NRC Onbehaarde Apen

Verrassing! Een extra dag, een extra Onbehaarde Apen. Maar waar komt die 29e februari vandaan? En wat is een schrikkel? In deze aflevering van Onbehaarde Apen gaan we op zoek naar de oorsprong van het schrikkeljaar.Presentatie: Lucas Brouwers, Hendrik Spiering en Gemma Venhuizen.Productie: Misha Melita@lucasbrouwers // @hendrikspiering // @GemmaJVZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Van Australië tot de Schoorlse duinen: overal ter wereld komen branden in de natuur voor. Wie het nieuws kijkt ziet zorgwekkende beelden van vuurzeeën en gewonde koala’s. Komen bosbranden tegenwoordig vaker voor? Zo ja: hoe komt dat? En wat is er tegen te doen? Presentatie: Gemma Venhuizen, Marcel aan de Brugh en Cosette Molijn.Productie: Misha Melita@Cosettemolijn // @GemmaJVMeer weten over hoe bosbranden worden gemeten?https://www.nrc.nl/nieuws/2019/08/22/de-amazone-brandt-maar-hoe-fel-a3970871Lees hier het artikel van Cosette Molijn over de bewerkte foto van Australië:https://www.nrc.nl/nieuws/2020/01/10/australische-brandkaart-is-overdreven-a3986436Zelf bosbranden analyseren? Gebruik de tool van NASA:http://www.globalfiredata.org/analysis.htmlBekijk hier de reportage van de The Atlantic over The Fire Labhttps://www.youtube.com/watch?v=cnvWW4kYhnkZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Welke wetenschappers komen er in actie op het moment dat er een nieuwe epidemie uitbreekt? In deze aflevering van Onbehaarde Apen lopen we ze allemaal langs: van de viroloog tot de bioloog en van de socioloog tot de arts. Presentatie: Lucas Brouwers, Sander Voormolen en Gemma VenhuizenProductie: Misha Melita@SanderVoormolen // @lucasbrouwers // @GemmaJVZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Van microscopen tot insulinepompen en van MRI-scans tot zuurstofapparaten: de zorg zit vol technologie. Geen wonder dus dat ook kunstmatige intelligentie het ziekenhuis binnenkomt. Moeten dokters vrezen voor hun baan? Of moeten ze juist blij zijn met algoritmes?Presentatie: Lucas Brouwers, Niki Korteweg en Liza van LonkhuyzenProductie: Misha Melita@lucasbrouwers // @nikikorteweg // @lizalonkhuyzenLees hier het artikel van Niki Korteweg over de ontwikkelingen van AI in de pathologie:https://www.nrc.nl/nieuws/2020/01/31/de-software-die-slimmer-is-dan-de-dokter-a3988893Luister hier de aflevering van de podcast NRC Vandaag terug waarin Liza van Lonkhuyzen over AI in de zorg vertelt:https://www.nrc.nl/nieuws/2020/01/29/is-er-een-algoritme-in-de-zaal-a3988490Meer weten over AI in de zorg? Lees hier het artikel van Liza van Lonkhuyzen terug:https://www.nrc.nl/nieuws/2020/01/28/arts-krijgt-advies-van-algoritmen-a3988515Lees hier het opinieartikel van chirurg in opleiding Thony Ruys over de toekomst van dokters:https://www.nrc.nl/nieuws/2019/01/11/dokter-legt-het-af-tegen-computer-en-dat-is-prima-a3480567Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Ontstond de maan in de tijd dat de aarde nog een bal magma was? Of werd de maan de ruimte in geslingerd toen de aarde nog sneller om zijn as draaide? In deze aflevering van Onbehaarde Apen duiken we in het, ook niet door de Apollo-landingen niet, opgeloste raadsel van de maan en maken we opnieuw kennis met deze oude bekende.Presentatie: Lucas Brouwers, Hendrik Spiering en Eddy EchternachProductie: Misha Melita@hendrikspiering // @LucasBrouwersBenieuwd naar de werking van de getijden en het plaatje dat Eddy bespreekt? https://nl.wikipedia.org/wiki/Getijde_(waterbeweging)Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Traangas. Voor de politie lijkt het een perfect middel, er zijn geen dodelijke slachtoffers en de menigte wordt uit elkaar gedreven. Maar het gas is niet zo onschuldig als het lijkt, er zijn wel degelijk dodelijke slachtoffers en ook op de lange termijn kan je gezondheid eronder lijden. Presentatie: Lucas Brouwers, Hendrik Spiering en Marcel aan de Brugh.Productie: Misha Melita@lucasbrouwers // @hendrikspieringBenieuwd naar hoe de demonstranten in Hong Kong traangas te lijf gaan?https://www.youtube.com/results?search_query=hong+kong+protester+tear+gasLees hier het artikel van Marcel aan de Brugh over traangas:https://www.nrc.nl/nieuws/2019/09/13/drie-theelepels-bakpoeder-tegen-traangas-a3973284Bekijk hier de hele rede van Otto Adang uit 2017:https://www.youtube.com/watch?v=mdcNA9TM3XMLees hier een interview met Otto Adang over zijn onderzoek naar 'relschoppers':https://www.nrc.nl/nieuws/2010/01/04/etholoog-adang-prestige-inzet-van-ruzie-terweijde-11832798-a356278Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Je hebt er meer van dan van bloed, maar toch hebben we het er niet vaak over: lymfe. In deze aflevering van Onbehaarde Apen duiken we in dit onbekende levensvocht en bespreken we de nieuwste medische technieken. Presentatie: Lucas Brouwers, Sander Voormolen en Gemma VenhuizenProductie: Misha Melita@SanderVoormolen // @lucasbrouwers // @GemmaJVLees hier het artikel van Sander Voormolen over lymfe: https://www.nrc.nl/nieuws/2020/01/10/het-onbekende-levensvocht-lymfe-a3986433Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Om het Europa anno 3000 voor Christus te begrijpen bestuderen archeologen al eeuwen potten, werktuigen en wapens. Sinds 2010 beschikken ze over een nieuw middel: dna-analyse van stokoude botten. Daaruit blijkt dat in Europa in de vroege bronstijd echt een drastische bevolkingsverandering heeft plaatsgevonden. De vraag is nu hoe vredig verliep die verandering?  