Modern Dutch

Korte inhoud van het voorafgaande: Ukridge, platzak als altijd, klaagt bij zijn vriend Jimmy Corcoran over zijn gebrek aan geld, en ook over het feit dat mensen die collecteren voor allerlei goede doelen hem het weinige dat hij heeft ook nog vaak afhandig weten te maken. In haar afwezigheid wordt er op het terrein rond het huis van Ukridge’s welgestelde tante Julia een bazaar georganiseerd ten bate van de lokale Geheelonthoudersvereniging, en hij vraagt Corky om hem te helpen tijdens die invasie het huis een beetje in de gaten te houden. Bij dat huis aangekomen, wordt Corky door een lieftallig meisje om een donatie gevraagd in ruil voor een een papieren bloempje. Als hij vraagt waarom zegt ze dat het immers “Boterbloem-dag” is. Binnen vertelt Ukridge hem dat het allemaal een plan van hem is – hij heeft het meisje ingehuurd en deelt met haar het geld dat ze ophaalt. Corky is geschokt, maar Ukridge legt uit dat op geen enkel moment een echt goed doel wordt genoemd. Met het geld, op handige wijze vermeerderd door een aantal slimme weddenschappen op de renbaan, is hij van plan in Amerika een lucratieve kattenfokkerij – voor het bont – te beginnen. Een stotterende kapelaan komt binnen en klaagt over het Boterbloemen-meisje, hij heeft het bedrog door. Corky gaat haar waarschuwen maar komt bij de voordeur tante Julia tegen die vroeger is teruggekomen dan verwacht.

Opnieuw een verhaal uit de bundel Avonturen van Ukridge – financieel genie met tegenslag (Uitg. IJzer). “Stanley Featherstonehaugh Ukridge is binnen de ongeveer honderd titels van Wodehouse misschien een ‘minor character’ – met één roman en negentien verhalen – maar hij is daarom bij lezers niet minder geliefd dan Wodehouse-coryfeeën als de belezen huisknecht Reginald Jeeves en diens werkgever Bertie Wooster. Die populariteit heeft Ukridge te danken aan een verschil van inzicht. Strikt genomen is hij een klaploper en een scharrelaar, maar Ukridge ziet zichzelf anders, als ‘een financieel genie met tegenslag’.” (uit de Volkskrant-recensie van Ed Schilders)

Dit is een wat a-typisch Lord Emsworth-verhaal, vooral omdat het niet op Kasteel Blandings speelt, maar nota bene in Amerika! Toen ik dit verhaal jaren geleden voor het eerst las vond ik het teleurstellend, precies omdat het niet op het paradijselijke Blandings speelt, maar nu ik het terugzag bleek het toch juist een erg leuk verhaal te zijn vol verrassende beelden en formuleringen. De plek waar het wèl speelt, “zo’n tuinstad op Long Island” waar “Freddie’s droomhuis” staat, lijkt verdacht veel op de plek waar Wodehouse van 1952 tot aan zijn dood in 1975 zelf woonde, Remsenburg, een villawijk van de stad Southampton 124 km ten oosten van Manhattan. Toen hij dit verhaal schreef in 1950 kende hij die plek al erg goed omdat Guy Bolton daar al woonde, in wiens huis Ethel en hij vaak verbleven. Er is wel een opmerkelijk continuïteitsfoutje aan te treffen in dit verhaal. Lord E. is in Amerika om het huwelijk bij te wonen van een van zijn nichtjes met Tipton Plimsoll, een rijke Amerikaan. Dat nichtje moet Veronica Wedge zijn, de dochter van Lord E.’s zuster Hermione. Tipton is verliefd op haar geworden in Full Moon (1947), trouwt dus in Birth of a Salesman (1950) in Amerika, maar was eigenlijk volgens het verhaal aan het slot van Galahad at Bandings (1964) al met Veronica naar Londen vertrokken om met haar te trouwen op een “registry office” in Londen. Dus òfwel dat huwelijk bij de ambtenaar in Londen is toch niet doorgegaan, ofwel zo’n kaal ambtelijk huwelijk is niet erg bevallen en dus doen ze het ceremonieel nog een keer dunnetjes over. Gebeurt tegenwoordig (2019) vaak. Laten we het daar maar op houden…

Een prachtig verhaal, dit. Het is afkomstig uit de bundel The Clicking of Cuthbert (1922), die pas in 2013 een Nederlandse (Modern Dutch) vertaling kreeg als Golf is Geluk bij IJzer in Utrecht. Dit is het titelverhaal van die bundel. Het doet me op veel momenten sterk denken aan Godfried Bomans, met name aan zijn verhalen uit Buitelingen (1948). Zoals Bomans vaak massa’s ooms en neven opvoert in kennelijke navolging van Mr. Mulliner, is er bij hem ook vaak, net als hier bij Wodehouse een mengeling tussen personages die aan de werkelijkheid ontleend zijn en geheel fictionele. Als Wodehouse in dit verhaal de Russische schrijver Brusiloff laat zeggen Alle schrijvers niet goed. Behalve ik. (…)! Ik spuug mij op allemaal. P.G. Wodehouse en Tolstoi niet slecht. Niet goed, maar niet slecht. Geen schrijvers zijn goed, behalve ik. moet ik erg denken aan Bomans’ verhaal over een bokswedstrijd waarbij de auteur aan het slot van het verhaal zijn jasje en overhemd uitdoet om in zijn flanelletje de (reëel bestaande) kampioenen eens te laten zien wat ècht boksen is.

Na het afronden van Young Men in Spats / Leuke jongens! even wat anders dan de Drones Club. Dit verhaal (oorspronkelijk verschenen in de Playboy – jawel! – van april 1955) komt uit De Avonturen van Ukridge, Financieel genie met tegenslag, een bundel die wij in 2012 samenstelden voor Uitg. IJzer in Utrecht met Ukridge-verhalen die nog niet eerder in het Nederlands verschenen waren. Of Ukridge erg welkom geweest zou zijn op de Drones Club vraag ik mij af. De Principes van de Ukridges zijn immers zo heel anders dan de Erecodes van de Woosters, de Widgeons en de Mulliners!

De eigenlijke titel van dit verhaal is The Fat of the Land. Uit allerlei besprekingen en weergaven van het verhaal resp. die titel moet ik opmaken dat het de meeste lezers ontgaat dat dit weer een van de vele bijbel-citaten is die Wodehouse zo graag hanteert Genesis 45:18, uit het verhaal van Jozef met zijn broeders. Jozef, inmiddels onderkoning van Egypte nodigt zijn broers uit om bij hem in Egypte te komen wonen en te leven van, wat de Statenvertaling dan noemt “Het vette des lands”. Dat zou natuurlijk meteen de mooiste vertaling zijn van deze titel, hoewel daarbij de tweede betekenis in het Engels – “de dikken/diksten van het land” -, en daarmee het grapje verloren gaat. Ik heb daarom toch maar voor een andere titel gekozen, “suiker-ooms” die wel weer die dubbelzinnigheid terugbrengt en de minder bijbelvaste lezer niet voor een raadsel stelt. Een mens piekert wat af…

Dit is het laatste verhaal uit de bundel Young Men in Spats – en daarmee bestaat die dus nu ook in Modern Dutch en gaan we die voortaan LEUKE JONGENS! noemen. Hopelijk verschijnt hij binnen niet al te lange tijd in druk. Dit laatste verhaal is een Mulliner-verhaal, net als de twee voorlaatste, maar voor het overige is het een bundel met verhalen over leden van de Drones Club. Er zijn 21 losse verhalen over leden van de Drones Club, behalve in Leuke Jongens! verdeeld over de bundels Eggs, Beans and Crumpets, Lord Emsworth and Others, Nothiong Serious, A Few Quick Ones en Plum Pie, dus we we kunnen voorlopig nog even vooruit. Ik doe mijn best.

