Weetikveel

Sigmund Freud was de grondlegger van de psychoanalyse. Deze therapievorm gaat ervan uit dat mensen onbewuste gevoelens en verlangens hebben die hun gedrag beïnvloeden. De droom is volgens deze aanpak de kortste weg naar het onbewuste. Hoe werkt psychoanalyse vandaag en hoe wetenschappelijk is deze therapie? Ariane Bazan is klinisch psychologe met een eigen praktijk als psychoanalytica.

Panda’s laten niemand onberoerd. Deze iconische dieren kan je sinds 2014 bij ons ook zien in Pairi Daiza. Het zijn oorspronkelijk beren. Maar ze zijn sinds miljoenen jaren geleden overgeschakeld op een puur veganistisch dieet van bamboe. Ze eten tot wel 14 kg bamboe per dag. En ze hebben zelfs eens extra duim om de bamboe mee vast te pakken. Jella Wauters is panda-expert en dierenverzorgster bij Pairi Daiza.

De Koreaanse eetcultuur is heel bijzonder. Etiquette speelt er nog een grote rol. Zo neemt de oudste aan tafel als eerste het bestek vast. Het nationale gerecht is kimchi, dat zijn gefermenteerde groenten. Vlees kan, maar toch is de keuken voornamelijk veganistisch. Dat komt door de invloed van het boeddhisme. Ae Jin Huys is Koreaanse. Ze schreef al verscheidene boeken over de Koreaanse eetcultuur en runt de cateringzaak 'Mokja', wat zoveel betekent als ‘Laten we eten’.

Een aflevering van Weetikveel over watervlooien? Zijn de onderwerpen op misschien? Toch zijn het fascinerende diertjes. Ze behoren tot de kreeftachtigen en ze bestaan al 150 miljoen jaar. Ze hebben dus de de dinosauriërs en ijstijden overleefd. En bij de voortplanting komt er geen mannetje kijken. Ze klonen zichzelf. Professor Kristien Brans is gebiologeerd door de watervlo en deed er uitgebreid onderzoek over.

De Maas is een beetje de underdog onder de rivieren. Hij is drie keer langer dan de Schelde, maar krijgt veel minder aandacht. Toch is hij cruciaal geweest voor de geologie en de geschiedenis van ons land. En hij levert drinkwater aan bijna 9 miljoen mensen. Antropoloog Wim Peumans reisde van de bron tot de monding van de Maas en schreef een boeiende biografie van de rivier.

De grootste cruiseschepen zijn bijna 400 meter lang en er kunnen ruim 7000 passagiers mee. Een cruiseschip is dus een wereld op zich. Er is zelfs een gevangenis en een lijkenhuis aan boord. En als het stormt moet het water uit het zwembad worden gehaald omwille van de stabiliteit van het schip. Bart Gonnissen werkt nu als rivierloods, maar zag de hele wereld als kapitein van een cruiseschip.

De Roma zijn een erg gesloten gemeenschap, maar toch heeft iedereen er een mening over. Het woord ‘Roma’ betekent trouwens ‘mens’. Er zouden ruim 10 miljoen Roma in Europa wonen en hun bakermat ligt in India. En ze spreken een taal die verwant is aan het Sanskriet. Margot Vanderstraeten schreef het boek 'Wij, Roma', een verslag van heel veel gesprekken met Roma uit alle geledingen van de maatschappij.

Remco Evenepoel is een fenomeen. Op en naast de fiets. Op enkele jaren tijd reed hij een straf palmares bij elkaar. Maar dat ging gepaard met veel vallen en opstaan. In 2024 werd hij derde in zijn eerste Tour, twéé keer olympisch kampioen én wereldkampioen tijdrijden. Filip Osselaer schreef een biografie over de de kleine van Schepdaal: Remco Evenepoel. Full Gas.

Ons lichaam bevat ruim 5 liter bloed. Maar bij zwangere vrouwen kan dat stijgen met bijna 1/3. Maar wat is de bloedsomloop? En wat is het verschil tussen witte en rode bloedcellen? En wat zijn de effecten van te hoge of te lage bloeddruk? Vragen voor Sofie Brouwers, cardiologe in A Zorg ziekenhuis in Aalst.