Presentatie: Lucas Brouwers, Hendrik Spiering en Bart Funnekotter.Productie: Misha Melita@lucasbrouwers // @BartFunnekotter // @hendrikspieringLees hier het artikel van Hendrik Spiering over de analyse van het steppe-dna:https://www.nrc.nl/nieuws/2019/11/29/de-steppe-invasie-in-de-bronstijd-a3982145Benieuwd naar de Engelse artikelen waar Bart Funnekotter over sprak? https://www.theguardian.com/uk-news/2017/may/20/dutch-invaders-stonehenge-ancient-britonsLees hier meer over de analyse van het Poolse massagraf: https://www.nrc.nl/nieuws/2019/05/06/geexecuteerde-gezinsleden-gevonden-in-pools-massagraf-uit-vroege-bronstijd-a3959307Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Gelukkig nieuwjaar! Tijd voor goede voornemens. Grote kans dat afvallen of gezonder eten op jouw lijstje staan. Maar afvallen met een dieet blijkt in de praktijk moeilijker dan het lijkt. Gewoontes, omgevingsfactoren en hormonen staan ons in de weg. Waarom gaan we dan toch steeds opnieuw aan de lijn? Zijn er diëten die wél werken?Presentatie: Lucas Brouwers, Niki Korteweg en Martine KamsmaProductie: Misha Melita@lucasbrouwers // @nikikorteweg // @MartineKamsmaLees hier het artikel van Martine Kamsma over hoe je nieuwe gewoontes aanleert:https://www.nrc.nl/nieuws/2020/01/06/vier-uur-tijd-voor-een-boontje-a3985777Benieuwd naar hoe belangrijk gezonde voeding is in geneeskunde? Lees hier het artikel van Niki Korteweg.https://www.nrc.nl/nieuws/2020/01/03/ontzieken-gezond-gaan-leven-als-medicijn-a3985651Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Wat bracht de wetenschap ons in 2019? In deze aflevering van Onbehaarde Apen geven alle wetenschapsredacteuren een ode aan hun hoogtepunt van dit jaar. Van palingen tot Filistijnen en van wolken tot biodiversiteit. Presentatie: Lucas Brouwers, Niki Korteweg, Marcel aan de Brugh, Gemma Venhuizen, Hendrik Spiering, Bart Funnekotter, Sander Voormolen en Cosette Molijn. Productie: Misha Melita@lucasbrouwers // @nikikorteweg // @Cosettemolijn // @hendrikspiering // @SanderVoormolen // @BartFunnekotter // @GemmaJVBenieuwd naar het artikel van Sander Voormolen over de zwangere paling in Finland?https://www.nrc.nl/nieuws/2019/11/05/eerste-puber-aal-geeft-opwinding-onder-visbiologen-a3979214Of over het monster van Loch Ness? https://www.nrc.nl/nieuws/2019/09/13/het-monster-van-loch-ness-was-echt-geen-reuzenpaling-a3973299 Lees hier het artikel van Bart Funnekotter over het Filistijnen-DNA:https://www.nrc.nl/nieuws/2019/07/03/dna-onthult-gevreesde-filistijnen-a3966005En luister de aflevering van de podcast NRC Vandaag waarin Bart Funnekotter vertelt over het onderzoek naar het economisch aandeel van de slavernij: https://www.nrc.nl/nieuws/2019/06/26/hoe-lucratief-was-de-slavernij-nou-echt-voor-nederland-a3965031Lees hier meer over de Chinese ruimtesonde die op de achterkant van de maan landde: https://www.nrc.nl/nieuws/2019/01/03/chinese-ruimtesonde-is-eerste-op-achterkant-van-de-maan-a3127763Luister de aflevering van Onbehaarde Apen over ketamine als mogelijk medicijn tegen depressie terug: https://www.nrc.nl/nieuws/2019/09/11/kan-ketamine-helpen-tegen-depressie-a3972973Of lees hier het artikel van Niki Korteweg erover schreef: https://www.nrc.nl/nieuws/2019/09/13/een-partydrug-tegen-depressie-a3973280Lees hier het artikel van Hendrik Spiering over de Denisova-mens: https://www.nrc.nl/nieuws/2019/05/01/denisova-mens-krijgt-smoel-a3958855Lees hier het artikel van Gemma Venhuizen over biodiversiteit: https://www.nrc.nl/nieuws/2019/05/07/miljoen-soorten-planten-en-dieren-dreigen-te-verdwijnen-a3959344Bekijk hier de video van Lucas Brouwers waarin hij betoogt dat octopussen net aliens zijn: https://www.nrc.nl/nieuws/2017/11/02/waarom-de-octopus-bijna-een-alien-is-a1579358 Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Zijn we van nature goed, of hebben we maar een klein duwtje in de rug nodig om ons te misdragen? Het Stanford Prison Experiment uit 1971 zou het laatste aantonen, maar de laatste jaren is er veel kritiek. Wat hebben we nog aan het experiment? Presentatie: Lucas Brouwers, Ellen de Bruin en Hendrik SpieringProductie: Misha Melita@lucasbrouwers // @hendrikspiering // @EllendeBruinLees hier het artikel van Ellen de Bruin over de kritiek op het Stanford Prison Experiment:https://www.nrc.nl/nieuws/2019/08/16/fake-gevangenis-heet-nu-ook-nog-een-leugen-a3970275Iets meer dan tien jaar geleden schreef Ellen de Bruin ook al over kritiek op Zimbardo:https://www.nrc.nl/nieuws/2008/08/30/slechte-mensen-11597576-a726958Benieuwd naar de rest van het interview van VPRO Tegenlicht met Philip Zimbardo?https://www.vpro.nl/programmas/tegenlicht/kijk/talks/philip-zimbardo.htmlDe film 'The Stanford Prison Experiment' is te zien op Netflix.Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Plastic is op papier een droommateriaal. Makkelijk te produceren, eindeloos vervormbaar en onverwoestbaar. Maar om dat laatste is nu veel te doen, want plastic vervuilt de oceanen en komt in de buiken van dieren terecht. Ook in menselijke organen zijn stukjes plastic gevonden. Maar hoe erg is dat?Presentatie: Lucas Brouwers, Niki Korteweg en Marcel aan de Brugh.Productie: Misha Melita@lucasbrouwers // @nikikortewegLees hier het artikel van Niki Korteweg over microplastics:https://www.nrc.nl/nieuws/2019/10/04/de-onbekende-gevaren-van-microplastics-a3975660Lees hier het artikel van Marcel aan de Brugh over plastics in de zee: https://www.nrc.nl/nieuws/2019/01/18/wat-weten-we-over-al-dat-plastic-in-zee-a3650887Benieuwd naar het hele liedje over de plastic eendjes van Rich Eilbert?https://www.youtube.com/watch?v=-RPUmRmdcjw&t=83sZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Na jaren onderzoek vinden Michel Mayor en Didier Queloz in 1995 de eerste exoplaneet. 51 Peg 51 b, bevindt zich ver buiten ons zonnestelsel, op 50 lichtjaar van de aarde, en draait om de ster 51 Pegasi. Sinds 1995 zijn er meer dan vierduizend exoplaneten ontdekt, en de teller loopt nog door. Waarom wordt er zo fanatiek gezocht naar planeten buiten ons zonnestelsel? En wat kunnen we leren van die verre werelden? Presentatie: Gemma Venhuizen, Hendrik Spiering en Eddy EchternachProductie: Misha Melita@hendrikspiering // @GemmaJVZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Op 19 maart 2018 stierf de laatste mannelijke noordelijke witte neushoorn, Sudan. Met zijn dood lijkt het uitsterven van de ondersoort onvermijdelijk. Maar nieuwe technieken bieden hoop: uit genetisch materiaal wordt geprobeerd een embryo te knutselen. Maar is dat wel wenselijk?Presentatie: Hendrik Spiering, Sander Voormolen en Gemma VenhuizenProductie: Misha Melita@SanderVoormolen // @hendrikspiering // @GemmaJVLees hier de necrologie dat we vorig jaar schreven over Sudan:https://www.nrc.nl/nieuws/2018/03/20/laatste-mannelijke-witte-neushoorn-is-dood-a1596312Bekijk hier de fotoserie van CNN over Sudan:https://edition.cnn.com/interactive/2018/03/world/last-rhino-cnnphotos/Benieuwd naar de verschillende theorieën over de etymologische oorsprong van de witte neushoorn?http://www.rhinoresourcecenter.com/index.php?s=1&act=pdfviewer&id=1175858144&folder=117Benieuwd