In dit verhaal ook weer gerecyclede thema’s zoals het inhuren van een actrice die zich voor de verloofde of een ex-verloofde van de hoofdpersoon moet laten doorgaan om hem te helpen zich uit een of andere romantische verwikkeling te redden; naast dit verhaal (uit Young Men in Spats (1936) is het mooiste voorbeeld Jeeves and the Greasy Bird / Jeeves en de Gladde Rakker uit Plum Pie (1966). Het met komisch effect gebruiken van allerlei toneeltermen kennen we behalve uit dit verhaal ook uit Barmy in Wonderland / Klatergoud! (1952).

Een verhaal uit de bundel Mr. Mulliners Sterkste Verhalen (Uitg. IJzer, Utrecht 2015). Bij het vertalen kreeg ik erg last van déja vu – waar had ik dit eerder gelezen? Voor mijn gevoel was het wel èn niet hetzelfde als wat ik me van een ander verhaal herinnerde. Opeens wist ik het : dit is hetzelfde als het zesde hoofdstuk van Barmy in Wonderland, dat ik onlangs vertaald heb met als titel Klatergoud. Dat is een merkwaardige roman die Wodehouse in 1952 heeft gescheven (op basis van een toneelstuk, The Butter and Egg Man, van George S. Kaufman ). De nachtelijke scène bij een landhuis of villa waar twee dronken jongemannen o.a een raam ingooien, een ontmoeting hebben met een butler in pyama en kamerjas, een boom invluchten uit angst voor een hond, en waarbij tenslotte het geliefde meisje thuiskomt in gezelschap van haar moeder is in Barmy in Wonderland nog veel uitgebreider dan hier. Wodehouse was een meester in het recyclen van thema’s en formuleringen uit zijn eigen verhalen. Dit verhaal spant op een bepaalde manier wel de kroon. Thomas Prenkert blijkt er in 2014 een uitgebreide studie over geschreven te hebben die op het internet te vinden is. De oudste versie van het verhaal (Dudley gets back to normal) stamt uit 1940 en het duikt daarna in allerlei vaak heel verschillende versies op als Joy Bells for Barmy, A Wedding has been Arranged, in Barmy in Wonderland dus, en tenslotte als The Right Approach (1958).

Archibald en het Proletariaat / Archibald and the Masses (1935) is weliswaar ook een verhaal uit de bundel Young Men in Spats / Leuke Jongens! maar anders dan de eerste acht verhalen uit die bundel is het geen Drones-verhaal, maar wordt het verteld door Mr. Mulliner. Als zodanig heb ik het ook al een paar jaar geleden vertaald voor de bundel Mr. Mulliners Sterkste Verhalen die in 2015 bij Uitg. IJzer in Utrecht is verschenen. Wel vers voor u ingelezen! 09-ARCHIBALD-EN-HET-PROLETARIAATDownload

In mijn vertalingen van de Wodehouse-verhalen probeer ik altijd zo weinig mogelijk restanten van het Engels te laten zitten. Bij woordspelingen, komisch verbasterde uitdrukkingen en gezegdes en al dan niet behendig aangepaste citaten van in Engeland (maar vaak niet in Nederland) bekende schrijvers, liedjeszangers en historische persoonlijkheden, allemaal dingen die bij Wodehouse vaak voorkomen, vraagt dat regelmatig om veel gepuzzel en creativiteit. Doorgaans kom ik er wel uit en zullen lezers hopelijk niet merken dat een grap of wending oorspronkelijk heel anders geweest is door het taalverschil – maar wel in dezelfde stijl of met hetzelfde effect. Dat is althans het streven. Dit keer moest ik toch een Engels woord laten staan en er een handig toelichtend zinnetje omheen bouwen, want het hele verhaal draait eigenlijk om een misverstand dat ontstaat door de overeenkomstige klank van het Engelse meal (maaltijd) en het Franse mille (duizend). Voor een betere oplossing houd ik me aanbevolen. Download

Het Geluk van de Stiffhams / The Luck of the Stiffhams (1933) is ook weer een verhaal uit de bundel Young Men in Spats (1936). Ooit, d.w.z. in 1950, is die bundel in het Nederlands uitgebracht onder de titel Veulens in Galop, maar bij mijn weten nooit herdrukt, ook niet in de Prisma-reeks waar veel mensen Wodehouse van kennen, zodat de verhalen uit deze bundel wat minder bekend zijn in Nederland. Dat is jammer, want er staan een paar echte klassiekers in, zoals Oom Fred Flitst Even Langs (MDPodcast 066) dat in 2000 door de diverse Wodehouse Societies tot het beste Wodehouse-verhaal werd gekozen. Acht van de elf verhalen uit de oorspronkelijke bundel gaan over leden van de Drones Club, zoals ook Het Geluk van de Stiffhams. Om die reden zal het boek als het in onze Modern Dutch-vertaling verschijnt gaan heten: LEUKE JONGENS!

Dit is de honderdste Modern Dutch Podcast! Een feestelijk muziekje (door het orkest van Circus Zanzara) opent deze aflevering. Ik had me voorgenomen het twee jaar vol te houden om elke week een verhaal van Wodehouse of een hoofdstuk uit een van zijn romans voor te lezen, en dat is nu dus al bijna gelukt. Het zijn bovendien verhalen in mijn eigen vertaling, die voor een deel verschenen zijn bij uitgeverij IJzer in Utrecht. Gedeeltelijk zijn het verhalen die niet eerder in het Nederlands verschenen waren, gedeeltelijk ook nieuwe vertalingen ter vervanging van de overbekende oude, die door het verglijden van de tijd versleten zijn, verouderd, die ooit grappig waren maar inmiddels heel oubollig klinken. Dat heb je met vertalingen; na een jaar of twintig klinken die ouderwets. De vertaling is de bril waarmee je naar het origineel kijkt, en daar moeten af en toe nieuwe glazen in, anders zie je het niet scherp meer en niet in de juiste kleuren. Voor deze aflevering heb ik gekozen voor een klassieker, natuurlijk een Jeeves & Wooster verhaal, een van de bekendste, en wel uit de bundel Very Good, Jeeves (1930) / Uitstekend, Jeeves (in deze vertaling nog niet verschenen!): Jeeves and the inpending Doom / Jeeves en het Dreigend Noodlot. Niet helemaal een geweldige titel voor een jubileum-uitzending, maar een fantastisch verhaal! Veel plezier. Reacties en gelukwensen worden gaarne ingewacht op [email protected]

