De Jortcast

Psycholoog dr. Martin Appelo en politicoloog dr. Simon Otjes praten na en kunnen niet anders dan tot de conclusie komen dat er narcisten in de politiek zitten. Appelo voegt daaraan toe: het volk heeft ze ook nodig.

Stoptober, Dry January en Eet Geen Dierendag ten spijt: we roken, zuipen, vreten en leven er met zijn allen niet of nauwelijks minder om. Waarom is het zo moeilijk om goede voornemens waar te maken en van onze slechte gewoonten af te komen? Zes weken na aanvang van het nieuwe jaar waarin we toch echt alles beter zouden doen, gaat dr Kelder op de divan bij psycholoog dr. Martin Appelo. Die ziet het, mild uitgedrukt, niet al te rooskleurig in.

Het is campagnetijd want de Provinciale Statenverkiezingen en niet vergeten de verkiezingen voor de waterschappen zijn aanstaande. De miljoenen vliegen de partijkassen uit om de kiezer te helpen kiezen. De keuze is groter dan ooit, en de kleine partijtjes groeien en groeien. Maar zoveel valt er helemaal niet te kiezen. Volgens dr. Simon Otjes is het politieke landschap niet divers, maar homogener dan ooit, en we partij-hoppen erop los. Otjes verklaart.

In de live radio-uitzending kwam De Liefde in het gedrang en bleef de grote vraag onbeantwoord. Prof. Dr. Esther Kluwer en dr Kelder praten door, en onthullen dan éindelijk het geheim van een goede relatie.

Van stomende seks tot samen op de bank. Of stomende seks óp de bank? Zo vlak voor Valentijnsdag legt dr. Esther Kluwer even uit hoe je het een beetje gezellig houdt in de al dan niet echtelijke bedstede. En of het überhaupt gelukkig maakt, een relatie. Literatuurlijst: Voorspellers van relatie-kwaliteit (https://research.vu.nl/en/publications/machine-learning-uncovers-the-most-robust-self-report-predictors-) Esther Kluwer in Quest (https://www.quest.nl/mens/gezondheid/a40270940/quest-onderzoek-in-1-op-de-4-relaties-wordt-amper-nog-gesekst/) Het geheim van een duurzame relatie (https://www.psychologiemagazine.nl/artikel/esther-kluwer-over-het-geheim-van-een-duurzame-relatie/)

Oorlog voeren we voortaan gewoon thuis, gezeten achter onze mobiele devices. Althans, dat was de belofte van cyberwarfare. Soldaten kunnen tegenwoordig vanachter een computer een land stilleggen en slachtoffers maken. Maar doen ze dat wel? En hoe? Dat legt generaal prof. dr. Paul Ducheine ons uit. Het artikel van Pijper, Arnolds en Ducheine (https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=4289723)

De nazit met wetenschapsfiloof dr Maarten Boudry en Prof. Antal van den Bosch, hoogleraar Taal, Communicatie en Computatie aan de Universiteit Utrecht, over de toekomst van de ontwikkeling van apps zoals Chat GPT. Houden we nog wel genoeg beroepen over als AI en apps zoals Chat GPT steeds meer zelf kunnen, zoals vertalen en schrijven? Moeten we wetten maken om onszelf te beschermen tegen nieuwe technologie? Of zijn we te zorgelijk en zouden we die vooruitgang moeten omarmen?

Kom je uit het zuiden of oosten van het land? Dikke kans dat de spraakherkenning van je navigatie of Google Assistant jou niet verstaat. De komst van AI als ChatGTP en spraakbesturing zullen kleine talen en dialecten wegvagen, vreest prof. dr. Antal van den Bosch, hoogleraar Taal, Communicatie en Computatie ie aan de Universiteit van Utrecht. Dat en meer over de robot die al je werkstukken en binnenkort misschien ook Jorts teksten schrijft, in deze aflevering van de Jortcast.

'Moreel irrelevant', dat is extreme rijkdom voor dr. Maarten Boudry. Extreme rijkdom is een neveneffect van hetzelfde heilzame proces dat extreme armoede uitroeit: economische groei. En dus moeten we volgens de Vlaamse filosoof niet zo moeilijk doen over mensen met een miljardje meer of minder. Daar houdt dr Kelder van. Bovendien blijken filantropen veel beter in staat om écht iets aan armoede te doen dan wie dan ook. Meer van dr. Maarten Boudry? Luister dan naar Jortcast #86: De (ir)rationaliteit van religie (https://open.spotify.com/episode/2X74xiTjIRm68FpXU80PWK?si=ywr_1NFCR3uV8o0j1G4Nrw) en Jortcast #385: Kunnen we ons uit de klimaatcrisis denken? (https://open.spotify.com/episode/1WcbYiEubocx5ZXq8659uM?si=ZqghTInTThONYuRfZ-ojew) Of lees zijn artikelen op zijn site (https://maartenboudry.be/2023/01/waarom-rijke-filantropie-wellicht-beter-is-dan-belastingen.html)