naar de technieken achter het maken van eicellen van stamcellen?https://www.nrc.nl/nieuws/2018/09/21/bijna-zijn-menselijke-eicellen-uit-stamcellen-gemaakt-a1626068Bekijk hier de website van de film The Last Male On Earth:https://www.thelastmaleonearth.com/en/Er zijn veel nummers gemaakt over neushoorn, maar dit is onze favoriet:https://open.spotify.com/track/6khGUs6TByXmuxphDGAhoY?si=QdhKPqLmTxCc1P9PbPvfigZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Met elektroden in het brein een spraakcomputer besturen: Hanneke de Bruijne is de eerste ter wereld die dat thuis kan doen. Waarom is die techniek zo ingewikkeld? En hoe werkt het precies? In deze aflevering van Onbehaarde Apen alles over breinbesturing.Presentatie: Gemma Venhuizen, Hendrik Spiering en Niki KortewegProductie: Misha Melita@GemmaJV // @hendrikspiering // @nikikortewegZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Fukushima, Tsjernobyl en Three Mile Island: de geschiedenis leert dat het met kerncentrales lelijk kan misgaan. Maar aan de andere kant kan kernenergie een relatief schoon alternatief zijn voor stroomopwekking. Moeten we kernenergie weer een kans geven, of is het te gevaarlijk?Presentatie: Gemma Venhuizen, Hendrik Spiering en Cosette Molijn.Productie: Misha Melita@GemmaJV // @Cosettemolijn // @hendrikspieringLees hier het artikel van Cosette Molijn over kernenergie: https://www.nrc.nl/nieuws/2019/09/27/kernenergie-redding-met-risico-a3974863Benieuwd naar het leven van Naoto Matsumura? Kijk hier een korte documentaire over zijn leven in Fukushima. https://www.youtube.com/watch?v=gs-q-2893uwZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Als het tegenwoordig gaat over slavernij is het onderwerp meestal de transatlantische slavernij: de slavenhandel waar Nederland vanaf de 16e eeuw aan mee deed. Maar de geschiedenis van de slavernij wereldwijd gaat veel verder terug. Al voordat er een schrift bestond, werden mensen als eigendom gehouden. De Zweedse historicus Dick Harrison beschrijft in zijn nieuwe boek de slavernij vanaf het eerste begin. In deze aflevering van Onbehaarde Apen volgen we dat spoor tot in het heden.Presentatie: Gemma Venhuizen, Hendrik Spiering en Bart Funnekotter.Productie: Misha Melita@GemmaJV // @BartFunnekotter // @hendrikspieringLees hier het stuk van Bart Funnekotter over de geschiedenis van de slavernijhttps://www.nrc.nl/nieuws/2019/10/18/slavernij-was-er-altijd-en-overal-a3977235Luister ook de aflevering van Onbehaarde Apen over de val van het Romeinse Rijk: https://www.nrc.nl/nieuws/2019/02/06/onbehaarde-apen-waarom-rome-niet-in-een-dag-viel-a3652957Meer weten over de geschiedenis van de slavernij? Lees het boek 'De geschiedenis van de slavernij' (2019), van Dick Harrison. Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Een muur vol diploma’s, een witte jas of een blauwe pil: allemaal factoren die bijdragen aan het placebo-effect. Een gebroken been ga je er niet mee herstellen, maar cognitief kunnen placebo’s veel effect hebben. Mensen rapporteren minder pijn, lopen ineens makkelijker of behalen hogere sportresultaten. Hoe werkt dit mysterieuze placebo-effect precies? En wat is het nocebo-effect?Presentatie: Hendrik Spiering, Sander Voormolen en Niki KortewegProductie: Misha Melita@SanderVoormolen // @hendrikspiering // @nikikortewegLees hier het artikel van Sander Voormolen over het nocebo-effect:https://www.nrc.nl/nieuws/2019/07/26/de-ontdekking-van-de-negatieve-placebo-a3968317 Benieuwd naar het onderzoek van Andrea Evers?Kijk hier de aflevering van Zorg.nu met haar experimenten terug:https://zorgnu.avrotros.nl/uitzendingen/uitzending/item/het-placebo-effect/Een andere bekende placebo-onderzoeker is Fabrizio Benedetti, hij was vorig jaar te gast bij de Brain Science Podcast:https://brainsciencepodcast.com/bsp/2016/127-benedettiZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Van Mesopotamische bierwetten tot gistcellen die zich als diva gedragen: in deze tweede liveshow van Onbehaarde Apen duiken we in de geschiedenis en de toekomst van bier. Hoe werd het eerste bier gebrouwen? Dronken Middeleeuwers echt alleen maar bier in plaats van water? En zullen we in de toekomst crispr-cas op gistcellen toepassen?Presentatie: Lucas Brouwers, Hendrik Spiering, Gemma Venhuizen, Bastiaan Nagtegaal en Bart FunnekotterProductie: Misha Melita@lucasbrouwers // @hendrikspiering // @GemmaJV // @BartFunnekotter // @JBNagtegaalBenieuwd naar de toekomst van bier? Lees hier het stuk dat Bastiaan Nagtegaal erover schreef:https://www.nrc.nl/nieuws/2019/10/04/wie-gist-beheerst-beheerst-de-toekomst-van-bier-a3975667Wat was er nou eerder, bier of brood? Lees hier het artikel van Bart Funnekotter over de vondst van het eerste bier:https://www.nrc.nl/nieuws/2019/10/04/de-wonderbaarlijke-geboorte-van-bier-en-brood-a3975664Meer lezen over de herkomst van bier?Lees 'Ancient Brews: Rediscovered and Re-created', (2017) van Patrick McGovern.Benieuwd naar bier in de Middeleeuwen en alle mythes eromheen? Lees 'Beer in the Middle Ages and the Renaissance' (2007) van Richard W. UngerZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

"A highly charged prize”, grapte het Nobelcommité over de Nobelprijs voor Scheikunde, waarvan de winnaars vandaag bekend zijn gemaakt. De winnaars zijn de Amerikaan John Goodenough, de Brit Stanley Whittingham, en Japanner Akira Yoshino voor de ontwikkeling van de lithium-ionbatterij. Die zitten in je mobiele telefoon, in je laptop en in elektrische auto’s. De ontwikkeling van deze herlaadbare batterij begon tijdens de oliecrisis van de jaren ’70. De drie winnaars van de Nobelprijs voor Scheikunde die vandaag bekend zijn gemaakt hebben daar ieder een belangrijke bijdrage aan geleverd.Presentatie: Lucas Brouwers, Sander Voormolen en Niki KortewegProductie: Misha Melita@SanderVoormolen // @lucasbrouwers // @nikikortewegZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Samen hebben ze ons beeld van het universum voorgoed veranderd. De Nobelprijs voor Natuurkunde is dinsdagochtend toegekend aan drie mensen. Eén helft ging naar James Peebles, voor zijn onderzoek aan de oerknal en donkere materie en energie. De andere helft van de prijs gaat naar de Zwitsers Michel Mayor en Didier Queloz voor hun ontdekking van de eerste exoplaneet rondom een zonachtige ster.Presentatie: Lucas Brouwers, Dorine Schenk en Hendrik SpieringProductie: Misha Melita@dorineschenk // @lucasbrouwers // @hendrikspieringZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