Korte inhoud van het voorafgaande: Jeeves vertrekt voor zijn jaarlijkse vakantie naar Bognor Regis om daar te gaan garnalenvissen, en Bertie logeert op Brinkley Court, het buitengoed van zijn tante Dahlia. Tante Dahlia’s zoontje, Bonzo, is daar, alsmede Mr. Anstruther, een oude vriend van de familie, en Lord and Lady Snettisham. De zoon van Bertie’s tante Agatha, Thomas (of “Thos” genaamd), is ook aanwezig. De bejaarde Mr. Anstruther, die bang is dat Bonzo en Thos zijn rust zullen verstoren en zijn broze gezondheid schaden, heeft een prijs van vijf pond aangeboden voor Goed Gedrag voor de jongen die zich deze vakantie het best gedraagt. Thos, die normaal een lastige knaap is, gedraagt zich ditmaal keurig, tot verdriet van tante Dahlia, omdat die met Lady Snettisham heeft gewed dat Bonzo de wedstrijd zou winnen, terwijl Lady Snettisham op Thos wedde. Tante Dahlia heeft daarbij haar waardevolle chef Anatole ingezet tegen de keukenmeid van Lady Snettisham. De Snettishams proberen Bonzo om te kopen zich te misdragen, waarin ze evenwel falen omdat het joch verliefd is op de filmster Lillian Gish en zich haar waardig wil zijn. Tante Dahlia wil wraak nemen door Thos juist tot lelijke streken te verlokken. Ze vraagt Bertie om het probleem aan Jeeves voor te leggen. Daar Jeeves op vakantie is, stelt Bertie voor om het probleem zelf aan te pakken. Bertie probeert Thos te beledigen, en hem te verleiden tot wangedrag tegenover hemzelf, maar Thos blijft zich goed gedragen. Later verdient Thos zelfs bonuspunten in de wedstrijd door opvallend goede daden te verrichten. Bertie en tante Dahlia staan beschaamd en Bertie geeft toe dat ze Jeeves toch nodig zullen hebben. Hij stuurt een telegram naar Jeeves om te komen.

In dit verhaal staat de kinderlijke verliefdheid centraal van drie schooljongens voor een filmster. Ze hebben elk hun favoriet: Bonzo, het zoontje van tante Dahlia, valt op Lilian Gish, een nogal erg kleffe Amerikaanse actrice uit de tijd van de stomme film (het verhaal is uit 1929, de eerste sprekende film uit ’27). Thomas (“Thos”), het zoontje van tante Agatha, is helemaal weg van Greta Garbo, de stijlvolle Zweedse actrice, werkzaam tussen 1920 en 1941. En Sebastian Moon, het kleine broertje van de verloofde van Bertie’s vriend Sippy, gaat voor Clara Bow, hèt sexsymbool van haar tijd, die succesvol de overgang van de stomme naar de sprekende film wist te maken. Over Lillian Gish en Bonzo: Lillian Gish wordt genoemd in het nummer My Brother Makes the Noises for the Talkies van de Bonzo (!) Dog Doo Dah Band (van de LP Tadpoles 1969). Mooi toeval, maar: daarvan bestaat ook nog een Nederlandse versie door Bill Brookers Jugband – die vrijwel alle muziek voor onze podcast verzorgt – onder de titel Mijn Broertje. Te beluisteren op bbjb.nl/nl/Recordings ; klik daar op het kleine pijltje voor nr. 5 van de CD Bill Brookers’ Jugband 2005. Zang, piano èn vertaling: Henk Houtgraaf.

Korte inhoud van het voorafgaande: Tijdens een lunch met haar vertelt Bertie zijn tante Dahlia dat hij haar niet als beloofd zal kunnen vergezellen op een cruise met haar jacht op de Middellandse zee. Hij is namelijk verliefd op de schilderes Gwladys Pendlebury, die onlangs zijn portret heeft geschilderd. Bertie wil in Londen blijven om zijn rivaal Lucius Pim in de gaten te kunnen houden en zo nodig maatregelen tegen hem te kunnen nemen. Bertie’s bediende Jeeves had zich erg veheugd op de cruise met tante Dahlia’s jacht en is nu bijzonder teleurgesteld, al laat hij dat niet aan Bertie blijken. Wel uit hij zich opvallend negatief over Bertie’s portret omdat hij vindt dat die daar met zo’n hongerige blik op is afgebeeld. Jeeves meldt Bertie wanneer die thuiskomt van de club dat Gwladys Pendlebury bij een auto-ongeluk is betrokken geraakt. Het slachtoffer, dat een been gebroken heeft, is Lucius Pim, die nu op verzoek van Gwladys in Bertie’s logeerkamer is ondergebracht. De dokter heeft verboden Pim de komende tijd te verplaatsen. Lucius Pim vertelt Bertie dat zijn zus, Mrs. Slingsby, de vrouw van de bazige producent van de beroemde Slingsby’s Superbe Soep, morgen op bezoek zal komen en Gwladys ongetwijfeld juridisch zal vervolgen als ze ontdekt dat zij het was die hem heeft aangereden. Daarom vraagt Pim aan Bertie om Mrs. Slingsby niet te vertellen hoe het ongeluk precies is gebeurd en wie de dader was. Bertie zorgt daarom dat hij niet thuis is als Mrs. Slingsby op bezoek komt. Bij thuiskomst gaat hij bij de gehate Lucius Pim poolshoogte nemen.

Schilders komen er bij Wodehouse zelden goed vanaf. Doorgaans zijn het bij hem aimabele maar wat sullige of onhandige sloddervossen die matig of in elk geval onverkoopbaar werk leveren. De amateurs onder hen (zoals Edward Fothergill uit Jeeves makes an Omelette zijn het ergst, maar ook de professionals kunnen vaak alleen maar gered worden van de financiële ondergang door strips te gaan tekenen (zoals The Adventures of Baby Blobbs door Corky Corcoran in Leave it to Jeeves) of reclamewerk, waar hun werk meer voor geschikt lijkt. Een van de weinige schilders die iets verdient met zijn werk is Bill Lister in Full Moon, die – overigens onder de naam van de beroemde dierenschilder Landseer (!) – een portret mag schilderen van de Keizerin van Blandings, Lord Emsworth’ varken! In dìt verhaal, A Spot of Art uit de bundel Very Good, Jeeves, treffen we een vrouwelijke schilder, Gwladys Pendlebury, die uiteindelijk haar werk ook weet te verkopen…

Golf en cricket zijn al even typisch Engels als de boeken van Wodehouse. Die sporten komen daar dan ook erg vaak in voor. De meeste van zijn golf-verhalen (maar niet alle!) worden in het clubhuis (de ‘negentiende hole’) verteld door een verder anoniem gebleven personage dat Het Oudste Lid wordt genoemd. Voor een niet-golfer als ik was het vaak niet eenvoudig die verhalen te vertalen, enerzijds vanwege het rijke jargon, anderzijds omdat sinds Wodehouse’ tijd de regels en gebruiken van het spel niet weinig veranderd zijn en bijv. tegenwoordig alle ‘clubs’ (de stokken) andere namen hebben gekregen. Ik heb daar zelfs de hulp van een kenner als Robert Reinders Folmer voor moeten inroepen. In dìt verhaal worden overigens aan de ene kant de regels tot in het absurde gevolgd, terwijl het voor de rest eigenlijk een hoogst onregelementair potje is. Typisch Wodehouse dus weer.

