مصطفی ملکیان | Mostafa Malekian (official)

در این گفتار کوتاه، مصطفی ملکیان به اهمیت تفکیک دو نوع سلامت روان اشاره میکند؛ نکته ای که اکثر متخصصانِ ما در آثارشان به آن توجه ندارند

در شرایطی که شمار زیادی از افراد جامعه گرفتار مصائب و فلاکتهای اجتماعی و اقتصادی اند پرداختن به بحثا و مسائل فلسفی چه دردی دوا میکند؟آکدام بخشهای فلسفه قرار است به کار کاستن از آلام آدمیان بیاید؟

غزلی از دیوان شمس با صدای مصطفی ملکیان که به مناسبت هشتم مهرماه، روز بزرگداشت مولانا از سوی موسسه ی فرهنگی فرزانه منتشر شدمتن غزل:آن سو مرو این سو بیا ای گلبن خندان منای عقل عقل عقل من ای جان جان جان منزین سو بگردان یک نظر بر کوی ما کن رهگذربرجوش اندر نیشکر ای چشمه حیوان منخواهم که شب تاری شود پنهان بیایم پیش تواز روی تو روشن شود شب پیش رهبانان منعشق تو را من کیستم از اشک خون ساقیستمسغراق می چشمان من عصار می مژگان منز اشکم شرابت آورم وز دل کبابت آورماین است تر و خشک من پیدا بود امکان مندریای چشمم یک نفس خالی مباد از گوهرتخالی مبادا یک زمان لعل خوشت از کان منبا این همه کو قند تو کو عهد و کو سوگند توچون بوریا بر می شکن ای یار خوش پیمان مننک چشم من تر می زند نک روی من زر می زندتا بر عقیقت برزند یک زر ز زرافشان منبنوشته خطی بر رخت حق جددوا ایمانکمزان چهره و خط خوشت هر دم فزون ایمان مندر سر به چشمم چشم تو گوید به وقت خشم توپنهان حدیثی کو شود از آتش پنهان منگوید قوی کن دل مرم از خشم و ناز آن صنماول قدح دردی بخور وانگه ببین پایان منبر هر گلی خاری بود بر گنج هم ماری بودشیرین مراد تو بود تلخی و صبر از آن منگفتم چو خواهی رنج من آن رنج باشد گنج منمن بوهریره آمدم رنج و غمت انبان منپس دست در انبان کنم خواهنده را سلطان کنممر بدر را بدره دهم چون بدر شد مهمان منهر چه دلم خواهد ز خور ز انبان برآرم بی‌خطرتا سرخ گردد روی من سرسبز گردد خوان منگفتا نکو رفت این سخن هشدار و انبان گم مکننیکو کلیدی یافتی ای معتمد دربان منالصبر مفتاح الفرج الصبر معراج الدرجالصیر تریاق الحرج ای ترک تازی خوان منبس کن ز لاحول ای پسر چون دیو می غرد بتربس کردم از لاحول و شد لاحول گو شیطان من

در این گفتار، مصطفی ملکیان به اهمیت هنر در رفع نیاز ما به خودبیانگری بویژه از نیمه ی عمرمان به بعد اشاره میکند

در این گفتار کوتاه مصطفی ملکیان این باور نسبتا رایج در فرهنگ ما را به چالش میکشد که هر که اخلاقیتر است در مواقع اختلاف بیشتر کوتاه می آید

پاسخی مختصر اما مهم به پرسشی کوتاه. پیشاپیش از کیفیت ضعیف ضبط صدا عذرخواهیم. این گفتار کوتاه بخشی از پرسش و پاسخ انتهای جلسه ی سخنرانی مصطفی ملکیان تحت عنوان رویکرد مولانا به سنتهای دینی است که سالها پیش ارائه شده است

در این گفتار کوتاه مصطفی ملکیان با ذکر مثالهایی متعدد به ذکر مفهوم مناعت طبع که از قدیم الایام از سوی بسیاری بعنوان یکی از فضائل آدمی محسوب میشده میپردازد

در این گفتار مصطفی ملکیان ضمن اشاره و شرح این سخن که «مرگ پایان زندگی است ولی مرگ اندیشی آغاز زندگی است» به شرح یکی از آزمایشات خیالی که نیچه، فیلسوف معروف آلمانی تبار، در همین زمینه پیشنهاد میکند میپردازد. سپس به چهار معنای مختلف لغت مرگ و سه معنای مختلف مرگ اندیشی اشاره میکند.

