Het Mediaforum
2,052 episodes — Page 25 of 42
Avinash Bhikhie: “Als een deel van een rapport lekt vinden wij dat al heel vaak nieuws”
Aan tafel zitten Jan-Kees Emmer, Avinash Bhikhie en Spraakmaker Stine Jensen. Het mediamoment van Emmer gaat over de New York Times, zij hebben een visuele reconstructie gemaakt van de bestorming van het Capitool op 6 januari. Wat waren de belangrijkste conclusies? Wat maakt de reconstructie zo goed? Het mediamoment van Bhikhie gaat over de foto’s die in kranten verschijnen van de hittegolf in de VS en Canada. Schets dit het beeld voldoende? Hoe kan het dat we de schrijnende beelden niet zien? Emmer: “Het leed speelt zich achter de voordeuren af en dat is dus veel moeilijker in beeld te brengen”. Vorige week is een rapport van het Internationale Panel over klimaatverandering, ook wel bekend als IPCC, uitgelekt. Met een nogal verontrustende strekking: het voorbestaan van de mensheid is in gevaar. In Nederlandse media kwam dit nieuws nauwelijks aan bod, constateerde ook cultuurhistoricus Eva Rovers in de Volkskrant. Waarom haalde dit rapport niet de Nederlandse voorpagina’s? Is er nog te veel onduidelijk? Of is de kwestie klimaatverandering niet nieuw en dus nieuwswaardig? Slovenië is het komende half jaar EU-voorzitter. Normaal is het overdragen van het stokje een feestelijk moment, maar gisteren niet zo. Ursula von der Leyen tikte Slovenië op de vingers vanwege de rechtstaat en de persvrijheid die onder druk staan. Onze eigen eurocommissaris Frans Timmermans liep van het podium af toen het tijd was voor de groepsfoto. Hij wilde niet met de Sloveense premier Jansa op één kiekje. Waarom doet Timmermans dat? En wat bereikt hij ermee? Waarom ligt de focus vooral op de situatie in Polen en Hongarije, en niet Slovenië? Het Sloveense staatspersbureau krijgt al een half jaar niet betaald, omdat het volgens de Sloveense regering te onafhankelijk is. Pas als er een regeringsgezinde top wordt aangesteld, gaat de geldkraan weer open. Moeten we als Nederlandse journalisten solidair zijn met onze Sloveense collega’s? Tot slot nog het IS-debat van gisteren. Volgens het PVV-kamerlid Gidi Markusower omgeeft minister Kaag zich graag met terroristen, zo zei hij. Hanneke Van der Werf van D66 vroeg de voorzitter om in te grijpen, plaatsvervangend kamervoorzitter Martin Bosma van de PVV die aangaf dat hij dat niet wilde doen, en Corine Ellemeet van GroenLinks, die vervolgens vertrok. Had Bosma moeten ingrijpen?
Thomas Muntz: “Soms is de oneliner van een corona-scepticus een stuk geestiger dan iemand die noest de wetenschap volgt”
Aan tafel zitten Thomas Muntz, Frénk van der Linden en Spraakmaker Adriana van Dooijeweert. Het mediamoment van Muntz gaat over een discussie tussen een corona-scepticus en Maarten Keulemans, wetenschapsjournalist en coronadeskundige van de Volkskrant. Hoe verliep die discussie? Het fragment is door Café Weltschmerz is verwijderd. Waarom is dat zo? Het mediamoment van Van der Linden gaat over de discussie over de documentaire over Sigrid Kaag. Hem viel vooral één bepaald woord op, namelijk: intrusief. Kaag gebruikte dit woord om aan te geven dat ze zwaar had gevonden dat ze door een camerateam was gevolgd. Waarom viel hem dit op? Er viel gisteren niet aan te ontkomen, de discussie die ontstond nadat duidelijk werd dat D66 en ministerie van Buitenlandse Zaken hebben geprobeerd om invloed uit te oefenen op de totstandkoming van een documentaire over Sigrid Kaag. Druk waarvoor de VPRO gevoelig bleek, zo werd duidelijk uit de publicatie van een emailwisseling tussen de makers van de documentaire en de medewerkers van Kaag. De aandacht bleef niet beperkt tot nieuwsprogramma’s en talkshows. De Ombudsman van de Publieke Omroep gaat de zaak onderzoeken en ook de Raad voor de Journalistiek komt wellicht met een oordeel. Is de aandacht en impact nog proportioneel? Is een viewing van tevoren gebruikelijk, en wordt er daarna vaak veel aangepast? Moeten voorlichters en journalisten met elkaar in overleg gaan over zulke zaken? Hoe ver ga je in het aanpassen van je product? De Amerikaanse komiek Bill Cosby is vrijgelaten uit de gevangenis. Cosby werd drie jaar geleden veroordeeld voor het misbruik van vrouwen en was daarmee één van de eerste beroemdheden die in de #METOO-beweging de cel in moest. Maar er bleek sprake van vormfouten, en dus is de 83-jarige komiek weer op vrije voeten. Zijn woordvoerder las een statement voor. Er is veel onbegrip over de vrijlating. Slachtoffers zijn woedend. En de vraag is of dit verhaal überhaupt uit te leggen valt. Hoe doen de media dit? Hoe lastig is dit? Tot slot, de Amerikaanse drievoudig oud-minister van Defensie Donald Rumsfeld is overleden. Dat maakte zijn familie gisteren bekend. Onder het bewind van Rumsfeld vielen de VS na 9/11 Irak binnen, als vergelding voor de aanslag op onder andere de Twintowers door Al-Qaida. Wat was zijn band met de media?
Stéphane Alonso: “Je bent een gek als journalist als je zo’n gelegenheid laat passeren”
Aan tafel zitten Wouter de Winther, Stéphane Alonso en Spraakmaker Manya Koetse. Het mediamoment van Alonso gaat over iets dat hij gisteren in het Journaal zag. De lokale CDA-afdeling in Deurne die even helemaal klaar is met de moederpartij… Volgend jaar zijn er gemeenteraadsverkiezingen, dan wil je als partij geen gedonder met lokale afdelingen. Hoe kan het CDA dit repareren? Het mediamoment van De Winther gaat over de rust in Den Haag op dit moment. De laatste maanden was er veel politiek nieuws en nu is het rustig. Politiek Den Haag gaat richting het zomerreces en normaal gesproken staan juist die laatste weken voor het reces bol van vergaderingen en stemmingen, waarom is dat nu niet zo? Eén van de onderwerpen waar we momenteel weinig over horen is de formatie. We weten dat Rutte en Kaag de opdracht hebben gekregen om samen een basisdocument op te stellen. Hoe ver zijn ze daar mee? Vorige week liepen de emoties tijdens een debat over de kabinetsformatie hoog op. PVV-leider Wilders betichtte zijn D66-collega Kaag ervan sympathie te hebben voor terroristen, wat leidde tot een woedende reactie van Kaag. In reactie op het debat verscheen gisteren in de Volkskrant een ingezonden brief van Kaag, waarin ze oproept tot beschaafdere omgangsvormen in de politiek, en daarbij zelf ook de hand in eigen boezem steekt. Hoe kijken onze politiek watchers naar deze oproep van Kaag? Zijn de politici heftiger in hun uitingen, vergeleken met het buitenland? Tegelijkertijd kwam Kaag gisteren ook onder vuur te liggen toen bekend werd dat D66 geprobeerd heeft om invloed uit te oefenen op een VPRO-documentaire waarin Kaag wordt gevolgd. Gaat de bemoeienis te ver? De Winther: “Ze nemen de ruimte die ze krijgen”. We besluiten het politiek forum met het Taalteam met Jan Beuving.
Mireille van Ark: “Undercoverjournalistiek mag wat vaker ingezet worden om bepaalde misstanden aan de kaak te stellen”
Aan tafel zitten Mireille van Ark, Roos Schlikker en Spraakmaker Bero Beyer. Het mediamoment van Schlikker gaat over undercover-beelden die zijn gemaakt in een slachthuis in Epe. Iemand van dierenrechtenorganisatie Varkens in Nood heeft 20 dagen undercover heeft gewerkt als stalmedewerker. RTL Nieuws bracht de beelden naar buiten. De actie is dus gedaan door een dierenrechtenorganisatie, maar had hier niet een taak voor de journalistiek gelegen? Het mediamoment van Van Ark gaat over een nieuw programma bij BNR: BNR Sport, vanaf 16 juli wekelijks te horen. Gaan ze concurreren met Langs de Lijn? Is het een bewuste keuze geweest om de presentatie in handen te geven aan twee vrouwen? Gisteren bepaalde de rechter dat het ministerie van Volksgezondheid drie WOB-verzoeken van Nieuwsuur sneller moet afhandelen dan nu het geval is. Niet binnen zes maanden, maar binnen twee. Tijdens de coronacrisis hebben journalisten veelvuldig geprobeerd documenten op te vragen over genomen besluiten middels de WOB, maar het ministerie nam de beslissing zelf te kiezen wanneer de documenten openbaar zouden worden gemaakt. Dat beleid is nu door de rechter afgekeurd. Loont het dus om als journalist naar de rechter te stappen? Waarom wordt er vaak pas laat gehoor gegeven aan WOB-verzoeken? Is het te veel werk? Van Ark: “Dat iets veel werk is vind ik geen reden om te zeggen: dan doen we het maar niet”. Aanstaande donderdag is er in de Tweede Kamer een gesprek over media en persvrijheid. De verwachting is dat het dan vooral zal gaan over de veiligheid van journalisten. Zou het niet meer moeten gaan over de uitspraak van de rechter over de WOB-verzoeken? Op 1 juli bestaat de Chinese Communistische Partij 100 jaar. In aanloop naar dit jubileum is hier in de media veel aandacht voor. Volkskrant-columnist Sheila Sitalsing uitte in haar column vandaag stevige kritiek op het AD, dat gisteren een ‘exclusief interview’ publiceerde met de nieuwe ambassadeur van China in ons land, Tan Jian. Ze spreekt over een ‘gedicteerde advertorial’ waarin het Chinese verhaal kritiekloos mag worden verteld. Op diezelfde dag publiceerde de Volkskrant juist een groot verhaal over Chinese propaganda en ‘redactionele samenwerkingen’ met redacties en tv-zenders wereldwijd. Dit alles met maar één doel: China er goed op laten staan in de hele wereld. Hoe kijken onze mediakenners hier naar?
Elger van der Wel: “Je moet Grapperhaus niet voor een camera zetten, blijkt elke keer”
Aan tafel zitten Arjen Fortuin, Elger van der Wel en Spraakmaker Lousewies van der Laan. Het mediamoment van Van der Wel gaat over de nieuwe stap van Rob Stenders in zijn radiocarrière. Sinds kort is hij zenderbaas bij Veronica, maar vandaag gaat zijn programma Platenbonanza van start. Wat verwacht hij van Stenders bij Veronica? Voor het mediamoment van Fortuin gaan we naar de Tour de France. En dan specifiek naar het afscheid van commentator Michel Wuyts. Volgens Fortuin is het jammer dat hij moet stoppen. Wat maakt Wuyts zo sterk? Fortuin: “Wuyts maakt de dingen iets kleiner, waardoor je het zelf als toeschouwer in gedachte groter kunt maken” We mogen weer. Dat was de boodschap van dit weekend. De meeste coronamaatregelen liepen ten einde, waaronder de mondkapjesplicht. Onze minister van Justitie en Veiligheid Ferd Grapperhaus nam op verzoek van Jaïr Ferweda bij Humberto plechtig afscheid. Grapperhaus bezong het afscheid van het mondkapje met een kinderliedje. Is dit slim? Hoe wordt er in de media gesproken over de versoepelingen? Er wordt vaak gesproken over “we”, we mogen weer… Hoe kijken onze mediakenners naar dit taalgebruik? Fortuin: “Dat is een hele oppervlakkige, vage aanduiding van de werkelijkheid”. We hebben het over acteur Bilal Wahib, die afgelopen vrijdag in Op1 voor het eerst zijn verhaal deed nadat hij in maart in opspraak raakte nadat hij een minderjarige had gevraagd zijn geslachtsdeel te laten zien tijdens een Instagram-live sessie. Was dit de eerste stap naar rehabilitatie? De advocaat van het slachtoffer, Richard Korver, liet aan Shownieuws weten dat zijn cliënt er geen enkel belang bij heeft dat het hele verhaal weer wordt opgerakeld in de media. Heeft Op1 er goed aan gedaan om Wahib dit podium te bieden? We besluiten het Mediaforum met het Taalteam met Frank van Pamelen.