Deze gaat toevallig ook weer over hoge hoeden! Ukridge is een scharrelaar met grootse ideeën. Hij is telkens op zoek naar financiële voordelen die hij met ingenieuze plannen, systemen en strategieën probeert te bereiken. Hij is een van de interessantste personages bij Wodehouse – misschien juist omdat hij een van de weinigen is in al die boeken die eigenlijk echt een beetje niet deugt. Wat een geluk voor Mabel is een verhaal uit de bundel Avonturen van Ukridge, met als ondertitel Financieel genie met tegenslag, waarin de laatste acht Ukridge-verhalen die nooit eerder vertaald waren bijeen zijn gebracht. Dat boek is in 2012 verschenen bij Uitgeverij IJzer in Utrecht. Ukridge heeft de gewoonte zijn vrienden aan te spreken met “kameraad” of als “knabo”. Dat laatste is het Esperanto-woord voor jongen. In het Engels heeft er dan vaak ‘laddie‘ gestaan. Hij heeft die knabo-gewoonte gemeen met mijn oude leraar Duits, dhr. Rogier (spreek uit: Rozjé), de broer van de beroemde Nijmeegse prof. Rogier (met -ier)…

Dit is ook weer een verhaal over leden van de Drones Club, maar de beide hoofdpersonen, Percy Wimbolt en Nelson Cork spelen in andere verhalen geen rol. Het schijnt dat het idee voor dit verhaal Wodehouse is aangereikt door zijn vriend Bill Townend. Het meest heb ik me in dit verhaal geamuseerd met de grotesk overdreven klaag- en scheldpartijen die er een groot deel van uitmaken. Vooral heel leuk vond ik hoe de tirades van het ene stel in precies dezelfde structuur worden herhaald bij het andere paar, maar met andere bewoordingen. Je zult gemerkt hebben dat ik de Eggs, Beans and Crumpets (= Drones-leden) in deze verhalen maar even vertaald heb met Snorren, Baarden en Kalen (hoewel niet in die volgorde). Dat kan misschien ook anders. Die drie termen worden hier alle drie gebruikt voor “hoofd” (en dat dan als pars-pro-toto voor de hele persoon) dus het had ook bijv. Knikkers, Knarren en Kersenpitten kunnen zijn, of Pinda’s, Paaseieren en Krentenbollen . Na adviezen vanuit de vergadering der Wodehouse Society zou het dus nog wel eens kunnen veranderen als deze verhalen ooit herdrukt worden bijvoorbeeld, maar voorlopig lijkt dit toch ook wel te voldoen. – Waar een mens zich al niet druk om kan maken.

Korte inhoud van het voorafgaande. Na het jaarlijkse ‘open podium’ in de Drones Club, prijzen alle leden de dolle conference van Cyril “Barmy” Fotheringay-Phipps en Reginald “Pongo” Twistleton-Twistleton. Een van de Drones-leden merkt op dat Barmy en Pongo een beproeving hebben ondergaan die bijna een eind had gemaakt aan hun vriendschap. Deze Baardmans vertelt het volgende verhaal, zoals hij het zelf weer van Barmy heeft gehoord. Barmy en Pongo waren naar de badplaats Bridmouth-on-Sea gegaan om hun conference te oefenen. Daar zien ze Angelica Briscoe, de dochter van de Eerw. P. P. Briscoe. Zij woont in Maiden Eggesford, een dorpje vlakbij Bridmouth. Allebei worden ze dadelijk hopeloos verliefd op haar. Pongo vertelt Barmy dat hij een dag of twee naar Londen moet, en Barmy zegt dat hij zich niet hoeft te haasten, maar wil natuurlijk de gelegenheid te baat nemen om te proberen Angelica te ontmoeten. De volgende dag, zaterdag, boekt Barmy een kamer in een pub in Maiden Eggesford en treft daar Pongo aan, die gelogen had en precies hetzelfde van plan was. Barmy ontmoet een man, een paar jaar ouder dan hij, die ook Briscoe heet Briscoe en concludeert dat hij de broer is van Angelica. Briscoe introduceert Barmy bij Angelica en Barmy stemt er maar al te graag mee in om haar te helpen bij de organisatie van het jaarlijkse schoolfeest van de dorpsschool. Pongo hoort daarvan en neemt het Barmy erg kwalijk dat hij zich stiekem zo heeft opgedrongen bij dat meisje. Barmy is groothartig tegenover zijn vriend Pongo en stuurt een briefje naar Angelica, waarin staat dat hij bij nader inzien niet kan helpen bij het schoolfeest, maar dat hij Pongo in zijn plaats zal sturen. Pongo is verrast en dankbaar. – Maar Angelica stuurt Barmy een briefje terug…

Een verhaal met veel bekende Wodehouse-elementen, zoals we die zien terugkeren in andere verhalen door de jaren heen, zoals de jaarlijkse dolle conference (the knock-about cross-talk act) uit de Drones Club, die o.a. zo’n grote rol speelt in Jeeves en de Liefde (The Mating Season), de begerenswaardige domineesdochter of het domineesnichtje (zoals Corky Pirbright), en de vesperdienst (evensong) in een dorpskerkje in de zomer die voor een bekering zorgt (vgl. Anselm Krijgt Zijn Kans uit Mr. Mulliner’s Sterkste Verhalen). Wodehouse was heel goed in het recyclen van verhaal-elementen. Gelukkig maar, want je kunt ze eigenlijk niet vaak genoeg horen…

Vandaag een wat eigenaardige aflevering van de Modern Dutch Podcast. Niet een verhaal van P.G. Wodehouse zelf deze keer, maar een van zijn stiefdochter Leonora. Toen Wodehouse in 1914 trouwde met Ethel Newton was zij tragisch genoeg als 29-jarige al tweemaal weduwe geworden. Uit haar eerste huwelijk had ze haar dochter Leonora. Toen Plum en zij in New York trouwden had hij die dochter zelfs nog nooit gezien. Ze was 11 jaar en zat in Engeland op kostschool. Vanaf het moment echter dat hij haar leerde kennen was hij verzot op haar. Leonora (‘Snorky’) raakte ook erg op haar stiefvader gesteld. Leonora had ook schrijfambities, maar het is bij de publicatie van één verhaal gebleven: The Inquest (1932) dat ze publiceerde in The Strand onder het wonderlijke pseudoniem Loel Yeo. Het is dat verhaal dat ik voor deze aflevering van de Modern Dutch Podcast heb vertaald onder de titel Het Gerechtelijk Onderzoek. Leonora trouwde in datzelfde jaar 1932 met Peter Cazalet, cricketer, jockey en later de paardentrainer van de koningin-moeder, en kreeg met hem twee kinderen, Edward en Sheran. Zij stierf op veertigjarige leeftijd in 1944 onverwacht na een eenvoudige operatie.

Wodehouse was een groot dierenliefhebber. Hun leven lang hebben Plum en Ethel honden en katten om zich heen gehad, en nabij hun laatste woonplaats op Long Island stichtten zij tenslotte zelfs het P. G. Wodehouse Animal Shelter in Westhampton Beach. De hoofdpersoon van dit verhaal gaat niet bepaald zachtzinnig met dieren om, maar wordt daarvoor dan ook lelijk gestraft, terwijl overigens tegelijkertijd vrolijk de spot wordt gedreven met de omgeving van overdreven honden-en-katten-liefhebbers waarin het verhaal zich afspeelt. Een belangrijke rol in dit verhaal speelt een jonge Pekinees, het type hond waarop Wodehouse wellicht het meest gesteld was.

