wel, maar dat is veel minder leuk.

Mensen die anders denken moet je koesteren, niet buiten spel zetten als wappie. Trouwens, wat is anders? Ten opzichte van de norm? En wie bepaalt dan die norm? Zelf ziet hij zichzelf als een cowboy op de Highways of his life van The Isley Brothers.

We zijn het over verschillende dingen oneens. Over de waarde van juice, over het maatschappelijke belang van Mattie Valk. Over het verschil tussen de publieke en de commerciële omroepen. Maar we vinden elkaar in ons pleidooi om altijd je mening bij te mogen stellen en in de muziek van Prince.

Het succes van zijn columns, podcasts, tv-programma's en reportages zorgen ervoor dat hij juist dat laatste minder kan doen. En dat mist hij. Samen met een fotograaf onopvallend onderweg zijn naar iets dat meestal tegenvalt. Het is een terugkerend thema in zijn leven: dingen missen als ze er niet meer zijn. Verder spraken we over ongemak op tv, tegenwind in Wormer, de Blue Lotus in Velp en hoe je je niet kunt wapenen tegen mensen die ironie niet begrijpen.

Een hele generatie is opgegroeid met haar survivaltips, hoe te handelen van tongzoen tot scheiding. We spraken over een leven lang leren okee te zijn met jezelf én met de ander.

Natuurlijk wil hij het allerliefste de lach, maar kort daarop de nuancering die tot verbinding kan leiden. En we spraken over de wonderen die we zelf zijn en die ons omringen.

Hij wilde het altijd al, bij het kluppie horen dat boeken schrijft. En jezelf geoorloofd helemaal verliezen in een project, ter voorbereiding van zo'n boek. Dus weet hij nu alles over motocross en over het villen van een konijn. Verder praten we over datgene waar je vooral naar moet luisteren: muziek en podcasts.

We spreken over goed, fout, alle grijstinten die er tussen liggen en de rol van kunst in de beeldvorming.

We hoeven volgens haar geen winnaar te zijn. We mogen op ons bek gaan, zinloos onze tijd besteden en inefficiënt te werk gaan. Wat een heerlijk geruststellende gedachte.

Natuurlijk bespreken we de bankencrisis. En hoe het komt dat we blijkbaar zo weinig hebben geleerd van de kredietcrisis. En waarom het zo belangrijk is dat ieder werkend mens een huis kan betalen.

Alsof ze in een pinopak zat, zo voelde ze zich soms toen ze in Amsterdam opgroeide als kind van Japanse ouders. We spraken over verschillende vormen van moederschap en het schipperen tussen twee culturen.

Orde scheppen in de chaos, écht begrijpen hoe het zit. Dat is voor hem de schoonheid van onderzoeksjournalistiek. We spraken over de verlammende werking van de angst voor de publieke opinie en over de grenzen van vergeving.

Ze is geen anglofiel, and proud of it! Want een correspondent houdt gepaste afstand én blijft altijd nieuwsgierig. En dat is ze nog steeds. Naar het moment waarop er eindelijk eens hervormingen worden doorgevoerd. Naar de relatie tussen Harry en Meghan. En naar het niet-te-toppen kado dat de Paus aan Charles gaat overhandigen.

Moeten we vluchten, vechten of bevriezen als we worden geconfronteerd met de klimaatcrisis? Bevriezen, vindt hij. Oftewel, een moment van bezinning, rouwen om het verlies dat ons te wachten staat. Daarnaast spraken we over de positieve kant van een psychose: 'De extase over het pure zijn en dat alles er is.'

Ze wil niet shockeren, ze wil ruimte maken en truttigheid - 'alles wordt pedofilie' - taboes en stoffigheid wegblazen. En de haat op twitter, die raakt haar niet meer: 'Dan moeten ze echt met nieuwe scheldwoorden komen, want ik heb alles al gehoord.'

Zorg gaat veel verder dan het medische deel, uitgevoerd door zorgverleners. Zorg zit in ons allemaal. Hij ziet het als zijn missie om alle vooroordelen en misverstanden uit de weg te ruimen. 'Het hospice is juist een hele levendige plek.'

