De Dag

Het is 24 februari 2023, precies een jaar nadat Rusland vanuit drie windrichtingen Oekraïne binnenviel met het doel de Oekraïense regering omver te werpen. Een scenario dat de wereld totaal verraste en waar de meeste duiders en deskundigen geen rekening mee hadden gehouden. Deze week maakte podcast De Dag een serie over de gezichten van de oorlog en vandaag is het de beurt aan die duiders en deskundigen, van wie sommigen door de oorlog ook bekende gezichten werden op onze televisieschermen. Onder hen Oost-Europa deskundige Bob Deen van Instituut Clingendael, gespecialiseerd in Oekraïne, en Rusland-deskundige Laura Starink van Raam op Rusland. Hoe kijken zij terug op één jaar oorlogsduiding? Wat vinden ze van de verschillende stromingen aan duiders die steeds duidelijker een positie innemen met toenemende irritaties onderling tot gevolg? En welke lessen zijn er na 1 jaar oorlog te trekken; wat zegt dit eerste oorlogsjaar over de tijd die nu voor ons ligt? Reageren? Mail [email protected]

In aanloop naar 24 februari, de dag dat Rusland precies een jaar geleden Oekraïne binnenviel, maakt podcast De Dag een speciale serie over de gezichten van die oorlog. In deze aflevering de soldaten. Een jaar geleden vielen Russische soldaten Oekraïne binnen. President Zelensky mobiliseert alle mannen tussen de 18 en 60 jaar. En maanden later doet president Poetin hetzelfde met een deel van zijn bevolking. Wie vecht nu al bijna een jaar tegen wie? NOS-buitenlandredacteur Chiem Balduk houdt contact met Oekraïense soldaten en journalist bij The Guardian Pjotr Sauer met Russische soldaten. Zij vertellen in podcast de Dag hoe het aan beide kanten van het front is. Reageren? Mail [email protected]

In aanloop naar 24 februari, de dag dat Rusland precies een jaar geleden Oekraïne binnenviel, maakt podcast De Dag een speciale serie over de gezichten van die oorlog. Vandaag: de Russische president Poetin en de Oekraïense president Zelensky. De gezichten die bepalen hoe de oorlog verloopt. Hoe heeft de oorlog hen veranderd? Ruslandkenner Helga Salemon ziet dat Poetin strijd voor z'n overleving als een verbeten KGB-agent. NRC-journalist Steven Derix schreef een boek over Zelensky en ziet ondanks de oorlog nog steeds dezelfde hardwerkende president. Maar een tikje ernstiger. In de serie hoor je deze week in podcast De Dag ook over de gezichten aan het front, de gezichten van Oekraïners die achterblijven, en de gezichten van de duiders. Reageren? Mail [email protected]

In aanloop naar 24 februari, de dag dat Rusland precies een jaar geleden Oekraïne binnenviel, maakt podcast De Dag een speciale serie over de gezichten van die oorlog. In deze aflevering vertellen verslaggevers Gert-Jan Dennekamp en Kysia Hekster over de ontmoetingen met slachtoffers, vluchtelingen en achterblijvers die hen het meest zijn bijgebleven. En ze reflecteren ook op hoe zij het zelf - als gezichten van de NOS en Nieuwsuur in Oekraine - ervaren om zoveel pijnlijke verhalen te horen en op te tekenen. Went het? "De stress en de spanning van de oorlog went," zegt Gert-Jan, "maar de individuele verhalen nooit. Het zijn eerlijke, doorleefde verhalen die telkens weer aankomen." Kysia onderschijft dat. "De emotie, de verschrikking en ook de veerkracht van de mensen die je spreekt, blijft even indrukwekkend als een jaar geleden." Komende dagen hoor je in podcast De Dag ook over de gezichten aan het front, de gezichten die bepalen hoe de oorlog verloopt, en de gezichten van de duiders. Reageren? Mail [email protected]

Op 24 februari 2022 gebeurde het onvoorstelbare. Oorlog op ons continent. Voor het eerst sinds de Tweede Wereldoorlog viel in Europa een land een ander land binnen. Deze week staat podcast De Dag in het teken van één jaar Russische invasie in Oekraïne. Een oorlog die al in 2014 begon, maar die escaleerde tot een grootschalig conflict, waar we nu allemaal bij betrokken zijn. Vandaag: één jaar grootschalige oorlog in audio, een jaaroverzicht in geluid, samengesteld door NOS-buitenlandredacteur Chiem Balduk. Komende dagen praten we verder mét en óver de gezichten van deze oorlog: de slachtoffers, vluchtelingen, achterblijvers, verslaggevers en analisten. We volgen het spoor van Oekraïense en Russische militairen. En analyseren hoe ook de levens van de bekendste gezichten van deze oorlog, de presidenten Poetin en Zelensky, door de oorlog in één jaar tijd zijn veranderd. Reageren? Mail [email protected]