Op maandag 20 januari wordt Trump voor de tweede keer president van de VS. Maar wat wil hij de komende 4 jaar bereiken? Gaat hij echt Groenland kopen? Gaat hij echt massaal immigranten deporteren? En welke rol zal Elon Musk spelen? Kobe Ilsen vraag het aan Amerika-correspondent Björn Soenens.

In de haven van Antwerpen zorgen rivierloodsen ervoor dat de schepen veilig de Schelde kunnen opvaren richting de zee. Hij stapt aan boord en neemt dan de navigatie van het schip over. Bart Gonnissen is zo’n rivierloods. Hij kent Schelde als zijn broekzak. Iedere boei, ieder lichtje en alle dieptes kent hij uit zijn hoofd.

De winterslaap is voor dieren een periode van minimale activiteit. Hun lichaamstemperatuur en hartslag gaat stevig naar beneden. Soms is dat extreem. Bij de arctische grondeekhoorn, die normaal een lichaamstemperatuur heeft van 37 graden, daalt die in de winterslaap tot -2 graden. Annelies Jacobs van Natuurpunt is onze gaste.

Film kijken is erg ontspannend, maar een film produceren kan behoorlijk stresserend zijn. De filmproducent zorgt immers voor de financiering en de logistiek. En dat is een complex en soms frustrerend traject. Filmmaker Jan Verheyen neemt je mee achter de schermen van de filmset.

Schapen worden steeds meer ingezet om grote terreinen te begrazen van gemeenten of steden. Die werden vroeger meestal gemaaid. De begrazing door schapen is veel ecologischer. Maar die schapen hebben ook een herder nodig. Ward De Cooman heeft ruim 200 schapen. Het zijn Ardense voskoppen. En dat is bescherm erfgoed. Het leven zoals het is van de schaapherder.

Bijna de helft van de verkeersongevallen in ons land tijdens tijdens weekendnachten zouden een link hebben met alcohol of drugs. Ariane Braccio Braccio is politierechter in Beringen en pleit voor nultolerantie en meer controles. Wat doet een politierechter allemaal? En welke straffen kan hij opleggen?

Het Vaticaan heeft nog altijd exorcisten in dienst die de duivel moeten uitdrijven. Maar ook in de abdij van Averbode worden nog duivels “uitgedreven”. Die duivel kent vele gedaanten: Satan, Beëlzebub, Mephistopheles, Lucifer. Wanneer is die duivel opgedoken in de geschiedenis? En hoe is het kwaad geëvolueerd in de verschillende religies en tradities. Dat weet Danny Praet, hij is mede-auteur van het boek 'Satan. Een geschiedenis van de duivel'.

Percussie verwijst naar het slaan of kloppen op een oppervlak om geluid te produceren. Het drumstel is nog maar een goeie eeuw oud. Maar wist je dat onze verre voorouders al met elkaar communiceerden via het geluid van mammoetbeenderen. Isolde Lasoen is drumster bij Daan en heeft ook onder haar eigen naam een muziekproject. De geknipte persoon voor een snelcursus over alles wat ritme en slagwerk te maken heeft.

Uit onderzoek blijkt dat ruim de helft van de jongeren zich eenzaam voelt. Maar ook 3 op de tien mensen die een relatie hebben voelen zich eenzaam. Eenzaamheid heeft een grote impact op de gezondheid. Het zorgt voor een grotere kans op dementie en op hart -en vaatziekten. Jasper De Witte is socioloog aan de KUL en doet onderzoek naar eenzaamheid in Vlaanderen.

Als Kamala Harris de verkiezingen in de US wint, zou ze daarmee de eerste zwarte presidente zijn. Ze is de dochter van 2 immigranten. Haar moeder komt uit India en en haar vader uit Jamaica. Maar wie is ze en waar staat ze voor? Dat vertelt Amerika-specialiste Veerle De Vos van VRTNWS.

Donald Trump probeert voor de tweede keer president te worden van de V.S. Hij is een figuur die enorm polariseert. Maar hij heeft tegelijk een onwaarschijnlijk trouwe aanhang. Hij lijkt weg te komen met alles wat hij zegt of doet. Hoe komt dat? En wat heeft hij voor de V.S. nu echt betekend. Dat vragen we aan Bart Kerremans, professor Amerikaanse politiek aan KUL.