De Nobelprijs voor de geneeskunde is vanmorgen uitgereikt aan Amerikanen Gregg Semenza en William Kaelin en de Brit Peter Ratcliffe. Ze winnen de prijs voor hun onderzoek naar hoe cellen zuurstof meten. Wat dat precies betekent leggen medisch redacteuren Sander Voormolen en Niki Korteweg uit.Presentatie: Lucas Brouwers, Sander Voormolen en Niki KortewegProductie: Misha Melita@SanderVoormolen // @lucasbrouwers // @nikikortewegBenieuwd naar de reactie van William Kaelin? Luister het hier terug: https://www.youtube.com/watch?v=qpxhH1bXywMLees hier meer over de winnaars: https://www.nrc.nl/nieuws/2019/10/07/nobelprijs-voor-geneeskunde-voor-zuurstofwaarneming-a3975862Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

De godenzoon die eerst vecht tegen monsters, maar dan zijn beste vriend verliest en op zoek gaat naar onsterfelijkheid: Gilgamesj is de held in een oeroud gedicht dat tweeduizend jaar lang vergeten was. Hoe ontdek je zo’n verhaal en hoe vertaal je spijkerschrift van vierduizend jaar oud? In deze aflevering duiken we in het epos van Gilgamesj. Presentatie: Lucas Brouwers, Bart Funnekotter en Hendrik SpieringProductie: Misha Melita@BartFunnekotter // @lucasbrouwers // @hendrikspieringLees hier het artikel van Hendrik Spiering over het epos van Gilgamesjhttps://www.nrc.nl/nieuws/2019/07/05/het-epos-van-gilgamesj-hoe-een-held-mens-werd-a3966227En lees hier over de ontdekking van een nieuwe passage uit het verhaal:https://www.nrc.nl/nieuws/2015/10/14/oudste-verhaal-krijgt-nieuwe-regels-1547700-a708334Luister ook naar de aflevering van In Our Time over Gilgamesj:https://www.bbc.co.uk/programmes/b080wbrqBenieuwd naar de rest van de lezing van Andrew George?https://www.youtube.com/watch?v=Rd7MrGy_tEgDe vertaling waar Hendrik Spiering uit voorleest komt uit: Het epos van Gilgamesj (Sun Uitgeverij), 2001, van HLJ VanstiphoutLees ook de vertaling van Andrew George:'The Epic of Gilgamesh' (Penguin Classics), 2002.Benieuwd naar de geschiedenis van Mesopotamië?'Mesopotamia' (Penguin),2002, van Gwendolyn Leick.Geïnteresseerd in de geschiedenis van de verhalen uit de bijble, vóór de bijbel?Lees 'The Ark before Noah' (Hodder & Stoughton), 2014, van Irving Finkel.Er zijn nog een paar kaartjes voor de liveshow op 6 oktober, koop je kaartjes via:https://www.lux-nijmegen.nl/anders/te-gast-onbehaarde-apen-live-podcast/Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Hoe groot is het heelal? Hoeveel zandkorrels zijn er op aarde? Grote getallen fascineren de mens al eeuwen. Maar het kan altijd groter: oneindig. En is er dan nog iets groters dan oneindig? In deze aflevering van Onbehaarde Apen duiken we in de gigantische en de oneindige getallen.Presentatie: Lucas Brouwers, Gemma Venhuizen en Alex van den Brandhof.Productie: Misha Melita@lucasbrouwers // @GemmaJV // @alexvdbrandhofBenieuwd naar Esschers oneindige tekeningen?https://www.escherinhetpaleis.nl/verhaal-van-escher/perpetuum-mobile/Meer weten over Graham's number? https://www.youtube.com/watch?v=HX8bihEe3nA&t=64sZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Een groot onderzoek wees vijf DNA-variaties aan die een beetje lijken samen te hangen met homoseksueel gedrag. Maar wat betekent dat precies? Kun je menselijk gedrag wel vangen met genetica? In deze aflevering van Onbehaarde Apen duiken we in genetisch onderzoek en de geschiedenis van homoseksualiteit. Presentatie: Lucas Brouwers, Sander Voormolen en Hendrik SpieringProductie: Misha Melita@lucasbrouwers // @hendrikspiering // @SanderVoormolenLees hier het stuk van Lucas Brouwers over het nieuwe onderzoek:https://www.nrc.nl/nieuws/2019/08/29/het-homogen-bestaat-niet-maar-dna-beinvloedt-wel-onze-seksualiteit-a3971620En lees het stuk van Sander Voormolen, die sprak met homo's en lesbiennes over het onderzoek:https://www.nrc.nl/nieuws/2019/09/02/seksuele-voorkeur-niet-in-beton-gegoten-a3971943Lees hier het essay van Maurits de Bruijn over de Born This Way-generatie.https://www.volkskrant.nl/columns-opinie/zijn-homo-s-zo-geboren-niet-per-se~b624900c/Meer lezen over onderzoek naar de erfelijkheid van menselijk gedrag?Lees het boek 'Behave' (2018), van Robert Sapolsky.Benieuwd naar hoe andere primaten seksualiteit beleven?Lees 'Primate sexuality' (2012), van Alan Dixson.De geschiedenis van homoseksualiteit wordt beschreven in:'The Evolution of Human Homosexual Behavior' (2000), door R.C. KirkpatrickHendrik Spiering besprak het boek in NRC:https://www.nrc.nl/nieuws/2000/08/19/nuttige-vrienden-7506655-a1163960Lees hier wat NRC in 1995 schreef over het onderzoek van Dean Hamer naar 'the gay gene':https://www.nrc.nl/nieuws/1995/11/01/nieuwe-aanwijzingen-voor-een-homo-gen-7286571-a472325Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Bekend als partydrug en sinds de jaren ‘60 in gebruik als verdovingsmiddel: ketamine. Maar er zijn ook aanwijzingen dat bij een zware, onbehandelbare depressie ketamine positieve effecten heeft. In sommige studies wordt zelfs gesproken over patiënten die binnen twee uur opknapten. Is ketamine een wondermiddel tegen depressie? En hoe werkt het? Presentatie: Lucas Brouwers, Hendrik Spiering en Niki KortewegProductie: Misha Melita@lucasbrouwers // @hendrikspiering // @NikiKortewegMeer weten over het onderzoek van Robert Schoevers?https://www.umcg.nl/NL/Zorg/Volwassenen/Deelname_wetenschappelijk_onderzoek/ketaminestudie/Paginas/default.aspxBenieuwd naar de aflevering van Onbehaarde Apen over depressie?https://www.nrc.nl/nieuws/2019/05/15/depressies-a3960263Luister ook de aflevering van Onbehaarde Apen over ayahuasca:https://www.nrc.nl/nieuws/2018/09/12/onbehaarde-apen-ons-hallucinerende-brein-a1616255En lees dit weekend het verhaal van Niki Korteweg in NRCZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Als je de gevolgen van klimaatverandering wilt zien moet je op Groenland zijn. Door de stijgende temperaturen smelt de ijskap en met al dat water stijgt de zeespiegel. Wat zijn de effecten voor de bewoners van Groenland? En waarom is de president van de Verenigde Staten ineens in Groenland geïnteresseerd? Redacteur