Angela de Jong: “Er is een diepgeworteld gevoel bij mensen om het weer over andere dingen te hebben”
Met aan tafel Martha Riemsma, Angela de Jong en Spraakmaker Jasper van Kuijk. Voor het mediamoment van De Jong staan we stil bij een wisseling van de wacht: het AD heeft namelijk een nieuwe hoofdredacteur. Hans Nijenhuis geeft het stokje door aan Rennie Rijpma, de eerste vrouw die aan het roer van de krant staat. Riemsma wil nog een persoon bij het AD in het zonnetje zetten, namelijk Frank Poorthuis. Die schrijft al meer dan een jaar een dagelijkse column over zijn quarantaine. Riemsma: “Als je zijn columns achter elkaar zet heb je een mooie chronique van deze tijd” Ook geven we de hartelijke felicitaties aan Nieuwsuur. Het programma heeft namelijk de zilveren Nipkowschijf gewonnen! De jury schrijft: ‘Terwijl journalistiek bij de publieke omroep steeds meer verdrongen lijkt te worden door infotainment en het meningencircus, wint het betrouwbare en kritische Nieuwsuur alleen maar aan overtuigingskracht’. Hoe komt het dat er niet meer van dit soort journalistiek is? En na anderhalf jaar is het dan eindelijk zo ver: het einde van de lockdown. Morgen worden de meeste coronamaatregelen opgeheven. Die maatregelen hebben de afgelopen tijd het nieuws beeld overheerst, hoe gaat dat straks zijn als ze er niet meer zijn? En hoe staat de stemming in het land? De Jong: “Ik denk dat we de persconferentie van vorige week hebben beschouwd als het moment dat het allemaal weer mocht.” We besluiten het politiek forum met het Taalteam met Lennart van Dijk.
Helga van Leur: ‘Waarom moeten we altijd VAN ALLES wat vinden?’
Aan tafel zitten Ingrid Spijkers, Tijs van den Brink en Spraakmaker Helga van Leur. It’s Britney Bitch! Voor het mediamoment van Spijkers kijken we naar de rechtszaak rondom het curatorschap van Britney Spears. Daar is veel aandacht voor, is die aandacht buitenproportioneel? Van den Brink’s mediamoment gaat over een onderzoek van het Commissariaat voor de Media. Die lieten namelijk weten dat onder de meeste Nederlanders het vertrouwen in het nieuws het afgelopen jaar is toegenomen. Verder hebben we het over voetbal en politiek, want dat gaat hand in hand dit EK. Na het shirt van Oekraïne en het Coca Cola-flesje van Ronaldo is er nu de hele regenboogdiscussie tegen de anti-homowetgeving van de Hongaarse president Orbán. Barbara Barend riep EK-presentatoren op een ‘Onelove’-speldje te dragen tijdens de wedstrijd van Oranje tegen Hongarije. De één kiest ervoor die te dragen, de ander niet. Begrijpelijk? Van den Brink: “Ik ben voor rolvastheid, wij van de media zijn er om verslag te doen van wat er gebeurt. Door een speldje op doet plaats je jezelf in het veld.” Slippers, een badjas en koelbox: bij RTLBoulevard kreeg Rachel Hazes de kans om een hele productlijn te promoten omdat ze haar zo graag aan tafel wouden. Hoever kun je gaan om die ene gewilde gast aan tafel te krijgen?
Kees Boonman: “Wat er ook op het Binnenhof ligt om over te struikelen... Iedereen struikelt, maar Rutte springt erover heen”
Aan tafel zitten Kees Boonman, Marc Chavannes en Spraakmaker Jerry Goossens. Voor Chavannes een heel persoonlijk mediamoment vandaag, want hij krijgt vanmiddag de Anne Vondelingprijs 2020 voor politieke journalistiek uitgereikt. „Wat Herman Tjeenk Willink is voor het openbaar bestuur, is Marc Chavannes voor de politieke journalistiek,” aldus de jury van de prijs. Boonman wendt voor zijn mediamoment de blik naar Den Haag. Hoekstra stond afgelopen maandag na zijn bezoek aan informateur Hamer namelijk de pers te woord op het Binnenhof en de manier waarop is Boonman niet over te spreken: “Het is een buitengewoon extreem voorbeeld van arrogantie.” En we blijven op het Binnenhof, want de formatie zit muurvast. Na een moeizaam weekend greep informateur Hamer gisteren in. Ze benadrukte dat de VVD en D66 nu het voortouw moeten nemen. Was deze noodgreep van Hamer de enige mogelijkheid om uit de impasse te komen? En gaat dit iets veranderen? Chavannes kijkt hoofdschuddend naar de formatie: “Tot de verkiezingen ging het over idealen. Dan valt die hakbijl en nu treden ze terug tot een soort besloten bridgeclub die niks meer naar buiten mag brengen” We besluiten het politiek forum met het Taalteam met Jan Beuving.
Joost Oranje: ‘’Die beelden voegen helemaal niks toe en hebben geen enkele journalistieke waarde"
Aan tafel zitten Pieter Klok, Joost Oranje en Spraakmaker Wim van de Camp. Het mediamoment van Klok gaat over de Deense overwinning van gisteren. Klok had er enorm van genoten: ‘’er gebeurt altijd iets wat het grote verhaal van het toernooi is, en misschien is dit het wel.’’ Het mediamoment van Oranje gaat over de opmerking van Mark Rutte van gister, waar hij de regie nemen een ‘fopspeen’ noemde. Wat zegt dit volgens Oranje? Volgens Klok is de energie eruit, waardoor er geen enkele dwang is om het eens te worden. ‘’Ik denk dat het nog heel lang kan gaan duren op deze manier’’, aldus Klok. Verder komt Dries van Agt aan bod. Gistermiddag maakte de oud-premier in een persverklaring bekend dat hij zijn lidmaatschap bij het CDA na vijftig jaar heeft opgezegd. Hij vindt de manier waarop het CDA omgaat met het Palestijnse volk onverdraagbaar. Hoe kijkt Oranje hierna, is het opvallend dat de ex-premier zich nu openlijk uitlaat over ‘zijn’ partij, die in behoorlijk zwaar weer verkeert? En wat is de kijk van Wim van de Camp hierop? Tot slot komt Jurgens Conings ter sprake. Ondanks de oproep om de beelden van het dode lichaam van de Vlaamse militair niét te delen - uit respect voor familie en nabestaanden, dook er gister in internationale media (Duitse Bild) toch beelden op. Wat zouden de hoofdredacteuren met de beelden gedaan hebben? Voor Oranje is het duidelijk dat hij er absoluut niks mee zou doen: ‘’het voegt helemaal niks toe en heeft geen enkele journalistieke waarde. Ook Klok vindt dat je moet oppassen dat je je niet schuldig maakt aan sensatiezucht. ‘’Als het geen toegevoegde waarde heeft, moet je het gewoon niet laten zien’’.
Marc Josten: “Je krijgt een soort oneliner politicus; die het echt doet om het conflict en de snappy quotes ”
Aan tafel zitten Catherine Keyl, Marc Josten en Spraakmaker Daan Heerma van Voss. Het mediamoment van Josten gaat over het nummer Hup Holland Hup, en zijn verrassende oorsprong. Hij hoorde het in de Radio 4 podcast ‘De Klassieker’. We blijven in het voetbal. Gisteravond werd de documentaire ‘Met beide benen’ uitgezonden. Documentairemaakster Jessica Villerius volgde voetballer Memphis Depay het afgelopen jaar bij zijn revalidatie na een zware blessure. Hoe hebben onze mediakenners naar deze documentaire gekeken? Heerma van Voss: “Ik vond het eigenlijk een parodie op het leven van een ster”. De maakster, Villerius, heeft gezegd: “Iedereen vindt wat van hem, maar weinigen weten echt iets van hem”. Hebben we Depay beter leren kennen? Het mediamoment van Keyl gaat over Het Stan Huygens Journaal. Willem Kool geeft na 16 jaar het stokje door aan Pieter Klein Beernink. Wat is de kracht van de rubriek? Zaterdag stond het essay ‘Radicaal voorstel: laat politici eens openlijk twijfelen’ van journalist Dave Schut in De Volkskrant. De strekking van het stuk is: onze mediagetrainde politici proberen steeds met trucjes te verhullen dat ze ergens geen antwoord op hebben. Is dat een groot verschil met vroeger? Het feit dat politici altijd en overal een antwoord op hebben, dat is toch niet nieuw? Wat is de rol van de voorlichters? We besluiten het Mediaforum met het Taalteam met Frank van Pamelen.
Bert Huisjes: “Bij Op1 is het publiek niet heel erg gemist”
Aan tafel zitten Bert Huisjes, Elske Schouten en Spraakmaker Stijn Fens. Het mediamoment van Schouten gaat over de nieuwe strategie van het lingeriemerk Victoria Secret. De lingerieketen is vooral bekend van de modeshows met bekende fotomodellen, maar gaat het nu over een andere boeg gooien. Waarom deze verandering? Huisjes’ oog viel op het bericht dat de gemeente Bodegraven-Reeuwijk heeft drie mannen die complottheorieën over satanistische pedonetwerken verspreiden voor de rechter gedaagd. De gemeente eist dat de mannen stoppen met het verspreiden van ongefundeerde verhalen. Waarom wil Huisjes hier bij stilstaan? Wat is de rol van de media? Het ministerie van Algemene Zaken heeft gisteren voor het eerst sms’jes van demissionair premier Mark Rutte openbaar gemaakt na een beroep op de Wet openbaarheid van bestuur. De sms’jes werden opgevraagd door de Volkskrant. Opvallend was de vraag om een artikel ‘buiten het RIVM om te laten valideren’. Waarom het RIVM bij de beoordeling van het artikel gepasseerd moest worden, is niet duidelijk. In een brief aan de Tweede Kamer heeft Rutte gisteren laten weten dat hij verder geen inhoudelijk commentaar wil geven op zijn sms’jes. Leveren de sms-berichten nieuwe inzichten op? Of bevestigen ze vooral het beeld van Rutte dat we al kennen? Is er iets veranderd in de mentaliteit van het WOB’en? Bert Huisjes: “Openbaarheid moet ook kwalitatieve openbaarheid zijn: je moet weten wat de context is”. Er lijken weer een aantal maatregelen rondom corona te worden versoepeld, we horen het vanavond definitief in de zoveelste persconferentie. Dit heeft ook invloed op het medialandschap. Want hierdoor zullen Nederlandse radio- en televisieprogramma's weer meer publiek gaan toelaten. Hoe gaan ze dit bij Op1 doen? Kan een late night talkshow ook prima zonder publiek? We besluiten het Mediaforum met het Taalteam met Lennart van Dijk.