Duizenden bezoekers zagen de afgelopen week de 28 schilderijen van Vermeer, die voor het eerst bij elkaar zijn in het Rijksmuseum. Alle kaartjes voor de komende maanden waren razendsnel uitverkocht. Vermeer is immens populair. En zijn ook andere Nederlandse schilders, uit zijn tijd en van veel later. Van Rembrandt tot Van Gogh: tentoonstellingen trekken heel veel publiek. Vanwaar die populariteit? Is het PR of verkopen de schilderijen zichzelf? En welke rol speelt geld bij de keuzes die musea maken? In de podcast vertelt kunsthistoricus Joke de Wolf over de verering van deze nationale helden. Want dat zijn deze schilders geworden, net als popmuzikanten. Ze vertelt hoe dat zo gegroeid is. En hoe dit soort tentoonstellingen - en alles wat daar omheen georganiseerd wordt – ook nieuw publiek enthousiast kan maken. Reageren? Mail [email protected]

Het gevoeligste oorlogsarchief van ons land wordt gedigitaliseerd. Het Centraal Archief Bijzondere Rechtspleging moet over een paar jaar digitaal doorzoekbaar zijn. Het is een monsterklus die een paar jaar gaat duren. In het archief vind je informatie over 300.000 mensen die fout waren in de oorlog. Een klein deel werd daadwerkelijk veroordeeld. Het is een archief dat voor nabestaanden van collaborateurs pijnlijk is om in te duiken. Greg Nottrot kwam er bij toeval achter dat zijn oma ook in het archief te vinden is. Hij vertelt in podcast de Dag wat dat met hem deed. En onderzoeker bij het NIOD en bijzonder hoogleraar aan de Universiteit Utrecht, Ismee Tames legt uit waarom het belangrijk is dat informatie die mensen jarenlang liever geheim hielden, toch openbaar wordt. Reageren? Mail [email protected]

Heel Nederland komt in actie voor de aardbevingsslachtoffers nu vandaag met Giro 555 geld wordt opgehaald. Daarmee kunnen mensen in Turkije en Syrië worden geholpen aan eten, medicijnen, onderdak en kleding. En waar die hulp in Turkije al op gang komt, gaat dat in Syrië veel moeilijker. Het land wordt al twaalf jaar verscheurd door een burgeroorlog. Maar er is al wel hulp aanwezig. Marjanne van Vliet werkt bij hulporganisatie ZOA en ze vertelt hoe ze Syriërs op dit moment kan helpen in Aleppo. De Nederlands-Syrische Khaled Al Shareef ziet hoe slecht het gaat in z'n oude thuisland. Hij vindt dat er teveel naar Turkije is gekeken sinds de aardbeving en dat de wereld Syrië is vergeten. Reageren? Mail [email protected]

Het Witte Huis heeft een verklaring naar buiten gebracht dat er geen indicatie is dat er aliens betrokken waren bij de vier vliegende objecten die de VS inmiddels uit de lucht heeft geschoten. Het land is al een paar weken in de ban van vliegende objecten, waarvan vermoed wordt dat het Chinese spionagebalonnen zijn. Waar kijken we naar, is de vraag. Een hype misschien, politieke stemmingmakerij, of het begin van een koude oorlog tussen de VS en China? Volgens spionage-expert Ben de Jong van de Universiteit van Leiden zijn er inderdaad overeenkomsten met de koude oorlog tussen de VS en Sovjet Unie, maar moeten we de gelijkenissen ook niet overdrijven. Wel staan de ballonnen in een lange traditie van spionage uit de lucht door allerlei landen, inclusief de VS zelf. De gebeurtenissen van nu geven volgens De Jong vooral een interessant kijkje achter de schermen die meestal gesloten blijven. Reageren? Mail [email protected]

De Turkse president Erdogan was op weg naar opnieuw een klinkende verkiezingsoverwinning bij de presidentsverkiezingen in mei. Maar door de aardbeving wordt ook het politieke veld in Turkije opgeschud. De kritiek op Erdogan groeit met de dag, ook onder zijn eigen aanhangers. Tegelijk spelen er in het aardbevingsgebied - dat een achtergesteld oppositie-gebied is waar veel Koerden wonen, én waar aan de Syrische kant van de grens ook nog oorlog woedt - allerlei geopolitieke belangen. Zaken waar de Russische president Poetin zich ook nog eens actief mee bemoeit. In deze podcast schetst Turkije-deskundige Nienke van Heukelingen van Instituut Clingendael de politieke context van de aardbevingsramp. President Erdogan wordt misschien wel meer dan ooit op de proef gesteld. Zodanig dat de vraag rijst: overleeft Erdogan deze ramp zelf wel? Reageren? Mail [email protected]