Marcel aan de Brugh nam er deze zomer een kijkje en vertelt. Presentatie: Lucas Brouwers, Gemma Venhuizen en Marcel aan de Brugh.Productie: Misha Melita@lucasbrouwers // @GemmaJVLees hier over de documentaire Chasing Ice en bekijk een torenhoge afbrekende ijsschots:https://www.theguardian.com/environment/video/2012/dec/12/chasing-ice-iceberg-greenland-video Bekijk hier de trailer van de documentaire Winter's Yearning, over het leven van de bewoners van Groenland:https://www.youtube.com/watch?v=0t4IMa0PxMkBekijk hier de sledehonden die over water op Groenland rennen:https://www.youtube.com/watch?v=gGKH_evi5MoBenieuwd naar de ingestorte brug en het kolkende water bij Kangerlussuaq in 2012? Bekijk:https://www.youtube.com/watch?v=7SuJ1sFn_B0Lees hier het verslag van Marcel aan de Brugh over Groenland terug: https://www.nrc.nl/nieuws/2019/09/07/klimaat-onze-hittegolf-liet-ook-ijs-groenland-hard-smelten-a3972565Benieuwd naar de andere onderzoekers in de groep van Asa Rennermalm?Sasha Liedman: https://www.youtube.com/watch?v=eMWXh4aDvN8Rohi Muthyala: https://www.youtube.com/watch?v=yGjwpvrCxlMNieuwsgierig geworden naar 'Project Iceworm'?https://www.youtube.com/watch?v=-DPQ15EgyTYMeer weten over de mogelijke effecten van zeespiegelstijging voor Nederland? Luister dan aflevering 6 van Onbehaarde Apen:https://www.nrc.nl/nieuws/2018/10/17/onbehaarde-apen-moeten-we-nederland-inleveren-aan-de-zee-a2624799En kom je naar de tweede liveshow van Onbehaarde Apen? Hier vind je alle informatie:https://www.lux-nijmegen.nl/anders/te-gast-onbehaarde-apen-live-podcast/Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Terrorteken, steekvissen en hooikoortsplanten: de Nederlander heeft deze zomer flink wat te verduren gehad van de natuur. Zoals iedere zomer haalden nieuwe jeukdieren de kranten en journaals. Laten we ons onnodig bang maken of wordt de natuur steeds gevaarlijker? In deze zomeraflevering van Onbehaarde Apen scheiden we plaag van hype.Presentatie: Lucas Brouwers, Hendrik Spiering en Gemma Venhuizen.Productie: Misha Melita@lucasbrouwers // @hendrikspiering // @GemmaJV Lees hier wat Lucas schreef over de reuzenteek:https://www.nrc.nl/nieuws/2019/07/16/nrc-checkt-reuzenteek-achtervolgt-prooi-honderd-meter-a3967324Bekijk hier de Hyalomma-teek in actie:https://youtu.be/_xBqSYi0lrAZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Op 21 juli (20 juli in de VS) is het precies 50 jaar geleden dat Neil Armstrong als eerste mens voet zette op de maan. Een historische gebeurtenis waarvoor de halve hele wereld aan de buis gekluisterd zat. De Amerikanen waren de Russen te vlug af geweest. Was het inderdaad ‘a giant leap for mankind’ of was er sprake van de grootste PR-stunt uit de geschiedenis van de mensheid? Of misschien allebei?Presentatie: Lucas Brouwers, Bart Funnekotter en Hendrik SpieringProductie: Misha Melita@BartFunnekotter // @lucasbrouwers // @hendrikspieringMeer lezen over de maanlanding?David Whitehouse Apollo 11. The inside story (Icon books 2019)Neil M. Maher Apollo in the Age of Aquarius (Harvard University Press 2017)David Meerman Scott en Richard Jurek Marketing the Moon. The selling of the Apollo Lunar Program (MIT Press 2014)Neil deGrasse Tyson en Avis Lang Accessory to War. The unspoken Alliance between Astrophyics and the Military (Norton 2018)Zie hier Hendrik Spiering zijn Lego raket:https://img.wonderhowto.com/img/35/79/63409112866675/0/lego-rocket-build-358-movie.w1456.jpgKijk hier het BBC-interview uit 1961 met Yuri Gagarin:https://www.youtube.com/watch?v=MzzBr65ZFwMBenieuwd naar het liedje van Tom Lehrer over Wernher von Braun?https://www.youtube.com/watch?v=QEJ9HrZq7RoZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

De zomer is begonnen en dat betekent: vakantie. Onbehaarde Apen gaat er ook tussenuit en om de periode tot september te overbruggen komt bijna de hele wetenschapsredactie langs in deze laatste aflevering met tips voor documentaires, boeken, tentoonstellingen én podcasts.Presentatie: Lucas Brouwers, Ellen de Bruin, Bart Funnekotter, Hendrik Spiering, Gemma Venhuizen en Sander Voormolen. Productie: Misha Melita@lucasbrouwers // @hendrikspiering // @GemmaJV // @BartFunnekotter // @SanderVoormolen // @EllendeBruinTips van Bart Funnekotter:Luister hier de podcast In Our Time: https://www.bbc.co.uk/programmes/b006qyklLees hier wat Bart Funnekotter eerder schreef over de historische fictie van Conn Iggulden:https://www.nrc.nl/nieuws/2011/11/23/dit-zijn-echte-mannenboeken-a1469310'Wolf in een Zee van Gras', Conn Iggulden Tips van Sander Voormolen: Lees hier over de documentaire 'Ik ben er even niet': https://www.nrc.nl/nieuws/2019/06/18/greep-proberen-te-krijgen-op-wegvallen-bij-epilepsie-a3964119En bezoek het Beautiful Disstress House in Amsterdam Noord: https://www.beautifuldistress.org/Tip van Hendrik Spiering: 'Een Wereld vol Patronen', Rens BodLees hier Hendriks recensie van 'Een Wereld vol Patronen' van Rens Bod:https://www.nrc.nl/nieuws/2019/04/19/broodnodig-eerherstel-voor-oude-kennis-a3957456Tips van Lucas Brouwers: Bezoek een van de twaalf natuurhistorisch musea in Nederland, bijvoorbeeld Natuurmuseum Brabant:https://www.natuurmuseumbrabant.nl/?gclid=Cj0KCQjwpPHoBRC3ARIsALfx-_KIB445AWqi0AMGb7_EHTHm17ZoLKqwtI6gp1K99EYz2bgkn9p9iiwaAhHBEALw_wcBBoek alvast een overnachting in het Natural History Museum in Londen: https://www.nhm.ac.uk/events/dino-snores-for-grown-ups.html Lees hier Lucas' verhaal over overnachten in het Natural History Museum: https://www.nrc.nl/nieuws/2013/08/23/naar-bed-met-een-diplodocus-1282648-a1283953Tips van Gemma Venhuizen: 'Underworld', Robert Macfarlane'Darwins engelen: Vrouwelijke geleerden in de tijd van Charles Darwin', door verschillende schrijvers.Meer informatie over S.E.A. Art op Texel:https://www.sea-texel.nl/Tips van Ellen de Bruin:Luister hier de podcast 'The Allusionist':https://www.theallusionist.org/En de podcast 'De Eeuw van de Amateur':https://eeuwvandeamateur.nl/Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Röntgen, gamma en infrarood: straling kan invloed hebben op het menselijk lichaam. Maar geldt dat ook voor de radiogolven waarop het nieuwe 5G-netwerk vanaf volgend jaar data zal verzenden? En hoe verschilt 5G van 4G? In deze aflevering van Onbehaarde Apen alles over de onzichtbare straling