Paul Jansen: “De reacties in de Amerikaanse media leken toch iets milder – dat is opmerkelijk”
Aan tafel zitten Paul Römer, Paul Jansen en Spraakmaker Wil Eikelboom. Het mediamoment van Jansen gaat over een moment bij de persconferentie van Biden, nadat hij met Poetin had gesproken. En dan vooral hoe hij met een vraag van een journalist omging. Jansen legt uit wat er gebeurde. Biden heeft wel nog zijn excuses aangeboden. Het mediamoment van Römer gaat over het nieuws dat het tijdschrift de Viva gaat verdwijnen. Het is natuurlijk het lot van meer tijdschriften. Moet er meer aan gedaan worden om zulke titels te behouden? Gisteren werd bekend dat waarschijnlijk de mondkapjes volgende week op veel plekken niet meer verplicht zijn en dat de thuiswerker terug naar kantoor mag. Maar absoluut zeker is dit nog niet... Is het vreemd dat media dit als feit beschouwen? Eerder zagen we wel eens dat er informatie werd gelekt naar media over mogelijke versoepelingen, nu zegt de Jonge het zelf voor de camera’s. Römer: “Het is natuurlijk heel fijn om een keer positief nieuws te kunnen brengen”. Wanneer besluit je iets dat gelekt wordt te brengen, hoe gaan die besluiten? Jansen: “In de communicatie wordt heel erg vooruit gelopen op de feiten – daar heb je op de redactie wel discussie over”. Kamervragen. Hoe vaak gaat daar mediaberichtgeving aan vooraf? Uit een nieuwe onderzoek blijkt dat tweederde van de Kamervragen die wordt gesteld gebaseerd is op mediaberichtgeving. Is het schadelijk als Kamerleden voornamelijk op basis van mediaberichten Kamervragen stellen? Vanavond speelt Nederland de tweede poulewedstrijd tegen Oostenrijk. Waar van tevoren werd gezegd dat niemand warmliep voor het EK lijkt de sfeer nu volledig omgekeerd na de winst tegen Oekraïne. De knuffelfactor van het Nederlands elftal lijkt ook toe te nemen. Eerst was het niets met het Nederlands elftal, nu is er alom positiviteit. Hoe komt dat?
Sjirk Kuijper: “Het (online bijeenkomst CDA) is een zaal stampvol CDA’ers met de ramen en deuren open”
Aan tafel zitten Sjirk Kuijper, Frank Hendrickx en Spraakmaker Floris Vervat. Het politiek moment van Hendrickx gaat over de moedeloosheid die steeds verder in de formatie sluipt. Waar merkt hij die moedeloosheid aan? En wat betekent dit voor de positie van informateur Hamer? Kuijper wil het hebben over een online bijeenkomst van het CDA gisteren. een verslaggever van Nederlands Dagblad kon meeluisteren bij die bijeenkomst. Iets waarvan het CDA achteraf zegt dat dit niet de bedoeling was. Hoe is dit gekomen, hoe konden zij meeluisteren? Was er het bewustzijn dat er ook journalisten aan het meeluisteren waren? Hoe kijken de politiek watchers naar de situatie binnen het CDA? Verder over het CDA, eerder deze week werd namelijk al bekend dat bij het CDA zat de belangrijkste donateur ook in het campagneteam zat. Het gaat om Hans van der Wind, die 1,2 miljoen euro doneerde aan het CDA. Een donateur die ook in het campagneteam zit, hoe schadelijk is dat? Hoe groot was überhaupt de invloed van geldschieters bij het CDA? De donaties liepen via zogenoemde ‘neveninstellingen’ (zoals de business club van het CDA) en vielen dus buiten de meldplicht voor donaties aan partijen en kandidaten. Waarom is dit zo ondoorzichtig? Hendricks: “Om het na de verkiezingen pas bekend te maken… ik vind dat dat in de toekomst anders moet”. We besluiten het politiek forum met het Taalteam met Jan Beuving.
Tom Kleijn: “Het gaat in sommige gevallen meer om de vraag dan om het antwoord”
Aan tafel zitten Ward Wijndelts, Henrike van Gelder en Spraakmaker Tom Kleijn. In haar mediamoment wil Van Gelder het hebben over de Amerikaanse kreeftenduiker die in de bek van een walvis belandde. Een typisch verhaal voor Kidsweek, volgens haar. Waarom? En hoe controleer je de echtheid van zo’n verhaal? Van Gelder: “Je kunt natuurlijk niet altijd bij de bron komen”. Het mediamoment van Wijndelts gaat over het stickerboek van de VVD. Wijndelts dacht eerst dat dit nieuwtje niet waar was, wellicht van De Speld kwam. Maar het is waar! Is het slimme marketing? Vrijwel alle politieke partijen gebruikten in aanloop naar de afgelopen Tweede Kamer-verkiezingen Facebook om hun kiezers te bereiken. Maar tot heel veel meer stemmen leidde het niet. Dat blijkt uit onderzoek van I&O Research en de Universiteit van Amsterdam (in opdracht van de Volkskrant). Coalitiepartijen haalden via de advertenties géén extra stemmen binnen, en bij oppositiepartijen was de stemmenwinst gering. Het CDA was koploper en investeerde zo’n vier ton in advertenties op sociale media. Is dat weggegooid geld? Een opvallende persconferentie door het Wit-Russische ministerie van Buitenlandse Zaken gisteren. Het ministerie gaf uitleg over de kaping van een RyanAir-toestel waarbij de kritische journalist Raman Protasevich uit het vliegtuig werd gehaald. Ook de journalist was naar de persconferentie gebracht. Reden voor de BBC-correspondent om weg te lopen, omdat Protasevich daar volgens hem duidelijk onder druk zat. Past het een neutrale omroep om zo’n statement te maken? De BBC wilde duidelijk maken dat het zich niet voor het karretje van een repressief regime wil spannen. Tegelijkertijd zond de Amerikaanse zender NBC een interview uit met de Russische president Poetin. Kritische vragen werden daarbij niet geschuwd. Welk belang heeft Poetin om zich te laten interviewen?
Avinash Bhikhie: “Ik verwacht analyse van een analist - en dat ontbreekt totaal bij hem”
Aan tafel zitten Arno Kantelberg, Avinash Bhikhie en Spraakmaker Marcel Hielkema. De mediamomenten gaan over de wedstrijd van gisteravond. Denzel Dumfries, vaak verguisd, maar wel de man van de wedstrijd. Als PSV-supporter is Kantelberg hier blij mee! Wat is de kracht van deze speler? Het moment van Bhikhie gaat over Rafaël van der Vaart. Bhikhie stoorde zich aan hem. Waarom? En wat maakt een goede analist een goede analist? Miljoenen tv-kijkers zagen zaterdag hoe de Deense stervoetballer Christian Eriksen in de 42e minuut neerviel. Ook zagen we live hoe de voetballer direct door zijn collega’s en toegesnelde teamartsen werd gereanimeerd. Welke regiebeslissingen worden er op dat moment gemaakt? Wat laat je wel zien en wat niet? Hielkema: “Toch wil je als kijker weten wat er aan de hand is, je bent ook onderdeel van wat daar net is gebeurd”. Het is natuurlijk ook flink improviseren. De BBC heeft excuses aangeboden dat ze de beelden zo lang hebben laten zien. Is dat terecht? Na afloop van de wedstrijd Nederland-Oekraine reageerde Daley Blind ook op de situatie. Hij vraagt om te stoppen met speculeren. Gaat dat gebeuren? We gaan door naar een andere tak van sport, de politiek. Afgelopen zaterdag kwam het nieuws dat Pieter Omtzigt zijn lidmaatschap van het CDA opzegt. Hoe kijkt parlementair verslaggever Bhikhie hier naar? Is een partij erbij gebaat om dit binnenskamers te houden? Of kunnen ze beter open zijn? We besluiten het Mediaforum met het Taalteam met Frank van Pamelen.
Kees Boonman: “De harde conclusie is exit Pieter Omtzigt”
Met aan tafel Angela de Jong, Kees Boonman en Spraakmaker Mario van der Ende. Het zou een bom onder het CDA en de formatie zijn, de uitgelekte memo van Pieter Omtzigt. In het tientallen pagina’s lange document maakt het Tweede Kamerlid forse verwijten aan zijn eigen partij. Hierin beschrijft hij hoe hij binnen zijn eigen partij voor ‘psychopaat, zieke man, teringhond, eikel, gestoord en labiel’ wordt uitgemaakt. En hoe - volgens hem - hij tegenwerkt is in zijn poging om lijsttrekker te worden. Hoe moeten we de memo lezen? En hoe explosief gaat het zijn voor de formatie? Dan praten we ook een andere bom, ditmaal in de mediawereld. Als donderslag bij heldere hemel kwam het bericht over de Vooravond: BNN Vara heeft besloten om Renze Klamer en Fidan Ekiz als presentatoren vanaf volgend seizoen te laten vervangen door Sophie Hilbrand en Khalid Kasem. Zelf zouden de presentatoren pas 24 uur van te voren zijn ingelicht. Hilversum is hard, maar dit? Dat is ook precies waar de boze reacties op dit nieuws vandaan komen stelt De Jong: “Iedereen normaal mens kan zich voorstellen hoe dit moet voelen voor hen." We besluiten het Mediaforum met het Taalteam met Lennart van Dijk.
Thomas Muntz: “Als je een boycot instelt, dan moet je ook boycotten wanneer het er toe doet”
Aan tafel zitten Thomas Muntz, Freek Staps en Spraakmaker Jetta Klijnsma. Het mediamoment van Staps gaat over een bespreking die hij en een aantal andere journalisten hadden met Antony Fauci, de Amerikaanse van Dissel. Waar ging dat over? Hoe gaat Fauci om met de media? Wat vindt hij ervan als wetenschappers tegenover een complotdenker worden gezet in de discussie met elkaar moeten aangaan? Het mediamoment van Muntz gaat over een opiniestuk in De Volkskrant: ‘Persvrijheid wordt niet alleen bedreigd door agressie; financiële bescherming is nodig’. Hoe kijkt hij hiernaar? En hoe zit het met freelancers? Die hebben ook een relatief kwetsbare positie. Staps: “Het is een probleem om te zeggen dat alle freelance fotografen en journalisten slecht worden betaald” Gisteravond was de documentaire ‘De Gert en Hermien Story’ op tv. De schandalen waren bekend, maar nu kregen we een kijkje in de dynamiek in het gezin, en relatie van het gezin met de media. Gert en Hermien hadden niet alleen een innige relatie met de roddelpers, maar schoven ook elke keer aan bij de talkshows. Hoe hebben onze mediakenners naar de documentaire gekeken? Staps: “Dit waren 1,5 uur van mijn leven die ik nooit meer terug krijg”. Hadden mediamakers Gert en Hermien tegen zichzelf in bescherming moeten nemen? Wie is er verantwoordelijk? Morgen is het zover: het EK begint, en het Oranjegeweld zal losbarsten. Het Nederlands Elftal heeft laten weten de boycot tegen het programma Veronica Inside te handhaven, wat ze vorige zomer afgekondigd hebben nadat Johan Derksen een grap maakte over Akwasi. Verslaggeefster van het programma, Hélène Hendriks, kan gedurende de EK alleen de coach, Frank de Boer, interviewen. Is het logisch om deze boycot voort te zetten?
Floor Bremer: “Maar eenmaal in die Kamer, vrijheid blijheid, kun je eigenlijk alles doen wat je wil"
Aan tafel zitten Leonard Ornstein, Floor Bremer en Spraakmaker Jan Dirk van der Burg. Vandaag een politiek forum, in plaats van het mediaforum. We bespreken met de gasten wat hen opviel in en om het Binnenhof. Bremer keek gisteren naar het vragenuurtje, waar het ook ging over het repatriëren van een Nederlandse IS-verdachte uit Noord-Syrië. Was dit debat exemplarisch voor de impasse van het formatieproces? Kijken we naar een politiek spel? Of is het zowel voor en achter de schermen lastig? Ornstein hoorde van een bron dichtbij Tjeenk Willink dat er ook al gesproken is over een ‘een extraparlementair kabinet’. Wat houdt dat precies in? Is dit vaker voorgekomen? En is dit de oplossing om uit de impasse te komen? Dan kijken we naar gedrag en de manier waarop we met elkaar omgaan in Den Haag. Om te beginnen in de Tweede Kamer. Want zijn de gedragsregels daar nog wel van deze tijd? Deze vraag kwam op na opnieuw onthullingen van NRC over seksueel grensoverschrijdend gedrag van PVV-Kamerlid Dion Graus. Zowel Geert Wilders als Kamervoorzitter Vera Bergkamp kwamen met eenzelfde reactie op de onthullingen over Graus: ‘We zijn geen politie of OM’. De Tweede Kamer nam eind 2020 een nieuwe gedragscode aan. Moet er meer ingegrepen worden? Op welke manier kun je dat doen? En moeten er meer mogelijkheden gecreëerd worden? We besluiten het politiek forum met het Taalteam met Jan Beuving.
