Polska i Polacy na całym świecie

W szkole prowadzone są zajęcia z języka polskiego, historii, geografii, dzieci uczą się polskiej kultury i obyczajów, przygotowują też spektakle i koncerty z okazji polskich rocznic historycznych.

Gościem Polskiego Radia dla Zagranicy, jest Elisabeth Duda, polsko-francuska aktorka, promotorka Polski i polskiej kultury, która za swoją ważną działalność została wyróżniona w Konkursie Osobowość Roku Polonii Świata 2025.

Gościem Polskiego Radia dla Zagranicy, jest Agnieszka Mikulec, nauczycielka prowadząca zajęcia dla Polaków w Uzbekistanie, która za swoją ważną działalność została wyróżniona w Konkursie Osobowość Roku Polonii Świata 2025.

Gościem Polskiego Radia dla Zagranicy jest Bożena Wróblewska, przedstawicielka włoskiej Polonii, tegoroczna laureatka Konkursu Osobowość Roku Polonii Świata, organizowanego przez Międzynarodowe Stowarzyszenie Polonijne.

Tomek Collin, Polak, którego trudno przypisać do jednej kategorii. Choć dziś mieszka w Singapurze, jego historia rozciąga się na wiele kontynentów: od Stanów Zjednoczonych i Szwajcarii, przez Wietnam, Chiny i Malezję, aż po Nowy Targ i Warszawę. To właśnie tam, w Polsce, ukształtowało się jego przywiązanie do tradycji i polskich korzeni.

W dzisiejszej rozmowie zabieramy Państwa w podróż do jednego z najbardziej wyjątkowych miejsc na mapie świata – Singapuru. Miasta-państwa, które kojarzy się z nowoczesnością, porządkiem i surowym egzekwowaniem prawa.

Mówiło się, że tradycyjnie Polaków w Chicago łączy polski język, polska kultura, zwłaszcza polski folklor, polski kościół, czy może pojawiły się jakieś nowe zjawiska, które są dla Polonii ważne i które inaczej definiują relacje Kraj-Polonia? Rozmawiamy o tym z Agatą Grochowską, kierownikiem referatu do spraw Polonii, komunikacji i dyplomacji publicznych w konsulacie generalnym Rzeczypospolitej Polskiej w Chicago.

- Były bardzo długie owacje na stojąco. I był bardzo pozytywny odbiór strony litewskiej naszej muzyki. To jest dla nas najważniejsze, że udało się, w tym wymiarze dyplomacji publicznej, dotrzeć do Litwinów z czymś, co w dużej mierze jest śpiewane i grane po polsku. To jest bardzo istotne, bo my w ten sposób budujemy już nie tylko pozycję naszej kultury, ale markę Polski - tak o koncercie w Wilnie Orkiestry Młodzi-Polscy mówi Mikołaj Falkowski, prezes zarządu Fundacji "Pomoc Polakom na Wschodzie" im. Jana Olszewskiego, fundacji, z której inicjatywy powstała Orkiestra Młodzi-Polscy.

MSZ zorganizowało pilotową edycję programu we współpracy z Polską Agencją Inwestycji i Handlu. Dzięki niemu do Polski przyjechało stu młodych ludzi polskiego pochodzenia. O programie, Polskiemu Radiu dla Zagranicy, opowiedziała wiceminister spraw zagranicznych Henryka Mościcka-Dendys.

„Poland. Business Adventure” to program stypendialny organizowany przez Ministerstwo Spraw Zagranicznych oraz Polską Agencję Inwestycji i Handlu. Uczestnicy przyjechali na trzymiesięczne staże w polskich firmach. Celem było zachęcenie ich do powrotu do kraju.

W Wilnie i w Warszawie wystąpi orkiestra MŁODZI–POLSCY. Jest to projekt, w którym już po raz kolejny, na scenie spotykają się młodzi muzycy polskiego pochodzenia z Litwy, Białorusi, Łotwy, Niemiec, Ukrainy oraz Polski. Ich wspólne muzykowanie, pod batutą dyrygenta Huberta Kowalskiego, zaowocuje koncertem pełnym emocji i wyjątkowej muzyki. W programie znajdą się dzieła m.in. Wojciecha Kilara, Zbigniewa Wodeckiego, Grażyny Bacewicz, Stanisława Moniuszki, Krzysztofa Pendereckiego oraz Mieczysława Karłowicza.

Anna Sochańska, dyrektor Departamentu Współpracy z Polonią i Polakami za Granicą Ministerstwa Spraw Zagranicznych, który zorganizował wielkie spotkanie konsulów polonijnych z całego świata w Warszawie, była gościem Polskiego Radia dla Zagranicy.