Rubens was een echte veelzijdige kunstenaar. Naast schilder was hij ook architect, diplomaat, kunstverzamelaar en polyglot. Maar ook een tuinliefhebber. De tuinman werd samen met zijn butler het beste betaald. Rubens was bijzonder productief. Zowat overal ter wereld hangt werk van hem. En ook op andere vlakken was hij levenslustig. Hij trouwde op zijn 53ste nog met de 16-jarige Helena Fourment, die hem nog 5 kinderen schenkt. Bert Watteeuw is directeur van het Rubenshuis in Antwerpen.

Napoleon Bonaparte blijft ons fascineren. Honderdduizenden boeken, talloze films maakten van de mens een mythe. En ook hijzelf heeft in niet geringe mate bijgedragen tot het Napoleonbeeld dat we vandaag hebben. Wat klopt er van dat beeld? Welke clichés zijn een eigen leven gaan leiden? En wat is zijn nalatenschap? Johan Op de Beeck schreef verschillende boeken over Napoleon.

Een op de zes mensen ter wereld kampt met vruchtbaarheidsproblemen. Hoe komt dat? En wat zijn de mogelijke oplossingen? En die biologische klok, bestaat die echt? Dokter Herman Tournaye is diensthoofd van het Centrum Reproductieve Geneeskunde aan het UZ Brussel. Hij begeleidt koppels die in een fertiliteitstraject stappen.

Wist je dat één luis bijna alle wijngaarden in Europa had vernietigd? Of dat bavianen van Pinot Noir houden. In zijn boek Wijn. Een goed verhaal bij elk glas wijn vertelt radiomaker en wijnliefhebber Dennis van den Buijs sappige anekdotes over wijn. Niet over het technische aspect van het wijnmaken, maar verhalen die je graag deelt met vrienden en familie rond een flesje wijn.

Wanneer een groep mensen samenwerkt zijn er altijd wel onderliggende zaken die bepalen of het klikt of niet. Groepsdynamica heet dat met een duur woord. Guy Meert probeert om teams beter te laten samenwerken. Hij heeft er zelfs een concept voor bedacht: GRINTA. Een term uit de sport die staat voor “gedrevenheid”.

ADHD staat voor Attention-Deficit-Hyperactivity-Disorder. Een ontwikkelingsstoornis waardoor je impulsief, hyperactief en onoplettend gedrag kan vertonen. Maar er bestaan ook veel misverstanden over. Marina Danckaerts is kinder- en jeugdpsychiater aan het Universitair Psychiatrisch Centrum KU Leuven (UPC KU Leuven).

Angsten en dwangneuroses. Ongeveer 2% van de bevolking zou er mee te maken hebben. Comedian William Boeva is één van hen. Zoals zo vaak begint het met onschuldige dingen, zoals bij het oversteken van een zebrapad alleen op de witte stroken stappen. Maar het werd steeds problematischer. William zocht hulp bij een psycholoog en nam angstremmers. Hij maakte er ook een voorstelling over “13”.

De Grote Piramide van Gizeh is het enige van de zeven antieke wereldwonderen dat nog bestaat. Waarom bouwden de oude Egyptenaren zulke reusachtige grafmonumenten en hoe deden ze dat? Dankzij recente ontdekkingen hebben we toch wat meer inzicht gekregen in de mysteries van de piramiden. Egyptoloog Marleen Reynders ontrafelt.

Trauma’s kunnen op verschillende manieren ontstaan en ook de symptomen kunnen erg verscheiden zijn: nachtmerries, depressies, falingsangst, angststoornissen. Holocaustoverlevers hebben de zogenaamde 1000-stars blik. Een blik in het oneindige. Birsen Taspinar is psychologe en leert mensen omgaan met trauma’s. Ze maakt ondermeer gebruik van EMDR-therapie.

De western is terug van nooit weggeweest. In de bioscoop en op streamingdiensten vind je de laatste jaren vaak reeksen die zich in het wilde westen afspelen. Waarom is de western, ondanks het feit dat het als genre al duizend keer is doodverklaard, toch niet kapot te krijgen? Filmkenner Anke Brouwers praat over haar favoriete filmgenre: over lonesome cowboys en native Americans, shootouts in woestijn, barfights in saloons, postkoetsen, treinrovers, and the final frontier.