Vandaag het tweede deel van dit verhaal waarin het plot een wonderlijke wending krijgt waaruit wel blijkt dat het uit onschuldiger tijden stamt dan de onze… Korte samenvatting van deel 1: In de Drones Club probeert een van de leden namens Freddie Widgeon een boek met Tennyson’s Dichtwerken te verkopen, maar niemand is geïnteresseerd. De andere Drones zijn geschokt dat Freddie zo’n boek zou hebben aangeschaft. Hij blijkt dat te hebben gedaan om indruk te maken op een meisje, en daar zit het volgende verhaal aan vast: Freddie ging naar een stadje Tudsleigh in Worcestershire om te vissen. Hij werd er verliefd op April Carroway die op Tudsleigh Court woont. April leest aan haar jongere zusje Prudence voor uit een boek met de Verzamelde Dichtwerken van Alfred, Lord Tennyson Freddie koopt ook een exemplaar om indruk te kunnen maken op April. Hij ontmoet Kapitein Bradbury, een intimiderend militair uit het Brits-Indische leger en een jaloerse rivaal voor wat betreft April. Freddie leest “De Vrouwe van Shalott” van Tennyson en weet April inderdaad voor zich te interesseren door de dichter met haar te bespreken. Ze stemt ermee in de volgende dag met hem te gaan roeien en picknicken. Bradbury bedreigt Freddie, maar Freddie blijft onverschrokken. Als hij de volgende dag in de boot zit te wachten komt niet April opdagen, maar haar kleine zusje Prudence, die hem vertelt dat April niet kan komen. April zal proberen later te komen en Freddie moet dan maar zolang Prudence meenemen. Hij gaat dus op weg met het kind. Prudence ziet dat Freddie het boek met de Dichtwerken van Tennyson bij zich heeft en spreekt hem daarover aan.

Dit is weer een verhaal uit Young Men in Spats, en dus over leden van de Drones Club. Opnieuw is daarbij Freddie Widgeon de tragische hoofdpersoon. Vanwege de lengte heb ik dit verhaal in tweeën geknipt; de eerste helft hoort u vandaag, de tweede helft volgende week. De muziek die ik gekozen heb voor de verhalen uit Young Men in Spats is Somebody Stole My Gal door Bill Brookers’ Jugband, omdat die titel zo goed past bij veel van de verhalen uit deze bundel, en speciaal dit! Ik heb er wel diep voor moeten graven in het BBJB-archief, want het is van de eerste LP uit 1974: Lazy Delicious Land. (zie BBJB.nl)

OVER HET NOODLOT (FATE) is een niet eerder vertaald verhaal uit Young Men in Spats (1936). Niemand kent dat verhaal dus nog in het Nederlands. Een primeur voor de Modern Dutch Podcast. Young Men in Spats is wel eerder vertaald, in 1950, onder de wat ongelukkige titel Veulens in Galop, maar later niet meer herdrukt. Het is er dus ook niet in de prisma-reeks, en zal daarom bij bepaalde Wodehouse-lezers minder bekend zijn. Bovendien ontbraken in die Nederlandse versie twee vertalingen uit het origineel, namelijk behalve Fate was ook Archibald and the Masses weggelaten. Dat laatste verhaal heb ik een paar jaar geleden vertaald als Archibald en het Proletariaat voor de bundel Mr. Mulliner’s Sterkste Verhalen die in 2015 bij uitgeverij IJzer is verschenen. De verhalen uit Young Men in Spats gaan op een na allemaal over leden van de Drones Club. In Over het Noodlot (Fate) is Freddie Widgeon de hoofdfiguur. Freddie Widgeon komt in twee romans van Wodehouse voor – in Ice in the Bedroom is hij de hoofdpersoon – en in negen verhalen. In acht andere verhalen en romans wordt hij alleen genoemd.

Deze week een uitzonderlijke Modern Dutch Podcast, want zonder werk van Wodehouse. Nou ja, wel iets dat sterk naar hem verwijst. Ik bespreek namelijk een indrukwekkende roman waarvan ik vind dat veel te weinig Wodehouse-liefhebbers die kennen: Wake up, Sir! van Jonathan Ames. Ook lees ik mijn vertaling voor van zowat het hele eerste hoofdstuk uit dat boek. Jeeves speelt er een belangrijke rol in, maar voor het overige brengt dit boek vooral veel nieuws voor de Wodehouse-lezer: het speelt zich af in hedendaags (althans: 2004) Amerika, de hoofdpersoon-cum-verteller is niet Bertie Wooster maar ene Alan Blair, en we reizen erin van een villaatje in een voorstad naar een kunstenaarskolonie-annex-psychiatrische inrichting. Escapisme blijft een krachtig element – maar wel op een heel ander manier dan we gewend zijn…

Vandaag het allereerste verhaal dat Wodehouse ooit schreef over Bertie en Jeeves: HOE IK VRIEND GUSSIE UIT DE KNOEI HAALDE (Extricating Young Gusssie). Hij schreef het in 1915. Het verscheen dat jaar in The Saturday Evening Post (US) en een jaar later in The Strand (UK). In 1917 werd het opgenomen in de bundel THE MAN WITH TWO LEFT FEET – and other stories. Uiteindelijk zou hij over die twee personages 35 verhalen en 11 romans schrijven. Zijn laatste Jeeves-verhaal verscheen vijftig jaar na het eerste, in 1965, in Playboy. In dit allereerste verhaal speelt Jeeves overigens nog nauwelijks een rol; hij is eenvoudig de bediende van de hoofdpersoon/verteller Bertie, en krijgt slechts twee onbeduidende zinnetjes te zeggen. Hij is nog allerminst de slimme helper die alle problemen van zijn meester oplost – en daar zelf ook niet slechter van wordt. Bertie heet in dit eerste verhaal ook nog geen Wooster, maar Mannering-Phipps. Dat komt later allemaal goed…

Samenvatting van het vorige hoofdstuk: Oom Fred weet Dunstable wijs te maken dat Jimmy Schoonmaker failliet is, en peutert £1000 van hem los, zogenaamd om zijn neef Archie uit diens verloving met Myra te verlossen maar uiteraard in werkelijkheid om zijn aandeel te betalen in Ricky’s soep-bar. Verder helpt hij Jimmy Schoonmaker zijn verlegenheid te overwinnen en eindelijk Connie ten huwelijk te vragen. Ook weet hij zijn vriend ervan te overtuigen dat Bill Bailey de meest geschikte huwelijkskandidaat is voor Myra. – Ongetwijfeld zal hij in het laatste hoofdstuk ook de laatste knopen weten te ontwarren en nog meer Licht en Luchtigheid te verspreiden !

Samenvatting van het vorige hoofdstuk: Jimmy Schoonmaker arriveert vanuit Amerika na Connie’s verzoek om hulp. Oom Fred vangt hem op bij het station en neemt hem mee naar het Wapen van Emsworth, waar ze eerst wat bijkletsen, en Oom Fred zijn oude vriend vervolgens vertelt over Myra’s verloving met Archie Gilpin. Mr. Schoonmaker bekent verder dat hij al heel lang erg verliefd is op Lady Constance, maar te verlegen om haar ten huwelijk te vragen. Hij durft haar niet eens ‘Connie’ te noemen. Oom Fred raadt hem aan het ‘Ickenham-systeem’ te volgen en haar zonder verdere inleiding in zijn armen te nemen, te kussen en ten huwelijk te vragen. Om zich wat moed in te drinken is een speciaal bier van Het Wapen van Emsworth wellicht behulpzaam.