Arjan Snijders: “Je moet jezelf soms beschermen tegen te veel negatief nieuws”
Aan tafel zitten Tom Kleijn, Arjan Snijders en Spraakmaker Nic Vrieselaar. Arjan Snijders is vandaag voor het eerst te gast in het Mediaforum. Hij is op dit moment werkzaam als Coördinator Nieuwswijsheid bij het mediamuseum Beeld en Geluid Den Haag. Wat doet hij daar precies? Verder is hij een radioman in hart en nieren en maakt nu ook de podcast ‘Dit was de radio’ samen met Ron Vergouwen en Harm Edens. Het mediamoment van Kleijn gaat over de coronacijfers. Elke dag worden deze cijfers bekend gemaakt. Vaste prik voor Kleijn om dit te bekijken. “Iets wat somberstemmend was wordt nu eigenlijk steeds vrolijkmakender”. ‘Tuig van de richel’, dat zijn journalisten volgens PVV-voorman Geert Wilders. Uitzonderingen daar gelaten. Aan de telefoon Thomas Bruning, secretaris van de journalistenvakbond NVJ. Hoe wordt er naar de tweet gekeken? En hebben zij al contact gehad met Wilders? Krijgt de tweet van Wilders te weinig aandacht? Er is relatief weinig verontwaardiging. Er kwam ook een rapport van PersVeilig naar buiten dit weekend, waarin staat dat 8 op de 10 journalisten te maken heeft gehad met geweld en bedreiging. Wordt die onveiligheid gevoed door Tweets als deze? Tot slot, de soap rondom Sywert van Lienden is zeker nog niet ten einde. Gisteravond voelde de voormalig voorman van Landelijk Consortium Hulpmiddelen,Rob van der Kolk, zich geroepen om toch maar een reactie te geven op het interview met Sywert van afgelopen zondag bij Buitenhof. Van der Kolk vertelde bij het Oog op Morgen onder andere dat de hele deal met Van Lienden wat hem betreft niet nodig was. Wordt de deal te veel in de media uitgevochten? Volgens Kleijn niet, omdat het uitgekomen is in de media en Sywert ook een persoon is die al veel zichtbaar is in de media. Wordt er te veel op de man gespeeld?
Margriet Brandsma: “Het heel duidelijk maken dat je open kaart wil spelen vond ik wel heel bijzonder aan dit interview”
Aan tafel zitten Margriet Brandsma, Kefah Allush en Spraakmaker Nadia Zerouali. Het mediamoment van Allush gaat over een journalist in Afghanistan, die om het leven kwam door een bomaanslag. Het is niet de eerste keer dit jaar… In Nederland horen we hier relatief weinig over. Hoe kan dat? Voor het mediamoment van Brandsma kijken we naar Duitsland. Gisteravond keek zij naar de Duitse televisie, naar aanleiding van de deelstaatverkiezingen. De uitslag was anders dan voorspeld. Brandsma: “Wat ik zag was een uitzending die weer zo ontzettend duidelijk maakte dat er nog altijd twee Duitslanden zijn”. Gaat die scheiding tussen oost en west ooit nog veranderen? Gistermiddag had Sywert Van Lienden zijn eerste publieke optreden sinds het mondkapjesschandaal, waar hij 9 miljoen euro mee verdiende. Van Lienden schoof aan in Buitenhof en liet zich bevragen door Twan Huys. Rutte die koos om bij Nieuwsuur te gaan zitten een paar weken geleden om over de nieuwe bestuurscultuur te praten, Sywert van Lienden die expliciet voor Buitenhof gekozen heeft, en tegen Twan Huys zegt: “Je bent de scherpte interviewer van Nederland, stel me alle vragen die er zijn. Het is tijd voor openheid”. Is dit een nieuwe trend? Hoe hebben onze mediakenners naar dit interview gekeken? Wat is ze het meest bijgebleven? En hoe deed Twan Huys het? Wat was het doel van het interview? Verandert dit interview iets voor Van Lienden? Had hij het überhaupt goed kunnen doen? We besluiten het Mediaforum met het Taalteam met Frank van Pamelen.
Hans Spekman: “Ik zeg nee als ik het idee heb dat ze eigenlijk iets anders zoeken dan dat ze zeggen”
Aan tafel zitten Jaap van Zessen, Frénk van der Linden en Spraakmaker Hans Spekman. Het mediamoment van Van der Linden is een ode aan bureauredacteuren. Is er te weinig aandacht voor het vak? Wat maakt nu echt een goede redacteur? Het mediamoment van Van Zessen gaat over The Best Social Awards. Deze awards werden gisteren uitgereikt. Naar welke criteria wordt er gekeken? Linda Hakeboom won de award voor ‘Beste Instagrammer’ en zat gisteravond bij Beau. Waarmee heeft ze gewonnen? Hoe waardevol is het dat zij haar verhaal deelt? Social media geven vaak juist ook een heel erg opgepoetst beeld. Zijn mensen in staat te zien wat authentiek is? Het nieuws rondom de formatie blijft maar komen. Wie wil met wie, welke onderwerpen zijn belangrijk… Het duurt en duurt maar. Is het formatienieuws nog interessant? Worden de artikelen hierover goed gelezen? Hoe voorkom je als media dat je speelbal wordt in het formatieproces? Zijn media zich daar voldoende bewust van? We besluiten het Mediaforum met het Taalteam met Lennart van Dijk.
Hasna el Maroudi: Artificial intelligence kan de journalistiek helpen
Aan tafel zitten Hasna el Maroudi, Sandrina Hadderingh en Spraakmaker Marja Verburg. Het mediamoment van Hadderingh gaat over een 112-melding over een dollemansrit in de regio Gelderland die tot bijzondere reacties leidden. Regionale omroepen kunnen een verbindende rol spelen. Wat is hier het verhaal? Het mediamoment van El Maroudi gaat over kunstmatige intelligentie. Zij wil hier een lans voor breken. Veel journalisten zijn hier huiverig voor. Is dat terecht? Waarvoor zou je de artificial intelligence voor kunnen gebruiken? De voorbereiding van het Nederlands Elftal kent niet bepaald een vliegende start. Er was gedoe over vaccinatieweigerende spelers, een mislukte persconferentie van de bondscoach. En gisteren speelde Oranje met 2-2 een magere wedstrijd tegen Schotland. Kortom, chagrijn alom. Tot overmaat van ramp luchtte keeper Jasper Cillissen vandaag in de Telegraaf zijn hart over zijn verwijdering uit de selectie als gevolg van een coronabesmetting. Cillessen is gefrustreerd en wil niet te veel vuil over de groep uitstorten. Aan de andere kant wil hij ook zijn verhaal kwijt. Is het slim van hem om zo fel te zijn? Hoe zit het met de oranjekoorts, is die al toegeslagen? Journalisten hebben te weinig oog voor de EU, terwijl juist daar veel belangrijke besluiten worden genomen. En dat moet anders, schrijft de Brusselse correspondent Lise Witteman in een vlammend betoog op journalistensite Villamedia. Heeft ze een punt? Brussel lijkt ver weg, maar verreweg alle ingrijpende besluiten worden juist daar genomen, en niet in Den Haag. Hoe komt het dat dat niet lijkt door te dringen? Waar komt die desinteresse vandaan? Tot slot staan we stil bij het overlijden van presentator en omroepicoon Herman Stok. Stok stond vanaf het einde van de jaren vijftig aan de wieg van tal van jongerenprogramma’s op radio en televisie, zoals bijvoorbeeld Tijd voor Teenagers, maar ook tal van andere programma’s. Aan de telefoon Felix Meurders; hoe herinnert hij Herman Stok?
Wouter de Winther: “De huidige coalitie is niet afgestraft door de kiezer”
Aan tafel zitten Wouter de Winther, Nynke de Zoeten en Spraakmaker René Mioch. De formatie in politiek Den Haag is nu echt op stoom. Ook vandaag voert informateur Mariëtte Hamer met mogelijke coalitiegenoten. Welk kabinet zou het beste doen aan de verkiezingsuitslag en kunnen zorgen voor een nieuwe bestuurscultuur? We bespreken het in ons politiek forum. We beginnen met wat de politiek journalisten aan tafel zelf is opgevallen op en rond het Binnenhof. Dat moment is voor hen beide in 42 seconden waarin de formatie gisteravond op scherp werd gezet. Mark Rutte staat de pers te woord en reageert op de afwijzing door het CDA van PVDA en GroenLinks als mogelijke coalitiepartners. Wat is opvallend aan zijn reactie? Het nieuws rondom de formatie was de afgelopen tijd wat geluwd. De hoofdrolspelers staan inmiddels weer vol in de schijnwerpers, al komt er nog weinig nieuws naar buiten. Hoe bekijken de politiek journalisten de formatiegesprekken? Is het lastig om informatie te vergaren, nu veel mensen hun kaken op elkaar houden? Speelt de berichtgeving door de media ook een rol voor de formatie? Wat gaan we straks zien van bestuurlijke vernieuwing? De Zoeten: “Het gevoel dat er iets moet gebeuren, dat is er wel”. We besluiten het politiek forum met het Taalteam met Jan Beuving.
Renzo Veenstra: “Waarom moet je daar als journalistiek je excuses voor aanbieden?”
Aan tafel zitten Jan-Kees Emmer, Renzo Veenstra en Spraakmaker Rob Bertholee. Het mediamoment van Emmer gaat over Harm Taselaar. Hij kondigde aan dat hij na 22 jaar gaat stoppen als hoofdredacteur bij RTL Nieuws. Hij wordt enorm gewaardeerd door collega-journalisten. Er wordt met respect over hem gesproken. Wat maakt hem zo goed? En wie zal de opvolger worden? Het mediamoment van Veenstra gaat over een opvallend statement van het Duitse Bild Zeitung. De krant vraagt kinderen vergeving voor het leed dat coronamaatregelen de jeugd heeft berokkend. Dat deden ze onder andere op YouTube... Wat dacht Veenstra toen hij dit las? Is het vreemd dat een krant dit doet? Dan kijken we naar hoe media met corona omgaan. Er zijn verschillende geluiden te horen als het gaat om vaccineren bijvoorbeeld. Zo had Beau van Erven Dorens gisteravond de grootste moeite om een orthodox-christelijke vaccinatie-weigeraar onder controle te houden. Is er een foute inschatting gemaakt door de redactie? Of was het juist een goede zet om deze mix van gasten uit te nodigen? De emoties rondom dit debat, over het belang van vaccineren, lopen soms hoog op. Beau kreeg veel kritiek omdat hij deze man het woord ontnam. Emmer: “Als je wil dat hij niet uitpraat, dan moet je hem niet uitnodigen”. Beau was het niet met zijn standpunt eens, moet je dat als journalist of presentator wel zo duidelijk laten blijken? Sywert van Lienden verdiende zo’n 9 miljoen euro aan het leveren van mondkapjes voor de zorg. Dat berichtte Follow the Money gisteren. Eerder al meldde de Volkskrant dat Van Lienden persoonlijk gewin haalde bij de deal, waarvan hij altijd had gezegd dat die ‘om niet’ zou zijn, uit respect voor de ‘helden in de zorg’. Het wordt Van Lienden allemaal niet in dank afgenomen. Hoe kijken onze mediakenners naar de berichtgeving? Hoe is de toon? Emmer: “Dit is een mediatribunaal”. Ligt de focus van de berichtgeving op de goede plek? Veenstra zou vooral willen inzoomen op de rol van het ministerie.