die ons omringt en over de invloed ervan op het lichaam.Presentatie: Lucas Brouwers, Hendrik Spiering en Marc HijinkProductie: Misha Melita@lucasbrouwers // @hendrikspiering // @marchijinkNRCMeer weten over hoe wetenschapsjournalist Frank Swain zijn gehoorapparaat ombouwde tot wifi-ontvanger? https://www.newscientist.com/article/mg22429952-300-the-man-who-can-hear-wi-fi-wherever-he-walks/Lees hier het artikel van Marc Hijink over de gezondheidsrisico's van 5Ghttps://www.nrc.nl/nieuws/2019/06/14/hoe-ongezond-is-5g-a3963760Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Of iemand zich vrolijk of boos voelt kun je aflezen aan gezichtsuitdrukkingen, lichaamstemperatuur en hartslag. Allemaal lichamelijke reacties, die dieren ook hebben. Er is dan ook weinig verschil tussen de emoties van dieren en mensen, stelt primatoloog Frans de Waal in zijn nieuwste boek. Schamen krabben en apen zich dan ook? En wat onderscheidt de mens dan nog van dieren?Presentatie: Lucas Brouwers, Hendrik Spiering en Gemma VenhuizenProductie: Misha Melita@lucasbrouwers // @hendrikspiering // @GemmaJVLees hier het interview van Hendrik Spiering met Frans de Waal:https://www.nrc.nl/nieuws/2019/05/29/chimpansees-hebben-dezelfde-emoties-als-mensen-a3962028Lees hier het interview van Hendrik Spiering met Frans de Waal uit 1996:https://www.nrc.nl/nieuws/1996/10/12/het-schokeffect-van-een-apenblik-etholoog-frans-de-7327778-a466763Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Een oneindig klein punt dat alles in zijn buurt opslokt: zwarte gaten zijn een mysterieus verschijnsel in het heelal. Toch is het wetenschappers gelukt een zwart gat te fotograferen. Althans: de scháduw van een zwart gat. Hoe kregen ze dat voor elkaar? En eindigt de aarde ook ooit in een zwart gat?Presentatie: Gemma Venhuizen, Hendrik Spiering en Eddy EchternachProductie: Misha Melita@hendrikspiering // @GemmaJVLees hier het interview van Marcel aan den Brugh met Heino Falcke: https://www.nrc.nl/nieuws/2019/04/19/man-van-het-zwarte-gat-god-is-het-begin-en-het-eind-a3957571Bekijk hier de hele TED talk van Jedidah Isler: https://www.ted.com/talks/view?language=enLees hier wat Eddy Echternach schreef over de eerste foto van een zwart gat: https://www.nrc.nl/nieuws/2019/04/10/dit-is-de-allereerste-foto-van-de-schaduw-van-een-zwart-gat-a3956397Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Hij veroverde een rijk bij elkaar dat vijf keer groter was dan dat van de Romeinen, maar toch is Dzjengis Khan minder bekend dan Julius Caesar of keizer Augustus. In deze aflevering van Onbehaarde Apen duiken we in het levensverhaal en de vernuftige - en wrede - strijdtechnieken van deze Mongoolse krijgsheer en zijn zonen en kleinzonen.Presentatie: Lucas Brouwers, Bart Funnekotter en Hendrik SpieringProductie: Misha Melita@BartFunnekotter // @lucasbrouwers // @hendrikspieringMeer lezen over het leven van Dzjengis Khan? Lees het boek 'Genghis Khan and the Making of the Modern World', van Jack WeatherfordOf liever fictief? Lees de romanserie 'Conquerer' van Conn Iggulden.Luister hier de Songfestivalinzending van Duitsland uit 1979 'Dschinghis Khan' https://www.youtube.com/watch?v=pzmI3vAIhbEBenieuwd naar de zoektocht van National Geographic naar de laatste rustplaats van Dzjengis Khan? https://www.youtube.com/watch?v=ad4cgluZAccZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Een werkende quantumcomputer is er nog niet, toch waarschuwen experts al voor de gevaren van deze nieuwe rekenmachine. Want de versleuteling die we nu gebruiken kan in een wip gekraakt worden met quantumcomputer. De onheilspellende naam voor deze digitale ramp: de Cryptocalypse. In deze aflevering van Onbehaarde Apen alles over qubits, quantumsleutels en of het al tijd is om je geld van de bank te halen.Presentatie: Lucas Brouwers, Dorine Schenk en Marcel aan de BrughProductie: Misha Melita@lucasbrouwers // @dorineschenkMeer weten over het bouwen van qubits? https://www.nrc.nl/nieuws/2019/05/10/met-nanohekjes-bouw-je-stabiele-qubits-a3959834Lees hier het interview van Marcel aan de Brugh met Peter Schwabe over de cryptocalypse. https://www.nrc.nl/nieuws/2016/09/04/de-cryptocalypse-komt-eraan-4086146-a1519706Kijk hier de hele lezing terug van Jaya Baloo over hoe KPN aan quantumsleutels werkt. https://www.youtube.com/watch?v=hHJ7NWcvHDs&t=1989sZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Ze houden ons wakker, hun beten leveren jeukende bulten op en ze zijn ziekteverspreiders. Waar zijn muggen eigenlijk goed voor? In deze aflevering van Onbehaarde Apen alles over muggenbeten, tropische muggen in Nederland en hoe genetische modificatie misschien een mogelijkheid biedt de mug uit te roeien. Maar moeten we dat wel willen?Presentatie: Lucas Brouwers, Gemma Venhuizen en Sander VoormolenProductie: Misha Melita@lucasbrouwers // @GemmaJV // @SanderVoormolenMeer weten over technieken om muggen mogelijk uit te roeien? Lees hier wat Sander Voormolen erover schreef:https://www.nrc.nl/nieuws/2016/02/15/muggen-kun-je-toch-uitroeien-1591013-a1134289Meer weten over de tijgermug in Nederland?https://www.nrc.nl/nieuws/2016/08/19/enge-tijgermug-lijkt-geen-acuut-gevaar-op-te-leveren-3860844-a1516949Lees hier een ode aan de mug van Gemma Venhuizen:https://www.nrc.nl/nieuws/2017/07/07/die-hoge-zoemtoon-van-de-mug-klinkt-als-een-vioolsonate-11728518-a1565907Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Een tekort aan serotonine, een darmontsteking of een trauma uit je jeugd: de precieze oorzaken van depressie zijn nog altijd niet duidelijk. En wetenschappers blijven zoeken naar nieuwe behandelmethoden. In deze aflevering van Onbehaarde Apen alles over de mogelijke connectie tussen de darmflora en depressieve gevoelens, partydrugs als mogelijk medicijn en nieuwe inzichten in oude elektroshocktherapie.Presentatie: Lucas Brouwers, Ellen de Bruin en Niki Korteweg.Productie: Misha Melita@lucasbrouwers // @EllendeBruin // @nikikortewegLees hier wat Niki Korteweg scheef over de mogelijke link tussen depressie en het microbioom:https://www.nrc.nl/nieuws/2019/03/01/depressie-in-je-buik-a3834350Lees hier meer over het onderzoek van Iris Sommer naar elektroshocktherapie:https://www.nrc.nl/nieuws/2019/04/05/nieuwe-hersencellen-door-elektroshock-a3955905Kijk hier het hele college van