Hij noemde me ooit 'dat meisje', ik noemde hem vervolgens 'boomer'. Hoogste tijd dus voor een gesprek over dingen die niet meer kunnen of juist wel. 'Als je een man bent zoals ik, dan zijn mensen er op uit om je verkeerd te begrijpen.'

Hoe bepaal je of Chinezen écht gelukkig zijn? En in hoeverre kun je als correspondent écht begrijpen waarom ze het regime accepteren? We spraken over Xi Jinping op zijn berg en de steeds onrustiger wordende bodem.

Als je ergens de eerste in bent, dan word je automatisch een rolmodel. Een taak die ze serieus neemt. We spraken over de angst om alles te verliezen in je wens om samen te vallen met jezelf. Hoe je je kracht terug kunt vinden in je nieuwe kwetsbaarheid. En waarom je altijd een aanloop moet nemen om in het water te springen, erop vertrouwen dat je nooit vergeet hoe je moet zwemmen.

Dementie leidt tot geheugenverlies, maar ook tot communicatieverlies. Hij onderzoekt hoe we wél in contact kunnen blijven met mensen met dementie, onder andere door reclamestrategieën toe te passen, zoals 'de ja-kamer' en 'de illusie van de keuze'. En leve de verbeelding, want die verliezen we nooit.

Hilversum, daar vindt ze wat van. Ze vindt het een giftige omgeving waarin vrouwen van kleur niet aan bod komen. Een plek die ze liever weert. Toch is ze naar de studio gekomen. Wel anderhalf jaar te laat, maar toch.

Het geeft haar troost en blijdschap, deze vriendschap met de tv die al op haar achtste begon. Iedere ochtend om 7 uur 34 analyseert ze de kijkcijfers en ziet ze wat de gevolgen zijn van 'een slordige programmering'. Tegelijkertijd weet ze wat écht belangrijk is in het leven: liefde, gezondheid en familie waarmee je samen op de bank van een gezellig tv-programma kunt genieten, liefst eentje waarbij je moet raden wat er in een koffer zit, wie er achter het masker zit of wie de mol is.

Ouder worden vindt hij heerlijk, er vallen steeds meer puzzelstukjes op hun plek. Zijn belangrijkste levensles? Hoop houden tegen beter weten in, want er kunnen ieder moment violen gaan spelen.

Natuurlijk spraken we over muziek. En over de liefde. En over de liefde voor muziek en hoe je die het beste in woorden vat. Of juist niet, want dat vindt hij juist het mooiste aan muziek, dat die je laat voelen wat je niet kunt zeggen.

Hij duikt erin. Soms letterlijk, meestal figuurlijk. In open water, in de flipperkast, in een glas bier, in de wetenschap, in de Mavo-klas. De verbindende factor? Dat is zijn enthousiaste zelf.

Eigenlijk is hij heel begripvol. Zelfs in die mate, dat hij bereid is voorbij de feiten te kijken. Zich te verplaatsen in de burger die niet alles snapt wat er in Den Haag gebeurt - ook dat begrijpt hij - maar die het wel verdient om gehoord te worden.

We spraken over woorden vinden voor het onzegbare (bijna onmogelijk, maar dat is helemaal prima), over het duiden van angst (niet te doen), over de schoonheid van voetbal (de crosspasses van Paul Scholes) en het briljante van Nina Simone (ze ontstijgt haar eigen nummers).

Na al die jaren in de rechtbank al die zaken te hebben bijgewoond, zou je misschien verwachten dat haar vertrouwen in de mensheid minder is geworden. Maar ze is juist milder geworden, want 'we zijn allemaal mensen die stomme fouten maken.' Tijd voor meer vergevingsgezindheid.

Natuurlijk heeft een journalist andere belangen dan een woordvoerder. Maar dat hoeft niet te betekenen dat ze zich gespannen tot elkaar verhouden, vindt hij. Toch is de praktijk vaak anders. En, niet vergeten, het is geen vanzelfsprekendheid dat iemand zich laat interviewen. Gelukkig stemde Ton wel in.