Normering hier, modelletje daar. Prof. dr. Meester roept de Nederlandse overheid op minder technocratisch beleid te voeren. En hoe onafhankelijk is de wetenschap eigenlijk? Bestaat er zoiets als objectiviteit? Zijn universiteiten te woke? Een filosofische disuccise van hoog niveau met bovengenoemde en corporate antropoloog dr. Danielle Braun.

Is er wel plek in het Nederlandse bedrijfsleven voor paradijsvogels? Dr. Danielle Braun praat ons bij over de verschillende types vrouwelijke leidinggevenden. En zijn we in dit land wel klaar voor diversiteit aan de top? Spoiler: daar lijkt het niet op... Lezen: - Matthijs Kaaks - Grensoverschrijdend gedrag mag geen one size fits all-verwijt worden, Follow the Money: https://www.ftm.nl/artikelen/grensoverschrijdend-gedrag (https://www.ftm.nl/artikelen/grensoverschrijdend-gedrag) - Danielle Braun - Een paradijsvogel minder, Joop.nl: https://www.bnnvara.nl/joop/artikelen/een-paradijsvogel-minder (https://www.bnnvara.nl/joop/artikelen/een-paradijsvogel-minder)

Cijfertjes, cijfertjes, cijfertjes. De hoge heren in Den Haag zijn er dol op. De stikstofcrisis, de klimaatdoeleinden en nog niet zo lang geleden ook de coronamaatregelen. Beleidsmakers baseren hun beslissingen massaal op cijfertjes die uit wiskundige modellen rollen. Maar ze hebben geen idee waar ze mee bezig zijn, zegt hoogleraar Waarschijnlijksheidrekening prof. dr. Ronald Meester. Filosofeer eens wat meer met elkaar, zegt hij. Hij schreef er samen met datawetenschapper dr. Marc Jacobs het boek over, getiteld "Van aardbeving tot zoönose".

Jort Kelder blikt terug op de meest geruchtmakende momenten van de Jortcast 2022. U hoort enkel hoogtepunten én natuurlijk commentaar van uw altijd consciëntieuze gastheer.

Wat is de oorsprong van de tirannie en oorlogszucht van Vladimir Poetin? Hoeveel echte vrienden heeft hij en waarom poept hij niet gewoon in een wc en trekt vervolgens door? Kan hij verslagen worden en hoe ziet de post-Poetin periode eruit? Vragen die Jort Kelder stelt aan twee Poetin-kenners, drs. Isa Yoesibov, politiek analist en politiek filosoof Prof. dr. Evert van der Zweerde.

Te gast zijn Mr Heleen over de Linden (advocaat en deskundige in Russiche sancties) en Dr. Menno Hurenkamp, politicoloog en co-auteur van het boek ' Populisme in de Polder'. Het gesprek gaat over hoe populistische partijen gebruik maken van de woede van ' de gewone man', zowel Wilders, Klaver, Rutte én Poetin. Of is die woede er helemaal niet?

Hij mag geen vuurwerk meer afsteken, geen boer meer zijn en niet meer flirten op werk. Wat heeft het leven nog voor zin voor de geteisterde, gewone man? Hoewel hij het zwaar heeft, is de gewone man meer levend dan ooit - als politiek gebruiksvoorwerp, ten minste. Politicoloog dr. Menno Hurenkamp schetst de opkomst van de gewone man in het taalgebruik voor maatschappelijke vraagstukken.

Hoe doeltreffend zijn de sancties tegen Rusland, als bedrijven ze stelselmatig weten te ontduiken? Dr Kelder vraagt het aan advocaat mr. Heleen over de Linden, die momenteel Amsterdamse krakers bijstaat in de strijd tegen de eigenaar van het pand van een Russische miljardair en bezig is met haar promotie over sancties tegen Rusland (vanaf de bezetting van de Krim).

Blijven we in 2023 in debat met elkaar, of gaan we alleen maar slechter luisteren en harder schreeuwen? En in welke sectoren zal de beerput met grensoverschrijdend gedrag dit jaar opengaan? Dr Kelder blikt vooruit naar aankomend jaar met dr. Rosanne Hertzberger, dr. Jelle van Baardewijk en prof. dr. Christiaan Vinkers.