Samenvatting van het vorige hoofdstuk: Briggs benadert haar voormalige werkgever Lord Tilbury, met het aanbod de Keizerin voor hem te stelen en zo de Hertog van Dunstable te passeren. Tilbury neemt haar aanbod aan en geeft haar een cheque. Oom Fred raadt haar echter aan regelrecht naar Londen te reizen om die cheque te innen zodra de bank opengaat omdat Tilbury van plan is hem tegen te houden. Dan hoort Oom Fred van Archie Gilpin dat deze gelukkig weer verloofd is met Millicent Rigby, met wie hij even een kleine onenigheid had – zodat hij nu echter met twee meisjes tegelijk verloofd is… Met het andere meisje, Myra Schoonmaker, (die zich met hem verloofd had als venijnig gebaar richting Bill Bailey, toen ze vanwege een misverstand korte tijd kwaad op Bill was) wil hij de verloving niet direct verbreken, omdat zijn oom de Hertog dan minder snel geneigd zal zijn hem de £1000 te geven die hij nodig heeft om zich in te kopen in de soep-bar van zijn neef Ricky.

Samenvatting van het vorige hoofdstuk: Nu Dunstable de foto’s van de kleine George als bewijs heeft van het feit dat Lord Emsworth de scheerlijnen van de padvinders heeft doorgesneden, realiseert hij zich dat hij Lavender Briggs niet langer nodig heeft, omdat hij met die foto’s Emsworth regelrecht kan chanteren en zo de Keizerin van hem kan afdwingen. Hij regelt een ontmoeting met Lord Tilbury in de tuin van herberg Het Wapen van Emsworth, waar echter Lavender Briggs hen toevallig kan afluisteren en zo te weten komt dat Tilbury haar cheque heeft tegengehouden en bovendien dat hij van plan is Tilbury nu zelfs £3000 te vragen voor de Keizerin.

Samenvatting van het vorige hoofdstuk: Kleine George vertelt aan de Hertog van Dunstable dat hij gezien heeft dat het Lord Emsworth persoonlijk was, die de tentsnoeren van de padvinders heeft doorgesneden, en dat hij daar bovendien foto’s van gemaakt heeft! De Hertog neemt het fotorolletje onmiddellijk in beslag om het te laten ontwikkelen als bewijs. Oom Fred dwingt Connie daarover te zwijgen door te dreigen dat hij zal bekendmaken dat het Beach was die de tentsnoeren van de padvinders heeft doorgesneden (wat overigens niet waar was, want dat had immers Lord E. gedaan), wat voor een schandaal zou zorgen in het graafschap en waardoor ze ongetwijfeld haar geweldige butler zou verliezen. Connie neemt in haar wanhoop contact op met James Schoonmaker in Amerika (voor wie zij warme gevoelens koestert), en roept hem per telegram te hulp.

Samenvatting van hoofdstuk 5 en 6. (samenvatting van de eerdere hoofdstukken te vinden bij H 3, 4 en 5). Lord Tilbury heeft ooit tegen de Hertog van Dunstable gezegd dat hij wel £2000 pond overhad voor een prachtig varken als de Keizerin van Blandings. De hertog vraagt daarom Lavender Briggs tegen betaling van £500 de Keizerin voor hem te stelen. Briggs huurt op haar beurt de onbetrouwbare varkensknecht George Cyril Wellbeloved in om haar daarbij te helpen. Ook beweert ze nog een tweede assistent achter de hand te hebben. Terwijl die samenzwering plaatsvindt volgt Lord Emsworth de raad van Oom Fred op en snijdt ’s ochtends in de kleine uurtjes de scheerlijnen van de padvinders door…. Oom Fred hoort van Myra dat Bill door Lavender Briggs, die weet wie hij werkelijk is, gechanteerd wordt om haar te helpen bij het stelen van het varken, maar de gewetensbezwaarde Bailey bekent zijn identiteit en het plan aan Lord Emsworth, die Briggs en Wellbeloved allebei ontslaat, maar tevens Bailey’s ware identiteit aan Lady Constance bekendmaakt.

Rond vrijwel alle afleveringen van de Modern Dutch Podcast is er muziek van Bill Brookers’ Jugband. Ook rond de hoofdstukken van GRAAG GEDAAN! Wodehouse heeft bijna al die hoofdstukken trouwens nog verder opgedeeld en waar hij dat doet horen we telkens ook weer even de BBJB – om precies te zijn met het nummer Sitting, singing in a meadow, geschreven door Henk Houtgraaf, de pianist. Het staat op de LP Crazy Words, Crazy Tunes. (zie BBJB.nl) De aflevering van vandaag wordt overigens afgesloten met een ander nummer – het spreekt straks vanzelf waarom. De BBJB heeft het vast ook ooit gespeeld, maar ik heb er geen opname van. Daarom een live-uitvoering door de Muskat Ramblers.

Samenvatting van het vorige hoofdstuk. (De samenvatting van de eerdere hoofdstukken staat in de begeleidende tekst van de vorige weken.) Terug op het kasteel wordt het misverstand over het stadskantoor helder en Bill Bailey en Myra worden dankzij Oom Fred herenigd. De padvinders laten Lord Emsworth het water van de vijver induiken, zogenaamd om een van hen te redden, maar de “drenkeling” blijkt een boomstammetje te zijn. Voor de Hertog van Dunstable is het eens temeer bewijs van Lord Emsworth’ geestelijke gestoordheid, volgens de Hertog veroorzaakt of verergerd door Emsworth’ omgang met zijn varken. Oom Fred geeft inmiddels Lord Emsworth de raad, wraak te nemen op de padvinders door ’s morgens vroeg, als ze nog liggen te slapen, de scheerlijnen van hun tent door te snijden.

Samenvatting van het vorige hoofdstuk. (De samenvatting van de eerste twee hoofdstukken staat in de begeleidende tekst van vorige week.) Bill Bailey wacht de volgende dag samen met zijn vriend Pongo Twistleton en Pongo’s Oom Fred als getuigen op het stadskantoor van Milton Street, maar Myra komt niet opdagen. Oom Fred, die al lang geleden zeer bevriend was met Myra en haar vader, en die meteen zeer gesteld is geraakt op zijn nieuwe vriend Bill Bailey, loopt toevallig Lord Emsworth tegen het lijf die in Londen is voor de Opening van het Parlement. Hij zorgt ervoor dat Emsworth hem uitnodigt voor een bezoek aan Blandings, samen met Bill Bailey, die daar onder de naam Cuthbert Meriwether zal verblijven en zogenaamd een oude vriend van hem is, die zojuist is teruggekeerd uit Brazilië. Hij hoopt op die manier de relatie Bill/Myra te lijmen.