NOS-buitenlandredacteur Gulsah Ercetin werd maandagochtend vroeg door de redactie gebeld met de vraag of ze snel naar Hilversum kon komen, want er was een aardbeving geweest in Turkije. Ze is zelf van Turkse afkomst en spreekt de taal. En, zo realiseerde ze zich toen ze het nieuws bekeek, in de regio die het zwaarst is getroffen woont haar eigen familie. Gulsah is inmiddels in Turkije en doet daar verslag van de ramp. Voor podcast De Dag heeft ze een audiodagboekje bijgehouden van haar reis naar het rampgebied. Een reis, zo zegt ze, die persoonlijk en fysiek zwaar is. Deels door de hindernissen en haar eigen zorgen, maar vooral door wat ze ziet en de verhalen die ze hoort. Reageren? Mail [email protected]

In Brussel praten regeringsleiders over migratie. Premier Rutte heeft zelf sterk aangedrongen om het onderwerp op deze Europese top te bespreken. De vraag is of de lidstaten het eens kunnen worden dezer dagen. Verschillende landen willen meer hekken op de buitengrenzen van de EU. Maar wat doet zo'n hek eigenlijk? Maartje van der Woude vertelt erover in podcast de Dag. Ze is hoogleraar rechtssociologie aan de Universiteit Leiden en gespecialiseerd in grenstoezicht en migratie. Volgens haar is zo'n grenshek vooral symboolpolitiek en moeten politici meer kijken naar de binnengrenzen. Reageren? Mail [email protected]

Pim Lammers trekt zich terug als schrijver voor de Kinderboekenweek. Hij zou een gedicht maken, maar ziet daar na doodsbedreigingen vanaf. Op sociale media werd een fragment uit een ander verhaal van hem voor volwassenen volop gedeeld waarna Lammers van pedofilie werd beschuldigd. Het leidde tot Kamervragen en grote verontwaardiging. Journalist en data-analist Robert van der Noordaa doet onderzoek naar online haatcampagnes en podcast de Dag vroeg hem om te kijken naar wat er op Twitter is gebeurd rond Pim Lammers. Twee politieke partijen hebben de hoofdrol en dat vreet volgens van der Noordaa aan de democratie. Reageren? Mail [email protected]

Een gebied twee keer zo groot als Nederland, in puin. Er wordt rekening gehouden met mogelijk twintigduizend doden of meer. De omvang van de aardbevingsramp in het zuiden van Turkije en het noorden van Syrië is bijna niet te bevatten. Na een angstige en ijskoude nacht vol naschokken gaat op de dag na de rampdag het zoeken naar overlevenden onder het puin door. Soms met succes, vaak ook niet. Bram Vermeulen, tot 2013 correspondent in Turkije, kent de getroffen gebieden goed. Hij reisde er voor zijn serie De grenzen van Turkije doorheen en heeft daar nog veel contacten. Hij spreekt in podcast De Dag over de impact van 'the big one', een allesverwoestende beving waar altijd al voor werd gevreesd, en die nu in Turkije en Syrië is gekomen. Reageren? Mail [email protected]

Voor het eerst hielden PvdA en GroenLinks dit weekend op dezelfde plek en dezelfde tijd partijcongressen, waar leden ook truien droegen met de tekst 'linkse wolk' erop. De term is door hen inmiddels omarmd als geuzenaam, want niet alleen de VVD profiteert van Ruttes aanval op het linkse blok, maar óók die linkse partijen zelf. Op het partijcongres van het CDA benadrukte partijleider Wopke Hoekstra juist dat hij weg wil blijven van 'kunstmatige spelletjes over linkse of rechtse wolken.' In plaats van mee te gaan in Ruttes campagnefocus op links, is het interessant om in de gaten te houden wat er in het rechtse blok gebeurt, zegt politicoloog Tom van der Meer in podcast De Dag. Daar zit de ruimte en beweging, zeker nu de grote verkiezingswinst van Forum voor Democratie bij de Provinciale Statenverkiezingen van vier jaar geleden lijkt te verdampen. Maar Rutte zwijgt over een 'rechtse wolk'. Waarom? Met nog vijf weken tot de verkiezingen te gaan, de politieke campagnes die op stoom komen en landelijke partijen die hun posities aan het innemen zijn, rijst de vraag: welke politieke strijd wordt er de komende tijd nou eigenlijk écht gevoerd? Reageren? Mail de [email protected]

Sinds zijn debuut eind jaren '90 ziet hij er al hetzelfde uit: lang, kaal, snor, witte tanden en altijd gekleed in pak. Dr. Phil, misschien wel de bekendste tv-psycholoog ter wereld, kondigde deze week aan dat hij na ruim twintig jaar stopt met zijn show. Ook hier in Nederland werd zijn programma jarenlang uitgezonden en in Amerika trekt hij nog altijd dagelijks 2 miljoen kijkers. Dit voorjaar houdt hij ermee op. Wereldberoemd, stinkend rijk, ster op de Walk of Fame, een stempel gedrukt op de tv-geschiedenis, maar óók zwaar bekritiseerd. In podcast De Dag vertelt psycholoog Najla Edriouch dat Dr. Phil ooit de reden was dat ze psycholoog wilde worden, maar dat ze nu toch wel anders naar hem kijkt. Ze bespreekt wat hij als psycholoog goed deed, en wat niet. En mediawetenschapper Linda Duits plaatst hem in een bredere mediatrend van psychologie en zelf-hulp als entertainment. Veel invloeden van Dr. Phil zijn volgens haar ook nu nog in Nederland terug te zien op tv. Reageren? Mail [email protected]