De crises stapelden zich op in 2022. Asiel, klimaat, oorlog, stikstof, energie. Vertrouwen in instituties is laag. Toch hebben we niet meer stress dan 100 jaar geleden, meent prof. dr. Christiaan Vinkers. En ook met die burn-outs valt het wel mee. Waarom denkt het collectief dan toch onder druk te zwichten?

Menig bekend figuur moest voor het publiekelijk gerecht verschijnen afgelopen jaar. Onverkwikkelijke zaken kwamen aan het licht, maar nemen de gevoeligheden ook toe? De eisen van goed gedrag zijn strenger en het aantal neemt snel toe, meent dr. Jelle van Baardewijk. Staat er in 2023 eenheidsworst op het menu of kunnen we een andere manier vinden om ons veilig te voelen? Dr Kelder zoekt antwoorden met psychiater prof. dr. Christiaan Vinkers, dr. Rosanne Hertzberger en bovengenoemd cultuurfilosoof. - Het artikel waar Jelle van Baardewijk het over had (Finland en digitale leermiddelen) : https://hipatiapress.com/hpjournals/index.php/ijep/article/view/4667 (https://hipatiapress.com/hpjournals/index.php/ijep/article/view/4667) (ook terug te vinden op de site https://www.jellejolles.nl/ (https://www.jellejolles.nl/)) - Uit het kelderrestant: hier kun je doneren aan Stichting Kinder Oncologische Vakantiekampen: https://www.geef.nl/nl/actie/elfstedenzot/donateurs (https://www.geef.nl/nl/actie/elfstedenzot/donateurs)

Waarom we wel of juist niet in een god geloven. Hebben aardse gebeurtenissen invloed op ons beeld van het hemelse en wat zijn nieuwe vormen van zingeving in een tijdperk van de spirituele supermarkt?

Nederland ontkerkelijkt, we geloven niet meer in God. Zoeken we de zin van het leven nu in de verhalen van complotdenkers en influencers? Deel twee van een gesprek over religie en alternatieven voor geloof in ons land, met neerlandica en filosofe prof. dr. Lotte Jensen, voormalig denker des vaderlands Daan Roovers en socioloog gespecialiseerd in complottheorieën dr. Jaron Harambam. Luisteren: - Jortcast nummer 542 (https://open.spotify.com/episode/1PVw7Ii6hAZ7JvfD1MJJ4I), deel één over religie in ons land

Op de dag voor kerst vieren wij het feest van de secularisatie, want Nederland is een stap verder ontkerkelijkt. Er leven meer ongelovigen dan gelovigen in ons land. Wat betekent dat voor onze samenleving? Hoe geven we het leven zin in tijden van ontkerkelijking? Neerlandica en filosofe prof. dr. Lotte Jensen, voormalig denker des vaderlands en filosofe Daan Roovers en socioloog gespecialiseerd in complottheorieën dr. Jaron Harambam leggen uit. Lezen: - Uit de serie 'De goddeloze samenleving': Godsdienst is niet dom (https://www.groene.nl/artikel/godsdienst-is-niet-dom), Yvonne Zonderop, De Groen Amsterdammer

Onze hooggeleerde gasten en uw gastheer zijn het weer eens niet eens. Corruptie, de gaskraan, de kloof tussen arm en rijk.. eigenlijk nergens over. Kortom: het knettert in het laatste deel van een drieluik over het politieke jaar 2022. Luisteren dus! Met emeritus hoogleraar politieke theorie prof. dr. Meindert Fennema, universitair hoofddocent politieke communicatie dr. Mariken van der Velden en hoogleraar staatsrecht prof. dr. Wim Voermans. Luisteren: - De eerste twee delen van het drieluik over politiek 2022: Jortcast nummer 539 (https://open.spotify.com/episode/22E9scdwnCZ48KQ4mCkznc) en 540 (https://open.spotify.com/episode/1da2gw83JFEswlBOwHaPBV) - Jortcast nummer 520 (https://open.spotify.com/episode/1vvOScr3YBLbIIGUph5hRd) over de kloof tussen arm en rijk, met prof. dr. Koen Caminada Lezen: - Artikel over de aanklacht tegen Meindert Fennama naar aanleiding van zijn uitspraken in Jortcast nummer 12: Klik hier om het te lezen (https://www.nhnieuws.nl/nieuws/255746/ging-oud-politicus-bloemendaal-te-ver-met-uitspraken-op-radio-rechter-vindt-van-niet)

Minder corona-gedoe, minder stront, minder asiel; meer subsidies, meer VEILIGHEID en desondanks meer gemopper; dat was 2022 in kreten. Met een trio zeer en of hooggeleerden die het beter weten dan u en ik nemen wij bij de Jortcast het politieke jaar door, en vragen ons monter af hoe het verder moet met de Lage Landen bij de Zee.

