5 นิทานพรรณนา

เรื่องราวของนางอุมมาทันตีกับพระราชาอันเป็นพระโพธิสัตว์ผู้หลงในความงามของนาง แต่ก็สามารถข่มใจตนเอง ไม่ยอมทำสิ่งที่ไม่ถูกต้อง แม้จะมีอำนาจมากพอที่จะสามารถยึดครองนางนั้นมาได้ด้วยการบังคับมาก็ตาม ขอเชิญรับฟังชาดกเรื่อง อุมมาทันตีชาดก ได้ในตอนนี้ Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

ในสัปดาห์นี้เรามาฟังชาดกอันเป็นเรื่องราวที่เกี่ยวกับโทษของการครองเรือนกัน"…อวิชชาเป็นมลทินอย่างยิ่ง ภิกษุทั้งหลาย เธอทั้งหลายจงละมลทินนั้นเสีย จงเป็นผู้อยู่อย่างไม่มีมลทินเถิด…" Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

สัปดาห์นี้ได้หยิบยกเรื่องราวในอดีตชาติของพระองคุลิมาลที่ท่านเคยเกิดเป็นมนุษย์กินคน ถึงขนาดยอมสละราชสมบัติไปอยู่ในป่าตามลำพัง เพื่อจะได้กินเนื้อมนุษย์ จนได้รับฉายาว่า “โปริสาท มนุษย์กินคน” แต่สุดท้ายด้วยเหตุใดจึงกลับใจเลิกกินเนื้อมนุษย์ และดำรงมั่นในทศพิธราชธรรม สามารถค้นหาคำตอบกันได้ที่นี่ Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

ในเอพิโสดนี้ ได้ยก 2 เรื่องราวในการสั่งสมบารมีของพระโพธิสัตว์ ที่พระพุทธเจ้าทรงนำอดีตนิทานมาสาธกแก่เหล่าภิกษุทั้งหลาย คือ "ชัยทิศชาดก" ว่าด้วยโปริสาทกับพระเจ้าชัยทิศ เป็นเรื่องราวการรักษาสัจจบารมี ที่ทำให้มนุษย์กินคนกลับใจ และ "สสปัณฑิตชาดก" ว่าด้วยผู้สละชีวิตเป็นทาน ปรารภเมื่อครั้งพระโพธิสัตว์เสวยชาติเป็นพญากระต่าย มีใจแนวแน่ในการบำเพ็ญทานบารมี และยังสอนให้รู้ว่าการรักษาศีลเป็นสิ่งสำคัญ เพราะผู้มีศีลเทวดาย่อมคุ้มครอง Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

ในเอพิโสดนี้ เป็นเรื่องราวในช่วงวาระสุดท้ายของพระเจ้าปเสนทิโกศล ซึ่งพระเจ้าปเสนทิโกศลนั้นเป็นผู้ที่ตั้งความปรารถนาไว้จะเป็นพระพุทธเจ้าองค์ต่อไปในอนาคต แต่ด้วยผลกรรมจึงถูกแย่งชิงราชสมบัติ และได้สิ้นพระชนม์อยู่นอกประตูเมืองราชคฤห์ เพียงเพราะเหตุแห่ง "จตุกัณณมนต์" แนะนำรับฟังเพิ่มเติมได้ที่ Playlists: คลังพระสูตร S09E35 , นิทานพรรณนา S02E01 Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

ในเอพิโสดนี้ ได้นำนิทานชาดก 2 เรื่องราว ที่พระพุทธเจ้าตรัสเล่าแก่หมู่ภิกษุสงฆ์ ได้แก่ "ตัจฉกสูกรชาดก" ว่าด้วยความสามัคคีของหมูที่พร้อมใจกันสู้กับเสือจนชนะ และ "มหิฬามุขชาดก" ว่าด้วยการเสี้ยมสอน ปรารภช้างมหิฬามุขที่แต่เดิมเป็นช้างดี มีศีล ไม่เบียดเบียนใครๆ แต่เพราะได้ฟังคำของพวกโจร จึงกลายเป็นช้างดุร้ายเที่ยวทำร้ายผู้คน ต่อมาภายหลังได้ฟังคำของเหล่าผู้ทรงศีลอยู่เป็นประจำ ก็กลับมาเป็นช้างที่ดี มีศีล มีมารยาท สงบเสงี่ยมเรียบร้อย และมีความเมตตาเอ็นดูดังเดิมนอกจากนี้ ได้นำเรื่อง "ภิกษุคบภิกษุผู้เป็นฝักฝ่ายผิดรูปใดรูปหนึ่ง" และเรื่อง "การปราชัยของพระเจ้าโกศล" มาประกอบขยายความเพิ่มเติมเพื่อเชื่อมโยงที่มาที่ไปของเรื่องราว Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

ในเอพิโสดนนี้ ได้ยกนิทานชาดกที่น่าสนใจเป็นเรื่องราวเกี่ยวกับหมู คือ "สูกรชาดก" ว่าด้วยหมูผู้หลงตัวเอง ไปท้าต่อสู้กับราชสีห์ และ "มณิสูกรชาดก" ว่าด้วยของดีที่ใครทำลายไม่ได้ เป็นเรื่องราวของหมูต้องการขจัดแก้วมณีอันสุกใสให้หม่นหมองเศร้าหมองนอกจากนี้ ได้รวมอีกหลายเรื่องราวขึ้นมาประกอบเพิ่มเติม ให้เห็นถึงการที่เรามีคุณธรรมความดีทรงอยู่ในตัวแล้ว แม้คนอื่นจะมาใส่ร้ายป้ายสีอย่างไร ก็ตาม เรายังคงรักษาความดีนั้นไว้ได้ ไม่หยุดไม่เลิกทำความดี ได้แก่ "วรรณาโรหชาดก" ว่าด้วยผู้มีใจคอหนักแน่น เป็นเรื่องราวของสุนัขจิ้งจอกช่างยุ ออกอุบายยุแหย่ให้ราชสีห์กับเสือโคร่งผิดใจกัน และยังมีเรื่องราวที่มาในธรรมบทแปลเรื่อง "สัมพหุลภิกษุ" ว่าด้วยการเที่ยวไปคนเดียวดีกว่าไปกับเพื่อนชั่ว และ "นางปริพาชิกาชื่อสุนทรี" ว่าด้วยผู้มักพูดคำไม่จริง ย่อมเข้าถึงนรกฯ Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

ในเอพิโสดนี้ เป็นเรื่องราวการสั่งสมบารมีของพระพุทธเจ้า ที่ปรารภภิกษุณีสาวรูปหนึ่ง เมื่อขณะฟังพระธรรมเทศนาอยู่ เกิดระลึกถึงอดีตชาติได้ ก็แสดงอาการหัวเราะออกมาดัง ๆ แต่เดี๋ยวกลับเป็นร้องไห้สะอึกสะอื้นด้วยเสียงอันดังเช่นกัน พระพุทธองค์จึงได้ยกอดีตนิทานชาดกขึ้นมาสาธก“สหายพราน เราให้งาเหล่านี้แก่ท่าน ใช่ว่าเราจะไม่รักของเราก็หามิได้ ทั้งเรามิได้ปรารถนาความเป็นท้าวสักกะ เป็นมาร เป็นพรหมเลย แต่เพราะงา คือพระสัพพัญญุตญาณนั้น เรารักกว่างาคู่นี้ ตั้งร้อยเท่าพันเท่า ขอบุญนี้จงเป็นปัจจัยแห่งการได้บรรลุพระสัพพัญญุตญาณ”“ฉัททันตชาดก” เป็นเรื่องราวเมื่อครั้งพระโพธิสัตว์บังเกิดเป็นพญาช้างฉัททันต์ ได้สละงาอันงดงามของตนให้แก่พรานป่าโสณุดร ที่แอบดักยิงพญาช้างเพื่อหมายจะตัดเอางาไปถวายแก่พระนางสุภัททามเหสีของพระเจ้ากาสีกราช ด้วยการนำผ้ากาสาวพัสตร์มาห่มคลุมตัวให้เข้าใจว่าเป็นพระภิกษุ จะได้ไม่ถูกฝูงช้างทำร้าย “ผู้ใดยังไม่หมดกิเลส ปราศจากทมะและสัจจะ ผู้นั้นไม่ควรจะนุ่งห่มผ้ากาสาวะ ส่วนผู้ใดคลายกิเลสได้แล้ว ตั้งมั่นอยู่ในศีล ประกอบด้วยทมะและสัจจะ ผู้นั้นแลควรนุ่งห่มผ้ากาสาวะ” Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

กุรุธรรมชาดก เป็นเรื่องราวการรักษาศีลอย่างยิ่งยวดของพระโพธิสัตว์ และบริวาร เมื่อครั้งเสวยพระชาติเป็นพระราชาแคว้นกุรุ ซึ่งพระพุทธเจ้าได้ทรงนำมาเล่าเพื่อเตือนสติแก่พระภิกษุผู้ฆ่าหงส์ ให้ตั้งมั่นอยู่ในศีล มีเรื่องราวที่น่าสนใจอย่างไรเชิญติดตามรับฟังได้ที่นี่ Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

ในเอพิโสดนี้ ได้นำเรื่องราววิธีการแก้ไขปัญหาด้วยปัญญาอันแยบคาย โดยยกเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นใน 2 วาระ คือ เมื่อครั้งที่พระอานนท์ได้ใช้ปัญญาช่วยพระเจ้าโกศลค้นหาดวงแก้วจุฬามณีที่หายไป ด้วยวิธีการแก้ไขปัญหาที่ละมุนละม่อม โดยไม่ต้องมีการเบียดเบียนทำร้ายกันเกิดขึ้น เรียกว่า "บิณฑทาน" ซึ่งจากเหตุการณ์ดังกล่าว พระพุทธเจ้าจึงได้ยกเรื่อง "มหาสารชาดก" มาเล่าให้ภิกษุได้ฟังกัน เป็นเรื่องเมื่อครั้งที่พระโพธิสัตว์เกิดเป็นบัณฑิต ได้ใช้ปัญญาช่วยพระเจ้าพรหมทัตหาสร้อยไข่มุกที่หายไปเช่นกัน นอกจากนี้ ยังได้กล่าวถึงเรื่องของกิเลส เปรียบไว้กับเครื่องจองจำ ที่ทำให้เราลุ่มหลงเพลิดเพลินวนเวียนกันอยู่ในวัฏสงสารนี้ พระพุทธเจ้าจึงได้ตรัสสั่งสอนภิกษุ 500 รูป ถึงวิธีที่จะหลุดพ้นจากเครื่องจองจำคือกิเลสนี้ได้ ดุจมะลิเครือแนะนำรับฟังเพิ่มเติมได้ที่ Playlists: นิทานพรรณนา S02E26 Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

“ความประมาทย่อมครอบงำ บุคคลผู้ติดอยู่ในความยินดียินร้าย ในความรักความชัง ในทุกข์และสุข” นี้เป็นพระคาถาที่พระพุทธเจ้าตรัสกับหญิงสะใภ้นางหนึ่งที่กล่าวกล่อมบุตรน้อย ด้วยเนื้อความที่กล่าวถึง ผลแห่งทานที่จะพึงเห็นเองและผลของความข่มใจความสำรวมในเอพิโสดนี้ ได้ยกเรื่องราวของเปรต 2 ตน ที่จิตดวงสุดท้ายก่อนตายยังคงมีความหวงแหนและยึดถือในทรัพย์ของตน จึงเป็นเหตุให้ไปเกิดเป็นเปรต โดยเปรตตนแรกเป็นเปรตเจ้าของสวนมะม่วง และเปรตตนที่ 2 นางเปรตแม่ของพระสารีบุตร เมื่อ 5 ชาติที่แล้ว ซึ่งภายหลังเปรตทั้งสองตนได้รับอัตภาพที่เหมาะสมตามส่วนแห่งบุญที่เกิดจากบุตรได้กระทำทักษิณาทานและวิหารทานอุทิศให้ประเด็นในที่นี้ คือ ทำอย่างไรให้ไม่ไปเกิดเป็นเปรต ฝึกวางจิตดวงสุดท้ายอย่างไรให้บรรลุธรรม และการทำทักษิณาทานเป็นสิ่งที่ควรกระทำแนะนำรับฟังเพิ่มเติมได้ที่ Playlists: สมการชีวิต S02E31 , ใต้ร่มโพธิบท S07E53 , ตามใจท่าน S09E47 Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

ในเอพิโสดนี้ ยังเป็นเรื่องราวที่ต่อมาจากการปรารภเหล่าภิกษุผู้ใคร่จะสึก จึงเป็นเหตุให้พระพุทธเจ้าตรัสสอนถึงเรื่องของกาม ที่มีความสุขน้อย แต่มีทุกข์มาก แล้วยกชาดกขึ้นมาแสดง จากเอพิโสดที่แล้ว ได้กล่าวอ้างอิงถึง "มันธาตุราชชาดก" ไว้ จึงยกขึ้นมาให้ได้ฟังกันโดยในเนื้อหารายละเอียด เมื่อครั้งที่พระพุทธเจ้าทรงเสวยพระชาติเป็นพระเจ้ามันธาตุราช ทรงเพรียบพร้อมไปด้วยองค์ประกอบของพระเจ้าจักรพรรดิ ครองราชสมบัติปกครองในมหาทวีปทั้ง 4 ในสวรรค์ชั้นจาตุมหาราชิกา ไปจนถึงชั้นดาวดึงส์ แต่ก็ยังพ่ายแพ้ให้แก่กามตัณหา เนื่องจากความที่ไม่รู้จักพอ และด้วยการพ่ายแพ้นี้เอง จึงเป็นเหตุให้ทรงรู้โทษและวิธีละออกจากกามได้ แล้วหันมาสั่งสมบารมีเพื่อการบรรลุพระสัมมาสัมโพธิญาณต่อไปและเรื่องที่ 2 ที่ได้ยกมาประกอบ ก็คือ "กามชาดก" ว่าด้วยกามและโทษของกาม ปรารภพระพุทธเจ้าเมื่อครั้งที่เสวยพระชาติเป็นมาณพบัณฑิต ได้มาถวายการรักษาพระราชาผู้ทรงตกอยู่ในอำนาจตัณหาจนล้มป่วย ให้หายรอดพ้นได้ด้วยปัญญาอรรถกถา กามชาดก"…บรรดาความอิ่มทั้งหลาย ความอิ่มด้วยปัญญาประเสริฐ เพราะผู้อิ่มด้วยปัญญานั้น ย่อมไม่เดือดร้อนด้วยกามทั้งหลาย คนผู้อิ่มด้วยปัญญา ตัณหาย่อมกระทำให้อยู่ในอำนาจไม่ได้ไม่พึงสั่งสมกามทั้งหลาย พึงเป็นผู้มีความปรารถนาน้อย ไม่มีความละโมบ บุรุษผู้มีปัญญาเปรียบด้วยมหาสมุทร ย่อมไม่เดือดร้อนเพราะกามทั้งหลาย…พิจารณาด้วยปัญญาแล้ว ละทิ้งส่วนแห่งกามเสีย ย่อมถึงความสุข ถ้าพึงปรารถนาความสุขทั้งปวงก็พึงละกามทั้งปวงเสีย"แนะนำรับฟังเพิ่มเติมได้ที่ Playlists: นิทานพรรณนา S02E29 Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