CRISPR-Cas is een methode waarmee DNA veranderd kan worden, met ongekende precisie. De mogelijkheden lijken enorm: van het bestrijden in de toekomst van allerlei ziektes tot het creëren van varkens zo klein als een chihuahua. De landbouw wil ook graag gebruik maken van de CRISPR-Cas-techniek. Bijvoorbeeld voor het veredelen van planten en zaden. In juni komt de Europese Commissie met een voorstel of ze de regels voor deze techniek zullen versoepelen.

De herdenkingen worden live op televisie uitgezonden, en speciale programma’s over de Watersnoodramp trekken miljoenen kijkers. 70 jaar na dato is er grote belangstelling voor de ramp. In het voormalige rampgebied zelf neemt de behoefte om te herdenken nog zeker niet af. Overal zijn er vandaag bijeenkomsten. Dat was de eerste decennia na de ramp wel anders. In de podcast vertelt journalist, voormalig radiomaker en Watersnoodramp-specialist Kees Slager hoe pas 40 jaar ná de ramp er meer en anders over gepraat werd; met kritische vragen. Kinderen van de ramp vertellen hoe de ramp nu nog doorleeft. Waarom wordt dat herdenken steeds belangrijker? En wat herdenken we precies? Een onafwendbare natuurramp? Of de gevolgen van het falen van de overheid, toen? Reageren? mail [email protected]

Wat direct na Elon Musks overname van Twitter al werd gevreesd, en door sommige gebruikers ook al was opgemerkt, blijkt te kloppen: Twitter is sinds Musk aan het roer staat een aantoonbaar guurdere plek geworden. Haatberichten en desinformatie over vooral Oekraïne, vaccins en het klimaat zijn er fors toegenomen. Nieuwsuur-journalist Rudy Bouma dook in de onderzoeken naar Twitter sinds het platform werd overgenomen door Musk. Hij sprak verschillende onderzoekers in binnen- en buitenland, die samen een ontluisterend beeld schetsen over de staat van het platform en de rol die Musk daarin speelt. In podcast De Dag vertelt hij hoe nepnieuws en haat in toenemende mate en in rap tempo rondgepompt worden op Twitter en wat voor gevolgen dat heeft voor minderheden én voor het platform zelf. Want duidelijk is dat het bedrijf in zwaar weer zit. Reageren? Mail [email protected]

Terwijl het rijk - op zoek naar stikstofruimte - grootste plannen heeft om boerenbedrijven uit te kopen, blijkt dat de overheid van duizenden veehouderijen niet weet of ze een stikstofvergunning hebben en hoeveel ze mogen uitstoten. Mogelijk mogen ze legaal veel meer uitstoten dan nu wordt aangenomen. Of stoten ze juist veel meer uit dan waar ze toestemming voor hebben. Of allebei. Dat blijkt uit onderzoek van NOS-redacteur Thomas Spekschoor, die in podcast De Dag door de vele bomen het bos probeert te laten zien. Het nieuws heeft mogelijk grote consequenties. Want wat betekent dit voor boeren? En voor de milieudoelstellingen om de uitstoot te reduceren? En hoe kan het dat het overzicht in zo'n belangrijk en gevoelig dossier totaal afwezig is? Reageren? Mail [email protected]

De snel groeiende klimaatbeweging Extinction Rebellion is al een aantal jaar veel in het nieuws. Ook deze dagen weer vanwege een aangekondigd blokkade van de A12 in Den Haag dit weekend. Er is verontwaardiging over arrestaties nog vóór het protest heeft plaatsgevonden, maar die arrestaties leiden ook tot meer aandacht én steun. Arrestaties rondom acties zijn voor Extinction Rebellion onderdeel van de mediastrategie. Hoogleraar Sociale verandering en conflict aan de Vrije Universiteit Amsterdam Jacquelien van Stekelenburg, ook wel de 'protestprofessor' genoemd, kijkt met grote interesse naar de opmars van Extinction Rebellion, zegt ze in podcast De Dag, en naar de manier waarop de beweging zich steeds weer in de kijker weet te spelen. De zelfverklaarde 'rebellen' winnen gestaag aan invloed en worden breder geaccepteerd, te midden van een ook veel bredere opleving van het klimaatactivisme wereldwijd. Reageren? Mail [email protected]