Angela de Jong: “Journalistiek en John de Mol is nooit een enorm goede combinatie gebleken”
Aan tafel zitten Thomas Muntz, Angela de Jong en Spraakmaker Jacco Janssen. Het mediamoment van De Jong gaat over televisieprogrammering. De Jong is verbaasd dat de talkshows nu al een stop hebben. De Jong: “Ik vind het de taak van de publieke omroep om om 19:00 uur nog nieuws en actualiteiten te brengen”. Het mediamoment van Muntz gaat over het nieuws over de Raad voor de Rechtspraak. Die willen dat de overgrote meerderheid van de circa anderhalf miljoen jaarlijkse vonnissen in de komende tien jaar online beschikbaar komt. Muntz: “Iets waar mijn onderzoeksjournalistenhart sneller van gaat kloppen”. Hoe kijkt strafrechter Jacco Janssen hiernaar? Gisteren was demissionair minister Hugo de Jonge te gast in WNL op Zondag. Daar kwam hij met een aantal nieuwe data om naar uit te kijken. Is het goed dat hij weer wat concrete data noemt? Hebben we behoefte aan perspectief? Na drie jaar doet John de Mol ANP weer van de hand. ‘Een paar briefjes tussen onze adviseurs heen en weer, één afspraak met Talpa-eigenaar John de Mol en we waren er wel uit’, aldus Chris Oomen, bekend van zorgverzekeraar DSW, over de overname van ANP. Wat voor plannen had De Mol met ANP? En waarom verkoopt hij het nu weer? Wat betekent deze overname voor de journalistiek? Tot slot: ‘Het vaccinatiedebat bereikt het voetbal...’, kopte de Volkskrant op pagina 4 vandaag. Discussies rondom het vaccineren werden aangeslingerd door verdediger Mathijs de Ligt. Er verscheen een reconstructie bij RTL Nieuws, een uitgebreide analyse op Telegraaf.nl. Is het overdreven dat het zo opgepakt wordt? Of juist goed omdat de voetballers kunnen dienen als rolmodel?
Arno Kantelberg: “Mensen verzamelen tegenwoordig alleen nog maar applaus om zich heen, ze willen geen kritiek meer.”
Aan tafel zitten Arno Kantelberg, Elske Schouten en Spraakmaker Eveline Aendekerk. In haar mediamoment wil Schouten ons wijzen op het bestaan van het bedrijf Clearview. Die verzamelen data en fotos van het internet, zodat politie sneller een dader kan identificeren. Maar het verzamelen van die data gebeurt zonder dat de personen zelf hiervan op de hoogte zijn. Hoe wenselijk is dit? Kantelberg wil graag zijn blik richten op sportwereld. Want tennisster Naomi Osaka, de nummer twee van de wereld, gaat de verplichte persconferenties na wedstrijden boycotten. Die zouden niet goed zijn voor de geestelijke gezondheid van sporters. Is het logisch dat sporters de media-aandacht niet meer aankunnen? Verder wil uitgeverij Hearst af van een aantal grote tijdschriften, o.a. Esquire en Vogue. Het mag dan gaan om gevestigde namen, toch staan ze op de tocht. Wat is er precies aan de hand? En gisteren liet demissionair staatssecretaris Knops weten een bodemprocedure aan te spannen tegen het NRC en de Limburger. Een staatssecretaris die de pers aanklaagt, is dat slecht voor het imago van de media? Ook hebben we het over onze OM-leden. Die gaan namelijk minder aanschuiven bij grote talkshows. De bedreigingen rondom de Vlaamse viroloog Marc van Ranst zijn we niet in de koude kleren gaan zitten en uit voorzorg mijden ze de media. Is het logisch dat ze terughoudend zijn? En had de media dit kunnen voorkomen? We besluiten het Mediaforum met het Taalteam met Lennart van Dijk.
Tijs van den Brink: “Je moet altijd bedenken: wie vertelt mij dit en waarom”
Aan tafel zitten Paul Römer, Tijs van den Brink en Spraakmaker Alexander Pechtold. Het mediamoment van Van den Brink gaat over de manier waarop de Oranjeselectie bekend werd gemaakt. Die selectie werd gisteren bekend gemaakt. Was het spannend? Van den Brink: “Het werd bijna op een Idols-achtige manier bekend gemaakt”. Het mediamoment van Römer gaat over de Nipkowschrijfnominaties, die bekend gemaakt zijn. Römer was daar blij mee. Welk programma moet volgens Römer winnen? En wat vinden onze andere mediakenners? Pechtold: “Ik hoop op onderzoeksjournalistiek”. Gisteren konden we in alle kranten lezen dat Kaag en Rutte tijdens de ministerraad botsten over Israel. NRC analyseert dat, nu Pieter Omtzigt even uit de running is, het CDA en de VVD makkelijker kunnen samenwerken. De krant voorspelt wel meer druk op de samenwerking tussen D66 en de VVD. Moet elk conflict breed uitgemeten worden? En beïnvloeden de media de politiek en het formatieproces hiermee ook? Van den Brink: “Het is niet onze verantwoordelijkheid om dit rustig te laten verlopen”. Heeft de parlementaire pers de goede focus? Tot slot, deze week was er opnieuw ophef over de televisieprogrammering van de NPO. Nu hangt de toekomst van Blauw Bloed en Opgelicht aan een zijden draadje. Er zijn eigenlijk twee tendensen gaande, de poging tot verjonging en ordinaire bezuinigingen. Hoe worden deze beslissingen genomen? Hoe ingewikkeld is omroeppolitiek?
Sjirk Kuijper: “Als alles op straat ligt is het niet spannend meer”
Aan tafel zitten Sjirk Kuijper, Stéphane Alonso en Spraakmaker Ineke Sluiter. Vandaag is er een politiek forum en we beginnen met wat onze gasten is opgevallen op en rond het Binnenhof. Er is een register vrijgegeven van cadeaus en bijbanen van Tweede Kamerleden. Wat vindt Kuijper hier interessant aan? Hoe belangrijk is deze transparantie? Het moment dat Alonso wil laten horen gaat over Wit-Rusland. In het fragment hoor je Mark Rutte met zijn verzoek aan KLM naar aanleiding van de Wit-Russische vliegtuigomleiding. Waarom is dit bijzonder? Nadat het nieuws kwam dat Wit-Rusland onder druk een vliegtuig van Ryanair had laten landen dat onderweg was van Griekenland naar Litouwen, en in Minsk een Wit-Russische dissident van boord had geplukt, bleef KLM aanvankelijk over Wit-Rusland vliegen. Na overleg met de regering zag de luchtvaartmaatschappij geen direct gevaar. Later op de dag deed Rutte juist de oproep. Hoe kijken onze politiek watchers naar Sigrid Kaag als minister in deze zaak? Ze zei dat ze uitging van Russische betrokkenheid maar die niet kon bewijzen, is dat uitzonderlijk? De Telegraaf meldt op basis van ooggetuigen dat Sigrid Kaag en Mark Rutte in de ministerraad een conflict hadden over Israël en Palestina. Kaag zou de mening van Blok onvoldoende genuanceerd hebben gevonden. Kuijper: “Als de Telegraaf zoiets schrijft, dan klopt het”. Uiteindelijk liep het met een sisser af. Wat is het belang om dit te lekken? En wat is de rol van persoonlijkheden bij de formatie? Mariette Hamer ontvangt vandaag zeven partijen, maar natuurlijk ook zeven mensen met hun eigen karakters en eigenaardigheden. Zal het snel botsen tussen Kaag en Rutte, als ze opnieuw in een kabinet zitten? Zijn persoonlijkheden bepalend voor een succesvolle formatie? We besluiten het politiek forum met het Taalteam met Jan Beuving.
Zoë Papaikonomou: “Als het nog gaat over racisme, wordt het vaak gemaakt voor de kijker die geen ervaring met racisme heeft”
Aan tafel zitten Zoë Papaikonomou, Bert Huisjes en Spraakmaker Amma Asante. Het mediamoment van Papaikonomou gaat over een stuk in de Volkskrant. Zij las de volgende kop: ‘Kan een vrouw met twee kleine dochters Duitsland wel leiden?’. Wat vindt Papaikonomou daarvan? Het mediamoment van Huisjes gaat over de BBC. Die omroep blijft maar onder vuur liggen. Regeringsadviseur en oud-omroep icoon Lord Grade heeft laten weten: dat de BBC één blunder is verwijderd van de ondergang. Hoe kijkt Huisjes, als omroepbaas, hier naar? Het is vandaag precies een jaar geleden dat de Amerikaan George Floyd werd gedood door een witte agent. Na zijn dood beleefde de Black Lives Matter-beweging een heus momentum, met zijn wereldwijde protesten voor gelijkwaardigheid. En nu een jaar na dato wordt het ook weer volop besproken. Is er iets veranderd in de manier waarop journalisten over thema´s als racisme en discriminatie berichten? En hoe gaat het achter de schermen, op redacties? Papaikonomou: “Achter de schermen gebeuren ook wel dingen, maar het gaat langzaam”. Is ‘representatie´ slechts een oppervlakkige manier van de kwestie benaderen?
Hansje van de Beek: “Ik zou nog meer benoemen: en nu krijgen we een stukje propaganda te zien”
Aan tafel zitten Tom Kleijn, Hansje van de Beek en Spraakmaker Willem Vissers. Het mediamoment van Van de Beek gaat over het Achtuurjournaal van afgelopen zaterdag. Wat viel haar op? En wat had anders gemoeten volgens haar? Hoe kun je dit als correspondent het beste aanpakken? Het mediamoment van Kleijn gaat over het RyanAir-toestel dat werd gedwongen een tussenstop te maken in Minsk. De zoveelste aanval op de pers, na de aanval op het Reuters-gebouw in Gaza, eerder de moord op de journalist Khashoggi... De internationale verontwaardiging is groot, verschillende regeringsleiders spraken hun afkeuring uit, het wordt nu besproken op de EU-top… Hoe nu verder? Je kunt je ook nog afvragen: waarom doet Loekasjenko dit nu? De aandacht voor de protesten in Wit-Rusland was juist redelijk verstomd. Er keken zaterdag 5,4 miljoen mensen naar de finale van het Eurovisie Songfestival. De Nederlandse Jeangu Macrooy mocht dan eindigen op plek 23; dat deed niets af aan het spektakel. Hoe hebben onze mediakenners gekeken? Wat waren de hoogtepunten? Ook best bijzonder: na afloop bleven er nog 1,7 miljoen mensen hangen bij de speciale uitzending van Op1. En was het zelf-feliciterend vermogen van Nederland opvallend? En Dick Advocaat nam gisteren afscheid officieel afscheid van het clubvoetval. En met een knaller: zijn Feyenoord heeft het Europees voetbal gehaald, waarmee het seizoen is gered. Na afloop rende Advocaat zichtbaar geëmotioneerd het veld af. In de berichtgeving en interviews met de trainer lag de nadruk sowieso nogal op de emoties. Wordt er te veel gezocht naar de emotie in de journalistiek? We besluiten het Mediaforum met het Taalteam met Frank van Pamelen.