เวลาที่พระพุทธเจ้าทรงตรัสสอนแก่ภิกษุผู้มีความกระสันอยากจะสึกทั้งหลาย ให้เห็นถึงโทษของกาม ให้มีการสำรวมระวังในตา หู จมูก ลิ้น และกาย จะทรงยกนิทานชาดกหรือนิทานธรรมบทขึ้นมาสาธกเพิ่มเติม จนเหล่าภิกษุนั้นต่างก็บรรลุธรรม สามารถสืบต่อพรหมจรรย์ต่อไปได้ในเอพิโสดนี้ จึงได้ยกเรื่องราวของพระโพธิ์สัตว์เมื่อครั้งเสวยพระชาติเป็น "นกยูงทอง" ที่แม้จะเจริญพระปริตรเพื่อป้องกันรักษาคุ้มกันตนให้แคล้วคลาดปลอดภัยจากภัยอันตรายทั้งปวงแล้ว แต่ก็ยังพลาดท่าเสียทีหลงกลจนถูกจับตัวได้ ก็เพราะเหตุแห่งกาม ซึ่งมีเนื้อหาในตอนจบ 2 แบบ ที่มาใน โมรชาดก และ มหาโมรชาดก"นายพรานถือบ่วงเที่ยวไปในราวป่า เพื่อดักพญานกยูงตัวเรืองยศ ครั้นดักพญานกยูงตัวเรืองยศได้แล้ว ก็ได้พ้นจากทุกข์เหมือนเราพ้นแล้วฉะนั้น"…มหาโมรชาดก"ข้าแต่มหาราช ธรรมที่ปรุงแต่งทั้งหมด ที่เหลือนอกจาก พระอมตมหานิพพานแล้ว ชื่อว่าไม่เที่ยง มีความสิ้นและความเสื่อมเป็นธรรมดา เพราะมีแล้วกลับไม่มี ดังนี้"…โมรชาดกนอกจากนี้ ได้ยก คุมพิยชาดก และ ธรรมบทเรื่อง ภิกษุผู้ไม่ยินดี ขึ้นมาประกอบเสริม ให้เห็นถึง โทษของกาม เห็นวัตถุกามเป็นดั่งยาพิษ เหมือนกับที่ยักษ์ชื่อคุมพิยะเที่ยวหาเหยื่อของตน ด้วยการวางยาพิษอันมีสี กลิ่น และรสเหมือนน้ำผึ้งไว้ตามหนทาง และให้เห็นว่า ความอยากนั้นทำให้เต็มได้ยากแนะนำรับฟังเพิ่มเติมได้ที่ Playlists: เข้าใจทำ (ธรรม) S07E39 , คลังพระสูตร S08E15 , #นิวาปสูตร , #มารใช้กามเป็นเหยื่อล่อ Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

ความมหัศจรรย์ของธรรมะใน การสร้างทานบารมี ที่จะเห็นได้จากการสั่งสมทานบารมีของพระพุทธเจ้าในแต่ละชาติเมื่อครั้งทรงเป็นพระโพธิสัตว์อย่างมากมาย เช่น เมื่อครั้งเสวยพระชาติเป็นพระเจ้าสีวิชราช ได้ทรงทำทานที่ทำได้ยาก คือ สละดวงตาทั้ง 2 ข้าง ให้เป็นทาน และก็ทรงสละปัญจมหาบริจาค 5 อันได้แก่ สละทรัพย์สมบัติ สละร่างกาย สละชีวิต สละลูก สละภรรยา ให้เป็นทาน เมื่อครั้งเสวยพระชาติเป็นพระเวสสันดรในเอพิโสดนี้ จึงยกทั้ง 2 เรื่องราวมาประกอบ เพื่อแสดงให้เห็นถึงองค์ประกอบและเงื่อนไขในการสร้างทานบารมีของพระโพธิสัตว์นั้น มีความแตกต่างกับการให้ทานทั่ว ๆ ไป อย่างไร?แนะนำรับฟังเพิ่มเติมได้ที่ Playlists: ใต้ร่มโพธิบท S07E53 Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

"มาร" ผู้ที่จะคอยเข้ามาทดสอบเราอยู่ตลอดเวลาในหลายรูปแบบ เพื่อล่อหลอกบีบคั้นให้เราทำความชั่วความบาปอกุศล และคอยขัดขวางไม่ให้ความดีความงามกุศลทั้งหลายเจริญ แล้วเราจะรู้ได้อย่างไรว่าหลงกลของมารหรือยัง?ในเอพิโสดนี้ จึงนำเรื่องของ วิธีการรับมือมารอย่างรู้เท่าทันด้วยมรรควิธี โดยสามารถตรวจสอบว่าสิ่งที่ทำนั้นถูกต้องหรือไม่ กล่าวคือ ให้พิจารณาว่าสิ่งที่ทำ พูด และคิดอยู่นั้น เป็นไปตามมรรคหรือไม่ ถ้ายังอยู่ในมรรค นั่นแสดงว่าเรามาถูกทางแล้ว เช่นตัวอย่างเรื่องราวเมื่อครั้งที่มารทูลเชิญให้พระพุทธเจ้าทรงครองราชสมบัติ และอีกครั้งที่มารแปลงเป็นช้างเอางวงมารัดกระหม่อมพระราหุลนอกจากนี้ได้ยกเรื่องของ พระเจ้าสุทโธทนะ และ ท้าวสักกะ ซึ่งเป็นผู้ที่มีความรัก มีความเลื่อมใสศรัทธาในพระพุทธเจ้าเป็นอันมาก มาเป็นเรื่องเสริมเพิ่มเติมให้เห็นว่า ความเลื่อมใสศรัทธานั้นเป็นสิ่งที่ต้องมี เพราะเป็นส่วนของมรรคแนะนำรับฟังเพิ่มเติมได้ที่ Playlists: เข้าใจทำ (ธรรม) S07E27 , #อย่าให้มารได้ช่อง , #ตั้งความเลื่อมใสให้ถูกต้อง Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

เอพิโสดนี้ ได้ยกธรรมบทขึ้นมาประกอบในเรื่องของ "ธรรมะเพื่อบรรลุธรรม" ด้วยกันถึง 3 เรื่อง ซึ่งในเรื่องแรก เป็นเรื่องราวของภิกษุผู้ปรารภวิปัสสนา 500 รูป เมื่อไปทำความเพียรอยู่ป่า จิตไม่สงบเพราะถูกรุกขเทวดา ณ ที่นั่น แปลงกายเป็นผีมาหลอก พระพุทธเจ้าจึงแนะนำภิกษุให้สาธยายเมตตาสูตร เมื่อรุกขเทวดาได้ฟังแล้ว ก็กลับมีจิตเมตตา ได้ให้การต้อนรับและป้องกันอันตรายแก่เหล่าภิกษุนั้น เมื่อจิตสงบมีอารมณ์เป็นหนึ่งเดียว จึงพิจารณาถึงความเสื่อมสิ้นไปของร่างกาย เป็นดังเช่นหม้อดินเผาที่เป็นของไม่เที่ยง สามารถแตกสลายได้ และเหล่าภิกษุนั้นต่างก็ได้บรรลุพระอรหัตเรื่องที่ 2 ปรารภเรื่องของ ฉัตตปาณิอุบาสก พระพุทธเจ้าได้เปรียบเทียบการปฏิบัติธรรมเป็นดังเช่นดอกไม้งาม ทรงตรัสกับพระอานนท์ว่า "ธรรมดาธรรมที่เราผู้ตถาคตกล่าวแล้ว ย่อมไม่มีผลแก่ผู้ไม่ฟัง ไม่เรียน ไม่ท่อง ไม่แสดง โดยเคารพ ดุจว่าดอกไม้สมบูรณ์ด้วยสี แต่ไม่มีกลิ่นหอม ฉะนั้น. แต่ย่อมมีผลมาก มีอานิสงส์มากแก่ผู้ทำกิจทั้งหลายมีการฟังโดยเคารพ เป็นต้น"และในเรื่องที่ 3 นั้น เป็นเรื่องราวที่พระพุทธเจ้าทรงไขปัญหา 4 ข้อ ให้แก่ท้าวสักกะและเหล่าเทวดาไว้อย่างแยบคาย ดังนี้ "บรรดาทานทุกชนิด ธรรมทานเป็นเยี่ยม, บรรดารสทุกชนิด รสแห่งพระธรรมเป็นยอด, บรรดาความยินดีทุกชนิด ความยินดีในธรรมประเสริฐ, ส่วนความสิ้นไปแห่งตัณหาประเสริฐที่สุดแท้ เพราะความเป็นเหตุให้สัตว์บรรลุพระอรหัต" Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

จุลลธนุคคหชาดก เป็นเรื่องแรกที่ได้ยกขึ้นมาในเอพิโสนี้ ซึ่งเป็นเรื่องราวเมื่อครั้งที่พระโพธิสัตว์เสวยชาติเป็นท้าวสักกะ ปรารภภิกษุรูปหนึ่งถูกภรรยาเก่าประเล้าประโลม จึงมีความกระสันอยากจะสึก ข้อคิดที่ได้คือ การมีสติในชีวิตประจำวัน และพึงระวังความคิดที่เป็นไปในทางกาม พยาบาท เบียดเบียน อันจะทำให้เสื่อมจากคุณธรรมต่าง ๆ ได้ ดังเช่นภิกษุผู้กระสันอยากจะสึกรูปนี้และในเรื่องที่สอง วรุณชาดก เป็นเรื่องราวเมื่อครั้งที่พระโพธิสัตว์เสวยชาติเป็นอาจารย์ทิศาปาโมกข์ มีลูกศิษย์ผู้เกียจคร้าน ทำงานไม่ถูกเวล่ำเวลา ไม่ถูกขั้นตอน จนทำให้เกิดความเดือดร้อนเสียหาย ข้อคิดที่ได้คือ ให้เรามีความไม่ประมาท ตั้งตนอยู่ในธรรม มีความเพียรให้ถูกเวลา ขยันในทางที่ถูกวิธี จึงจะเรียกได้ว่าเป็นบุตรของพระพุทธเจ้าแนะนำรับฟังเพิ่มเติมได้ที่ Playlists: นิทานพรรณนา S02E23 Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

“ธรรมของพระพุทธเจ้าไม่จำกัดกาล สามารถใช้ได้กับโลกทุกยุคสมัย” จากคำกล่าวนี้ จะเห็นกันได้ในเรื่องราวปัจจุบันที่ทั่วโลกกำลังประสบกับภัยจากเชื้อไวรัสโคโรน่า 2019 และในสมัยพุทธกาลก็เคยเกิดเหตุการณ์คล้าย ๆ กันนี้ ขึ้นที่เมืองไวสาลี ในเอพิโสดนี้ จึงได้ยกเอา “รัตนสูตร” ซึ่งเป็นพระสูตรที่พระอานนท์ได้เรียนจากพระพุทธเจ้าโดยตรง มีเนื้อหาหลักกล่าวถึง คุณแห่งพระรัตนตรัย (พระพุทธ พระธรรม พระสงฆ์) และการกระทำสัจกิริยา (การตั้งสัจอธิษฐาน) ให้เกิดเป็นอานุภาพขจัดปัดเป่าภัยพิบัติทั้งหลายได้ และนำมาซึ่งความสุขสวัสดีให้เกิดขึ้นแก่ชาวเมืองไวสาลี Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

ทำอย่างไรจึงได้ชื่อว่าเป็นบุตรของพระพุทธเจ้า ในเอพิโสดนี้จึงได้ยกตัวอย่างเรื่องราวที่เกี่ยวข้องขึ้นมาประกอบถึง 5 เรื่อง ดังนี้ 1) ภิกษุต้นบัญญัติสิกขาบท "ห้ามภิกษุตัดต้นไม้" 2) พระเอกวิหารี ซึ่งเป็นแบบอย่างการปฏิบัติหลีกเร้น 3) เหล่าภิกษุผู้เจริญวิปัสสนา โดยการพิจารณาขันธ์ 5 เป็นของไม่เที่ยง เป็นเช่นพยับแดด จนได้บรรลุธรรม 4) พระพุทธเจ้าทรงตรัสถึงการดำรงตนอยู่ด้วยความไม่ประมาทของพระมหากัสสปเถระ และ 5) พระอานนท์ได้ทูลถามปัญหาในเรื่อง "กลิ่นของคันธชาตใด ฟุ้งไปทวนลมได้" พระพุทธเจ้าตรัสถึงกลิ่นศีลของสัตบุรุษ (อานิสงส์ของการรักษาศีล) เป็นกลิ่นหอมที่ฟุ้งไปตามลมก็ได้, ฟุ้งไปทวนลมก็ได้, ฟุ้งไปตามลมและทวนลมก็ได้ซึ่งส่วนที่เหมือนกันของทั้ง 5 เรื่องนี้ พระพุทธเจ้าได้ทรงอาศัยเหตุปัจจัยจากเรื่องราวเหล่านี้ ในการบอกสอนอบรมเหล่าภิกษุทั้งหลาย ทั้งที่ทำผิดก็อบรมสั่งสอนให้ถูก ทั้งที่ทำถูกแล้วก็ทรงยกย่องสรรเสริญ ให้เป็นตัวอย่างแก่บุคคลอื่นได้ทำตามปฏิบัติตาม สั่งสอนให้เป็นผู้พิจารณาเห็นขันธ์ 5 โดยความเป็นของไม่เที่ยง มีการเจริญสังฆานุสสติตรัสถึงการดำรงตนอยู่ด้วยความไม่ประมาทของพระมหากัสสปะ และทรงบอกสอนทำความเข้าใจในข้อธรรมต่าง ๆ ขยายความให้แจ่มแจ้งชัดเจนยิ่งขึ้น Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