De Wagner Groep komt steeds vaker voorbij. Mede dankzij het huurlingenleger van Poetin wist Rusland na een lange bloedige strijd wat terrein in te nemen. En die victorie wordt door de leider van Wagner, Jevgeni Prigozjin, luid gevierd. Ooit werd hij Poetins chef genoemd en nu staat hij aan het roer van Wagner. In Afrikaanse landen heeft de Wagner groep een grimmige reputatie: ze worden beschuldigd van oorlogsmisdaden. Wat doen ze nu in de oorlog van Oekraïne? Journalist voor The Guardian, Pjotr Sauer, schreef een profiel over Wagner-leider Prigozjin en vertelt erover in podcast de Dag. Hij wil de Russische elite aanpakken en mag ver gaan van "papa", zoals hij Poetin noemt. Maar wat betekent die afhankelijkheid voor de toekomst van Wagner? Het stuk van Pjotr lezen? Dat kan hier (https://www.theguardian.com/world/2023/jan/24/yevgeny-prigozhin-the-hotdog-seller-who-rose-to-the-top-of-putin-war-machine-wagner-group). Reageren? Mail [email protected]

Gert-Jan Segers heeft de Tweede Kamer verlaten en daarmee is het fractievoorzitterschap van de ChristenUnie nu echt aan Mirjam Bikker. De 40-jarige politica zegt dat het niet haar droom is, maar ze neemt wel jaren aan politieke ervaring mee in haar nieuwe functie. Twee politiek verslaggevers vertellen in podcast de Dag waar Mirjam Bikker de afgelopen jaren voor stond. Marc van Rossum zag haar als student opkomen voor sekswerkers en bikinimodellen in de gemeenteraad. En dat opkomen voor kwetsbaren doet ze nog steeds in de landelijke politiek, ziet Lars Geerts. Wat betekent deze wissel van aanvoerder, zoals ze zichzelf noemt, voor de coalitie met VVD, D66 en CDA? Reageren? Mail [email protected]

Jarenlang stuurde China met z'n eenkindpolitiek op een kleinere bevolking, maar de bevolkingskrimp die nu ook volgens officiële cijfers is ingezet, stelt het land voor problemen. Met name voor de economie heeft het grote gevolgen, zegt sinoloog en coördinator van het Clingendael China Centre Ingrid d'Hooge in podcast De Dag. En de ambitie van president Xi om de grootste economie ter wereld te worden komt erdoor in gevaar. Zowel economie als prestige én sociale stabiliteit in China staan op het spel. Analisten zien Xi al opmerkelijke en soms onvoorspelbare sprongen maken. Wat is er aan de hand en wat zijn ook voor onze economie de gevolgen van een krimpende Chinese bevolking? Volgens d'Hooge zou voor het Westen nog wel eens positief kunnen uitpakken. Reageren? Mail [email protected]

Zo onverwacht als ze aan de macht kwam, zo onverwacht kwam afgelopen week ook de aankondiging van haar afscheid: de Nieuw-Zeelandse premier Jacinda Ardern zegt na vijfeneenhalf jaar dat de tank leeg is en dat ze stopt. Dat is niet alleen in Nieuw-Zeeland groot nieuws, maar ook internationaal, want Ardern is in korte tijd uitgegroeid tot boegbeeld van nieuw leiderschap, icoon van progressieve politiek én voor met name veel vrouwelijke politici tot rolmodel. Maar in eigen land groeide het afgelopen jaar ook de kritiek. Julia Wouters - politicoloog, spindoctor en schrijver van het boek De zijkant van de macht, over de positie van vrouwen in de politiek - vertelt in podcast De Dag wat Jacinda Ardern internationaal voor velen een inspirerende verschijning maakte. Wat is haar erfenis en wat blijft er na haar bestorming van het wereldtoneel over van de nieuwe regels die ze daar geschreven heeft? Reageren? Mail [email protected]

Van streekvervoer tot drogisterijen. Van drankenbranche tot technische groothandel … er wordt vandaag in heel wat sectoren gestaakt. Vakcentrale FNV noemt het een stakingsgolf. Toch zijn die acties lang niet voor iedereen zichtbaar of voelbaar. Dat is heel anders dan in Frankrijk, waar gisteren een landelijke actiedag werd gehouden tegen de verhoging van de pensioenleeftijd. Waarom gaat het daar heel anders dan hier, en wat levert het meeste op? In de podcast vertelt NOS Frankrijk-correspondent Frank Renout over de Franse stakingstraditie. Er is daar amper een overlegmodel, staken zit de Fransen in het bloed. Dáár wordt snel gestaakt. In Nederland is het een laatste redmiddel, vertelt vakbondshistorica Rosa Kösters. Ze doet onderzoek naar stakingen in het verleden en nu, en zij ziet wat, wanneer, een effectieve stakingsmethode is. Reageren? mail [email protected]

Vrijdag praten defensieministers van allerlei landen over nieuwe wapenleveringen aan Oekraïne. Na het sturen van raketten en pantservoertuigen gaat het nu om meer luchtafweer en tanks. En dat laatste is al weken een heikel punt voor Duitsland. De druk op bondskanselier Olaf Scholz neemt toe. Correspondent Kysia Hekster blikt vooruit en vertelt in podcast de Dag waarom alle ogen op Duitsland gericht zijn. Volgens defensiespecialist Mart de Kruif zijn de tanks echt nodig om te voorkomen dat Oekraïne de oorlog verliest van Rusland. Reageren? Mail naar [email protected]