Professor Koen Demyttenaere over de behandeling van depressie:https://www.youtube.com/watch?v=uif38RDohJsZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Heeft natuurlijke selectie nog vat op de mens? Mensen met slechte ogen overleven prima met een bril en als je geen grote spieren hebt, kun je je met humor aantrekkelijk maken. Wat betekent dat voor de evolutie van de mens?Je hoort er alles over in deze eerste liveshow van Onbehaarde Apen, opgenomen op 6 mei 2019 in Theater Kikker.Presentatie: Lucas Brouwers, Hendrik Spiering en Gemma VenhuizenProductie: Misha Melita@lucasbrouwers // @hendrikspiering // @GemmaJVKijk hier het filmpje over Car Crash Graham:https://www.youtube.com/watch?v=j-kDH0BBb20Meer weten over het melkgen?https://www.nrc.nl/nieuws/2013/09/04/neef-nichthuwelijk-populair-om-melkgen-1290513-a736532 Meer weten over de recente ontwikkelingen in menselijke evolutie?https://www.nrc.nl/nieuws/2016/10/21/de-evolutie-van-de-mens-staat-nooit-stil-4854885-a1527792Meer lezen over de evolutie van de mens?Lees 'The Secret of our Success', van Joseph HenrichMeer lezen over de mogelijke toekomst van de mens? Lees 'Homo Deus' van Yuval Harari Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Archeologen deden in 2011 een lugubere vondst: op een strand in Peru lagen 137 kinderen en 200 lama’s begraven. Vijfhonderd jaar geleden geofferd, maar waarom? In deze aflevering van Onbehaarde Apen alles over (kinder)offers en de verhalen erachter.Presentatie: Lucas Brouwers en Hendrik Spiering Productie: Misha Melita@lucasbrouwers // @hendrikspieringLees hier het artikel van Hendrik Spiering over de vondst in Huanchaquito-Las Llamas: https://www.nrc.nl/nieuws/2019/04/19/kinderoffers-uit-liefde-en-machtswellust-a3957547Lees hier het stukje van Hendrik Spiering op de kinderpagina van oktober 2010:https://www.nrc.nl/nieuws/2010/10/09/had-ik-maar-een-lelijk-kind-11953768-a1287714En hier de reactie van conservator Edward K. de Bock:https://www.nrc.nl/nieuws/2010/10/23/liefst-een-lelijk-kind-11961082-a314285Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Geen nieuwe aflevering van Onbehaarde Apen maar voor één keer vind je hier een aflevering van de nieuwste NRC podcast: Vandaag. Dagelijks een spraakmakend verhaal, zoals vandaag over de commotie rond PVV fractievoorzitter Peter van Dijk. Abonneer je nu in je favoriete podcastapp om iedere dag een vers verhaal te ontvangen. En woensdag vind je op deze plek weer een nieuwe aflevering van Onbehaarde Apen.Abonneer je op NRC Vandaag via iTunes, via Spotify of luister via de app van NRC. Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

De oude Grieken braken zich er al het hoofd over: hoe werken die mysterieuze getallen die alleen door zichzelf en 1 deelbaar zijn? Er zijn er oneindig veel van, maar hoe zijn ze precies over de getallenlijn verdeeld? In deze aflevering van Onbehaarde Apen alles over priemgetallen: wat het betekent als ze ‘veilig’ zijn, hoe je zelf mee kunt zoeken naar de grootste en hoe ze voorkomen in muziek en natuur.Presentatie: Lucas Brouwers, Ellen de Bruin en Alex van den Brandhof.Productie: Misha Melita@lucasbrouwers // @EllendeBruin // @alexvdbrandhofLees hier hoe wiskundige Patrick Laroche het grootste priemgetal tot op heden vond.https://www.nrc.nl/nieuws/2018/12/22/nieuw-priemgetal-van-recordlengte-telt-bijna-25-miljoen-cijfers-a3126862Meer weten over de Riemann hypothese?https://www.nrc.nl/nieuws/2018/06/15/hoe-toevallig-is-de-verdeling-van-priemgetallen-a1606798Bekijk hier de hele uitleg van NumberPhile over de Riemann hypothesehttps://www.youtube.com/watch?v=d6c6uIyieooLees hier het artikel van Alex van den Brandhof over priempolynomenhttps://www.nrc.nl/nieuws/2019/02/15/priempolynomen-houden-je-bankrekening-veilig-a3654215Benieuwd naar het boek van Alex van den Brandhof over priemwoestijnen?https://uitgeverijprometheus.nl/auteurs/alex-van-den-brandhof.htmlZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Een handvol zilverstukken, een kus, en een arrestatie. Door Judas komt in het bijbelverhaal Jezus aan het kruis. Met Goede Vrijdag (de kruisiging) en Pasen voor de deur duikt Onbehaarde Apen in de geschiedenis van deze spreekwoordelijke verrader. Heeft Judas echt bestaan, en klopt er iets van al die verhalen? Of is Judas juist een held, zoals uit het Evangelie van Judas zou blijken?Presentatie: Lucas Brouwers, Hendrik Spiering en Gemma VenhuizenProductie: Misha Melita@lucasbrouwers // @hendrikspiering // @GemmaJVKijk hier de serie Finding Jesus van CNN:https://edition.cnn.com/videos/tv/2015/03/07/cnn-finding-jesus-judas-betrays-jesus-sacrifice-gods-plan.cnnMeer weten over het onderzoek van April DeConinck? Kijk hier het interview terug:https://www.youtube.com/watch?reload=9&amp=&v=ULRg5lwrsXgMeer lezen over de historische Jezus?John Meier, 'A Marginal Jew: Rethinking the Historical Jesus'. (Yale University Press 1991- 2016)Of over de vroege geschiedenis van het Christendom:Bart Ehrmann, 'Lost Christianities: The Battles for Scripture and the Faiths We Never Knew' (Oxford University Press 2004)Nieuwsgierig geworden naar het Evangelie van Judas? Lees dan:'Het Evangelie van Judas uit de codex Tchaos' (Bert Bakker 2006)Of:Gerard Luttikhuizen, 'Vroegchristelijke esoterie en gnosis. De evangeliën van Thomas, Maria Magdalena en Judas.' (Parthenon 2018)Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Zalmoxes, Struthiosaurus en Balaur bondoc: deze Europese dino's zijn stuk minder bekend dan hun Amerikaanse neefjes Tyrannosaurus en Triceratops. In deze aflevering van Onbehaarde Apen breken we een lans voor de Europese dino en reizen we samen met wetenschapsjournalist Anne Martens een flamboyante 19e eeuwse paleontoloog achterna: Franz Nopcsa.Presentatie: Lucas Brouwers, Gemma Venhuizen en Anne Martens.Productie: Misha Melita@lucasbrouwers // @GemmaJV / @AnneMartenceLees hier het artikel van Anne Martens over Franz Nopcsahttps://www.nrc.nl/nieuws/2019/03/29/aristocraat-tussen-de-dinos-in-transsylvanie-a3955063De spannende keukenscène uit Jurassic Park herbeleven?https://www.youtube.com/watch?v=TnWNyKqI3Bc&t=103sKijk hier de serie Beagle van de VPRO terughttps://www.vpro.nl/programmas/beagle-in-het-kielzog-van-darwin.htmlMeer lezen over dinosaurussen in Europa?'Transylvanian Dinosaurs', van Weishampel