นิทานธรรมบทที่ยกมาในเอพิโสดนี้ประกอบด้วย เรื่องการผูกเวรของหมีและไม้ตะคร้อ, ความพินาศเพราะทะเลาะกันของฝูงนกกระจาบ, การเบาะแว้งกันของภิกษุชาวโกสัมพี, นางนกไส้ (นกต้อยตีวิด) กับช้างเกเรทั้ง 4 เรื่องได้แจกแจงให้เห็นถึงความย่อยยับ เสียหาย หากเกิดการขัดแย้ง ทะเลาะต่อกัน เพราะนำมาซึ่งการผูกเวรต่อกันอย่างเรื่องของนางนกไส้ (นกต้อยตีวิด) การขัดแย้ง การทำความแตกร้าวกัน ย่อมนำมาซึ่งความเดือดร้อนต่อตนเองและผู้อื่นในเรื่องของนางนกไส้ กับ ช้างเกเร จะเห็นได้ว่าเมื่อสัตว์ตัวเล็ก ๆ 4 ตัว อย่างกา นางนกไส้ กบ และแมลงวันหัวเขียว มีความกลมเกลียวกันก็สามารถร่วมใจกันฆ่าช้างเกเรตัวใหญ่ได้#encore 6214-5p Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

การฟังธรรม นอกจากผู้ฟังจะได้รับมงคลชีวิตแล้ว ก็ยังได้ข้อคิดในการดำเนินชีวิตด้วย ซึ่งในเอพิโสดนี้จะได้กล่าวถึง วิธีก้าวล่วงพ้นจากความทุกข์ โดยยกนิทานธรรมบทมาให้ฟังกันถึง 4 เรื่อง ซึ่งในแต่ละเรื่องมีรายละเอียดเบื้องต้นที่น่าสนใจ ดังนี้ในเรื่องแรก ปรารภเมื่อครั้งที่พระโพธิสัตว์เสวยพระชาติเกิดมาเป็นตัวเงินตัวทอง และได้ถูกกุหกพราหมณ์ โกหกหลอกลวง หมายจะเอาชีวิตเพื่อจะได้กินเนื้อเป็นอาหาร, เรื่องที่ 2 กล่าวถึงบุรพกรรมของเศรษฐีขี้เหนียวผู้ไร้บุตร, เรื่องที่ 3 การมีพระพุทธเจ้าเป็นกัลยาณมิตร เป็นมงคลอันประเสริฐ และในเรื่องสุดท้าย ปรารภถึงธรรมะที่ได้ในขณะที่หมอชีวกโกมารภัจจ์ได้ดำเนินการรักษาบาดแผลพระโลหิตห้อที่พระบาทของพระพุทธเจ้า ที่เกิดจากสะเก็ดหินกระเด็นกระทบ ซึ่งเป็นแผนลอบทำร้ายของพระเทวทัตคนที่พ้นจากความทุกข์แล้ว เขาก็จะไม่มีความเร้าร้อนที่เกิดขึ้นในกายหรือในใจเลย จิตใจจัมีความสบาย มีความนุ่มเย็น ต่อให้ทางกายมีปัญญาเจ็บป่วยนั่นนี่ อันนี้เป็นธรรมดา ดังที่ตัดไว้กับหมอชีวกว่า "ความเร่าร้อน ย่อมไม่มีแก่ท่านผู้มีทางไกลอันถึงแล้ว หาความเศร้าโศกมิได้ หลุดพ้นแล้วในธรรมทั้งปวง ผู้ละกิเลสเครื่องร้อยรัดทั้งปวงได้แล้ว" Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

นิทานชาดกในเอพิโสดนี้ ได้ยกเรื่องราวที่เกี่ยวกับกาขึ้นมาใน 2 วาระ ซึ่งได้ให้ข้อคิดเกี่ยวกับการกำจัดกิเลส โดยในวาระแรก ปรารภเหล่าพระเถระแก่ผู้สหายที่พากันกอดคอร่ำไห้คร่ำครวญถึงอุบาสิกา ผู้มีรสมืออันอร่อย และมีอุปการะต่อตนได้ตายลง พระพุทธเจ้าจึงนำอดีตนิทาน "กากชาดก" มาเล่า แล้วตรัสสอนว่า “ท่านทั้งหลาย จงตัดกิเลสดุจป่า อย่าตัดต้นไม้” ในวาระที่ 2 เป็นเรื่องของการผูกอาฆาตระหว่างพราหมณ์ปุโรหิตกับกา โดยพราหมณ์ปุโรหิตได้คิดอุบายใช้พระราชาเป็นเครื่องมือในการแก้แค้น แต่ในครั้งนั้นพระโพธิสัตว์เสวยพระชาติเป็นพญากา ได้มาเตือนสติพระราชาให้สามารถปรับปรุงแก้ไขตนให้ตั้งมั่นอยู่ในศีลในธรรมได้และเรื่องสุดท้ายที่ได้ยกมาประกอบกัน ปรารภเหล่าภิกษุได้สนทนากันถึงความที่พระเทวทัตกระทำมุสาวาทจึงถูกแผ่นดินสูบ พระพุทธองค์จึงทรงนำเอา "เจติยราชชาดก" ขึ้นมาสาธก ยกตัวอย่างเสริมเพื่ออธิบายให้เข้าใจแจ่มแจ้งยิ่งขึ้นธรรมบทแปล เรื่อง พระเถระแก่ ภาคที่ 7 เรื่องที่ 209 "ท่านทั้งหลายจงตัดกิเลสดุจป่า อย่าตัดต้นไม้, ภัยย่อมเกิดแต่กิเลสดุจป่า, ภิกษุทั้งหลาย ท่านทั้งหลาย จงตัดกิเลสดุจป่า และดุจหมู่ไม้ตั้งอยู่ในป่าแล้ว เป็นผู้ไม่มีกิเลสดุจป่าเถิด; เพราะกิเลสดุจหมู่ไม้ตั้งอยู่ในป่า ถึงมีประมาณนิดหน่อยของนรชนยังไม่ขาดในนารีทั้งหลายเพียงใด, เขาเป็นเหมือนลูกโคที่ยังดื่มน้ำนม มีใจปฏิพัทธ์ในมารดาเพียงนั้น."แนะนำรับฟังเพิ่มเติมได้ที่ Playlists: คลังพระสูตร E08S21 Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

ในเอพิโสดนี้ ได้ยกนิทานธรรมบทที่มีความหลากหลายด้วยกันมานำเสนอถึง 4 เรื่อง ซึ่ง เรื่องแรก เป็นเหตุการณ์ที่มีนายช่างแก้ว พระเถระ และนกกระเรียน ได้กระทำกรรมโดยมีเหตุเกิดจากแก้วมณี ได้สอนถึงการมีสติในการตัดสินใจ การแก้ไขปัญหาต่าง ๆ และความที่มีมิตรดี, เรื่องที่ 2 เป็นเรื่องของ "พระจันทาภเถระ" ได้ให้ข้อคิดในเรื่องของการประกอบสัมมาอาชีพในทางที่ถูกต้อง ส่วนเรื่องที่ 3 เกี่ยวกับการลดละความโลภในการสะสมทรัพย์หรือสิ่งของ อันจะเป็นสิ่งกีดขวางการบรรลุธรรม ดังเช่นเรื่องของ "พระอุปนันทศากยบุตร" และในเรื่องสุดท้าย ปรารภปัญหาของพระอานนท์ ในเรื่อง คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้าทั้งหลาย ซึ่งแม้กาลแห่งพระพุทธเจ้าต่างกัน แต่คำสอนเหมือนกัน เป็นแก่นของธรรมะที่พระพุทธเจ้าทุก ๆ พระองค์ได้ทรงสอนไว้เหมือนกัน อันจะเป็นประโยชน์เกื้อกูลแก่การปฏิบัติธรรมเรื่องปัญหาของพระอานนทเถระ [๑๕๑] ความไม่ทำบาปทั้งสิ้น ความยังกุศลให้ถึงพร้อม ความทำจิตของตนให้ผ่องใส นี่เป็นคำสอนของพระพุทธเจ้าทั้งหลาย. ความอดทนคือความอดกลั้น เป็นธรรมเผาบาปอย่างยิ่ง ท่านผู้รู้ทั้งหลาย ย่อมกล่าวพระนิพพานว่าเป็นเยี่ยม, ผู้ทำร้ายผู้อื่น ไม่ชื่อว่าบรรพชิต ผู้เบียดเบียนผู้อื่นอยู่ ไม่ชื่อว่าเป็นสมณะ.ความไม่กล่าวร้าย ๑ ความไม่ทำร้าย ๑ ความสำรวมในพระปาติโมกข์ ๑ ความเป็นผู้รู้ประมาณในภัตตาหาร ๑ ที่นอนที่นั่งอันสงัด ๑ ความประกอบโดยเอื้อเฟื้อในอธิจิต ๑ นี่เป็นคำสอนของพระพุทธเจ้าทั้งหลาย. Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

ได้หยิบยกเรื่องราวที่น่าสนใจขึ้นมานำเสนอถึง 3 เรื่องด้วยกัน ในเรื่องแรก เป็นเรื่องของนางหนูที่ออกอุบายจนสามารถทำให้แมวตายได้ ปรารภเรื่องของนางกาณา ที่ต้องเดินทางเพื่อไปแต่งงาน แต่ไม่สำเร็จ ติดขัดเพราะภิกษุ 4 รูป จึงเป็นเหตุให้พระพุทธเจ้าทรงอนุเคราะห์แสดงอนุบุพพีกถา จนนางได้มีดวงตาเห็นธรรม บรรลุโสดาปัตติผลในเรื่องที่ 2 เป็นเรื่องของ พระสัมมัชชนเถระ ผู้เที่ยวกวาดเนือง ๆ อยู่ตลอดเวลา และ เรื่องที่ 3 เป็นเรื่องบุตรชายของคนฆ่าโค ซึ่งทั้ง 2 เรื่องนี้ ได้นำมาเสริมเพิ่มเติมประกอบกัน เพื่อแสดงให้เห็นถึงความที่ในกาลก่อนได้ตั้งอยู่ในความประมาท แต่ภายหลังได้แก้ไขดำรงตนอยู่ด้วยความไม่ประมาท ซึ่งต้องมีการทำความเพียรที่ถูกต้อง และหมั่นสะสมบุญกุศลไว้สำหรับเป็นเสบียงเพื่อใช้ในโลกหน้า เรื่องราวจะมีรายละเอียดเนื้อหาที่น่าสนใจอย่างไร รับฟังกันได้ในเอพิโสดนี้"บัณฑิตทั้งหลาย ฟังธรรมแล้ว ย่อมผ่องใส เหมือนห้วงน้ำลึก ใสแจ๋ว ไม่ขุ่นมัวฉะนั้น"…เรื่องมารดาของนางกาณา"ก็ผู้ใดประมาทในก่อน ภายหลังไม่ประมาท, ผู้นั้นย่อมยังโลกนี้ให้สว่างได้ เหมือนดวงจันทร์พ้นแล้วจากหมอกฉะนั้น"…เรื่องพระสัมมัชชนเถระ"บัดนี้ ท่านเป็นดุจใบไม้เหลือง, อนึ่ง บุรุษแห่งพระยายม (คือความตาย) ปรากฏแก่ท่านแล้ว ท่านตั้งอยู่ใกล้ปากแห่งความเสื่อม, อนึ่ง แม้เสบียงทางของท่าน ก็ยังไม่มี ท่านนั้น จงทำที่พึ่งแก่ตน, จงรีบพยายาม จงเป็นบัณฑิตท่านกำจัดมลทินได้แล้ว ไม่มีกิเลสเพียงดังเนิน จักถึงอริยภูมิอันเป็นทิพย์"…เรื่องบุตรของนายโคฆาตก์ Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

ในยุคปลายสุดแห่งพุทธสมัยของพระกัสสปะพุทธเจ้า ศาสนาเริ่มเสื่อมถอยลง ภิกษุทั้งหลายเลี้ยงชีพด้วยการแสวงหาอันไม่สมควร ทำการเกี่ยวข้องกับพวกภิกษุณีจนมีบุตรธิดา ภิกษุ ภิกษุณี อุบาสก และพราหมณ์คฤหบดี ไม่ได้ดำรงตนอยู่ในธรรม ส่งผลให้ไม่มีเทวดาไปเกิดในสวรรค์ มีแต่คนตกนรกและในขณะนั้นพระโพธิสัตว์ได้เสวยพระชาติเป็นท้าวสักกเทวราช ได้ทรงทำคุณูปการอันใหญ่หลวงในการช่วยยืดอายุพระพุทธศาสนา ซึ่งเรื่องราวที่น่าสนใจนี้ได้นำเสนอไว้ใน "มหากัณหชาดก"นอกจากนี้ยังได้หยิบยกเอาเรื่องราวของท้าวสักกะ ผู้เป็นจอมแห่งเทพทั้งหลาย มาเป็นเรื่องเสริมเพิ่มเติมขยายความ Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

พุทธชัยมงคลคาถา (ตอนจบ) ในบทที่ 7 ว่าด้วยชัยชนะที่มีต่อนันโทปนันทนาคราช ผู้มีเล่ห์เหลี่ยมมาก และ บทที่ 8 ว่าด้วยชัยชนะที่มีต่อพกพรหม ผู้มีทิฏฐิมานะสูง พระพุทธองค์ทรงใช้วิธีการใดในการรับมือจนเปลี่ยนผู้ที่มีมิจฉาทิฐให้กลับเป็นผู้มีสัมมาทิฐิ และตั้งมั่นอยู่ในพระรัตนตรัยได้นั้น เป็นเรื่องที่ได้นำเสนอไว้อย่างน่าสนใจ ผู้ฟังสามารถนำหลักธรรมและวิธีการที่องค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงแสดงไว้เป็นแบบอย่าง ที่ได้นำเสนอไล่เรียงมาตั้งแต่บทที่ 1 ถึง 8 นี้ เป็นแนวทางในการปฏิบัติและรับมือเมื่อต้องเผชิญกับบุคคลประเภทต่าง ๆ อันจะทำให้ตั้งอยู่ในกุศลธรรม และกระแสแห่งธรรมได้ Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