Premier Mark Rutte was op bezoek bij de Amerikaanse president Joe Biden in het Witte Huis. En de chipindustrie was één van de gevoelige thema's die daar besproken werd. In het bijzonder de chipmachines van het Nederlandse bedrijf ASML uit het Brabantse Veldhoven. Het is de spil in een technologische wedloop tussen de VS en China. Wat maken ze daar in Veldhoven dat zelfs Joe Biden het erover wil hebben? Hoogleraar chipontwerp aan de TU Delft, Kofi Makinwa, vertelt in podcast de Dag hoe groot de voorsprong van ASML is met hun chipmachines. En wat dat gesprek in het Witte huis in Washington kan betekenen voor het bedrijf in Veldhoven. Reageren? Mail naar [email protected].

Er dreigt een medicijntekort in Nederland. Vandaag sluit een van de weinig overgebleven fabrikanten zijn deuren. Hogere medicijnprijzen lijken onvermijdelijk. Weite Oldenziel levert grondstoffen voor medicijnen. Hij wil nu ook zelf medicijnen gaan produceren om de tekorten terug te dringen. Aukje Mantel is hoogleraar Farmacie en internationaal gezondheidsbeleid Zij denkt dat we meer zullen moeten betalen voor geneesmiddelen.

Een computerprogramma dat automatisch teksten schrijft. Aangestuurd door kunstmatig intelligentie. Een werkstuk, een e-mail, een computerscript, welke tekst ook, ChatGPT is ertoe in staat. In deze podcast praten we met Joost Schellevis, techredacteur bij de NOS over de impact van deze taalgenerator. En met Hesling Reidinga, reclameman, die al bijna niet meer zonder ChatGPT kan.

Niet alleen de spelers worden voor recordbedragen verhandeld. Ook topvoetbalclubs zélf gaan in de verkoop, en de prijzen zijn duizelingwekkend. De Amerikaanse eigenaars van de Britse topclubs Manchester United en Liverpool willen van de clubs af, de Quatarese eigenaars van Paris Saint Germain vragen minimaal 600 miljoen euro voor een belang van vijftien procent in de club. Zijn die clubs dat geld ook waard? Wat krijg je ervoor en kun je er geld aan verdienen? In de podcast vertel voetbaleconoom Ruud Koning van de Rijksuniversiteit Groningen wat er allemaal speelt in de top van het profvoetbal. Wie heeft hier wat aan? En wat zijn de gevolgen voor het voetbal zélf? Reageren? Mail [email protected]

Het Duitse dorpje Lützerath is symbool geworden voor klimaatverzet. Al jaren bezetten klimaatactivisten het dorp in boomhutten en lege huizen. Maar de politie is nu begonnen met ontruimen, want onder de grond van het gehucht zit bruinkool. En dat is hard nodig op het moment. Duitsland zou afscheid nemen van de kolen, maar bruinkool maakt een comeback, vertelt correspondent Wouter Zwart in podcast de Dag. De Duitse regering zegt wel te moeten, maar het is met buikpijn van regeringspartij de Groenen. Hoe kan het dat aan de ene kant ambitieuze duurzame plannen worden aangekondigd en aan de andere kant wéér een dorp moet wijken voor een bruinkoolmijn? Reageren? Mail [email protected]

De Amsterdamse burgemeester Femke Halsema riep het Rijk dit weekend op te investeren in jongeren, voor ze de criminaliteit ingaan. Amsterdamse kinderen uit álle stadsdelen moeten kunnen bloeien, ook in die stadsdelen die geplaagd worden door criminaliteit en misdaad. Maar hoe doe je dat? In Amsterdam-Zuidoost is de verleiding groot om snel geld te verdienen in bijvoorbeeld de drugscriminaliteit. Een groep jongeren groeit op in armoede, met weinig toekomstperspectief. Precies aan dat laatste probeert de directeur van middelbare school Open Schoolgemeenschap Bijlmer Maryse Knook iets te doen. Hoe vertelt ze in deze aflevering van podcast de Dag. Reageren? Mail [email protected]

Na de torenhoge prijzen van afgelopen zomer, kost gas nu weer wat het vroeger kostte. Onder meer door de zachte winter, de invoer van vloeibaar gas en energiebezuinigingen lijkt een al te grote crisis voor nu afgewend. Europa kreeg razendsnel terminals in werking, waarmee uit de hele wereld vloeibaar gas kan worden ingevoerd. De afhankelijkheid van Russisch gas is daardoor een stuk minder groot. En Afrikaanse landen staan te springen om dit LNG te leveren. Maar zit er voor die landen wel toekomst in gas? En lukt het ons om op termijn helemaal met gas te stoppen, nu de prijzen weer dalen? In de podcast vertelt Jilles van den Beukel, energie-expert van het Haags Centrum voor Strategische Studies, over de grote verschuivingen in de wereldwijde gasmarkt. Er is veel veranderd het afgelopen jaar. Er zijn nieuwe kansen en nieuwe risico’s, maar uiteindelijk zullen we het zonder gas moeten doen. Reageren? Mail [email protected]

Na een wekenlange tocht op zee, op gammele boten, komen steeds meer uitgeputte Rohingya-vluchtelingen aan bij de kust van de Indonesische provincie Atjeh. De moslims, oorspronkelijkuit Myanmar, zijn nergens welkom. Ze doen er alles aan om een veilig thuis te vinden en reizen daarom 18-honderd kilometer over zee van Bangladesh naar Indonesië. Het is de tweede keer in 5 jaar dat ze op de vlucht zijn.