Van de ogen wordt gezegd dat het de vensters op onze ziel zijn. Maar hoe werken ze? De meeste mensen moeten vroeg of laat toch een bril of lenzen dragen. Maar wat is het verschil tussen verziend en bijziend. Wat is brilsterkte? Zijn de goedkope leesbrilletjes die je in de supermarkt vindt een goeie optie? En wist je dat ook oogmigraine bestaat. Vragen voor oogartse Liselotte Aerts.

Hoogsensitiviteit is een aangeboren en erfelijk persoonlijkheidskenmerk. Typerend voor hoogsensitieve personen is dat ze informatie en prikkels op een meer diepgaande manier verwerken. Meestal gaat dat samen met een rijke innerlijke wereld, een sterke intuïtie, en empathische manier van in het leven staan. Maar het zorgt ook voor een gevoeliger zenuwstelsel dat makkelijker overprikkeld raakt. Fleur van Groningen is journaliste en ervaringsdeskundige.

Leen Decin staat aan het hoofd van het Instituut voor Sterrenkunde aan de KUL. Wanneer ze een lezing geeft komen deze vragen altijd terug: Zijn we alleen? Waar komen we vandaan? Is er een god? De mens zoekt dus betekenis. Maar wat is de definitie van leven? Zijn we alleen in het universum? Zowel een positief als negatief antwoord op die vraag is beangstigend.

Griekse mythes of elementen daaruit zijn nog altijd behoorlijk sterk aanwezig ons dagelijks leven. Denk maar aan de Doos van Pandora, het Oedipus-complex, het Paard van Troje. Waar kwamen al die in onze ogen bizarre en onlogische voorstellingen en verhalen vandaan? Dat weet Nadia Sels, classica en kunsthistorica

Op 14 april 1912, amper 4 dagen na de afvaart, botste de Titanic tegen een ijsberg in de Noord-Atlantische Oceaan. Het schip was onderweg van Southampton naar New York. Het was een van de meest tragische en dodelijkste maritieme rampen uit de geschiedenis. Er waren ook 27 Belgen aan boord, waarvan er 7 de ramp overleefden. Journalist Dirk Musschoot schreef al twee boeken over de Titanic.

Zij het voor een speciale gelegenheid, zij het voor dagelijks gebruik: veel mensen spuiten parfum op hun hals of polsen. Toch wordt vaak niet stilgestaan bij hoeveel werk in zo'n geur kruipt. Wie maakt parfum? En hoe komt die precies tot stand? Geurkunstenaar Laura de Coninck geeft je een blik achter de schermen.

Moederschap is een ingrijpende fase in het leven van vrouwen. Vroedvrouw Uwe Porters vertelt hoe het er anno 2024 uitziet en wat u kan doen om het leefbaarder te maken.

15% van de bevolking heeft last van migraine. Maar wat is het? En wat triggert het? Wat kan je ertegen doen? Neuroloog Annick Verstappen heeft de antwoorden.

Motorsportjournalist Gert Vermersch vertelt het verhaal van Lewis Hamilton. Hoe hij zonder het grote geld een van de grootste coureurs allertijden werd.

Er hangt een waas van geheimzinnigheid rond de inspecteurs van de Michelingids. Werner Loens werkte 35 jaar als Michelin-inspecteur. Hij ging gemiddeld 8 keer per week eten en maakte dan een rapport over zijn restaurantbezoek. Hij besliste dus of de chef zijn felbegeerde ster kreeg. De job van je leven. Maar ook met consequenties voor de eigen gezondheid. Op een bepaald moment woog hij ruim 130 kg en besloot hij een maagverkleining te doen. Om verder te kunnen werken. Kobe Ilsen mag snu

Er is steeds meer onderzoek naar het gebruik van psychedelica als ondersteuning bij verschillende vormen van therapie. MDMA wordt gebruikt voor de behandeling van posttraumatische stoornissen. Ketamine kan een positief effect hebben bij depressie. Maar wat doen die psychedelica precies met onze hersenen? En wat zijn de effecten en ervaringen die je erbij hebt? Dimitri De Bundel is farmacoloog en leidt een onderzoeksgroep experimentele farmacologie aan de VUB.

Een strandjutter is iemand die opzoek gaat naar aangespoelde spullen. Aäron Fabrice de Kisangani is zo een Vlaamse jutter. Elke dag gaat hij op pad om schatten van het strand te halen. Vaak vondsten met een bijzonder verhaal. Van één kilogram cocaïne, tropische drijfzaden, artefacten uit de oertijd tot een fossiele schelp van 45 miljoen jaar oud. Voor Aäron is het een passie om jong en oud te verwonderen met zijn vondsten en hun verhaal.