"พุทธชัยมงคลคาถา (พาหุง)" ใน บทที่ 5 ว่าด้วยเหตุการณ์ที่พระพุทธเจ้าทรงเอาชนะนางจิญจมาณวิกาที่มากล่าวร้ายใส่โทษว่าตนเองกำลังตั้งครรภ์กับพระพุทธเจ้า และ บทที่ 6 ว่าด้วยเหตุการณ์ที่พระพุทธเจ้าทรงเอาชนะสัจจกนิครนถ์ ผู้เป็นนักโต้วาที ที่ฉลาดหลักแหลม มีชื่อเสียงโด่งดังหาผู้มาโต้ตอบได้ยาก แต่เป็นคนมืดบอด ไม่ยอมรับความจริง มีจิตใจยกตนข่ม จึงมาพบพระพุทธเจ้าเพื่อตอบโต้วาทะ"ผู้ฟังจะได้เห็นถึงพุทธลีลาขององค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้าที่ทรงเอาชนะทั้งนางจิญจมาณวิกาและสัจจกนิครนถ์ ผู้ที่คิดจะมาทำลายทำร้าย ทำความเสื่อมเสียให้เกิดขึ้นแก่พระพุทธองค์ แต่ก็ทรงเอาชนะด้วยการใช้สันติวิธี สงบนิ่ง และปัญญาญาณ ซึ่งเราสามารถนำเอาวิธีการดังกล่าว ไปแก้ไขปัญหาที่ต้องเผชิญในชีวิตประจำวัน เป็นแนวทางในการเสริมสร้างบารมีให้กับตนเอง"ชัยชนะของพระพุทธเจ้า ใน 2 บทนี้ เป็นความสวยงามของการไล่เรียงอธิบายลงไปในตัวบท ที่ยกเรื่องราวขึ้นมาประกอบได้สอดคล้องกัน จะเป็นอย่างไรนั้น รับฟังกันได้ในเอพิโสดนี้แนะนำรับฟังเพิ่มเติมได้ที่ Playlists: นิทานพรรณนา S02E14 , S02E13 , คลังพระสุตร S08E41 Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

"พุทธชัยมงคลคาถา (พาหุง)" ใน บทที่ 3 ว่าด้วยเหตุการณ์ที่พระพุทธเจ้าทรงมีชัยชนะเหนือพพญาช้างชื่อ นาฬาคิรี ที่กำลังตกมันและเมา มีความดุร้ายเหมือนไฟไหม้ป่า มีกำลังเหมือนจักราวุธ ถูกปล่อยให้วิ่งเข้ามาเพื่อหวังทำร้ายพระพุทธเจ้า ซึ่งมีพระเทวทัตเป็นผู้วางแผนลอบปลงพระชนม์อยู่เบื้องหลังจากหลายวาระ และ บทที่ 4 ว่าด้วยเหตุการณ์ที่พระพุทธเจ้าทรงปราบมหาโจรองคุลิมาล ผู้หยาบช้า มีฝ่ามือเปื้อนเลือด ปักใจมั่นในการฆ่าตี ไม่มีความกรุณาในสัตว์ทั้งหลาย ฆ่าผู้คนแล้วตัดนิ้วมือนำมาร้อยเป็นพวงมาลัยคล้องคอ ให้กลับใจ ด้วยอมตะวาจาที่เราได้ยินกันอย่างคุ้นเคยที่ว่า "เราหยุดแล้ว แต่ท่านยังไม่หยุด" "นี้เป็นชัยชนะที่ท่านว่า โดยไม่ใช้อาชญา เป็นการด่าว่าทำร้าย โดยไม่ใช้ศาสตรา เป็นอาวุธเป็นตะขอเกี่ยวช้าง ไม่มี แต่ใช้ธรรมะล้วน ๆ ในกรณีของช้างนาฬาคิรี ก็ใช้เมตตา กรณีของโจรองคุลิมาล ก็ใช้อิทธิวิธี และในชัยชนะนี้ก็เป็นชัยชนะที่ราบคาบด้วย"และอย่างไรเรียกว่า "ชัยชนะที่ราบคาบ" รับฟังกันได้ในเอพิโสดนี้แนะนำรับฟังเพิ่มเติมได้ที่ Playlists: นิทานพรรณนา S02E13 , ขุดเพชรในพระไตรปิฎก S02E13 , อังคุลิมาลสูตร , Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

ในเอพิโสดนี้ เริ่มต้นซีรีส์ "พุทธชัยมงคลคาถา (พาหุง)" ในบทแรกว่าด้วยเหตุการณ์ที่พระพุทธเจ้าทรงมีชัยชนะเหนือพญามารที่ยกกองพลใหญ่มาผจญในคืนก่อนการตรัสรู้ และ บทที่ 2 ว่าด้วยเหตุการณ์ที่พระพุทธเจ้าทรงปราบทิฏฐิของอาฬวกยักษ์ที่มีจิตใจดุร้ายหยาบกระด้างให้พ่ายแพ้ลงได้"ชัยชนะได้ด้วยธรรมะล้วน ๆ…ไม่ว่าจะเอาชนะท้าววสวัตตี พญามาร ที่คอยจะหาช่องอยู่ตลอดเวลา ไม่ว่าจะเอาชนะอาฬวกยักษ์ผู้มีจิตกระด้าง ก็ได้ด้วยธรรมะ ไม่มีคราวไหนเลยที่เราจะเอาชนะอกุศลธรรม เอาชนะอธรรม ได้ด้วยอกุศลธรรมที่มากกว่า หรือได้ด้วยอธรรมที่ยิ่งไปกว่า นั่นไม่มีเลย…แต่ถ้าเราเอาชนะด้วยธรรมะ เอาชนะด้วยกุศลธรรม นี่แหละเป็นชัยชนะที่ยิ่งกว่าชัยชนะใด ๆ"พุทธชัยมงคลคาถา" คาถาว่าด้วยชัยชนะ 8 ประการ อันเป็นมงคลของพระพุทธเจ้า ที่เรียกกันติดปากว่า “บทสวดพาหุง” โดยมีหลักธรรมที่พระองค์ได้สั่งสอนและทรงกระทำเป็นแบบอย่างให้เราปฏิบัติตามเพื่อความหลุดพ้นจากกองทุกข์ที่แตกต่างกันไปตามแต่ละบท ๆ โดยจะนำมาให้รับฟังกันเป็นคู่ ๆ ในเอพิโสดต่อไปแนะนำรับฟังเพิ่มเติมได้ที่ Playlists: นิทานพรรณนา S02E02 Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

"มหากปิชาดก" เป็นนิทานชาดกที่เป็นเรื่องราวในอดีตชาติของพระพุทธเจ้า เมื่อครั้งที่เป็นพระโพธิสัตว์บำเพ็ญบารมีเสวยพระชาติเป็นพญาลิง จึงยกมาใน 2 วาระ ที่ได้ช่วยฝูงลิงบริวารให้พ้นภัย ด้วยความที่เป็นหัวหน้าที่มีจิตใจหนักแน่น เปี่ยมล้นด้วยความเสียสละ ประกอบด้วยปัญญา ได้ใช้ร่างกายของตนต่อเป็นสะพาน โดยใช้เถาวัลย์ที่ผูกไว้ที่เอวตนเอง เพื่อให้ฝูงลิงบริวารทั้ง 80,000 ตัว เหยียบข้ามแม่น้ำ จนหนีจากการถูกไล่ล่าไปได้อย่างปลอดภัยทุกตัว เพราะด้วยจิตใจที่มีความสงเคราะห์ต่อฝูงลิงบริวารและในอีกวาระหนึ่ง ด้วยจิตที่มีความเมตตากรุณาแม้ถูกทำร้ายก็ไม่ถือโกรธ ซึ่งในครั้งนั้นได้ช่วยเหลือพราหมณ์ที่เดินหลงป่าเข้ามา แล้วพลัดตกเหวไว้ แต่ด้วยความที่พราหมณ์มีจิตอันเป็นบาปธรรมจึงเป็นเหตุให้คิดชั่ว ทำร้ายได้แม้แต่กับผู้มีคุณแก่ตน พราหมณ์นั้นจึงได้รับทุกขเวทนาเป็นอย่างมาก ด้วยบาปกรรมที่ตนได้กระทำส่งผลทั้งนี้ได้นำเป็นเรื่องราวของ พระเจ้าวิฑูฑภะ มาประกอบเพิ่มเติม โดยปรารภเรื่องการสงเคราะห์ญาติจากการที่จะถูกพระเจ้าวิฑูฑภะมาทำร้ายล้าง แต่ห้ามทัพได้เพียงแค่ 3 ครั้ง เพราะกรรมในกาลก่อนของเหล่าศากยวงศ์ได้ส่งผลแนะนำรับฟังเพิ่มเติมได้ที่ Playlists: นิทานพรรณา E02S01 Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

ให้ทานอย่างไรจึงได้อานิสงส์มาก เอพิโสดนี้จึงได้หยิบยกเรื่องการให้ทาน ซึ่งเป็นบาทฐานเบื้องต้นของการบรรลุธรรม การให้ทานที่ให้อานิสงส์มากต้องประกอบด้วยองค์ 3 คือ (1) การตระเตรียม (2) เจตนา และ (3) ผู้รับ ซึ่งมีรายละเอียดอย่างไรนั้น สามารถรับฟังกันได้ที่นี่ทั้งนี้ได้หยิบยกตัวอย่างการให้ทานของบุคคลในสมัยพุทธกาล ที่รู้จักกันดีคือ พระสีวลี ซึ่งได้รับการยกย่องว่าเป็นผู้เลิศในทางผู้มีลาภมาก ซึ่งเป็นผลมาจากกุศลทาน เพื่อให้ผู้ฟังมีความเข้าใจมากยิ่งขึ้นแนะนำรับฟังเพิ่มเติมได้ที่ Playlists: คลังพระสูตร S09E10 , S09E11 , S07E53 , นิทานพรรณา S01E26 , บัณฑิตสามเณร , ธรรมบท-เรื่องสุขสามเณร , เมณฑกเศรษฐี , กรรมของติสสะภิกษุ และ สุมนมาลาการ , Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

ในเอพิโสดนี้ ได้คัดสรรเรื่องราวจาก หนังสือนิทานกตัญญู 100 เรื่อง ที่รวบรวมจากพระไตรปิฎก และคัมภร์อรรถกถา ซึ่งมีเนื้อเรื่องเกี่ยวกับความกตัญญู กล่าวถึงบุคคลในสมัยพุทธกาล ที่ได้แสดงออกถึงความกตัญญูกตเวที เป็นการแสดงออกถึงความดีงาม เป็นเครื่องหมายของคนดี มานำเสนอให้ได้ฟังกันถึง 3 เรื่อง เริ่มด้วย… "มัจฉทานชาดก" ว่าด้วยบุญที่ให้ทานแก่ปลา และผลบุญจากการอุทิศบุญให้กับเทวดา "ธรรมเทวปุตตชาดก" ว่าด้วยธรรมเทพบุตร | ธรรมชนะอธรรม"ภิกษุมีภัณฑะมาก" ธรรมบทแปลภาคที่ 5 เรื่องที่ 114 (สั่งสมสิ่งของ)และในทั้ง 3 เรื่องนี้ มีประเด็นที่น่าสนใจซึ่งจะมาสรุปเป็นข้อคิดข้อปฏิบัติให้แก่ท่านผู้ฟัง เพื่อนำมาประยุกต์ใช้งานให้เกิดประโยชน์ในชีวิตประจำวันของเราได้แนะนำรับฟังเพิ่มเติมได้ที่: #ธรรมย่อมชนะอธรรม , #สากัจฉาธรรม - การตอบแทนบุญคุณบิดามารดา , #สากัจฉาธรรม-สุปฺปฏิการ การกระทำตอบ Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

สามเณรน้อยชื่อว่า "ติสสะ" (พระวนวาสีติสสเถระ) เกิดในตระกูลอุปัฏฐากของพระสารีบุตรเถระ ได้ชื่อตามพระเถระเมื่อครั้งเป็นคฤหัสถ์มีชื่อว่า อุปติสสมาณพ ขณะแม่แพ้ท้องคิดว่า เราพึงนิมนต์ภิกษุ 500 รูป มีพระสารีบุตรเถระเป็นประธาน ให้นั่งในเรือนถวายข้าวปายาส แล้วบริโภคข้าวปายาสอันเป็นเดนของภิกษุ นางได้ตามประสงค์นั้น และเมื่อเด็กน้อยมีอายุ 7 ปี ก็ได้ขอออกบวชเพื่อเพื่อศึกษาเล่าเรียนและปฏิบัติธรรม โดยมีพระสารีบุตรเป็นอุปัชฌายะและเป็นผู้ให้ตจปัญจกกัมมัฏฐาน จึงขออนุญาตออกป่าไปปฏิบัติสมณธรรม 3 เดือนได้บรรลุพระอรหัตพร้อมด้วยปฏิสัมภิทา.ประเด็นที่น่าสนใจในที่นี้คือ เมื่อสามเณรนั้นออกป่าทำสมณธรรม ได้เข้าไปบิณฑบาต เมื่อมีผู้ถวายภิกษา ไหว้แล้ว สามเณรก็กล่าวว่า "ขอท่านทั้งหลายจงถึงซึ่งความสุข, จงพ้นจากทุกข์เถิด." แต่ไม่ได้อธิบายความหมายว่าเป็นอย่างไร จนเมื่ออุปัชฌายะมาเยี่ยมบอกสอนแล้ว สามเณรได้บรรลุธรรมขั้นสูง จึงสามารถแสดงให้เห็นถึง "เหตุให้ถึงสุขและพ้นจากทุกข์" ได้ เรื่องราวต่อไปจะเป็นอย่างไรมาติดตามรับฟังกันได้ในเอพิโสดนี้“ก็ข้อปฏิบัติที่เป็นเหตุให้ได้ลาภเป็นอย่างหนึ่ง ข้อปฏิบัติที่ให้ถึงพระนิพพานเป็นอย่างหนึ่ง ภิกษุผู้เป็นสาวกของพระพุทธเจ้า รู้ชัดข้อปฏิบัติทั้งสองนี้แล้วไม่พึงยินดีสักการะ แต่พึงเพิ่มพูนวิเวก”…เรื่องพระวนวาสีติสสเถระ [๕๙] แนะนำรับฟังเพิ่มเติมได้ที่ Playlists: คลังพระสูตร S08E23 ,ขุดเพชรในพระไตรปิฎก S01E25 Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