Ward Wijndelts: “Af en toe word ik wel een beetje moe van al die podcasts waar mensen oppervlakkig met elkaar zitten te praten”
Aan tafel zitten Ward Wijndelts, Roos Schlikker en Spraakmaker Guusje ter Horst. In haar mediamoment wil Schlikker graag haar eigen nieuwe podcast bespreken. “Dit komt nooit meer goed”, een podcast over dieptepunten. Waarom wilde ze daar zo graag een podcast over maken? Het mediamoment van Wijndelts gaat over een Twitterconversatie tussen Willem Engel en de Belgische RIVM-baas Marc van Ranst. Deze conversatie is nu op posters in de abri’s te bewonderen. Wijndelts ziet een valse gelijkheid - de viroloog en de dansschoolleraar die op gelijkwaardige voet naast elkaar worden gezet. Wat zit Wijndelts dwars? ‘Het grote BBC-interview waarin Lady Diana zei dat drie mensen een beetje veel was in een huwelijk, had nooit op deze manier moeten plaatsvinden’, zegt de BBC nu. Diana is op valse voorwendselen het interview in gelokt en de BBC heeft nu excuses aangeboden. Waren onze mediakenners hierdoor verrast? Wat is het nut van zo’n onderzoek, ruim 25 jaar later? Wijndelts: “Een fout kun je een nieuwsorganisatie vergeven, maar het onduidelijk doen erover is funest voor het vertrouwen in de journalistiek”. Zijn er momenten waarop je een gast zou kunnen interviewen op valse voorwendselen? Hoe ga je daarmee om? We besluiten het Mediaforum met het Taalteam met Lennart van Dijk.
Ingrid Spijkers: ‘’Ik kan me voorstellen dat er over het uitzenden vanuit Rotterdam flink is gediscussieerd’’
Aan tafel zitten Ingrid Spijkers, Paul Jansen en Spraakmaker Mark Tuitert. Het mediamoment van Jansen gaat over Sotheby’s, ze gaan kunst van vrouwelijke kunstenaars veilen, meldt de Volkskrant. Jansen valt op dat identiteitspolitiek enorm speelt in de culturele sector, en daar haakt Sotheby’s bij aan. Wat viel hem nog meer op aan deze kwestie? Het mediamoment van Spijkers gaat over de aandacht voor het Songfestival aan de talkshowtafels. Spijkers vindt de overvloed iets te veel van het goede en vraagt zich af of er ook nog wat anders in de wereld gebeurt, aangezien veel talkshows nu gevestigd zijn in Rotterdam. ‘’Ik kan me voorstellen dat hier is over gediscussieerd’’, aldus Spijkers. Ziet Jansen dit ook zo? Verder komt de gewapende overval van gister in Broek en Waterland ter sprake. Vanuit alle cameraperspectieven konden we meekijken hoe overvallers aan de politie probeerden te ontsnappen. Hoe hebben de forumleden hierna gekeken? En wat doe je wel en niet als journalist in zo’n situatie? Tot slot komt Ans Boersma aan bod, ze krijgt een schadevergoeding omdat het Nederlandse Openbaar Ministerie te vroeg heeft gehandeld, vandaag staat ze terecht op verdenking van valsheid in geschrifte. Is deze schadevergoeding volgens de forumleden terecht?
Leonard Ornstein: ‘’De politiek is geven en nemen’’
Aan tafel zitten Kees Boonman, Leonard Ornstein en Spraakmaker Erik Buskens. Het politiek moment van Boonman gaat over de 18 fracties in de Tweede Kamer op dit moment, waardoor de traditionele partijen steeds minder melk hebben te brokkelen. ‘’Er is namelijk nog maar een oude, politieke stroming - namelijk de liberale stroming - die nog enigszins stabiel is. Dat heeft tot gevolg dat de kleine eenmansbedrijven steeds meer kans maken in de Kamer’’, aldus Boonman. Boonman kan zich ook storen aan de gemakkelijkheid waarmee kamerleden zich afsplitsen, hoe moet je volgens hem hier als media mee omgaan? Het moment van Ornstein gaat over het interview in College Tour gister met hoogleraar geneeskunde Marcel Levi. Is het volgens Ornstein een verstandige zet dat Levi redelijk onomwonden zei dat hij minister wil worden? Ornstein denkt wel dat Levi iets aan zijn stijl moet aanpassen. ‘’De politiek is iets van geven en nemen, je bent niet meer de directeur van het ziekenhuis’’, aldus Ornstein. Tot slot komt de vordering van de formatie ter sprake. De posten van ministers en staatssecretarissen kunnen ook al ingevuld worden omdat nu twee maanden na de verkiezingen een aantal partijen wel haast wil maken met een volgend kabinet. Sigrid Kaag gaf gisteren al de gewenste coalitie aan. Waar komt deze haast vandaan volgens de forumleden?
Steven Pont: “Journalisten horen ook een beetje grenzeloos te zijn”
Aan tafel zitten Pieter Klok, Mireille van Ark en Spraakmaker Steven Pont. Het mediamoment van Van Ark gaat over hoe BNR gisteren in het nieuws kwam Want door een interview met BNR kwam Caroline van der Plas later bij formateur Mariette Hamer. De media lijkt Van der Plas te omarmen. Waar zit ‘m dat in? Klok wil het in zijn mediamoment hebben over de persconferentie van Tom Dumoulin. Wat viel hem op? Journalisten stellen vaak veel persoonlijke vragen. Is het goed als sporters daar meer een grens in trekken? Het kan niemand zijn ontgaan: koningin Maxima vierde gisteren haar 50e verjaardag. Ter gelegenheid van deze heuglijke gebeurtenis liet zij zich interviewen door Matthijs van Nieuwkerk. Ruim 3,2 miljoen mensen keken gisteren naar het interview. Hoe hebben onze mediakenners naar het interview gekeken? Hoe groot was het deel dat gescript was en is dat storend? Was Van Nieuwkerk kritisch genoeg? Zijn we nieuwe dingen te weten gekomen? Afgelopen zaterdag onthulde de Volkskrant dat Sywert van Lienden fors zou hebben verdiend aan de verkoop van mondkapjes. Terwijl hij zichzelf in de media altijd profileerde als iemand die het allemaal belangeloos deed, voor de goede zaak. Van Lienden zelf noemt het ‘een suggestief stuk vol onjuistheden’. Gisteren plaatste Van Lieden zijn verklaring op Twitter, waarin hij volhoudt dat er niets onoorbaars is gebeurd. Hoe kijkt Klok, als hoofdredacteur van de Volkskrant hiernaar?
Marc Josten: “Een genuanceerd verhaal in de sociale media dat krijgt geen aandacht, krijgt geen clicks”
Aan tafel zitten Catherine Keyl, Marc Josten en Spraakmaker Mark Vermeulen. Het mediamoment van Josten gaat over de column van Aylin Bilic in NRC, over bedreigingen en het zwartmaken van ‘Nederturken’ die zich kritisch uitlaten over Turkije. Josten: “Ik vind dat enorm ernstig”. Kun je als krant je columnisten beschermen? Het mediamoment van Keyl gaat over de politie in Den Haag. Keyl wil ze graag een compliment geven. Waarom? De politie heeft een influencer ingehuurd om jongeren te bereiken. Is dit een goede manier om de doelgroep te bereiken? De strijd tussen Israël en de Palestijnen laait weer op. Niet alleen in het Midden Oosten, maar ook in ons eigen land. Op sociale media loopt de discussie hoog op. Hoe is de balans in de berichtgeving? Is het lastig om als verslaggever verslag te doen van dit conflict? Goed nieuws voor de fans van Andere Tijden, slecht nieuws voor de liefhebbers van consumentenprogramma’s. Het snoeien in programmatitels door de NPO blijft de gemoederen bezig houden. Andere tijden blijft en mag 10 uitzendingen op prime time maken met een dubbele lengte. Zijn de mediakenners aan tafel fan? Is de verlenging van het programma een manier om jongeren te trekken, of spreekt een lang programma jongeren minder aan? Josten: “Ik denk dat het een misvatting is dat jongeren alleen maar van de korte formatjes zijn”. Dan het slechte nieuws: Het consumentenprogramma Kassa verdwijnt van de zaterdagavond en gaat naar de maandag. Daarvoor moet dat andere consumentenprogramma, RADAR zendtijd inleveren. Kijkers zijn inmiddels een petitie gestart ‘KASSA EN RADAR NIET IN DE UITVERKOOP’. We besluiten het Mediaforum met het Taalteam met Frank van Pamelen.
Paul Scheffer: “De media zou iets meer sympathie voor de twijfel moeten hebben”
Aan tafel zitten Jan Kees Emmer, Gert-Jaap Hoekman en Spraakmaker Paul Scheffer. Voor het mediamoment van Hoekman kijken we naar voetbal. Een speler van Sparta wordt namelijk beticht van matchfixing. De naam van die speler ging al rond online en kwam - ondanks dat het onderzoek nog niet klaar is- al wel naar buiten. Het vormt een worsteling voor Hoekman, want ga je die naam nu wél noemen in de berichtgeving of niet? Emmer werpt zijn blik op het buitenland. Want Amerikanen die volledig zijn ingeënt tegen COVID-19 hoeven op een paar uitzonderingen na geen mondkapje meer te dragen en zich niet meer aan de anderhalve meter te houden. Fantastisch nieuws vindt hij, maar het bemoeilijkt wel de communicatie. Want hoe meer uitzondering, hoe verwarrender. Hoe moet je daar als Nederlandse media mee omgaan? En dan is er ook wielernieuws. Want Tom Dumoulin stapt weer op de fiets. Dat terwijl de renner die vier maanden geleden nog zei alle lol in het wielrennen verloren te hebben. Hij kon nadat hij de Giro had gewonnen moeilijk om gaan met de druk. En zeker de druk van de media. Begrijpelijk? En moet de media zich meer gaan inhouden? Hoekman vindt van niet: ‘Het hoort er gewoon bij. Wat hij wel kan doen is kijken waar die druk vandaan komt.’ En wie gaat er als eerste een film opnemen in de ruimte? Rusland maakt bekend een actrice en een regisseur naar de ruimte te willen sturen hiervoor. Het opvallende is: de NASA heeft dezelfde plannen met Tom Cruise. Is het toeval dat er juist nu zo’n strijd ontstaat? We besluiten het Mediaforum met het Taalteam met Lennart van Dijk.
Leonard Ornstein: “Je moet proberen op dat hele smalle koord dat je als journalist hebt al die facetten mee te nemen”
Aan tafel zitten Sandrina Hadderingh, Leonard Ornstein en Spraakmaker Jop Ubbens. Het mediamoment van Ornstein gaat over een moment in De Vooravond, waar journaliste Ronit Palache zat om te praten over het oplaaiende conflict in Israël en Palestina. Ornstein is verslaggever geweest in die regio. Hoe moeilijk is het om daar verslag te doen? Het mediamoment van Hadderingh gaat over voetbal. Het Drama van Doetinchem en de formulering illustreert al een beetje de kater die Hadderingh ook voelt. In hoeverre mag je als regionale omroep enigszins gekleurd zijn? Moet je sport en nieuws los van elkaar zien? En wat doe je als er rellen ontstaan, wanneer verander je als regionale omroep van supporter in kritisch berichtgever? Dan kijken we naar Den Haag. ‘De seinen voor Mark Rutte staan weer op groen’, zo concludeert de Volkskrant in een analyse. ‘De premier wiens politieke leven anderhalve maand geleden nog aan een zijden draadje hing, lijkt vergeven te worden door een groot deel van de Kamer’. Ornstein heeft het debat gisteren gevolgd. Deelt hij deze analyse? We belichten een paar momenten uit het debat. Te beginnen met Mark Rutte, die wat bits aangekondigd hoe wat hem betreft de nieuwe ministerraden zullen verlopen. Zit de Nederlandse kiezer wel te wachten op zo’n vechtkabinet? Dan hebben we contact met Wilco Boom in Den Haag. Wybren van Haga, Olaf Ephraim en Hans Smolders breken met de partijleider. Boom praat ons bij over dit nieuws. Tot slot: een brief in NRC, ondertekend door tientallen mensen uit de culturele sector. De medialobby vanuit de cultuursector draait op volle toeren. Echter, bij de persconferentie lijkt dit nog niet bij Hugo de Jonge aangekomen te zijn. Kunst en cultuur valt nog steeds onder ‘niet essentieel’. Ubbens: “Ik vind dit getuigen van weinig visie”.