Korte samenvatting van het verhaal t/m hoofdstuk 2. Myra Schoonmaker, de dochter dan de Amerikaanse miljonair James Schoonmaker is door Lady Constance Keeble onder toezicht gesteld op Kasteel Blandings, ver van de hoofdstad, omdat ze tijdens het Londense ‘seizoen’ een romantische relatie is aangegaan met de Bill (eig.: de Eerw. Cuthbert) Bailey, een onbemiddelde hulppredikant in een Londense volkswijk. Haar druilerige aanwezigheid op het kasteel draagt alleen maar bij aan Lord Emsworth’s andere problemen zoals de bemoeizuchtige ijver van zijn nieuwe secretaresse Lavender Briggs, de aanwezigheid van de grofbesnaarde Hertog van Dunstable, die zichzelf weer eens heeft uitgenodigd voor een langdurig bezoek aan het Kasteel, en de groep herrieschoppende padvinders die met toestemming van Lady Constance kampeert bij zijn anders zo idyllische vijver. Als Connie (Lady Constance) aankondigt dat de de volgende dag afwezig zal zijn wegens een kappersbezoek in Shrewsbury, belt Myra meteen haar Bill Bailey, en spreekt met hem af op een stadskantoor in Londen om zich met hem in de echt te laten verbinden.

Omdat dit boek zowel een Blandings– als een Oom Fred-roman is, komen er ook personages in voor uit beide reeksen. Alles bij elkaar veel sprekende personages dus, veel stemmen, wat voor de vertaler niet veel uitmaakt, maar voor de podcaster wel… Clarence, de negende graaf van Emsworth, de verstrooide kasteelheer van Blandings Lady Constance Keeble, weduwe, de uiterst dominante zuster van Lord Emsworth George Threepwood, de twaalfjarige kleinzoon van Lord Emsworth Lavender Briggs, Lord Emsworth’ nieuwe nijvere secretaresse De Keizerin van Blandings, Lord Emsworth’ geliefde prijsvarken George Cyril Wellbeloved, de varkensknecht die de Keizerin verzorgt Frederick Altamond Twistleton, de vijfde graaf van Ickenham, ook genaamd Oom Fred, vriend van Lord Emsworth en verspreider van Licht en Luchtigheid Pongo Twistleton, een lid van de Drones Club, en neef van Lord Ickenham James (voor oom Fred: Jimmy) Schoonmaker, een amerikaanse miljonair, een oude vriend van Lord Ickenham en een nieuwere vriend van Lady Constance Myra Schoonmaker, de lieftallige dochter van James Schoonmaker The Reverend Cuthbert “Bill” Bailey, hulppredikant in de Londense volkswijk Bottleton East, vriend van Pongo en verloofde van Myra Schoonmaker Alaric Hertog van Dunstable, een opvallend lompe edelman Archie Gilpin, beeldend kunstenaar en de bijzonder knappe neef van de hertog van Dunstable George Alexander Pyke, tegenwoordig Lord Tilbury, succesvol uitgever van kranten en tijdschriften en varkensliefhebber Millicent Rigby, Lord Tilbury’s secretaresse, stiekem verloofd met Archie Gilpin Beach, butler op Kasteel Blandings

Dit is half een Blandings-roman – een bucolisch verhaal dus rond de zachtmoedige Lord Emsworth en zijn eeuwige prijsvarken, dat zich afspeelt in diens privé-paradijsje Blandings, ver van de werkelijke wereld zoals wij die kennen – en half een Oom Fred-verhaal, waarbij Oom Fred, de Graaf van Ickenham juist de bij-de-tijdse, sociaal uiterst behendige man-van-de-wereld is, een rol die op Blandings meestal vervuld wordt door Emsworth’ broer Galahad Threepwood, maar om mij onduidelijke redenen deze keer dus door Oom Fred, die we kennen uit een reeks schelmenromans en dito verhalen (zoals Oom Fred Flitst Voorbij, dat vorige maand als Modern Dutch Podcast te beluisteren was). De vertaling is heet van de naald, ik heb hem de afgelopen maanden gemaakt en gekozen enerzijds omdat ik even iets anders wilde dan Jeeves & Wooster waar ik hiervoor aan gewerkt heb (alle 35 losse verhalen vertaald, nog niet allemaal verpodcast, we houden er nog een paar tegoed), en anderzijds omdat ik juist bij het vertalen van J&W merkte dat Wodehouse in de latere verhalen nog altijd sterker werd qua stijl. Ik koos daarom nu deze roman uit 1961, toen Wodehouse dus al tachtig jaar oud was, om te zien of die ook zo sterk was qua stijl. Oordeel zelf…

Deze week een extra aflevering van onze podcast t.g.v. de voorjaarsbijeenkomst van de P.G. Wodehouse Society bij Szmulewicz in Amsterdam. Op die bijeenkomst houden we natuurlijk de traditionele sterke verhalen-wedstrijd, maar dit is echt waar: eindelijk is hier een aflevering van de Modern Dutch Podcast zoals die in feite ooit bedoeld was, met iets inhoudelijks rond Wodehouse enzo – hoewel toch ook niet zonder een spiksplinternieuw (vertaald en) voorgelezen fragment!

Voorlopig even een laatste Mr. Mulliner-verhaal. Het komt, net als de vorige twee, uit de bundel Mr. Mulliners Sterkste Verhalen, waarin elf Mr. Mulliner verhalen die niet eerder in het Nederlands werden vertaald te vinden zijn. De bundel werd in 2015 uitgebracht door Uitgeverij IJzer te Utrecht. Verkrijgbaar in of via de boekhandel, dan wel rechtstreeks bij wwww.uitgeverij-ijzer.nl. Ook verschillende andere boeken van Wodehouse in Modern Dutch-vertaling (over Ukridge, Golf en Jeeves) zijn op die manier verkrijgbaar. Informatie ook ev. via [email protected]

Vandaag weer een verhaal van Mr. Mulliner. De verhalen die Mr. Mulliner vertelt zijn eigenlijk altijd voorbeelden bij een van zijn bizarre stellingen, die hij vrijwel zonder uitzondering ontleent aan de avonturen van een oom, een neef of, zoals in dit verhaal, een ‘verre bloedverwant’. Hij moet wel erg veel ooms en neven gehad hebben, ga je na een tijdje denken. – Godfried Bomans, die andere humoristische schrijver, had ook niet zelden de neiging hilarische belevenissen toe te schrijven aan een van zijn talloze fictieve ooms, tantes of neven. Met name als panel-lid in radio- en TV-programma’s als Hou je aan je Woord en Kopstukken deed hij dat. Hij begon zijn verhaal dan met de woorden ‘Ik had eens een oom…’ waarop het publiek al begon te lachen omdat het wist dat er dan weer zo’n uit de hand lopend voorbeeld ging komen. Ik herinner me o.a. zo’n verhaal van Bomans waarin hij met een bus vol ooms naar Rome ging, voor een voetbalwedstrijd, geloof ik. Ik heb me nooit aan de indruk kunnen onttrekken dat Bomans die ooms ontleend had aan Wodehouse’s Mr. Mulliner…