ในเอพิโสดที่แล้ว ได้นำเสนอเรื่องของ สัญชัยปริพาชก ในส่วนของเหตุที่พระพุทธเจ้าทรงแต่งตั้งพระโมคคัลลานะและพระสารีบุตรเป็นพระอัครสาวกเบื้องซ้ายและขวา เอพิโสดนี้จึงเป็นตอนต่อในเรื่องบุรพกรรมของผู้บวชก่อน และบุรพกรรมของพระอัครสาวกคู่เลิศ และเป็นตอนจบที่เชื่อมโยงพระอัครสาวกต่อเข้ากับสัญชัยปริพาชก ที่แสดงให้ถึงความเป็นผู้เห็นผิดกับผู้เห็นถูกนั้นได้รับผลต่างกัน “ภิกษุทั้งหลาย สญชัยถือสิ่งที่ไม่มีสาระว่า ‘มีสาระ’ และสิ่งที่มีสาระว่า ‘ไม่มีสาระ’ เพราะความที่ตนเป็นมิจฉาทิฏฐิ. ส่วนเธอทั้งสองรู้สิ่งเป็นสาระโดยความเป็นสาระ และสิ่งอันไม่เป็นสาระโดยความไม่เป็นสาระ ละสิ่งที่ไม่เป็นสาระเสีย ถือเอาแต่สิ่งที่เป็นสาระเท่านั้น เพราะความที่ตนเป็นบัณฑิต”…ธรรมบทแปลเรื่องสญชัยแนะนำรับฟังเพิ่มเติมได้ที่ Playlists: นิทานพรรณนา E02S07 Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

จากเอพิโสดที่ผ่านมา ได้นำเสนอเรื่องราวของพระมหาสาวกผู้ที่ได้รับการแต่งตั้งให้ดำรงตำแหน่งเอตทัคคะ เป็นผู้เลิศในด้านต่าง ๆ กันไปแล้วนั้น ด้วยเห็นว่ายังมีเรื่องราวเพิ่มเติมที่น่าสนใจ ที่มาในส่วนของอรรถกถา เพื่อประกอบการศึกษาให้ได้เห็นข้อมูลชัดเจนมากยิ่งขึ้น จึงยก ธรรมบทแปลเรื่อง "สญชัย" ขึ้นมานำเสนอ โดยจะแบ่งออกเป็น 2 ตอนซึ่งในเอพิโสดแรกนี้ ได้กล่าวถึงความเป็นมาของ พระอัครสาวกคู่เลิศ คือ พระโมคคัลลานะ (พระอัครสาวกเบิ้องซ้าย) และ พระสารีบุตร (พระอัครสาวกเบิ้องขวา) ว่ามีความเชื่อมโยงเกี่ยวข้องกันกับสัญชัยปริพาชกอย่างไร และเหตุใดพระพุทธเจ้าจึงทรงประทานตำแหน่งนี้ให้แก่ท่านทั้งสองประเด็นน่าสนใจเพิ่มเติมให้ในที่นี้ ตรงจุดที่ว่า ทำไมไม่ทรงประทานแก่พระมหาสาวกรูปอื่นที่บวชมาก่อน แต่กลับประทานให้แก่ผู้บวชภายหลัง จนเป็นเหตุให้เกิดการติเตียน พระพุทธเจ้าจึงทรงยกบุรพกรรมของพระอัญญาโกณฑัญญะ บุรพกรรมของเหล่าภิกษุ 55 รูป โดยมีพระยสเถระ เป็นต้น และบุรพกรรมของเหล่าพระภัทรวัคคีย์ 30 คน ขึ้นมากล่าวให้ได้ทราบว่า พระองค์ไม่ได้ทรงประทานเพราะเลือกหน้า แต่ทรงประทานตำแหน่งให้ตามแต่ละคน ๆ ที่ได้ตั้งความปรารถนามาแนะนำรับฟังเพิ่มเติมได้ที่ Playlists: ขุดเพชรในพระไตรปิฎก E01S08 , E01S09 , E01S10 , คลังพระสูตร E08S55 Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

เรื่องราวของเศรษฐีขี้เหนียว ผู้มีความตระหนี่ 2 คน ซึ่งคนแรกนั้น หลังตายไปด้วยความโลภในทรัพย์จึงได้รับวิบากกรรมกลับมาเกิดเป็นลูกสุนัขในบ้านตนเอง เป็นเรื่องราวของโตเทยยพราหมณ์ ผู้เป็นบิดาของสุภมาณพ เป็นต้นเรื่องที่มาของ จูฬกัมมวิภังคสูตร และ สุภสูตร ที่ทำให้สุภมาณพได้มาฟังธรรมและได้เกิดความเลื่อมใสศรัทธาในพระพุทธเจ้าส่วนคนที่สอง เป็นเรื่องของ อานนทเศรษฐี สั่งสอนบุตรให้เป็นผู้ตระหนี่ หลังตายไปได้รับวิบากกรรมกลับมาเกิดเป็นลูกของหญิงขอทาน มีรูปร่างอัปลักษณ์ เป็นกาลกิณี ซึ่งในทั้ง 2 เรื่องนี้ เราจะได้เห็นถึงเรื่องของกรรมและผลของกรรม ความเป็นเหตุปัจจัย ในที่นี้คือเรื่องของความตระหนี่ และตอนท้ายของเอพิโสดก็ได้นำเอาเรื่องของ อิลลีสเศรษฐี ยกขึ้นมาประกอบเพิ่มเติมให้ได้รับฟังกันคนพาล ย่อมเดือดร้อนว่า ‘บุตรทั้งหลายของเรามีอยู่, ทรัพย์ (ของเรา) มีอยู่’, ตนแลย่อมไม่มีแก่ตน, บุตรทั้งหลายจักมีแต่ที่ไหน? ทรัพย์จักมีแต่ที่ไหน? (อธิบายคความ: "คนพาลย่อมเดือดร้อนด้วยความอยากในบุตร และด้วยความอยากในทรัพย์ว่า ‘บุตรทั้งหลายของเรามีอยู่, ทรัพย์ของเรามีอยู่’, คือย่อมลำบาก ย่อมถึงทุกข์, คือย่อมเดือดร้อนว่า ‘บุตรทั้งหลายของเราฉิบหายแล้ว’, ย่อมเดือดร้อนว่า ‘ฉิบหายอยู่’, ย่อมเดือดร้อนว่า ‘จักฉิบหาย."…ก็เมื่อเขาเดือดร้อนอยู่อย่างนี้ ตนแลชื่อว่าย่อมไม่มีแก่ตน) Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

เรายังคงอยู่ในเรื่องราวที่เกี่ยวข้องกับนางวิสาขามหาอุบาสิกากันอยู่ ซึ่งในเอพิโสดนี้ ได้นำเสนอเรื่องราวว่าด้วยโทษและกำเนิดสุรา อ้างอิงมาใน "อรรถกถา กุมภชาดก" โดยหยิบยกเรื่องราวประกอบที่เชื่อมโยงกันขึ้นมาเพิ่มเติมอีก 2 เรื่อง เพื่อให้เกิดความรู้ความเข้าใจอีนกว้างขวางยิ่งขึ้น เรื่องราวจะเป็นอย่างไรนั้น ติดตามรับฟังกันได้ที่นี่เรื่องแรก เป็นเรื่องของพวกหญิงสหายของนางวิสาขา ที่ชื่นชอบการดื่มสุรา เกิดความคึกคะนองจนเป็นเหตุให้ทะเลาะวิวาทกันในขณะที่พระพุทธเจ้าทรงแสดงธรรม แต่สุดท้ายพวกหญิงสหายนั้นจะสร่างเมา และบรรลุโสดาบันได้อย่างไรนั้น มาติดตามรับฟังกันได้“ท่านทั้งหลายจะมัวร่าเริง บันเทิงกันอยู่ทำไม ในเมื่อโลกกำลังลุกเป็นไฟอยู่เนืองนิตย์ ท่านทั้งหลายอันความมืดมิดหุ้มห่อแล้ว ยังไม่พากันแสวงหาประทีป คือที่พึ่ง (อีกหรือ?)”ส่วนในเรื่องที่ 2 เป็นเรื่องของภิกษุหนุ่ม ผู้มีเหตุให้ทะเลาะกับหลานของนางวิสาขา แต่หลังจากได้ฟังธรรมจากพระพุทธเจ้า ก็ได้บรรลุโสดาบัน“บุคคลไม่พึงเสพธรรมอันเลว, ไม่พึงอยู่ร่วมด้วยความประมาท, ไม่พึงเสพความเห็นผิด, ไม่พึงเป็นคนรกโลก”แนะนำรับฟังเพิ่มเติมได้ที่ Playlists: คลังพระสูตร S09E04 , นิทานพรรณนา S02E04 , S02E03 , ขุดเพชรในพระไตรปิฏก S02E07 , S02E06 Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

สืบเนื่องจากเอพิโสดที่แล้ว ได้นำเสนอประวัติความเป็นมาของนางวิสาขามหาอุบาสิกา มาถึงเมื่อนางได้แต่งงานเข้ามาอยู่ในเรือนของสามี เกิดมีปัญหากับพ่อสามีจนถูกไล่ออกจากเรือน ลูกสะใภ้จะชนะใจพ่อสามีโดยธรรมได้อย่างไร และจะมีเรื่องราวใดเกิดขึ้นต่อจากนี้ รับฟังกันได้ในเอพิโสดนี้นางวิสาขาชนะความพ่อผัว เศรษฐี. ท่านทั้งหลาย แม้ในเรื่องนี้จะไม่มีโทษ ก็ช่างเถอะ, แต่ว่า บิดาของนางวิสาขานี้ เมื่อกล่าวสอนนางวิสาขานี้ ในเวลาจะมาที่นี้ ได้ให้โอวาท ๑๐ ข้อ ซึ่งลี้ลับปิดบัง, เราไม่ทราบเนื้อความแห่งโอวาทนั้น, นางจงบอกเนื้อความแห่งโอวาทนั้นแก่เรา; ก็บิดาของนางนี้ได้บอกว่า ‘ไฟใน ไม่พึงนำออกไปภายนอก’ พวกเราอาจหรือหนอ? เพื่อจะไม่ให้ไฟแก่เรือนคุ้นเคยทั้งสองฝ่ายแล้วอยู่ได้กุฎุมพี. ทราบว่าอย่างนั้นหรือ? แม่.วิสาขา. พ่อทั้งหลาย คุณพ่อของดิฉันมิได้พูดหมายความดังนั้น, แต่ได้พูดหมายความดังนี้ว่า ‘แม่ เจ้าเห็นโทษของแม่ผัว พ่อผัว และสามีของเจ้าแล้ว อย่าเฝ้ากล่าว ณ ภายนอก คือในเรือนนั้นๆ, เพราะว่า ขึ้นชื่อว่าไฟ เช่นกับไฟชนิดนี้ ย่อมไม่มี.เศรษฐี. ท่านทั้งหลาย ข้อนั้นยกไว้ก่อน, ก็บิดาของนางวิสาขานี้กล่าวว่า ‘ไฟแต่ภายนอก ไม่พึงให้เข้าไปภายใน’, พวกเราอาจเพื่อจะไม่ไปนำไฟมาจากภายนอกหรือ? ในเมื่อไฟใน (เรือน) ดับ. กุฎุมพี. ทราบว่าอย่างนั้นหรือ? แม่.วิสาขา. พ่อทั้งหลาย คุณพ่อของดิฉัน ไม่ได้พูดหมายความดังนั้น, แต่ได้พูดหมายความดังนี้ว่า ‘ถ้าหญิงหรือชายทั้งหลาย ในบ้านใกล้เรือนเคียงของเจ้า พูดถึงโทษของแม่ผัว พ่อผัว และสามี, เจ้าอย่านำเอาคำที่ชนพวกนั้นพูดแล้ว มาพูดอีกว่า ‘คนชื่อโน้นพูดยกโทษอย่างนี้ของท่านทั้งหลาย’ เพราะขึ้นชื่อว่าไฟ เช่นกับไฟนั่น ย่อมไม่มี.นางวิสาขาได้พ้นโทษ เพราะเหตุนี้อย่างนี้. ก็นางพ้นโทษในเพราะเหตุนี้ฉันใด, แม้ในคำที่เหลือ นางก็ได้พ้นโทษฉันนั้นเหมือนกัน.อธิบายข้อโอวาทอื่น อย่างนี้ว่า คำว่า "แม่ เจ้าควรให้แก่ชนทั้งหลายที่ให้เท่านั้น" หมายความว่า "ควรให้ แก่คนที่ถือเครื่องอุปกรณ์ที่ยืมไปแล้ว ส่งคืนเท่านั้น."คำว่า "ไม่ควรให้แก่คนที่ไม่ให้" หมายความว่า "ไม่ควรให้แก่ผู้ที่ถือเอาเครื่องอุปกรณ์ที่ยืมไปแล้ว ไม่ส่งคืน."คำว่า "ควรให้แก่คนทั้งที่ให้ทั้งที่ไม่ให้" หมายความว่า "เมื่อญาติและมิตรยากจนมาถึงแล้ว, ชนเหล่านั้น อาจจะใช้คืน หรือไม่อาจก็ตาม, ให้แก่ญาติและมิตรเหล่านั้นนั่นแหละ ควร."คำว่า "พึงนั่งเป็นสุข" หมายความว่า "การนั่งในที่ ๆ เห็นแม่ผัวพ่อผัวและสามีแล้วต้องลุกขึ้น ไม่ควร."คำว่า "พึงบริโภคเป็นสุข" หมายความว่า "การไม่บริโภคก่อนแม่ผัวพ่อผัวและสามี เลี้ยงดูท่านเหล่านั้น รู้สิ่งที่ท่านเหล่านั้น ทุกๆ คนได้แล้วหรือยังไม่ได้ แล้วตนเองบริโภคทีหลัง จึงควร."คำว่า "พึงนอนเป็นสุข" หมายความว่า "ไม่พึงขึ้นที่นอน นอนก่อนแม่ผัวพ่อผัวและสามี, ควรทำวัตรปฏิบัติที่ตนควรทำแก่ท่านเหล่านั้นแล้ว ตนเองนอนทีหลัง จึงควร."คำว่า "พึงบำเรอไฟ" หมายความว่า "การเห็นทั้งแม่ผัวพ่อผัวทั้งสามี ให้เป็นเหมือนกองไฟและเหมือนพระยานาค จึงควร."และคำว่า "พึงนอบน้อมเทวดาภายใน" หมายความว่า "การเห็นแม่ผัวพ่อผัวและสามี ให้เป็นเหมือนเทวดา จึงสมควร."แนะนำรับฟังเพิ่มเติมได้ที่ Playlists: นิทานพรรณนา S02E03 , ขุดเพชรในพระไตรปิฏก S02E06 Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