en JianuMeer weten over eilanden en evolutie?Lees 'Song of the Dodo', van David QuammenBenieuwd geworden naar de Pterosauriërs?Lees 'Pterosaurs', van Mark WittonZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Kilometers brede kraters op aarde zijn het bewijs: een inslag van een planetoïde is niet ondenkbaar. Hoe groot is de kans dat we de komende jaren weer geraakt worden door zo’n aardscheerder? Wat gebeurt er dan en, misschien nog belangrijker, hoe kun je zo’n inslag voorkomen?Presentatie: Lucas Brouwers, Hendrik Spiering en Eddy Echternach.Productie: Misha Melita@lucasbrouwers // @hendrikspieringLees hier alles over nieuw bewijs voor de meteorietinslag die 66 miljoen jaar geleden een einde maakte aan de dino's:https://www.nrc.nl/nieuws/2019/03/31/in-spectaculair-onderzoek-naar-uitsterven-dinosauriers-worden-dinos-zelf-niet-genoemd-a3955213Meer weten over aardscheerder Bennu en Ryugu?https://www.nrc.nl/nieuws/2019/03/19/close-up-van-twee-aardscheerders-a3953785En lees hier het verontrustende bericht uit 2002 over planetoïde NT7 2002: https://www.nrc.nl/nieuws/2002/07/24/grote-asteroide-kan-in-2019-op-aarde-inslaan-7599348-a204361Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

IJstijden hebben sporen getrokken in het Nederlandse landschap. Van de Utrechtse Heuvelrug tot fossiele hyenadrollen. Hoe ontstaan deze koude periodes en komt er nog een volgende? Je hoort er alles over in de nieuwe aflevering van Onbehaarde Apen.Presentatie: Lucas Brouwers, Gemma Venhuizen en Marcel aan de Brugh.Productie: Misha Melita@lucasbrouwers // @GemmaJVBenieuwd naar de aflevering van Klokhuis over ijstijden? Kijk 'm hier terug:https://schooltv.nl/video/het-klokhuis-ijstijd/Kom je ook naar Onbehaarde Apen live op 6 mei? Kaartjes kun je kopen via:https://www.theaterkikker.nl/agenda/nrc/Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Uit de borst of uit een fles: we zijn allemaal groot geworden op melk. Maar dat witte goedje zit ingewikkeld in elkaar. Op de ingrediëntenlijst staan naast suikers en vet, ook witte bloedcellen, bacteriën en hormonen. Melk is ook nog veranderlijk van moeder tot moeder. Hoe het precies zit hoor je deze week in Onbehaarde Apen.Presentatie: Lucas Brouwers, Gemma Venhuizen en Sander VoormolenProductie: Misha Melita@lucasbrouwers // @GemmaJV // @SanderVoormolenBenieuwd naar de hele TED-talk van Katie Hinde over moedermelk? https://www.youtube.com/watch?v=Bo8YN3oB0Cw&feature=youtu.beLees hier het artikel over kindersterfte in Brabant in de 19e eeuw, door taboe op borstvoedinghttps://www.nrc.nl/nieuws/2019/01/24/in-brabant-stierven-babys-door-taboe-op-borstvoeding-a3651624Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Een donkere duizend jaar, waarin ridders om jonkvrouwen vochten, de kerk en de koning heilig waren en veldslagen werden afgewisseld met periodes van vreselijke ziekte. Waren de Middeleeuwen echt zo bar en boos? En hoe eindigt deze periode? In deze aflevering hoor je er alles over, inclusief ridders en kastelen, en bespreken we een van de laatste Middeleeuwse rijken: Bourgondië.Presentatie: Lucas Brouwers, Bart Funnekotter en Hendrik SpieringProductie: Misha Melita@BartFunnekotter // @lucasbrouwers // @hendrikspieringBenieuwd naar de Middeleeuwse muziek in deze podcast?https://www.youtube.com/watch?v=ZH9kSScl8vU&t=43sKijk hier de Franse documentaire over het einde van het Bourgondische rijk:https://www.youtube.com/watch?v=sS4AdsTqiksHier kun je de gehele aflevering van de jeugdserie Floris terugkijken:https://www.youtube.com/watch?v=S0qer7FAVG4Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

De vondst van drie nieuwe Einsteinbrieven wierp nieuw licht op de Russisch-Nederlandse wiskundige Tatiana Afanassjewa. Zij is vooral bekend als vrouw van de flamboyante hoogleraar Paul Ehrenfest, maar speelde zelf ook een grote rol bij de inrichting van het Nederlandse wiskundeonderwijs. Ook schreef ze een boek over de warmteleer, waarvan ze het manuscript aan Einstein stuurde. Wetenschapsjournalist Margriet van der Heijden ontdekte de brieven en vertelt in deze aflevering van Onbehaarde Apen alles over Afanassjewa en haar vriendschap met Einstein.Presentatie: Lucas Brouwers, Margriet van der Heijden en Hendrik SpieringProductie: Misha Melita@margriettweet // @lucasbrouwers // @hendrikspieringZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Zijn we echt alleen in het heelal? Of is er nog ander leven om ons heen? In deze aflevering van Onbehaarde Apen gaan we op ruimtesafari, op zoek naar buitenaards leven op planeten en manen binnen én buiten ons zonnestelsel.Presentatie: Lucas Brouwers, Hendrik Spiering en Eddy EchternachProductie: Misha Melita@lucasbrouwers // @hendrikspieringBenieuwd naar de video die NASA maakte over de Viking Marslanders in 1979? https://www.youtube.com/watch?v=GQkSC_53tv8 Meer weten over de helachtige planeet Venus? https://www.youtube.com/watch?v=WdM75-tOz60 Hier legt Frank Drake zijn vergelijking uithttps://www.youtube.com/watch?v=AA6Uu4WnVN0&app=desktopZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Je brein uploaden zodat je voor altijd kunt voortleven in een computer of een geheugenimplantaat voor mensen met Alzheimer. Science fiction? Of is het digitale brein in de nabije toekomst al mogelijk? In deze aflevering van Onbehaarde Apen alles over de (on)mogelijkheden van hersentechnologie.Presentatie: Lucas Brouwers, Gemma Venhuizen en Niki KortewegProductie: Misha Melita@lucasbrouwers // @GemmaJV // @nikikortewegBenieuwd naar het hele fragment van Ambrož Bajec-Lapajne, die zingt tijdens zijn hersenoperatie?https://www.youtube.com/watch?v=obiARnsKUAo#action=sharehttps://www.youtube.com/watch?v=obiARnsKUAo#action=share Meer weten over de Human Brain Project?https://www.youtube.com/watch?v=pGI_GTnSs_E Hier hoor je Robert Hampson over zijn geheugenprothese:https://www.youtube.com/watch?v=PItFisrWBCIEen doorbraak van eigen bodem. Het UMC Utrecht ontwikkelde een extensie waarmee een vrouw met Locked-in-syndroom een tablet kan besturen.https://www.youtube.com/watch?v=zdg7Kenn9YQ&feature=youtu.beTranshumanist en hoogleraar filosofie aan Oxford Nick Bostrom over wanneer we Johnny Depp’s brein kunnen uploaden:https://www.youtube.com/watch?v=86st7_Lzs2sZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.