U krijgt vandaag het eerste deel van een tweeluik over het politieke jaar 2022 geserveerd, en naar blijkt gaat deze aflevering over de naweeën van de coronacrisis. U weet wel: pandemie, lockdown, Sywert en Hugo de Jonge. Met emeritus hoogleraar politieke theorie prof. dr. Meindert Fennema, universitair hoofddocent politieke communicatie dr. Mariken van der Velden en hoogleraar staatsrecht prof. dr. Wim Voermans . Lezen: - Onze constitutie, Wim Voermans Luisteren: -De aanstaande Jortcast nummer 540, het politieke jaar deel 2

De nazit met Geschiedkundige prof. dr. Remieg Aerts en prof. dr. Harald Benink.

En hoe stevig zit onze Willem-Alexander nog op zijn troon als de stamboom van Oranje wordt doorgelicht op slavenhandel en als er een rechtszaak tegen de macht van de koning loopt? Geschiedkundige prof. dr. Remieg Aerts vermoedt dat de magie van het koningshuis verder zal verdwijnen.

Biden voert de Inflation Reduction Act in. Een wet die neerkomt op een hoop overheidssubsidies voor de Amerikaanse industrie: paniek in Europa. Dat gaan we natuurlijk pan-Europees oplossen. Hup, snel die geldpersen aan! Met prof. dr. Harald Benink. - Lees en kijk hier de speech van Ursula von der Leyen (https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/en/speech_22_7487) over de Infaltion Reduction Act

De korte versie van de podcast over Jordan Peterson, met een biografische schets van deze psycholoog. Hij verkoopt zalen uit, mensen bingen zijn video's en voelen zich gered door zijn boek 'Twelve rules to Life'. Anderen vinden hem te conservatief rechts. Is hij te omstreden of moeten we zijn theorie omarmen? Te gast zijn ex-psychiater Bram Bakker en prof. dr. Gabriël van den Brink, filosoof.

Een extra lange podcast met een biografische schets van de psycholoog Jordan Peterson. Omstreden of te omarmen? Te gast zijn ex-psychiater Bram Bakker en prof. dr. Gabriël van den Brink, filosoof.

Kees Zandvliet, emeritus hoogleraar aan de Universiteit van Amsterdam, schreef een boek over de Amsterdamse cartografen-familie Blaeu. We nemen het risico op cancelling voor lief en praten met hem over hoe deze Nederlandse familie in de zeventiende eeuw de boventoon voerde op de wereldmarkt van drukkers en uitgeverijen.

Nee, het is niet de schuld van het neoliberalisme. Em. prof. dr. Paul Frissen legt uit hoe het kan dat onze staat een steeds grotere rol krijgt in ons regeldriftige landje. Leesvoer: - De integrale staat, Paul Frissen. Vanaf januari verkrijgbaar.

Ook in de tijd van Erasmus werd er al volop gecanceld. Wat Diogenes daarvan had gevonden? U hoort in het in de nieuwe Jortcast. Leestips van dr. Inger Kuin en prof. dr. Ronald van Raak: - Plato, de Apologie van Socrates - Erasmus, Lof der Zotheid - Sandra Langereis, Erasmus' Lof der Zotheid

Wist u dat cynisme van oorsprong een filosofische stroming is? De Griekse Diogenes, een man die op straat masturbeerde en zich niet waste, was de uitvinder. Het idee van deze stroming: een dikke middelvinger naar de macht. Dat heeft overigens niets meer te maken met de huidige betekenis van cynisme. Dr. Inger Kuin schreef er een boek over.

Mogen onderzoekers activistisch zijn? Mag een niet zo woke schilderij in een universiteit hangen? Volgens prof. dr. Ronald van Raak, hoogleraar Erasmiaanse waarden, hebben academici het te weinig over normen en waarden. Een filosofische overdenking over de wetenschap. Luister ook: - Jortcast nummer 509 met Steije Hofhuis, die weerstand ervoer bij het publiceren van de contraire resultaten die vloeide uit zijn onderzoek naar heksenvervolging. - Jortcast nummer 355 met Ronald van Raak over ons openbaar bestuur. - Jortcast nummer 409 met Ronald van Raak over Johan de Witt.