เครื่องประดับชื่อ "มหาลดาปสาธน์" ที่ได้รับยกย่องว่าเป็นของสำหรับผู้มีบุญ เป็นเครื่องประดับกึ่งอาภรณ์ประจำตัวของสตรีผู้เป็นบุตรีของอภิมหาเศรษฐีอินเดียโบราณมีเพียง 3 คนเท่านั้นที่ได้เป็นผู้ครอบครอง คือ นางวิสาขามหาอุบาสิกา พระนางมัลลิกาภรรยาของพันธุลเสนาบดี และธิดาเศรษฐีภรรยาท่านเทวปานิยสาระ ในที่นี้ขอหยิบยกเรื่องราวของ นางวิสาขามหาอุบาสิกา เอตทัคคะในฝ่ายผู้เป็นทายิกา (ถวายทาน) ซึ่งเศรษฐีบิดาของนางได้สร้างมหาลดาปสาธน์นี้ให้เพื่อเป็นชุดแต่งงาน มาให้ได้รับฟังกันและเรื่องราวหลังจากที่นางวิสาขาได้แต่งงานเข้าไปในเรือนของสามี เกิดมีการปากเสียงกับพ่อสามี จนถูกไล่ออกจากเรือน นางจะมีวิธีการแก้ไขปัญหานั้นอย่างไร ติดตามได้ในเอพิโสดหน้า "ก็ถ้าดอกไม้มีน้อย และนายมาลาการฉลาด ก็ย่อมไม่อาจทำพวงดอกไม้ให้มากได้เลย, ส่วนนายมาลาการผู้ไม่ฉลาด เมื่อดอกไม้จะมีน้อยก็ตาม มากก็ตาม ย่อมไม่อาจโดยแท้, แต่เมื่อดอกไม้มีมาก นายมาลาการผู้ฉลาด ขยัน เฉียบแหลม ย่อมทำพวงดอกไม้ให้มาก ฉันใด; ถ้าศรัทธาของคนบางคนมีน้อย ส่วนโภคะมีมาก ผู้นั้นย่อมไม่อาจทำกุศลให้มากได้, ก็แล เมื่อศรัทธามีน้อยทั้งโภคะก็น้อย, เขาก็ย่อมไม่อาจ, ก็แล เมื่อศรัทธาโอฬาร แต่โภคะน้อย เขาก็ย่อมไม่อาจเหมือนกัน, ก็แต่เมื่อมีศรัทธาโอฬาร และโภคะก็โอฬาร เขาย่อมอาจทำกุศลให้มากได้ ฉันนั้น, นางวิสาขาอุบาสิกาเป็นผู้เช่นนั้นแล, พระศาสดาทรงหมายนางวิสาขานั้น จึงตรัสคำเป็นพระคาถาดังนี้ว่า"นายมาลาการพึงทำพวงดอกไม้ให้มาก จากกองดอกไม้ แม้ฉันใด, มัจจสัตว์ผู้มีอันจะพึงตายเป็นสภาพ ควรทำกุศลไว้ให้มาก ฉันนั้น."…เรื่องนางวิสาขา [๔๐] Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

สืบเนื่องจากได้นำเสนอเรื่องของหัตถอาฬวกอุบาสกไปในช่วงคลังพระสูตรและขุดเพชรในพระไตรปิฎกที่ผ่านมา จึงได้ยกเรื่องของ "อาฬวกยักษ์" ขึ้นมาเป็นส่วนประกอบเสริมเพิ่มเติมให้ จะมีเรื่องราวเชื่อมโยงกันอย่างไรนั้นมาติดตามรับฟังกันได้ และในประเด็นที่น่าสนใจก็คือ เหตุอันใดที่ทำให้อาฬวกยักษ์เปลี่ยนจากยักษ์อันธพาลที่ดุร้าย ใจคอเหี้ยมโหด เต็มไปด้วยโทสะ และโมหะ มามีดวงตาเห็นธรรม จนบรรลุเป็นโสดาบันได้ อาฬวกสูตรที่ ๑๐ ว่าด้วยเรื่องอาฬวกยักษ์ทูลถามปัญหา ลำดับนั้น อาฬวกยักษ์ได้ทูลถามพระผู้มีพระภาคด้วยคาถาว่า[๓๑๑] อะไรเล่าเป็นทรัพย์เครื่องปลื้มใจอันประเสริฐที่สุดของบุรุษในโลกนี้ อะไรเล่าที่บุคคลประพฤติดีแล้วย่อมนำความสุขมาให้ อะไรเล่าเป็นรสยังประโยชน์ให้สำเร็จกว่ารสทั้งหลาย นักปราชญ์ทั้งหลาย ได้กล่าวชีวิตของบุคคลผู้เป็นอยู่อย่างไรว่าประเสริฐที่สุด ฯ พระผู้มีพระภาคตรัสตอบด้วยพระคาถาว่า ศรัทธาเป็นทรัพย์ เครื่องปลื้มใจอันประเสริฐที่สุดของบุรุษในโลกนี้ ธรรมที่บุคคลประพฤติดีแล้วย่อมนำความสุขมาให้สัจจะแลเป็นรสยังประโยชน์ให้สำเร็จกว่ารสทั้งหลาย นักปราชญ์ทั้งหลายกล่าวชีวิตของบุคคลผู้เป็นอยู่ด้วยปัญญาว่าประเสริฐที่สุด ฯ อ. บุคคลย่อมข้ามโอฆะได้อย่างไร บุคคลย่อมข้ามอรรณพได้อย่างไร บุคคลย่อมล่วงทุกข์ได้อย่างไร ย่อมบริสุทธิ์ได้อย่างไร ฯ พ. บุคคลย่อมข้ามโอฆะได้ด้วยศรัทธา ย่อมข้ามอรรณพได้ด้วยความไม่ประมาท ย่อมล่วงทุกข์ได้ด้วยความเพียร ย่อมบริสุทธิ์ได้ด้วยปัญญา ฯ อ. บุคคลย่อมได้ปัญญาอย่างไร ย่อมหาทรัพย์ได้อย่างไร ย่อมได้ชื่อเสียงอย่างไร ย่อมผูกมิตรทั้งหลายไว้ได้อย่างไร บุคคลละจากโลกนี้ไปสู่โลกอื่นแล้ว ย่อมไม่เศร้าโศกอย่างไร ฯ พ.บุคคลเชื่อธรรมของพระอรหันต์ทั้งหลาย เพื่อบรรลุนิพพานเป็นผู้ไม่ประมาท มีปัญญาเป็นเครื่องสอดส่อง ฟังอยู่ด้วยดี ย่อมได้ปัญญา บุคคลผู้มีธุระ กระทำสมควร มีความหมั่น ย่อมหาทรัพย์ได้ บุคคลย่อมได้ชื่อเสียงด้วยสัจจะ ผู้ให้ย่อมผูกมิตรไว้ได้ ผู้ใดมีศรัทธาอยู่ครองเรือน มีธรรม ๔ ประการนี้ คือ สัจจะ ธรรมะ ธิติ จาคะ ผู้นั้นแลละจากโลกนี้ไปแล้วย่อมไม่เศร้าโศก ถ้าว่าเหตุแห่งการได้ชื่อเสียงยิ่งไปกว่าสัจจะก็ดี เหตุแห่งการได้ปัญญายิ่งไปกว่าทมะก็ดี เหตุแห่งการผูกมิตรยิ่งไปกว่าจาคะก็ดี เหตุแห่งการหาทรัพย์ได้ยิ่งไปกว่าขันติก็ดี มีอยู่ในโลกนี้ไซร้ เชิญท่านถามสมณพราหมณ์เป็นอันมากแม้เหล่าอื่นดูเถิด ฯ อ. บัดนี้ ข้าพระองค์จะพึงถามสมณพราหมณ์เป็นอันมากทำไมเล่า วันนี้ ข้าพระองค์ทราบชัดประโยชน์อันเป็นไปในภพหน้า พระพุทธเจ้าเสด็จมาสู่เมืองอาฬวีเพื่อประทับอยู่ เพื่อประโยชน์แก่ข้าพระองค์หนอ วันนี้ ข้าพระองค์ทราบชัดพระทักขิไณยบุคคลผู้เลิศ ที่บุคคลถวายทานแล้วเป็นทานมีผลมาก ข้าพระองค์จักนอบน้อมพระสัมพุทธเจ้า และความที่พระธรรมเป็นธรรมดี เที่ยวไปจากบ้านสู่บ้านจากเมืองสู่เมือง ฯ แนะนำรับฟังเพิ่มเติมได้ที่ Playlists: คลังพระสูตร S09E02 , ขุดเพชรในพระไตรปิฎก S02E04 Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

เหตุใดตระกูลศากยะซึ่งได้ชื่อว่าเป็นตระกูลที่เป็นสัมมาทิฐิจึงต้องถูกฆ่าล้างตระกูล มารับฟังเรื่องราวความเป็นมาของพระเจ้าวิฑูฑภะ ผู้ฆ่าล้างศากยะวงศ์ "มัจจุ ย่อมพานระผู้มีใจข้องในอารมณ์ต่าง ๆ ผู้เลือกเก็บดอกไม้อยู่เที่ยวไป เหมือนห้วงน้ำใหญ่พัดชาวบ้านอันหลับแล้วไปฉะนั้น." Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

ปุถุชนคนธรรมดา อยู่ครองเรือนและมีครอบครัว ก็สามารถบรรลุธรรมได้ ยกตัวอย่าง ท่านจิตตคหบดี เป็นอุบาสกคนสำคัญผู้ที่พระพุทธเจ้าได้ทรงยกย่องให้เป็นเลิศกว่าอุบาสกทั้งหลายในทางเป็นธรรมกถึก และ นางจูฬสุภัททา ลูกสาวท่านอนาถบิณฑิกเศรษฐี ซึ่งเป็นผู้มีความศรัทธาเลื่อมใสในพระพุทธศาสนาอย่างหยั่งลงมั่น ไม่คลอนแคลน ผู้ที่เป็นกำลังสำคัญในการช่วยเผยแผ่พระพุทธศาสนา และยังยกมาประกอบเพิ่มเติมด้วยตัวอย่างอีก 2 เรื่อง ซึ่งเป็นตัวอย่างวิธีสั่งสอนลูกหลานที่เกเรให้กลับกลายเป็นคนดีของอนาถบิณฑิกเศรษฐี โดยการมอบนิพพานสมบัติอันเป็นสมบัติที่ประเสริฐยิ่งให้ธรรมบทแปลเรื่อง จิตตคฤหบดี ภาคที่ 7 เรื่องที่ 220จิตตคฤหบดี อุบาสกผู้เป็นเลิศทางธรรมกถึก พระพุทธเจ้าได้เทศนาเกี่ยวกับจิตตคฤหบดีผู้มีลาภสักการะ เนื่องจากเป็นผู้มีศรัทธาเลื่อมใส และสมบูรณ์ด้วยศีลธรรมบทแปลเรื่อง นางจูฬสุภัททา ภาคที่ 7 เรื่องที่ 221นางจูฬสุภัททา ลูกสาวของท่านอนาถบิณฑิกเศรษฐี ผู้ที่เป็นกำลังสำคัญในการช่วยเผยแผ่พระพุทธศาสนาธรรมบทแปลเรื่อง นายกาละบุตรของอนาถบิณฑิกเศรษฐี ภาคที่ 4 เรื่องที่ 147นายกาละ เป็นคนเกเร พ่อจึงออกอุบายด้วยการจ้างไปฟังธรรม ภายหลังบรรลุเป็นพระโสดาบันธรรมบทแปลเรื่อง บุตรเศรษฐีชื่อเขมกะ ภาคที่ 7 เรื่องที่ 226นายเขมกะ เป็นคนเจ้าชู้ อนาถบิณฑิกเศรษฐีได้พาไปเฝ้าพระพุทธเจ้า หลังจากได้ฟังธรรมแล้วจึงได้บรรลุเป็นพระโสดาบันแนะนำรับฟังเพิ่มเติมได้ที่ Playlists: คลังพระสูตร Ep.66 นิทานพรณา Ep.43 Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

อุบาสกก็บรรลุธรรมได้ ดังตัวอย่างของท่านอนาถบิณฑิกเศรษฐี เป็นผู้ที่ยึดมั่นในพระรัตนตรัย มีสัมมาทิฐิ น้อมนำหลักธรรมคำสอนขององค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้า มาเป็นแนวทางในการประกอบสัมมาอาชีพ การคบเพื่อน การให้ทาน โดยนำเสนอผ่านเรื่องราวที่เกี่ยวข้องกับในรูปแบบของนิทานชาดก 4 เรื่อง ประกอบด้วย สิริชาดก, วารุณิทูสกชาดก, อกตัญญูชาดก และกาฬกัณณิชาดก ซึ่งจะทำให้ผู้ฟังมีความรู้ความเข้าใจในหัวข้อธรรมะต่าง ๆ ได้มากขึ้น สามารถนำมาปรับใช้ชีวิตในทางโลกไปพร้อมกับการปฏิบัติธรรม จนสามารถถึงขั้นบรรลุเป็นพระโสดาบันเหมือนกับท่านอนาถบิณฑิกเศรษฐีได้แนะนำรับฟังเพิ่มเติมได้ที่ Playlists: สมการชีวิต Ep.26 , ใต้ร่มโพธิบท Ep.67, คลังพระสูตร Ep.65 Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