Realizacja strategii współpracy z Polakami za granicą, która zakłada m.in. wspieranie powrotów do kraju, promocję języka polskiego, walkę z wykluczeniem rodaków i zmianę podejścia do finansowania projektów - była tematem pierwszej narady konsulów polonijnych, która odbywa się w Warszawie.

Za nami Jubileuszowa Gala polskiej szkoły w Szkocji. Pierwsi absolwenci z dumą dzielili się tym, w jaki sposób znajomość języka polskiego pomaga im w życiu zawodowym.

W studiu Polskiego Radia dla Zagranicy gościł Czesław Okińczyc, sygnatariusz Aktu Odrodzenia Niepodległości Litwy, prezes Radia znad Wilii, prawnik i działacz społeczny. Rozmawialiśmy między innymi o Polskim Radiu, Polakach na Litwie i tunieju golfowym, którego jest pomysłodawcą i organizatorem.

- Zainicjowaliśmy powstanie Polonia Info Banku, tworzonego przez Polonię, dla Polonii. To źródło wiedzy dla wszystkich Polaków za granicą. Ma na razie trzy części, ale to dopiero początek, bo mamy bardzo ambitne plany - mówi Małgorzata Bonikowska, redaktorka naczelna "Gazety".

W trakcie spotkania, trwającego od 2 do 4 września w ramach XXXIV Forum Ekonomicznego, poruszone zostaną między innymi takie tematy jak przykłady sukcesów organizacji polonijnych czy rola Polonii w promocji Polski za granicą.

Nowy rok nauki rozpoczynają uczniowie przedszkoli i szkół polskich na Litwie. Działa tam około takich 70 placówek, funkcjonują jednak w ramach litewskiego systemu oświatowego.

Wśród nowych inicjatyw skierowanych do Polonii, finansowanych przez Instytut Rozwoju Języka Polskiego, jest Multimedialna Akademia Młodego Reportera. Do udziału w projekcie można się zgłaszać do 18. września. Przewidywane są zarówno zajęcia stacjonarne, jak i online. Uczestnicy spotkają się także na zakończenie warsztatów w Warszawie.

Przygotowujemy dokument, który ma realnie wspierać nauczycieli polonijnych, być praktycznym narzędziem ułatwiającym codzienną pracę dydaktyczną, inspirującym i odpowiadającym na rzeczywiste potrzeby szkół polonijnych na całym świecie - mówi, o "Ramach programowych polonijnej edukacji językowo-kulturowej", dr Urszula Starakiewicz-Krawczyk, dyrektorka Instytutu Rozwoju Języka Polskiego.

Na Katolickim Cmentarzu Rookwood w Sydney, na grobie Zbigniewa Jasińskiego, żołnierza i poety, pojawił się znak Instytutu Pamięci Narodowej Grave of a Veteran. Inicjatorką tego upamiętnienia była dr Bogumiła Żongołłowicz, mieszkająca w Australii już ponad 30 lat, pisarka, badaczka powojennej historii Polonii australijskiej, autorka powstającej biografii Zbigniewa Jasińskiego.

Nad taką mapą pracuje Fundacja Multiocalenie. Projekt „Polskakaukaz.pl - polskie szlaki pod Kaukazem" jest realizowany w partnerstwie z Polską Szkołą im. Św. Królowej Jadwigi w Tbilisi.

Rafał Olbiński, znany polski artysta, jeden ze współtwórców Polskiej Szkoły Plakatu, grafik, malarz, który wiele lat spędził na emigracji, między innymi w USA, był uczestnikiem jednej z najważniejszych debat, jakie odbyły się podczas Polonia Camp 2025, czyli Spotkania Młodzieży Polonijnej z całego świata w Warszawie.

Tańczymy i śpiewamy głównie w strojach krakowskich, co wywołuje bardzo duże zainteresowanie, ponieważ te stroje są barwne, kolorowe, cekiny lśnią. Hiszpanie też tańczą i śpiewają w swoich strojach regionalnych, które nie są jednak takie bogate, nie są takie kolorowe. Także my naprawdę wzbudzamy bardzo duże zainteresowanie - mówi, w rozmowie z Polskim Radiem dla Zagranicy, Agata Słupska-Jurewicz z Hiszpańsko-Polskiego Stowarzyszenia Kultury "Krakus".

O języku polskim, którego uczy się kolejne polonijne pokolenie, o rodzimej tradycji, którą niełatwo pielęgnować, gdy się identyfikuje z równie ważnymi trzema innymi tradycjami, ale także o popularyzacji nauki, dzięki której można połączyć hobby z dociekliwością badacza mówiły w Polskim Radiu dla Zagranicy doktor Joanna Bagniewska i jej córka Flora Preston z Oksfordu.