De komende drie weken biedt de Modern Dutch Podcast enkele van de verhalen van Mr. Mulliner. Wodehouse schreef veertig verhalen waarin Mr. Mulliner optreedt als verteller. Zijn publiek bestaat altijd uit de de andere gasten van diens stamcafé The Angler’s Rest. Die andere gasten worden altijd alleen aangeduid d.m.v. het drankje dat zij drinken. Ook verder kunnen zij niet erg uit de verf komen, want Mr. Mulliner voert steeds vrijwel onafgebroken het woord. In veel van Wodehouse’ verhalen komen, zoals hier, Anglicaanse geestelijken voor. Vaak is dat een beetje een probleem voor de vertaler, want hoewel veel van de gebruikte begrippen (bishop, vicar, curate, parish, cassock, chasuble) in het Nederlands voortreffelijk vertaald zouden kunnen worden met Rooms-Katholieke termen (resp, bisschop, pastoor, kapelaan, parochie, toog, kazuifel), zou dat de lezer doorgaans ernstig verwarren, want de Anglicaanse kerk is uiteraard protestant, en aangezien de bishops, vicars en curates uit de verhalen getrouwd zijn of juist allerlei liefdesperikelen hebben, kun je dat niet vertalen met termen voor RK celibatairen. Dus moeten de vicars wel dominees worden bijvoorbeeld, of pastores. Maar ja, hoe heten dan hun curates? Daar blijft dan de wat twijfelachtiger term ‘hulppredikant’ voor over. Mager. Klinkt ook niet lekker. Nou ja, niks aan te doen. Anselm hier is dus een hulppredikant, vooruit.

Korte inhoud van het voorafgaande: Ondanks het prachtige weer voelt Lord Emsworth zich ellendig; het is die ene dag in augustus, waarop het jaarlijkse Zomerfeest van de dorpsschool wordt gevierd, traditioneel op het terrein van Kasteel Blandings. Zijn kostelijke tuinen en gazons worden overspoeld met kermisattracties, theetenten en ander amusement voor de menigte, dit jaar zelfs nog aangevuld met een fiks aantal Londense bleekneusjes die hier voor hun gezondheid zijn heengestuurd. Bovendien is Lord Emsworth’ Glasgowse oppertuinman Angus McAllister weer begonnen te zeuren over zijn droomproject: een grindpad door Blandings’ beroemde taxuslaan, waar Lord Emsworth nu juist zo dol is op het verend mostapijt dat daar ligt. Ook zijn zuster Constance lijkt een voorstander van het gehate grindpad. Dat zijn dus twee dominante persoonlijkheden die de zielenrust van de oude Graaf bedreigen. Tijdens een bezoekje aan het dorp, om de tuintjes van de dorpelingen te jureren, wordt Lord Emsworth angst aangejaagd door een grote hond, maar hij wordt gered door een van de Londense bleekneusjes, een klein meisje genaamd Gladys. Ze kletsen samen wat en Lord Emsworth is diep onder de indruk wanneer ze hem vertelt dat ze McAllister een steen tegen zijn scheenbeen heeft gegooid toen hij haar in de kraag wilde grijpen omdat ze bloemen wilde plukken in de tuin van het kasteel. Lady Constance wil inmiddels de arme Lord Emsworth dwingen sociaal te doen op het schoolfeest, een toespraak te houden en zich te kleden in een keurig pak met stijve boord en hoge hoed…

Deze en de volgende week een ander verhaal dat bij veel Wodehouse-lezers favoriet is: Lord Emsworth and the Girl Friend uit de bundel Blandings Castle and Elsewhere (1935).Vrouwelijke personages komen er bij Wodehouse, tenzij ze Sally heten of Sue, doorgaans slecht vanaf. Niet alleen de talloze tantes in zijn boeken zijn afschrikwekkend (in mindere mate zelfs Bertie Wooster’s good and deserving Aunt Dahlia), ook de eindeloze reeks verloofdes van Bertie en andere Drones-leden blijken stuk voor stuk ‘not gentlemen‘. Zijn vrouwelijke golfspeelsters, filmsterren en met name romanschrijfsters kunnen allemaal beter worden vermeden. (Ex-)bardames en revuedanseresjes gooien iets hogere ogen, maar één vrouwelijk personage steelt absoluut de show: Gladys, het Londense bleekneusje dat de ware Clarence in Lord E. weet aan te spreken.– De vertaling is uit de bundel met nooit eerder in het Nederlands vertaalde Blandings-verhalen Lord Emsworth bedoelt het goed (2001), een uitgave van de P.G. Wodehouse Society, geïnitieerd door de toenmalige voorzitter Jelle Otten.

Na héél veel Jeeves-verhalen in de afgelopen maanden eindelijk weer eens iets uit een andere reeks: Uncle Fred flits by (1935) uit de bundel Young Men in Spats. Als zodanig behoort het tot de Drones Club-canon. De eigenlijke hoofdpersoon is dan ook Reginald “Pongo” Twistleton, die we uit ander Drones-verhalen kennen. Vooral ook echter is Pongo (net als in verschillende romans als Uncle Dynamite en Uncle Fred in the Springtime) de ‘aangever’ van zijn oom Fred, de titelheld van dit verhaal. Oom Fred is Frederick Altamont Cornwallis Twistleton, 5th Earl of Ickenham, een even malicieuze als dynamische oude heer die het onze arme, zachtmoedige Pongo altijd weer erg moeilijk maakt. Dit verhaal werd in het jaar 2000 door leden van Wodehouse Society’s wereldwijd (voor de verzamelbundel What Ho!) gekozen als Wodehouse’ beste verhaal.

Vandaag, op Kerstavond, brengt de Modern Dutch Podcast een toepasselijk extra verhaal. Ben Schott, die onlangs Jeeves and the King of Clubs publiceerde, een interessante pastiche van een Wodehouse-roman – uiteraard lustig omstreden in Wodehousiaanse kringen -, schreef voor The Spectator van deze maand, december 2018, een kort Kerstverhaal over Jeeves en Wooster. Vandaag reeds in vertaling bij de Modern Dutch Podcast! Schott’s verhaal is niet alleen schitterend getroffen qua stijl, maar het is bovendien ook een geestige satire rond de actuele politieke situatie in Engeland waarin de belangrijkste spelers, May, Johnson, Corbyn, Farage, Rees-Mogg, een veeg uit de pan krijgen. De muziek is deze keer van Barbers & Bishops, het Haarlemse gezelschap waarvan Karel Blommestein, oud-voorzitter van de Wodehouse Society lang en enthousiast deel uitmaakte.

De Ware Kerststemming (Jeeves and the Yule-tide Spirit, 1927) uit de bundel Uitstekend, Jeeves, is een van mijn favoriete Wodehouse-verhalen. Bijna alle Jeeves-verhalen (en trouwens ook bijna alle ander Wodehouse-verhalen) spelen in een stralende zomertijd, met hoogstens een onweersbuitje dat goed uitkomt in het plot. Alleen dit verhaal en Tuppy’s Beproeving zijn in de kersttijd gesitueerd. Met het kerstfeest hebben beide verhalen overigens niets te maken, het zijn de bekende vermakelijke verwikkelingen waar het om gaat. Jeeves wilde ook eigenlijk helemaal niet naar Skeldings Hall in Hertfordshire, waar het verhaal zich afspeelt, maar naar Monte Carlo, zoals oorspronkelijk Bertie’s bedoeling was. Als Bertie oppert dat men in Monte Carlo toch niet de ware Kerststemming kan proeven, antwoordt hij onbewogen: “Heeft men dan de Ware Kerststemming van node, m’neer?”