คนเราถ้ามีความอยากมาก มีความรักมาก ก็ยิ่งทุกข์มาก เมื่อเห็นทุกข์มากจะเปลี่ยนทุกข์ให้เป็นการเห็นธรรมได้ ก็ต้องมีศรัทธามากด้วยเช่นกัน เพราะศรัทธามากนี้เอง จะทำให้เกิดความเพียรและมีความแน่วแน่ในการปฏิบัติ ดังเช่นตัวอย่างของภิกษุณีที่ได้พบกับความทุกข์มาก คือ พระกีสาโคตมีเถรี พระพหุปุตติกาเถรี นอกจากนี้ได้ยกเรื่องของพระอุบลวรรณาเถรี อัครสาวกเบื้องซ้าย และพระอุตตราเถรี ผู้ซึ่งบวชเมื่อแก่ แต่ก็มีศรัทธาในคำสอน ขึ้นมาประกอบเพิ่มเติม เชิญรับฟังธรรมะที่พวกท่านได้สดับจนบรรลุธรรม แนะนำรับฟังเพิ่มเติมได้ที่ Playlists: นิทานพรรณ Ep.42 , ขุดพชรในพระไตรปิฏก Ep.38, Ep.34 Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

"ความทุกข์เป็นสิ่งที่เราทุกคนต้องเจอ แต่จะทำอย่างไรให้สามารถรับมือกับความทุกข์และผ่านพ้นไปได้" ตัวอย่างของภิกษุณี 2 รูป คือ พระกุณฑลเกสีเถรี และ พระปฏาจาราเถรี ซึ่งทั้งสองได้เจอความทุกข์อย่างแสนสาหัส แต่ด้วยได้ตั้งความปรารถนาสั่งสมบารมีมายาวนานในอดีตชาติ จวบจนชาติสุดท้ายที่เมื่อต้องเผชิญกับความทุกข์อย่างมาก ด้วยสัมมาสติพร้อมบารมีที่สั่งสมมาส่งผลให้สามารถปฏิบัติธรรมจนบรรลุพระอรหันต์ได้ อีกทั้งได้รับการยกย่องจากพระพุทธเจ้าไว้ในตำแหน่งเอตทัคคะ ธรรมบทแปลเรื่อง พระกุณฑลเกสีเถรี ภาคที่ 4 เรื่องที่ 83 เอตทัคคะในฝ่ายผู้ตรัสรู้เร็วพลัน | ลูกสาวเศรษฐีผู้หลงรักโจร ถูกสามีลวงไปฆ่า แต่ก็รอดพ้นมาได้ด้วยปัญญา จากนั้นนางได้บวชเป็นปริพาชิกา เรียนจบวิชาพันวาทะอาจารย์ก็ตัดกิ่งหว้ายื่นใส่มือ บอกว่า ถ้าเจอคฤหัสถ์โต้วาทีเอาชนะ ก็ขอให้นางยอมเป็นเมีย ถ้าเจอบรรพชิต ก็ขอให้ยอมบวชในสำนักนั้น นับแต่นั้นปริพาชิกาถือกิ่งหว้า ประกาศท้าโต้วาที เอาชนะผู้รู้หลายสำนักได้ ชื่อเสียงเลื่องลือไปไกล จนถูกเรียกว่า "ชัมพุปริพาชิกา" (ปริพาชิกากิ่งหว้า) ภายหลังได้โต้วาทะกับพระสารีบุตรี เกิดความเสื่อมใส ได้เข้าเฝ้าฯ และฟังพระธรรมเทศนาแค่เพียง 4 บทจากพระพุทธเจ้า นางซึ่งกำลังยืนอยู่ ยังไม่ทันจะนั่งลงก็ได้บรรลุพระอรหัตผลพร้อมด้วยปฏิสัมภิทาทั้งหลาย จึงขอบวชแล้ว ได้ชื่อว่า “กุณฑลเกสาเถรี” "ก็ผู้ใดพึงกล่าวคาถาตั้งร้อย ซึ่งไม่ประกอบด้วยบทเป็นประโยชน์, บทแห่งธรรมบทเดียวที่บุคคลฟังแล้วสงบระงับได้ ประเสริฐกว่า (การกล่าวคาถาตั้ง ๑๐๐ ของผู้นั้น). ผู้ใดพึงชนะมนุษย์พันหนึ่งคูณด้วยพันหนึ่ง (คือ ๑ ล้าน) ในสงคราม ผู้นั้นหาชื่อว่า เป็นยอดแห่งชนผู้ชนะในสงคราม ไม่, ส่วนผู้ใดชนะตนคนเดียวได้, ผู้นั้นแล เป็นยอดแห่งผู้ชนะ ในสงคราม." ธรรมบทแปล เรื่อง นางปฏาจารา ภาคที่ 4 เรื่องที่ 92 เอตทัคคะในฝ่ายผู้ทรงพระวินัย | ลูกสาวเศรษฐีหนีตามคนรับใช้ สูญเสียคนในครอบครัวทั้งหมดในเวลาใกล้เคียงกันคนเป็นหญิงบ้าวิกลจริต เปลื้องผ้าผ่อนผ้าวิ่งเข้าพระเชตวัน พระพุทธเจ้าทรงมีพระเมตตาเตือนสตินางให้กลับได้สติขึ้นมา จึงขอบวช และบำเพ็ญเพียรจนบรรลุพระอรหันต์ "ก็ผู้ใด ไม่เห็นความเกิดขึ้นและความเสื่อมอยู่ พึงเป็นอยู่ ๑๐๐ ปี, ความเป็นอยู่วันเดียว ของผู้เห็นความเกิดและความเสื่อม ประเสริฐกว่าความเป็นอยู่ของผู้นั้น." แนะนำรับฟังเพิ่มเติมได้ที่ Playlists: ขุดเพชรในพระไตรปิฎก Ep.35 , Ep.37 Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

ความชราของร่างกายเป็นสิ่งที่หลีกเลี่ยงไม่ได้ แต่เราสามารถเตรียมตัวแก่อย่างมีประโยชน์ โดยการหมั่นฝึกฝนตน มีความเพียรในการปฏิบัติธรรม ตลอดจนมีสติในการดำรงชีวิต พระพุทธเจ้าได้ทรงเปรียบเทียบร่างกายที่ต้องชราภาพ กับราชรถที่ชำรุดทรุดโทรม แต่ธรรมที่พระองค์ทรงสั่งสอนไว้นั้นไม่มีความชราภาพ อีกทั้งยังไม่เกี่ยวเนื่องด้วยเวลา (อกาลิโก) จึงได้ยก 4 เรื่องราวที่มาในธรรมบทแปลที่มาในหมวด "ชราวรรค" นำเสนอเรื่องราวของบุคคลที่เป็นคติสอนใจเกี่ยวกับความแก่ชราเพื่อประกอบหัวข้อธรรม ดังนี้เรื่อง พระนางรูปนันทาเถรี พระนางรูปนันทา ผู้เลิศด้านเพ่งด้วยญาณ น้องสาวของพระพุทธเจ้าผู้หลงในรูปงามของตน ออกบวชตามพระญาติโดยไม่มีศรัทธา แต่เมื่อพระพุทธเจ้าได้แสดง "กายคตาสติ" พระนาง จึงบรรลุธรรมเป็นพระโสดาบัน สุดท้ายได้เป็นบรรลุพระอรหันต์ด้วยเพ่งพิจารณาตามไปในพระคาถาที่ว่า"สรีระอันกรรมทำให้เป็นนครแห่งกระดูกทั้งหลาย ฉาบด้วยเนื้อและโลหิต เป็นที่ตั้งลงแห่งชรา มรณะ มานะและมักขะ."เรื่อง พระนางมัลลิกาเทวี พระพุทธเจ้าทรงเทศน์สอนเกี่ยวกับการตายของนางพระนางมัลลิกา เปรียบเทียบกับราชรถยังชำรุดทรุดโทรมได้ จะกล่าวอะไรแม้ร่างกายนี้ก็เช่นกัน แต่ธรรมของสัตบุรุษหาหาได้เข้าถึงชราไม่ สัตบุรุษกับสัตบุรุษรู้กันได้อย่างนี้"ราชรถที่วิจิตรดี ยังคร่ำคร่าได้แล, อนึ่ง ถึงสรีระก็ย่อมถึงความคร่ำคร่า, ธรรมของสัตบุรุษหาเข้าถึงความคร่ำคร่าไม่, สัตบุรุษทั้งหลายแล ย่อมปราศรัยกับด้วยสัตบุรุษ."เรื่อง พระโลฬุทายีเถระ พระโลฬุทายีเถระ ผู้ไม่ใฝ่เรียนรู้ ฝึกฝนจนแก่ไป ย่อมเหมือนโคถึก ปัญญาย่อมไม่เจริญ"คนมีสุตะน้อยนี้ ย่อมแก่เหมือนโคถึก, เนื้อของเขาย่อมเจริญ, แต่ปัญญาของเขาหาเจริญไม่".และสุดท้าย เรื่อง บุตรเศรษฐีผู้มีทรัพย์มาก บุตรเศรษฐีผู้มีทรัพย์มาก ต่อมาหมดตัวเพราะประพฤติตนสู่อบายมุข เมื่อแก่เฒ่าต้องไปเป็นขอทาน"พวกคนเขลา ไม่ประพฤติพรหมจรรย์ ไม่ได้ทรัพย์ในคราวยังเป็นหนุ่มสาว ย่อมซบเซา ดังนกกระเรียนแก่ซบเซาอยู่ในเปือกตมที่หมดปลาฉะนั้น. พวกคนเขลา ไม่ประพฤติพรหมจรรย์ ไม่ได้ทรัพย์ในคราวยังเป็นหนุ่มสาว ย่อมนอนทอดถอนถึงทรัพย์เก่า เหมือนลูกศรที่ตกจากแล่งฉะนั้น." Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

การที่เราจะเข้าถึงธรรมะได้ต้องรู้จักการปฏิบัติ ตอนนี้จึงเป็นโอกาสที่ดีที่คำสอนยังคงดำรงอยู่ มีโอกาสให้ได้ยินได้ฟังธรรมกัน จึงควรน้อมนำธรรมะนั้นมาปฏิบัติธรรมสมควรแก่ธรรม แล้วเราจะเป็นผู้ที่ได้รับผลของธรรมนั้น…ได้ยกเรื่องราว 4 เรื่องเข้ามาประกอบการอธิบายเพื่อความเข้าใจที่กว้างขว้างมากยิ่งขึ้น"จงอย่าได้ทำตัวเหมือนทัพพีที่ไม่รู้รสแกง" พระพุทธเจ้าทรงตรัสไว้ในเรื่องราวของ พระอุทายี ว่า “คนพาล เข้าไปนั่งใกล้บัณฑิตอยู่ แม้จนตลอดชีวิต เขาย่อมไม่รู้ธรรม” นอกจากนี้ในเรื่องของการปฏิบัติ ให้เราเป็นผู้ที่บอกง่าย ไม่ผูกโกรธ และมีความเพียรในการปฏิบัติ ได้ยกเรื่องของพระติสสะและภิกษุ 2 สหาย ที่ภิกษุรูปหนึ่งไม่ปฏิบัติ ส่วนอีกรูปมีความเพียรในการปฏิบัติ พูดมากแต่ไม่ปฏิบัติก็ไร้ประโยชน์“หากว่า นรชนกล่าวพระพุทธพจน์อันมีประโยชน์เกื้อกูลแม้มาก แต่เป็นผู้ประมาทแล้วไม่ทำตาม พระพุทธพจน์นั้นไซร้, เขาย่อมไม่เป็นผู้มีส่วนแห่งสามัญผล เหมือนคนเลี้ยงโคนับโคทั้งหลายของชนเหล่าอื่น ย่อมเป็นผู้ไม่มีส่วนแห่งปัญจโครสฉะนั้น, หากว่า นรชนกล่าวพระพุทธพจน์อันมีประโยชน์เกื้อกูล แม้น้อย แต่เป็นผู้มีปกติประพฤติธรรมสมควรแก่ธรรมไซร้, เขาละราคะ โทสะ และโมหะแล้ว รู้ชอบ มีจิตหลุดพ้นดีแล้ว หมดความยึดถือในโลกนี้หรือในโลกหน้า, เขาย่อมเป็นผู้มีส่วนแห่งสามัญผล”…เรื่องภิกษุ 2 สหายและในเรื่องสุดท้าย พระพุทธเจ้าได้ตรัสไว้ว่า “ผู้มีปกติประพฤติธรรมสมควรแก่ธรรมไซร้ เขาละราคะ โทสะ และโมหะแล้ว รู้ชอบ มีจิตหลุดพ้นดีแล้ว หมดความยึดถือในโลกนี้หรือในโลกหน้า เขาย่อมเป็นผู้มีส่วนแห่งสามัญผล” ปรารภเรื่องของพระธรรมทินนาเถรี ซึ่งเป็นผู้ที่ตั้งใจกระทำความเพียรจนบรรลุเป็นพระอรหันต์ และได้รับยกย่องว่าเป็นเอตทัคคะในฝ่ายผู้เป็นธรรมกถึก Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