Wouter de Winhter: “Het is een soort politieke relatietherapie die plaatsvind via de televisie”
Aan tafel zitten Wouter de Winther, Floor Bremer en Spraakmaker Johan Kenkhuis. Het politiek moment van Bremer gaat over de persconferentie. Tijdens die persconferentie mocht een redacteur van Cosmopolitan een vraag stellen. Bremer had medewerkers van dit blad nog niet gezien bij de persconferentie. Is dit een goede manier om jongeren meer bij de persconferentie te betrekken? Het moment van De Winther gaat over de nieuwe informateur Mariette Hamer. Voldoet zij aan wat Tjeenk Willink beoogde voor zijn opvolger: ‘met afstand tot de actuele politiek en de partijen en met een breed, sociaal-economisch profiel’? Vandaag is het debat in de Tweede Kamer over de nieuwe bestuurscultuur, waar informateur Tjeenk Willink over schrijft in zijn eindverslag. De VVD-rijen bleven gesloten na het Nieuwsuur-interview met Rutte, waarin de demissionair minister-president zijn zelfbenoemde radicale ideeën en zelfreflectie wilde presenteren. Wat kunnen we verwachten? Hoe gaat de Tweede Kamer reageren op de gepresenteerde ideeën van Mark Rutte? Vinden zij dat Rutte de verwachtingen heeft ingelost? We besluiten het politiek forum met het Taalteam met Jan Beuving.
Kathleen Ferrier: “Een fluistercampagne wordt geen succes als de media niet meewerken”
Aan tafel zitten Kees Boonman, Freek Staps en Spraakmaker Kathleen Ferrier. Het mediamoment van Staps gaat over het project ‘the Guardian’s worst errors of judgment over 200 years’. Waarom vindt hij dit project zo leuk? Boonman vindt dat de journalistiek soms te veel naar binnen gekeerd is. Welke berichten hebben we volgens hem in Nederland gemist? Ook vindt hij het opmerkelijk dat Nieuwsuur begon met de uitreiking van de Libris Literatuurprijs, en daarna pas het interview met demissionaire minister-president Mark Rutte. Boonman: “Je begint in deze tijd niet met een cliffhanger, je begint met het belangrijkste nieuws”. Het draaide gisteravond natuurlijk allemaal om het interview van Mark Rutte bij Nieuwsuur. Rutte had zelfreflectie en radicale ideeën aangekondigd, die hij morgen ook aan in de Tweede Kamer wil presenteren. Maar hoe radicaal waren zijn ideeën? En was er wel echt sprake van zelfreflectie? Was dit interview een goede zet van de VVD? Boonman: “Wie heeft dit eigenlijk bedacht om Rutte dit zo te laten doen? Heeft hij het allemaal zelf bedacht, dan maakt het alleen nog maar erger”. Hoe hebben onze mediakenners naar dit interview gekeken? Dan was er ook nog het SMS-contact tussen Rutte en Omtzigt, dat door meerdere media werd opgepikt als nieuws. Is het vreemd dat dit als nieuws eruit gehaald wordt? Wat is de rol van de media? En hoe kijken onze kenners vooruit naar het debat van morgen? Boonman: “Ik vind dat het morgen in het debat ook over de poppetjes moet gaan”.
Joost Oranje: “Het moment dat wij die vragen kunnen stellen, moeten we ze stellen”
Aan tafel zitten Barbara Barend, Joost Oranje en Spraakmaker Anna Gimbrère. Het mediamoment van Oranje gaat over een stuk uit de eigen uitzending van Nieuwsuur gisteravond. Een horeca-onderneemster breekt terwijl ze voor haar eigen terras staat. Dit fragment raakte Oranje ook. Waarom? Oranje: “Het is niet voor niks dat deze mevrouw deze reactie heeft”. Het mediamoment van Barend gaat over Arjen Robben. Zij genoot gisteren van hem en dan met name het interview ná de wedstrijd. Zijn dit de momenten waar je het als journalist voor doet? Waarom vond ze het zo’n leuk moment? Barend: “De liefde voor de sport spat er vanaf”. Vanavond schuift Mark Rutte aan in Nieuwsuur. Zoals politiek verslaggever Jeroen Stans aankondigde: ‘over de formatie, de gewenste nieuwe bestuurscultuur en zijn eigen rol daarin als minister-president’. We vragen hoofdredacteur Oranje hoe dit tot stand gekomen is. Wouter de Winther schreef al in een column: ‘Hoe het tot Nederland zal komen is nog een punt van discussie, er wordt gedacht aan een tv-optreden, een gesprek met een krant of een open brief.’ Zijn ze bij Nieuwsuur niet in een pr-val gelopen? Is het logisch dat Rutte voor Nieuwsuur kiest en niet bij een talkshow gaat zitten? Er is ook kritiek. Want zou Rutte niet eerst de kamer moeten informeren? Dan: eensgezinde oud-hoofdredacteuren in de kranten dit weekend. Niet alleen politici, maar ook media moeten hun rol opnieuw bezien in een nieuwe politieke cultuur. Uit het hoofdredactioneel commentaar van NRC: ‘Media zouden kunnen reflecteren op hun bijdrage aan de kortademigheid van de politiek’. Media zouden ook van de gelegenheid gebruik moeten maken om op hun eigen rol te reflecteren. Hoe kijken onze mediakenners hier naar? Zou meer distantie op zijn plaats zijn? We besluiten het Mediaforum met het Taalteam met Frank van Pamelen.
Ward Wijndelts: “De jaren 50 hebben gebeld, ze willen hun advertentie terug”
Aan tafel zitten Ward Wijndelts, Elger van der Wel en Spraakmaker Jacqueline Cramer. Het mediamoment van Van der Wel gaat over De Mol, de Vlaamse variant van Wie is de Mol. De finale komt eraan. Wat maakt De Mol zo goed? Het zijn allemaal onbekende personen. Wat is de aantrekkingskracht van het programma? Het mediamoment van Wijndelts gaat over de Moederdagadvertentie van Albert Heijn. Wijndelts vond het tenenkrommend. Waarom? Dan hebben we het over Andere Tijden. Het programma verdwijnt. In ieder geval in de vorm zoals het programma nu bestaat. De NPO wil vernieuwen en verjongen, voor het geschiedenisprogramma dat al 21 loopt is daarom geen plaats meer. Op het hoogtepunt trok Andere Tijden gemiddeld 540.000 kijkers. Nu zijn dat er nog zo’n 280.000. Het lijkt daarom niet gek dat het programma moet verdwijnen. Hoe kijken onze mediakenners hier naar? Ook de toekomst van Radar en Opsporing Verzocht zijn onzeker. Van der Wel: “Wat ik heel raar vind: je stopt met het een, voordat je vernieuwing hebt uitgeprobeerd”. Is dit zorgelijk? Wat zegt het over de journalistieke programma’s bij de NPO? En hoe belangrijk zijn deze programma’s? Cramer: “Onderzoeksjournalistiek de is de basis waarop je goed geïnformeerd kan worden”. ‘Laten we gewoon stoppen met ongepaste en onsmakelijke WOII-vergelijkingen. Het doet nooit recht aan het nu, en al helemaal nooit aan het verleden’, aldus Hugo de Jonge op Twitter naar aanleiding van een cartoon in De Limburger. Hierop zien we de minister van Volksgezondheid met een groen coronavinkje op de borst, verwijzend naar de Jodenster die joodse mensen tijdens de Tweede Wereldoorlog moesten dragen. Gaat de cartoon te ver? Had de hoofdredacteur moeten ingrijpen? We besluiten het Mediaforum met het Taalteam met Lennart van Dijk.
Arjen Fortuin: “Wat harde en zachte krachten betreft zitten wij misschien in de verkeerde business”
Aan tafel zitten Martha Riemsma, Arjen Fortuin en Spraakmaker Fons Orie. Fortuin wil het in zijn mediamoment graag hebben over de artiest Elle Bandita. Hen gaat voortaan door het leven als Raven van Dorst. De oude, vrouwelijke naam, mag bij het oud papier want Van Dorst voelt zich niet thuis in de vrouwelijke mal en wil niet als man of vrouw worden gezien. Het viel Fortuin vooral op hoe verschillende media hierover schreven. Het mediamoment van Riemsma gaat over de column van Angela de Jong. Ze schrijft over de toespraak van André van Duin op de Dam. Volgens Riemsma hebben we behoefte aan zachte krachten. André van Duin, Herman Finkers. Komt het door de verharding in de maatschappij, dat we juist behoefte hebben aan meer zachtheid? Op de Nederlandse Bevrijdingsdag was de hoofdrol weggelegd voor de bondskanselier van Duitsland, Angela Merkel. Zij gaf een toespraak en beantwoordde vragen van Nederlandse jongeren. Hoe hebben onze mediakenners hier naar gekeken? Was het een historische dag? Is het belangrijk dat de schuld nog steeds erkent wordt? Was het bijzondere televisie? Fortuin: “Door de toeters en bellen eruit te halen maak je duidelijk: dit is gewoon belangrijk”. Het gaat niet helemaal soepel bij de televisie van de NPO. De kijkcijfers voor nieuwe programma’s als Showcolade zijn niet best, en andere programma’s als Dino’s Bezorgservice en Tik ‘m aan met Emma Wortelboer en Frank Evenblij zijn afgeserveerd. Ondertussen moeten progrramma’s zoals Opsporing Verzocht en Radar het doen met minder zendtijd. Volgens Remco van Westerloo van de NPO is dit omdat het TV-aanbod van de publieke zenders zich meer op jongeren moet gaan richten. Bereiken ze hier meer jongeren mee?
Frénk van der Linden: “We waren gewoon scoop-geil”
Aan tafel zitten Margriet Brandsma, Frénk van der Linden en Spraakmaker Edson de Graça. Van der Linden wil het in zijn mediamoment hebben over de column van Teun van der Keuken, afgelopen maandag in de Volkskrant. Hij biedt daarin zijn excuses aan over kritiek die hij in een eerdere column uitte op D66-leider Sigrid Kaag. Van der Linden “Dat zie je niet zo heel vaak in de Nederlandse journalistiek natuurlijk”. Het mediamoment van Brandsma gaat over Trump. Die hoort vandaag of hij weer terug mag komen op Facebook. In afwachting op die uitspraak lanceerde hij deze week bovendien zijn eigen social media platform. Brandsma nam een kijkje op het platform: “Hij kan alleen zenden, jij kunt alleen ontvangen”. De Nederlandse Vereniging voor Journalisten eist dat een Nederlandse webshop stopt met het aanbieden van een t-shirt waarop wordt aangezet tot geweld tegen journalisten. Op het t-shirt staat de tekst: ‘Rope, Tree, Journalist. Some assembly required.’ Vertaald: Touw, boom, journalist. Zelf in elkaar zetten. De NVJ overweegt aangifte te doen. Het past in een klimaat waarin journalisten onder druk staan. Voelen onze mediakenners dat ook zo? Hoe kun je deze beweging tegengaan? We besluiten het Mediaforum met het Taalteam met Frank van Pamelen.
Bert Huisjes: “De grens tussen wat goed en fout is moeten we zelf bewaken”
Aan tafel zitten Jaap van Zessen, Bert Huisjes en Spraakmaker Bianca Buurman. Het mediamoment van Van Zessen gaat over de podcast ‘Over Media’, waar Talitha Muuse te gast was. De oud-presentatrice van OP1 doet daarin een aantal opvallende uitspraken. Van Zessen: “Ik vind het heel gedurfd”. Huisjes is ook betrokken bij OP1. Herkent hij dit beeld? Dan zijn er twee interessante vacatures in medialand; die voor een opvolger van NPO-Baas Shula Rijxman en de positie van hoofdredacteur van het Algemeen Dagblad. Van Zessen werkt bij het AD. Op wat voor hoofdredacteur hoopt hij? Het zal inmiddels weinig mensen zijn ontgaan, Forum voor Democratie en een aantal andere organisaties grijpen deze dagen, 4 en 5 mei, ook aan om te gedenken dat we, zoals zij stellen ‘onze vrijheid kwijt zijn’. Moet je dat nu breed uitmeten, of juist laten gaan?