2022 was het muziekjaar van onder meer Harry Styles, The Weeknd en Taylor Swift. Ze waren niet weg te denken uit de hitlijsten. En in Nederland werd ook misschien wel meer dan ooit muziek van eigen bodem gedraaid: Antoon, S10, Froukje en Flemming scoorden hit na hit. Maar wat staat ons dit jaar te wachten? In 2023 komen er veel internationale acts naar Nederland, vertelt muziekjournalist Atze de Vrieze, met grote shows vol spektakel. Een inhaalslag nog uit de coronatijd, zegt hij, en het publiek lijkt er ook volop voor te gaan. Maar zijn tips voor komend jaar komen uit de Nederlandse popwereld, die zich razendsnel ontwikkelt. Van underground tot mainstream, tijdens de lockdown zijn er enorm veel creatieve zaden geplant die - hoopt Atze - dit jaar tot volle wasdom komen. Reageren? Mail [email protected]

Andrew Tate zit vast in Roemenië. De influencer en oud-kickbokser van 36 wordt verdacht van mensenhandel, verkrachting en deelname aan georganiseerde misdaad. Zo zou hij samen met z'n broer vrouwen ronselen en dwingen om porno te maken. Daar werd veel geld mee verdiend volgens de Roemeense justitie. Andrew Tate zorgt al jaren voor ophef door z'n opmerkingen vol vrouwenhaat op sociale media. Miljoenen volgers zien hem. Media-pedagoog Jacqueline Kleijer merkt hoe jonge jongens aan gaan van Tate tijdens gastlessen. Volgens haar gaat de influencer als een loverboy te werk. De tip die zij geeft in podcast de Dag: praat erover met je kind. Reageren? Mail [email protected]

De deuren van de visafslag in Den Helder zijn dit nieuwe jaar dicht gebleven. De toekomst ligt voor hen niet meer in de visserij. Het gebouw wordt na meer dan 100 jaar omgebouwd tot maritiem servicecentrum, onder andere voor windmolens op de Noordzee. Het is een symbool voor de moeilijke tijd die kottervissers doormaken. Een grote groep heeft zich aangemeld voor een saneringsregeling van de overheid omdat ze willen stoppen. Vissers die platvis vangen voelen zich al jaren steeds meer in 't nauw gedreven door die windmolens, de Brexit en de hoge olieprijzen. Is er nog toekomst en hoe ziet die eruit? Onderzoeker aan de Wageningen Universiteit Kees Taal vertelt in podcast de Dag waar naar gekeken wordt. Voor visser Jan de Boer maakt het niets meer uit: zijn kotter ligt al aan de wal te wachten op de sloop. Reageren? Mail [email protected]

Het nieuwe beursjaar is begonnen en dat wordt een belangrijk jaar voor de voormalig rijkste man op aarde, Elon Musk. Want vorig jaar zag hij, mede door zijn aankoop van twitter en een gigantische koersval van Tesla zijn papieren vermogen met een astronomisch bedrag van 200 miljard dollar slinken. Tesla krijgt klap na klap op de beurs en niet zonder reden, vertelt Nieuwsuur-huiseconoom Mathijs Bouman in podcast De Dag. Dat heeft te maken met Musk zelf, maar ook met grotere ontwikkelingen op de elektrische automarkt. Welke kant beweegt de markt op en wat betekent dat voor de positie van Elon Musk? Reageren? Mail [email protected]

Nieuw jaar, nieuwe kansen, maar zorgelijk nieuws over de oorlog en ook de economie gaat deze eerste dagen van het jaar gewoon door. Toch biedt 2023, na het sombere nieuwsjaar 2022, ruimschoots kansen om het beter te doen. Daarom maakt podcast De Dag met frisse moed een rondje langs de redactie economie, Den Haag en Brussel om te horen wat de belangrijke thema's van dit jaar worden en waar de mogelijkheden liggen om van 2023 een gelukkiger jaar te maken dan het vorige. Europa-correspondent Kysia Hekster vertelt over de inspanningen van de Europese Unie om Oekraïne te blijven steunen in de oorlog en ook over de lange lijst aan andere onderwerpen waar Brussel stappen in wil zetten. Politiek verslaggever Wilma Borgman heeft wel een idee wat de belangrijkste politieke gebeurtenis van 2023 gaat worden. Zij verwacht opnieuw een spannend politiek jaar. En Lisa Schallenberg van de economieredactie plaatst de zorgen over een aankomende recessie in een bredere context en benadrukt dat economen voor Nederland helemaal niet zo negatief gestemd zijn. Reageren? Mail [email protected]

Deze week tussen kerst en oud en nieuw geen nieuwe afleveringen van De Dag, maar je kunt wel luisteren naar een speciale serie die Elisabeth in oktober maakte: het China van Xi.