'Leef je mooiste leven!' Dat is zijn motto, maar hoe weet je wat je mooiste leven is? We bespraken de maakbaarheid van het leven, hoe hij de kritiek van zweverigheid pareert en waarom zoveel clichés toch waar blijken te zijn.

Eigenlijk is hij persoonlijk niet zo geinteresseerd in het privéleven van BN-ers, maar hij heeft wel een liefde voor verhalen vertellen. We spraken over de opkomst van entertainmentnieuws, hoor en wederhoor, de juicekanalen, en waarom iedereen om de Koning lacht.

We zijn het erover eens: het obsessieve streven naar geluk moet stoppen. 'Misschien is het leven gewoon de pijlen ontduiken die op ons worden afgevuurd, af en toe lachen, iets eten en daarna sterven.'

Hij wil een neutrale duider zijn, geen activist, geen wereldverbeteraar. Trouwens, hij kan slecht tegen oorlog. Wil er geen enkele film of documentaire over zien. Luisteren naar dode muzikanten doet hij liever ook niet. Wat hij wel wil? Zichzelf steeds opnieuw uitvinden, relevant blijven.

Natuurlijk gaan we de diepte in, want ze heeft een hekel aan oppervlakkigheid. Dus spraken we over blinde vlekken, aannames, vinkjes en de vorming van identiteit. En over er écht voor de ander zijn.

Ik beloof je: nadat je dit gesprek hebt geluisterd, ga je anders nadenken over de stilte. Over welke rol stilte speelt in de politiek. Ze vertelt wat we kunnen leren van laboratoriummuizen, wat de kunst is van het oneens zijn en over het leven in het algemeen: 'Als je het leven niet moeilijk vindt, dan heb je niet goed opgelet.'

Natuurlijk bespraken we de verkiezingsuitslag. Maar hij gaf ook levenslessen waar politici én niet-politici iets mee kunnen: hoe je fouten klein kunt houden. Hoe je jezelf blijft in een onnatuurlijke beweging. En: sluit je aan en neem inititatief, want zo vind je houvast én liefde.

Hij strijdt tegen wokisme en hij doet dat door het te ridiculiseren. En hij weigert zijn taalgebruik aan te passen, omdat anderen dat opleggen. We belanden in een felle discussie over NOS sport, lukt het ons om aan het eind weer nader tot elkaar te komen?

We spraken over moreel leiderschap en over ons instrumentalistische land. En hoe je troost kunt putten uit het focussen op je zekerheden in tijden van onzekerheid.

We spraken over de schoonheid van ongemak, kwetsbaarheid en over hoe je als comedian heel lang slecht moet durven zijn, totdat de ervaring je beter maakt.

De liefde voor Europa, die kreeg hij van zijn vader mee, tijdens de vele discussies aan de keukentafel. Toen hij ontdekte dat er nog geen partij was die Europa als oplossing zag in plaats van als probleem, besloot hij er zelf één op te richten. De belangrijkste les van de afgelopen twee jaar? Dicht bij jezelf blijven, een cliché, maar dat maakt het niet minder waar.

Natuurlijk spraken we over de oorlog in Oekraine, hoe we die écht kunnen begrijpen en waarom Rusland niet gaat winnen, waarom er alleen maar verliezers zijn. Maar we spraken ook over moed, angst en verlies. En we luisterden naar de helende klanken van Jack Johnson en The Dire Straits.

Bodypositivity is dus veel meer dan blij zijn met hoe je er uitziet. Ze was altijd op dieet en pas nadat ze besloot daarmee te stoppen, 'kwamen er dingen vanonder het tapijt tevoorschijn' en ontdekte ze waar ze écht aan moest werken.

Hij stapelde het op, de emoties van verschillende tegenslagen, totdat de emmer overliep. Toen begon de rouw, hij kwam zijn pijn onder ogen en het maakte hem een mooier mens. En een betere advocaat.

We spraken over de normen en waarden die ze als kind meekreeg, over de afstand tussen weten en doen en over loslaten door iets vaker stil te staan.