Stormachtige tijden in de wereld van de crypto. Halverwege november viel cryptobeurs FTX om. Was dit de eerste dominosteen in een rij van velen? Gaat wetgeving dit in de toekomst voorkomen? En de centrale banken willen ook meedoen met een eigen digitaal muntje. Met cryptokenner en schrijver van het boek 'Ons geld is stuk' Bert Slagter en prof. mr. Matthias Haentjens, hoogleraar Financieel recht aan de Universiteit Leiden. - Voor meer over crypto luister naar De Jortcast aflevering 410

Van een computer die over kankerbehandelingen adviseert tot zelfrijdende auto's: AI gaat onze wereld beter maken. Comfortabeler, vooral. Maar welke beloftes worden werkelijkheid en welke blijken loos? Prof. dr. Mehdi Dastani vertelt.

Teveel CO2 uitstoot en lage lonen. Volgens econoom prof. dr. Dirk Schoenmaker doen bedrijven veel te weinig voor de maatschappij. Het is nog altijd winst, winst, winst. Dat alles om meneer de aandeelhouder tevree te houden. Dat moest maar eens afgelopen zijn.

De nazit: in gesprek met dr. Daniela Hooghiemstra en ir. Tim van Hattum over de koning en welke oplossingen er zijn om de naderende klimaatramp tegen te gaan.

‘Alle Nederlandse pers opgerot!’ Na het bingen van The Crown deze week, kunnen we ons ook verheugen op een nieuwe serie van Blauw Bloed. Er schijnt een hernieuwde interesse in het koningshuis te zijn, constateert zelfs de NPO. En dat terwijl Prins Pils toch niet aan populariteit heeft gewonnen. Hoe functioneert de verhouding tussen media en monarchie? https://www.nrc.nl/nieuws/2021/04/23/hoe-lang-wil-de-koning-nog-koning-zijn-a4041091

‘Er is geen tijd om te wanhopen. Het is tijd voor actie’, aldus ingenieur van de Wageningen University & Research, klimaatoptimist én auteur van het boek ‘Only Planet’, Tim van Hattum. Overstromingen, extreme droogte en bosbranden zijn voor deze man geen doemscenario’s, maar uitdagingen die we met zijn allen, samen met de natuur, kunnen overwinnen.

Een rode Ferrari en een dure Rolex. Rijkdom is tegenwoordig zichtbaar en dat vinden we natuurlijk harstikke lastig in ons calvinistische landje. Kunnen we rijke mensen onder beroemdheden scharen? En hoe groot is hun invloed op media en politiek? Jort praat erover met econoom prof. dr. Koen Caminada en mediapsycholoog dr. Monique Timmers.

Leef jij ook zo mee met Britney, Monica of Doutzen? We mensen blijken eenzijdige vriendschappen op te bouwen met beroemdheden. Helemaal niet vreemd. Dr. Monique Timmers is mediapsycholoog en legt ons het fenomeen uit.

De Quote 500 is uit. Een goede reden om het weer eens over rijke mensen te hebben. Want ja, er is een kloof tussen arm en rijk in Nederland. Maar nee, hij groeit niet - in tegenstelling tot wat we overal lezen. Dr. prof. Koen Caminada weet er alles van en verklaart. - Hier vind je het onderzoeksproject van Koen Caminada: https://www.universiteitleiden.nl/onderzoek/onderzoeksprojecten/rechtsgeleerdheid/inkomen-verdeeld-trends-1977-2019

Soms een wat ongemakkelijk gesprek, want Jort houdt niet zo van fysieke spelbezigheden zoals voetbal. We gaan terug naar de oertijd waar misschien wel Neanderthalers tegen schedels aantrapten en trekken een lijn naar het aankomende WK in Qatar met prof. dr. Mark van Vugt en zijn laatste boek, FC Sapiens.

Wie is Elon Musk en moeten we hem bewonderen of juist kritisch volgen? Te gast in deze extra lange podcast zijn zijn biograaf Hans van der Loo en techneut Auke Hoekstra van de TU Eindhoven.

Het heerst hevig onder onze gevleugelde vrinden. Duizenden kippen per dag worden preventief geruimd. Maar ach, dat nemen we voor lief zolang er 's avonds maar een kipfiletje naast de sperziebonen op ons bord ligt. Maar moeten we dat wel willen? Niet alleen voor die arme beestjes, maar ook voor de mens schuilt er gevaar in de vogelgriep. Patholoog dr. Thijs Kuiken legt uit.

Econoom dr. Jasper Lukkezen is ook sterrenkundige en drs Philippe Schoonejans, kernfysicus, was bijna econoom. Dat belooft een uitzonderlijk interactieve nazit te worden!

Te gast is Drs. Philippe Schoonejans, kernfysicus en projectleider bij ESA. Hij werkt echt aan iets (robotarm) dat naar Mars gaat. Wie droomt daar niet van? Maar waarom hij zelf niet in de raket wil stappen...?