Deze week tussen kerst en oud en nieuw geen nieuwe afleveringen van De Dag, maar je kunt wel luisteren naar een speciale serie die Elisabeth in oktober maakte: het China van Xi.

Deze week tussen kerst en oud en nieuw geen nieuwe afleveringen van De Dag, maar je kunt wel luisteren naar een speciale serie die Elisabeth in oktober maakte: het China van Xi.

Deze week tussen kerst en oud en nieuw geen nieuwe afleveringen van De Dag, maar je kunt wel luisteren naar een speciale serie die Elisabeth in oktober maakte: het China van Xi.

Deze week tussen kerst en oud en nieuw geen nieuwe afleveringen van De Dag, maar je kunt wel luisteren naar een speciale serie die Elisabeth in oktober maakte: het China van Xi.

2022 loopt op z'n eind en deze week blikken we in De Dag terug op het intense en ook historische jaar dat het geweest is. Op de valreep van dit jaar bood de Nederlandse staat excuses aan voor het slavernijverleden, aan postuum alle tot slaaf gemaakten en ook aan de nazaten die nu nog leven. In deze podcast twee langere gesprekken met twee nazaten die allebei wat betreft nieuws, politiek en maatschappelijke discussies meer dan door de wol geverfd zijn, maar die allebei diep geraakt zijn door de gebeurtenissen van deze week. Oud-politica Kathleen Ferrier, dochter van de eerste president van Suriname, en correspondent Nina Jurna vertellen openhartig over hun persoonlijke drang om hun familiegeschiedenis te kennen én door te geven, maar ook over de volgens hen collectieve plicht om al die familiegeschiedenissen tezamen - lees: het nederlandse slavernijverleden - als samenleving te kennen. Reageren? Mail [email protected]

2022 loopt op z'n eind en deze week blikt De Dag terug op het intense nieuwsjaar met verschillende mensen die we dit jaar in de podcast gesproken hebben. De zomer stond in het teken van de boerenprotesten nadat het kabinet de stikstofplannen bekendmaakte. Nederland stond vol omgekeerde vlaggen, protestborden en Johan Remkes moest boeren en de politiek weer om tafel krijgen. In juni spraken we met twee boeren bij natuurgebied de Peel over de zorgen over de toekomst. Vandaag vertellen ze in podcast de Dag wat de afgelopen maanden voor hen betekenden. Ankie Wijnen en Joris van Lierop hebben hun bedrijf in Heusden en zeggen dat de onzekerheid niet weg is, maar dat er wel kleine lichtpuntjes zijn. Reageren? Mail [email protected]

2022 loopt op z'n eind en deze week blikt De Dag terug op het intense nieuwsjaar met verschillende mensen die we dit jaar in de podcast gesproken hebben. Vandaag een gesprek over het jaar van het Verenigd Koninkrijk met NOS-correspondent Fleur Launspach en met oud-correspondent Tim de Wit. Ze zagen de politieke schandalen, de premierwissels, de nationale rouw na de dood van Koningin Elizabeth en de economische klap voor de gewone Britten. Voor hen is alles anders geworden in 2022. Reageren? Mail [email protected]

2022 loopt op z'n eind en deze week blikt De Dag terug op het intense jaar dat het geweest is met verschillende mensen die we dit jaar in de podcast gesproken hebben. Vandaag twee wat langere gesprekken dan normaal met NOS-correspondent Iris de Graaf en Ruslandkenner Hubert Smeets over hoe zij Rusland dit jaar hebben zien veranderen. Over het gemis van het land waar ze van hielden en hoe alles door de oorlog is veranderd: hun banden met vrienden en familieleden, en zelfs de manier waarop ze zich tot de Russische geschiedenis en cultuur verhouden. Reageren? Mail [email protected]

2022 loopt op z'n eind en deze week blikt De Dag terug op het intense jaar dat het geweest is met verschillende mensen die we dit jaar in de podcast gesproken hebben. Op 25 februari, dag twee van de oorlog in Oekraïne, vertelden vier Nederlanders die in Oekraïne woonden in de podcast over de keuzes en vragen waar ze plotseling voor waren komen te staan. Zouden ze vertrekken of toch blijven? Allen maakten verschillende afwegingen. Het waren indringende verhalen en gedurende het hele jaar zijn er veel vragen van luisteraars binnengekomen over hoe het nu met hen gaat. In een extra lange podcast leggen we opnieuw contact en vertellen de vier hoe de oorlog nog altijd een grote stempel op hun leven drukt. Reageren? Mail [email protected]