6 เรื่องราว ที่น่าสนใจที่เมื่อกำลังจะตาย ได้มีนิมิตแห่งความไม่ดี หรือคนที่เคยทำไม่ดีเคยทำผิดพลาด คนรอบข้างคิดว่าจะตายไปไม่ดี แต่เนื่องจากทุกท่านมีพระรัตนตรัยเป็นที่พึ่งทำให้ไปดีได้ ซึ่งข้อคิดจากเรื่องราวเหล่านี้ เป็นเครื่องเตือนสติว่า "ความตายไม่ยกเว้นแก่ใคร ไม่เลือกเพศ ไม่เลือกวัย ดังนั้นเราควรดำรงตนอยู่ในความไม่ประมาท ให้เรามีที่พึ่ง มีสรณะเป็นของตัวเราเอง เมื่อความตายมาเยือน เราจะยังเป็นผู้ที่ผาสุกอยู่ได้"ธรรมบทแปลเรื่อง นางสุมนาเทวี (ภาคที่ 1 เรื่องที่ 13) | บุตรสาวคนสุดท้องของอนาถบิณฑิกเศรษฐี ก่อนตายได้เรียกบิดาว่าพี่ เนื่องจากนางได้บรรลุพระสกทาคามี ซึ่งสูงกว่าบิดาผู้บรรลุพระโสดาบันธรรมบทแปลเรื่อง นันทโคปาลกะ (ภาคที่ 2 เรื่องที่ 31) | คนเลี้ยงโคชื่อ นันทะ แม้ว่าเขาจะเป็นแค่คนเลี้ยงโคแต่ก็มีทรัพย์มาก ได้ถวายภัตตาหารเป็นเวลา 7 วัน และในวันที่ 7 ได้ฟังธรรมเทศนาจากพระพุทธเจ้าจนบรรลุโสดาปัตติผล นายนันทะได้ถือบาตรตามส่งเสด็จพระองค์แล้ว ขากลับได้ถูกคู่อริฆ่าตายธรรมบทแปลเรื่อง นางวิสาขาอุบาสิกา (ภาคที่ 6 เรื่องที่ 167) | เป็นเรื่องของนางสุทัตตีหลานสาวของนางวิสาขาได้เสียชีวิตลง นางวิสาขาเศร้าเสียใจเป็นอันมากที่สูญเสียหลานสาวอันเป็นที่รัก พระพุทธเจ้าจึงทรงตรัสเตือนสติว่า "ความโศกย่อมเกิดแต่ความรัก ภัยย่อมเกิดแต่ความรัก;ความโศกย่อมไม่มีแก่ผู้พ้นวิเศษแล้วจากความรัก, ภัยจักมีแต่ไหน"ธรรมบทแปลเรื่อง พระอนาคามิเถระ (ภาคที่ 6 เรื่องที่ 172) | ภิกษุซึ่งบรรลุอนาคามีแต่ไม่เคยบอกลูกศิษย์ เมื่อคายลงแล้วเกิดในเทวโลกชั้นสุทธาวาส ลูกศิษย์เสียใจเป็นอันมากเพราะเข้าใจว่าอาจารย์ยังไม่บรรลุธรรม ธรรมบทแปลเรื่อง พ่อค้ามีทรัพย์มาก (ภาคที่ 6 เรื่องที่ 211) | เศรษฐีผู้ที่กำลังจะตายภายใน 7 วัน ได้พระอานนท์มาแจ้งเตือน หลังจากฟังธรรมเทศนาจากพระพุทธเจ้าแล้วได้บรรลุพระโสดาบัน ธรรมบทแปลเรื่อง บุรุษผู้ฆ่าโจรมีเคราแดง (ภาคที่ 4 เรื่องที่ 81) | นายตัมพทาฐิกะ (บุรุษผู้มีเคราแดง) ทำหน้าที่เป็นเพชฌฆาตประหารชีวีตโจรมาเป็นจำนวนมาก มาเป็นเวลา 55 ปี แต่สุดท้ายเพราะความคิดที่จะเริ่มทำความดี ประกอบกับการที่ได้พระสารีบุตรเป็นกัลยาณมิตร หลังจากฟังธรรมได้บรรลุโสดาปัตติมรรค จึงเมื่อตายลงได้ไปสู่สุคติภูมิ Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

นำเสนอเรื่องราวของเปรต 5 ตน ที่แต่ละตน ๆ มีลักษณะที่แตกต่างกันไป ตามที่พระมหาโมคคัลลานะเถระได้พบเห็นในระหว่างลงจากเขาคิชฌกูฏ จึงได้ไปทูลถามพระพุทธเจ้า พระพุทธองค์ทรงรับรองและตรัสปรารภถึงบุพกรรมต่าง ๆ ที่ได้กระทำไว้ ดังนี้ "…ธรรมดาคนพาลทำกรรมอันลามกอยู่ ย่อมไม่รู้ แต่ภายหลัง เร่าร้อนอยู่เพราะกรรมอันตนทำแล้ว ย่อมเป็นเช่นกับไฟไหม้ป่า ด้วยตนของตนเอง"…พระพุทธเจ้าทรงตรัสสอนภิกษุทั้งหลาย มาในธรรมบทแปลเรื่องอชครเปรตเรื่องของเปรตตนแรกที่ชื่อ อชครเปรต | มีรูปร่างเหมือนกับงูเหลือม ถูกไฟเผาอยู่ตลอดเวลา เสวยผลกรรมจากการเป็นคนพาลมีจิตโกรธแค้น การผูกพยาบาทอาฆาตมาดร้ายในบุคคลที่ไม่มีจิตคิดร้ายต่อตัวเอง เนื่องจากโจรนี้ที่มีความแค้นเคืองต่อสุมงคลเศรษฐี ที่เป็นคนใจบุญ ชอบใจในการบริจาค จนไปกระทำกรรมหนักเผากุฏิพระพุทธเจ้าที่สุมงคลเศรษฐีได้สร้างถวาย "…ชื่อว่าบาปกรรมนั้น เป็นเช่นกับน้ำนม, น้ำนมอันบุคคลกำลังรีดแล ย่อมไม่แปรไปฉันใด กรรมอันบุคคลกำลังกระทำเทียวก็ยังไม่ทันให้ผลฉันนั้น แต่ในกาลใด กรรมให้ผล, ในกาลนั้น ผู้กระทำย่อมประกอบด้วยทุกข์เห็นปานนั้น"…พระพุทธเจ้าทรงเปรียบเทียบผลกรรมไว้ มาในธรรมบทแปลเรื่องอหิเปรตเปรตตนที่ 2 ชื่อ อหิเปรต | มีศีรษะเป็นมนุษย์ ร่างที่เหลือเป็นงู และถูกไฟเผาอยู่ตลอดเวลา เสวยผลกรรมจากการเผากุฎิของพระปัจเจกพุทธเจ้า เนื่องจากชาวนานั้นด้วยความที่มีสติปัญญาน้อย เมื่อได้รับความเดือดร้อนจากการที่มหาชนเหยียบย่ำข้าวกล้าที่ตนปลูกไว้ เขาจึงหาทางป้องกัน จึงคิดได้อย่างนั้น ในที่สุดก็ต้องถูกทุบตีจนตายและเปรตตนที่ 3 ชื่อ กากเปรต | มีศีรษะเป็นมนุษย์ ร่างเป็นกา เสวยผลกรรมจากการที่เมื่อครั้งเป็นกา ได้ไปแย่งอาหารที่เขาจะนำถวายแก่พระภิกษุคาบมากิน"…ศิลปะหรือความเป็นอิสระ เมื่อเกิดขึ้นแก่ผู้ชื่อว่าคนพาล ย่อมเกิดขึ้นเพื่อความฉิบหาย, ด้วยว่า คนพาลได้ศิลปะหรือความเป็นอิสระแล้ว ย่อมทำความฉิบหายแก่ตนถ่ายเดียว"…พระพุทธเจ้าตรัสสอนภิกษุทั้งหลาย มาในธรรมบทแปลเรื่องสัฏฐิกูฏเปรตเปรตตนที่ 4 ชื่อ สัฏฐิกูฏเปรต | มีศีรษะถูกค้อนเหล็ก 60,000 อัน หล่นใส่จนศรีษะแตกกระจัดกระจายซ้ำไปซ้ำมา เสวยผลกรรมจากการดีดลูกกรวดที่เรียนวิชามาจากคนพิการ คิดว่าจะลองวิชา จึงได้ดีดก้อนกรวดใส่พระปัจเจกพระพุทธเจ้าที่กำลังบิณฑบาตยืนอยู่ที่ประตูเมือง ถูกเข้าไปที่ช่องหูขวา ทะลุออกช่องหูซ้ายจนทำให้ถึงแก่ชีวิต จึงโดนชาวบ้านรุมตีตาย ตกนรกก็กลายเป็นเปรตมีค้อนไฟตีหัว หัวเก่าแตก หัวใหม่ก็ขึ้นมาอีก"บุคคลผู้มีปกติรักษาวาจา สำรวมดีแล้วด้วยใจ และไม่ควรทำอกุศลด้วยกาย พึงยังกรรมบถทั้งสามเหล่านี้ให้หมดจด พึงยินดีทางที่ท่านผู้แสวงหาคุณประกาศแล้ว."…พระพุทธเจ้าตรัสพระธรรมเทศนา มาในธรรมบทแปลเรื่องสูกรเปรตเปรตตนที่ 5 ชื่อ สูกรเปรต | มีร่างเป็นมนุษย์ แต่ศีรษะเป็นสุกร เสวยผลกรรมจากการยุยงให้พระภิกษุต้องผิดใจกัน ทำลายความสามัคคีในหมู่สงฆ์ ทำให้พระธรรมกถึกนั้นต้องชดใช้ผลกรรมในอเวจีมหานรกหนึ่งพุทธันดร แม้สมณธรรมที่ได้บำเพ็ญเพียรมา 20,000 ปีก็ไม่อาจช่วยสุกรเปรตตนนั้นได้ Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

ความเดิมจากตอนที่แล้ว หลังจากพระนางมาคันทิยาได้กลั่นแกล้งใส่ความพระนางสามาวดีพร้อมหญิงบริวารในหลายครั้ง แต่พระนางก็พ้นภัยเหล่านั้นมาด้วยอำนาจของเมตตา และยังพระเจ้าอุเทนให้มีความศรัทธาเลื่อมใสในพระพุทธเจ้าอีกด้วย ด้วยเหตุนี้ยิ่งทำให้พระนางมาคันทิยาเพิ่มความโกรธแค้นมากขึ้นเป็นทวีคูณ มาถึงเรื่องราวในตอนจบนี้ เมื่อทำการสิ่งใดก็ไม่เป็นผลสำเร็จ พระนางมาคันทิยาจึงคิดหาอุบายสุดท้ายวางแผนก่อเพลิงเผาตำหนักของพระนางสามาวดี โดยที่พระนางสามาวดีพร้อมหญิงบริวารทั้ง 500 ถูกขังอยู่ภายใน แล้วเผาทั้งเป็น แม้จะเห็นเปลวเพลิงกำลังลุกลามเข้ามาใกล้พระนางสามาวดีก็มิได้ทรงหวั่นไหว กลับรับสั่งให้เหล่าหญิงบริวารตั้งจิตเจริญเมตตา มีสติ ไม่ประมาท มีจิตตั้งมั่นในเวทนาปริคคหกัมมัฏฐาน (กำหนดเวทนาเป็นอารมณ์) อย่างมั่นคง และท้ายที่สุดแม้ทั้งหมดจะจบชีวิตลงในกองไฟก็ไม่สูญเปล่า เพราะต่างก็บรรลุธรรมไปตามลำดับขั้นของตน ๆ บังเกิดแล้วในสุคติโลกสวรรค์ด้วยกันทั้งหมด เหตุแห่งการตายนี้สืบเนื่องจากกรรมเก่าเมื่อครั้งอดีตชาติที่พระนางและเหล่าหญิงบริวารทั้ง 500 ได้พากันสุมไฟขึ้นเพื่อให้ความอบอุ่นแก่ร่างกาย ครั้นพอไฟมอดลงจึงทราบว่าพวกนางได้เผาพระปัจเจกพุทธะองค์หนึ่งซึ่งกำลังเข้าสมาธิอยู่ในพงหญ้าไปด้วย เพราะความหวาดกลัวในความผิดนั้น พวกนางจึงช่วยกันสุมไฟอีกครั้งให้แรงยิ่งขึ้นเพื่อจะได้ทำลายหลักฐานก่อนจะพากันกลับเข้าเมือง ผลกรรมในครั้งนั้นทำให้พระนางสามาวดีและเหล่าหญิงบริวารทั้ง 500 ต้องถูกไฟนรกเผาไหม้อยู่หลายพันปีและเมื่อพ้นจากนรกก็ยังต้องถูกเผาทั้งเป็นอีก 100 ชาติ และในชาติปัจจุบันก็ได้ถูกเผาทั้งเป็นด้วยน้ำมือของพระนางมาคันทิยานี่เอง พระเจ้าอุเทนเมื่อทราบข่าว ทรงเกิดความสลดพระทัยเป็นอย่างยิ่งที่พระนางสามาวดีประสบชะตากรรมเช่นนี้ และทรงทราบความที่พระนางมาคันทิยาเป็นผู้กระทำกรรมหนักถึงเพียงนี้ จึงวางอุบายจับและลงโทษพระนางมาคันทิยากับพวก ให้ได้รับผลแห่งกรรมในอัตภาพที่เหมาะสมเช่นกัน และด้วยเหตุเหล่านี้ พระพุทธเจ้าจึงได้ยกย่องพระนางสามาวดีไว้ในตำแหน่งเอตทัคคะเป็นผู้เลิศกว่าอุบาสิกาทั้งหลายในฝ่ายผู้อยู่ด้วยเมตตา บทสรุปของซีรีย์ทั้ง 5 ตอน เรื่องของพระนางสามาวดี จะเห็นถึงเรื่องของกรรมและผลของกรรมไม่ว่าจะเป็นกรรมในอดีตชาติหรือกรรมในปัจจุบันย่อมให้ผล และเมื่อฟังเรื่องราวเหล่านี้ให้เรามีปัญญาที่พิจารณาใคร่ครวญเจาะจงมาตรงพระคาถา (พุทธพจน์) ที่ยกขึ้นอธิบายในแต่ละจุด ๆ ของเรื่องที่รับฟัง เช่น ความเป็นผู้ไม่ประมาทของพระนางสามาวดี เรื่องพระนางสามาวดี "ความไม่ประมาทเป็นเครื่องถึงอมตะ ความประมาทเป็นทางแห่งมัจจุ ผู้ไม่ประมาทแล้ว ชื่อว่าย่อมไม่ตาย ผู้ใดประมาทแล้ว ผู้นั้นย่อมเป็นเหมือนคนตายแล้ว; บัณฑิตรู้ความนั่นโดยแปลกกันแล้ว ตั้งอยู่ในความไม่ประมาท บันเทิงอยู่ในความไม่ประมาท ยินดีในธรรมเป็นที่โคจรของพระอริยะทั้งหลาย, บัณฑิตผู้ไม่ประมาทเหล่านั้น มีความเพ่ง มีความเพียรเป็นไปติดต่อ, บากบั่นมั่นเป็นนิตย์ เป็นนักปราชญ์ย่อมถูกต้องพระนิพพาน อันเป็นแดนเกษมจากโยคะอันยอดเยี่ยม." แนะนำรับฟังเพิ่มเติมได้ที่ Playlists: นิทานพรรณนา Ep.36, Ep.35 , Ep.34 , Ep.33 Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.