Jan Slagter: “Sommige mensen zeiden ‘was hij dronken toen hij dit uitkoos?’"
Aan tafel zitten Jan Slagter, Avinash Bhikhie en Spraakmaker Diederik van Vleuten. Het mediamoment Bhikhie gaat over een moment dat niet gaat plaatsvinden. Namelijk een persconferentie. Bhikhie: “Ik heb me daarover verbaasd, want er valt natuurlijk genoeg te vertellen”. Op welke momenten is een persconferentie noodzakelijk, en wanneer niet? Het mediamoment van Slagter gaat over een artikel in het Vlaamse De Tijd. Het zette hem aan het denken. Het ging erover hoe je het als werkgever aanpakt om je medewerkers voor te bereiden op de situatie dat we terug gaan naar het normale leven, en we weer naar kantoor kunnen. Vraag je bijvoorbeeld of medewerkers gevaccineerd zijn? En gaan we ook verandering zien bij televisieprogramma’s? Bijvoorbeeld zonder publiek bij talkshows. Slagter: “Publiek moet functioneel zijn”. Het is vandaag de Internationale Dag van de Persvrijheid. Vorige week werd door Reporters Without Borders de jaarlijkse ranglijst van landen met de meeste persvrijheid bekend gemaakt. Nederland daalde dit jaar voor het derde jaar op rij en staat nu op de zesde plaats. In het rapport wordt over Nederland geschreven: "De overheid geeft de pers te weinig toegang tot informatie, inlichtingendiensten schenden de privacy van journalisten en populistische politici brengen media in diskrediet”. Wat zijn de ervaringen van de mediakenners aan tafel? Maken zij zich zorgen? Dan hebben we het over Showcolade. Er klonk veel kritiek op het Omroep Max programma. Han Lips schreef ‘De NPO lijkt met een formatarmoede te kampen’, Angela de Jong noemt het een ‘dieptepunt’, anderen noemen het ‘misschien wel de grootste misser van Omroep Max ooit’… Hoe kijkt Slagter zelf naar die kritiek? Komt er een tweede seizoen? We besluiten het Mediaforum met het Taalteam met Frank van Pamelen.
Gerdi Verbeet: "Mij is ook wel eens het verwijt gemaakt dat ik té redelijk was."
Aan tafel zitten Kees Boonman, Thomas Muntz en Gerdi Verbeet Voor het mediamoment van Thomas Muntz kijken we naar Amerika. Daar doen de autoriteiten onderzoek naar een mysterieus incident: want overheidspersoneel in Washington zou ziek zijn geworden zonder duidelijk aanwijsbare oorzaak. Hoe kan dat? En Kees Boonman is boos. Want Arnold Karskens van Omroep Ongehoord Nederland noemde journalisten gisteren in De Vooravond namelijk de ‘slippendragers’ van de overheid en inlichtingendiensten. Zijn omroep wordt waarschijnlijk toegelaten tot het publieke omroepbestel, maar zijn collega’s daar zijn dus volgens hem corrupt. “Een mening is één ding, maar feiten is iets wat bij journalistiek hoort en journalistiek - in mijn mening - hoort bij de publieke omroep,” stelt Boonman. “Ik attendeer op een zorgelijk gegeven wie er allemaal toegelaten kan worden bij de publieke omroep.” Ook hebben we het over de Haagse Cultuur. Het kabinet zou zich namelijk te veel bezighouden met beeldvorming en te weinig met inhoud, dat was één van de kritiekpunten van de Tweede Kamer. Is dat een terechte opmerking? En hoe moet je als journalist omgaan met die profileringsdrang van politici? En de uitspraak van Ernst Kuipers over het effect van de avondklok heeft veel losgemaakt. Is hij te klakkeloos overgenomen door de media? Muntz: "Wat je nu ziet gebeuren is rolverdeling, opeens zit hij te keuvelen bij Beau. Dat is niet zijn taak." We besluiten het Mediaforum met het Taalteam met Lennart van Dijk.
Pieter Klok: “De vraag is: als niemand wil praten, wat ga je dan publiceren?”
Aan tafel zitten Pieter Klok, Kefah Allush en Spraakmaker Marietje Schaake. Het mediamoment van Allush gaat over Paris St Germain en Manchester City, zij voetbalden gisteren tegen elkaar. Hij zag daarin iets opvallends… Allush legt het uit. Voor het mediamoment van Klok kijken we naar Amerika. Want wie dacht dat met de verkiezing van Biden een einde aan het nepnieuwstijdperk zou komen, komt wellicht bedrogen uit. De republikeinen verspreiden nog steeds leugens. Dan hebben we het over de misstanden in het turnen. Gisteren was de commissie Olfers, die misstanden in de turnsport onderzocht, onomwonden: bij het turnen zijn jonge sporters jarenlang mishandeld. Iets dat we al wel wisten, maar wat nog nooit zó op de voorgrond is geweest als nu. Hoe kan het dat dit nu pas echt naar buiten komt? Hebben journalisten dit jarenlang gemist? Gisteravond schoven bij alle talkshows ook slachtoffers aan. Hoe interview je iemand waarvan je weet dat die getraumatiseerd is? Berusten de vragen te veel op effectbejag? Zijn talkshowtafels wel geschikt voor dergelijke onderwerpen? De Raad voor de Cultuur heeft gezegd dat Omroep Zwart en Ongehoord Nederland welkom zijn in het bestel, als ze de journalistieke waarden maar goed in de gaten houden. Zo moet Ongehoord Nederland ophouden met ‘de structurele diskwalificatie van de NOS als onafhankelijke nieuwsvoorziening’. AVROTROS en KRO-NCRV kregen ook een waarschuwing mee. Zij moeten goed hun profiel bewaken, vindt de Raad. Hoe kijken onze mediakenners naar de nieuwe oproepen en de advies van de Raad voor de Cultuur? Volgens Klok moet er vooral goed gekeken worden of het publiek belang wordt gediend.
Marc Chavannes: “Het debat wordt eigenlijk een opera waarbij alle rollen heel erg bekend zijn”
Aan tafel zitten Marleen de Rooy, Marc Chavannes en Spraakmaker Hans Nijenhuis. Het mediamoment van Chavannes gaat over Alexander Pechtold. Hij is presentator van het programma De Achterkant van het Gelijk, waar hij schijnbaar moeiteloos in zijn nieuwe rol is gekropen na zijn politieke carrière. Waarom vindt Chavannes het een goed programma? Het politiek moment van De Rooy gaat over het advies van de Studiegroep Begrotingsruimte. Dat advies kan wel aardige druk leggen op de formatie. Wat staat er in dat advies en wie zit er in deze zogenoemde ‘studiegroep’? Ook de afdeling begrotingstoezicht van de Raad van State is er niet gerust op dat een nieuw kabinet zich weer schikt in een strak begrotingskeurslijf. Welke gevaren schuilen hierin? Morgen is er opnieuw een debat over de toeslagenaffaire. Kamerleden zijn terug van het mei-reces om te praten over de laatste onthullingen. Nieuw is dat nu de notulen voor handen zijn. Wat kunnen we verwachten? Het debat is eigenlijk al gevoerd en het kabinet is er zelfs om afgetreden. Waarom is het toch nog interessant? Wat zijn de gevolgen voor de formatie? En je zou het bijna vergeten: maar er moet toch ook nog een nieuw kabinet gevormd worden. Hoe staat het daar eigenlijk mee? Waar is Tjeenk Willink op dit moment bezig? We besluiten het politiek forum met het Taalteam met Jan Beuving.
Margriet Brandsma: ‘’Als je nu zou zeggen ‘over tot de orde van de dag’, zou je met een zwerende wond een volgend kabinet in gaat’’
Aan tafel zitten Margriet Brandsma, Hansje van de Beek en Spraakmaker Jim Jansen. Het mediamoment van van de Beek gaat over de Medialogica van gisteravond waarin het ging over de malariapil ‘chloroquine’, waarvan kort werd gedacht dat het zou werken tegen corona. Van de Beek wil het vooral even hebben over een bepaalde arts die de uitzending niet heeft gehaald. Waaraan lag het dat deze man de uitzending niet heeft gehaald? Het mediamoment van Brandsma gaat over een artikel over Jehova’s Getuigen in dagblad Trouw vanochtend. In het artikel wordt duidelijk dat de Jehova’s Getuigen een beroep doen op de wob, om de gegevens van onderzoekers van de Universiteit Utrecht te achterhalen. Hoe kijkt Brandsma hierna? Voor van de Beek geldt deze actie van de Jehova’s Getuigen als intimiderend. ‘’Ik maak me niet zo’n zorgen dat het openbaar wordt, ik vind het wel zorgelijk dat dit intimidatie is’’, aldus van de Beek. Verder komt de Tweede Kamer ter sprake. De voorpagina van De Telegraaf kopt vanmorgen: ‘Ga het land besturen!’. Ook de Volkskrant bracht dit weekend een stuk met dezelfde tendens. Na de verontwaardiging over de gelekte notulen rondom de Toeslagenaffaire, heerst nu toch vooral het gevoel van: en nu dóór, waar gáát het allemaal nog over? Hoe kijken de forumleden hierna? ‘’Als je nu zou zeggen ‘over tot de orde van de dag’, zou je met een zwerende wond een volgend kabinet in gaat’’, aldus Brandsma. Van de Beek vraagt zich vooral sterkt af hoelang het nu nog allemaal gaat duren. ‘’Het wordt een spannende week’’, aldus Jansen. Tot slot komt ‘deepfake’ aan bod. Vorige week hebben Nederlandse Kamerleden hebben een gesprek gevoerd met een nepversie van Leonid Volkov, de Russische stafchef van Aleksej Navalny. Nog altijd is niet duidelijk of het hier ging om een deepfake of om een dubbelganger van Volkov. Duidelijk is wel dat Poetin héél ver gaat in zijn buitenlandse propagandacampagnes. Kunnen journalisten zich wapenen tegen dit soort nepbeelden volgens de forumleden?
Paul Jansen: “Er is zo veel ruis op de lijn dat het logisch lijkt om deze notulen openbaar te maken”
Aan tafel zitten Tom Kleijn, Paul Jansen en Spraakmaker Paul Depla. Het mediamoment van Jansen gaat over het bericht dat het CBS gaat stoppen met de begrippen ‘westers’ en ‘niet-westers’. Wat vindt hij ervan dat deze termen niet meer gebruikt worden? Jansen: “Politici verliezen zich vaak in het etiketteren van groepen; we plakken er een ander label op dan is het probleem opgelost”. En hoe kijkt Kleijn hier naar, die in het verleden in Amerika gewoond heeft. Daar gaat het nog veel verder namelijk. Het mediamoment van Kleijn gaat over Sylvana Simons van Bij1. Het viel hem op hoe zij gisteren Mark Rutte ondervroeg over hoeveel mensen inmiddels immuun zouden moeten zijn voor het coronavirus. Rutte rekende uit hoeveel mensen corona hebben gehad en hoeveel er ingeënt zijn. Wat viel hem op in dit fragment? Kleijn: “Misschien doet hij precies hetzelfde als een jaar geleden, alleen nu denk je: hij staat te zwemmen”. We blijven in Den Haag. Want de druk om de notulen van de ministerraad over de toeslagenaffaire te openbaren wordt steeds groter. Vandaag gaat het over deze vraag in de ministerraad. Is openbaarheid nog de enige mogelijkheid? En wat zijn de gevolgen als dit gebeurt? We besluiten het Mediaforum met het Taalteam met Lennart van Dijk.