Adolf Eichmann staat bekend als de architect van de holocaust. Toch is hij niet de bedenker of eindverantwoordelijke van het plan. Wel de bureaucratische manager die de “endlösung” zo efficiënt mogelijk probeerde te organiseren. En die de bureaucratie vervolgens gebruikt om zijn acties goed te praten. Een bevel is een bevel. Hij vluchtte na de oorlog naar Argentinië om er onder een valse identiteit een nieuw leven op te bouwen. Maar de Mossad komt hem op het spoor en ontvoert hem naar Isr

De Flandria wielerploeg was een begrip in de internationele wielerwereld in de jaren ‘60 en ‘70. In die iconische rode koerstruitjes. Iedereen reed voor Flandria (Freddy Maertens, Michel Pollentier, Joop Zoetemelk etc….) behalve Merckx. Maar er schuilt ook veel tragiek in het verhaal achter het familiebedrijf Flandria. Dat was na WOII de belangrijkste (brom)fietsenfabrikant van België.

Tornado’s komen bij ons minder vaak voor dan in de VS. Maar toch zijn er jaarlijks zo’n 5 à 10 die over ons land trekken. In 1967 raasde de zwaarste tornado die België ooit kende door Oostmalle. Auto’s, huizen en koeien vlogen die dag de lucht in. Maar wat is het verschil tussen een tornado en een orkaan. En hoe ontstaat een orkaan? David Dehenauw van het KMI kent de antwoorden.

Sadomasochisme is een onderdeel van BDSM-seks. BDSM staat voor Bondage and Discipline, Dominance and Submission, Sadism and Masochism. Kortom al het buitengewone of afwijkende in seksualiteitsbeleving. Eigenlijk gaat het om het overdragen van de macht. En dat is van alle tijden, want ook al in het oude Egypte of Griekenland zijn er afbeelding van afwijkend seksueel gedrag te vinden op voorwerpen. Seksuologe Vanessa Muyldermans is gefascineerd door het fenomeen.

Jelle Veyt is een Belgische avonturier en ultrasporter met een bijzonder missie. Hij wil de eerste atleet op aarde zijn die de 7 hoogste bergen op elke continent beklimt, en die dat doet op eigen kracht. Dus zonder hulp van motorische transportmiddelen om naar zijn bestemming te reizen. Hij fietst, wandelt, zeilt, en roeit naar elke berg om zijn ecologische voetafdruk zo klein mogelijk te houden. Wat maakt dat iemand aan zo’n waanzinnig project begint?

Waarom ik 40 jaar biefstuk en kaas at, en toen veganist werd. Dat is het verhaal van Sofie Mulders. Die werd veganiste nadat ze als journaliste een stuk maakte over veehouders. Tijdens haar research schrok ze ervan hoe weinig ze wist van landbouw en veeteelt. Ze werd zich bewust van de gigantische impact van het eten van vlees en zuivel op het milieu. En dan hebben we het nog niet over de benarde omstandigheden waarin dieren worden gekweekt. Ze kon niet anders dan veganiste worden en ten

Er was een tijd dat zo goed als iedereen een Dikke Van Dale in huis had. Of moeten we het nu over de Grote Van Dale hebben? Die discussie illustreert al meteen hoe gevoelig taal of een woord kan liggen. Maar welke woorden komen in het woordenboek terecht? Vanaf wanneer worden nieuwe woorden opgenomen. En wie was die mijnheer Van Dale? Vragen voor Ruud Hendrickx. Die is hoofdredacteur van het Van Dale Groot Woordenboek van de Nederlandse taal. Hij was ook 25 jaar VRT-taalraadsman.

Mel Meliciousss is een sekswerker met een missie. Ze staat bekend als de seksjuf van Tik Tok. Daar beantwoordt ze respectvol en eerlijk vragen over seksualiteit en sekswerk. Maar om dat kunnen doen heeft ze een lange weg afgelegd, want ze groeide op in een gezin waar ze slachtoffer werd van seksueel misbruik. In haar boek "Naakt" vertelt ze over die ervaringen met trauma en misbruik. Het is een openhartig verhaal over hoe ze van een kind met een lastige thuissituatie uitgroeide tot een ze