در این گفتار، که بخشی از سخنرانی در مراسم رونمایی از کتاب "درباب حرف مفت" است مصطفی ملکیان به علل مختلفی که میتوانند سبب شوند که افراد به گفتن حرف مفت رو بیاورند میپردازد. این کتاب با ترجمه ی محسن کرمی و با مقدمه ای از مصطفی ملکیان در ویراست دومِ آن از سوی نشر کرگدن منتشر شده است

در این گفتار مصطفی ملکیان ضمن اشاره به این جملهد ی مارتین سلیگمن که تا خود را نبخشاییم نمیتوانیم دیگران را ببخشاییم به توضیح در این باره میپردازد که چرا بخشودن خود و یاد گرفتن بخشودن خود مهم است

فایل کامل سخنرانی مصطفی ملکیان در سالروز درگذشت مادر ترزا و روز جهانی خیریه: آگاپه یعنی عشق بی قید و شرط و نامشروط، عشق بی حساب و کتاب و بی چشمداشت. در این سخنرانی مصطفی ملکیان از مادر ترزا بعنوان بزرگترین قدیس قرن بیستم یاد میکند و زندگی او را شکل گرفته حول محور آگاپه میداند و اصلیترین اندیشه های او را در چند دسته ی اصلی بیان میکند و در هر مورد جملاتی عمیق از مادر ترزا را با ترجمه ی خودش میخواند

در این گفتارِ کوتاه، مصطفی ملکیان به تاثیرات مثبت روانشناختی ای که در دل تمرینات یوگا، مدیتیشن و حال آگاهی، فارغ از باورهای دینی شرقی پشت آنها،هست، بعنوان عاملی مهم در اقبال به این تمرینها در روزگار ما اشاره میکند

توجه کردن به سخنان یک شخص امری متفاوت و مجزا است از فهم کردن سخنان آن شخص یا ردّ و قبول کردن آنها. در واقع سه مرحله را باید از هم تفکیک کرد: توجه، فهم، و ردّ یا قبول. در این گفتار مصطفی ملکیان بر اهمیت توجه کردن به سخنان فرزانگان و متفکران بزرگ و گشوده بودن نسبت به آنها، فارغ از فهم یا ردّ و قبول آنها، تاکید میکند

در این گفتار مصطفی ملکیان به بیان سه فایده ی بزرگ مطالعه ی کتابهایی میپردازد که در آنها بزرگان عصاره و حاصل عمر و به تعبیر دیگری، زندگی زیسته شان را در آنها نوشته اند. سپس به ذکر نکاتی درباره ی کتاب حاصل عمر میپردازد که یکی از همین نوع کتابها است

از نظر بسیاری از متفکران یکی از خاستگاههای رنج بشری اینجایی و اکنونی نزیستنِ او است. از این رو از قدیم الایام تاکنون بسیاری از فرزانگان ما را به زیستن در حال توصیه کرده اند. در این گفتار مصطفی ملکیان ماجرای جالبی را درباره ی بودا بیان را میکند که حاکی است از اهمیت و البته دشوار بودن حضور قلب و حال آگاه بودنِ کامل

در این گفتار کوتاه، مصطفی ملکیان ضمن اشاره به این که برای اخلاقی شدن باید گرایشهای خودگزینانه و خودخواهانه را تضعیف و گرایشهای دیگرگزینانه را در خود تقویت کنیم، به جمله ای از مقالات شمس تبریزی اشاره می کند که از نظر او یکی از عمیقترین جملاتی است که در طول تاریخ فرهنگ بشری بر زبان کسی آمده است

اغلب ما به تفکیک مهمی که میان مفهوم نیازها و مفهوم خواسته ها/میلها وجود دارد توجه نداریم. اما این دو متفاوت اند. از خواسته هایمان خودمان با خبریم و برای کشف انها نیاز به رجوع به کتابها یا متخصصین روانشناسی نداریم. اما آیا باخبر بودن از خواسته ها به معنای باخبر بودن از نیازهای مان هم هست؟ آیا برآورده شدن خواسته ها مساوی با براورده شدن نیازها هم هست؟از سوی دیگر، شور زندگی و نشاط حیاتی ما با برآورده شدن کدامیک ارتباط تنگاتنگ دارد؟

در این گفتار مصطفی ملکیان سه راه مختلف برای فهم و استخراج آنچه قواعد نظام اخلاق جهانی خوانده میشود ارائه میکند

در این گفتار مصطفی ملکیان ضمن اشاره و شرح یکی از حکیمانه ترین دعاهای لاروشفوکو بر این نکته تاکید میکند که نباید نیروهایمان را صرف امور ناگشودنی کنیم

در این گفتار مصطفی ملکیان به این نکته میپردازد که با آنکه اخلاقی زیستن وظیفه ی همه ی ما است اما اخلاقی زیستن هزینه های روانی ای دارد که باید به آنها حتما توجه داشت. البته این به معنای کنار گذاشتن تلاش برای افزایش ظرفیت روانی خود و یا به معنی اخلاقی زیستن نیست بلکه در گفتارهای دیگری مصطفی ملکیان به این نکته اشاره میکند که در عین اینکه میکوشیم که این ظرفیت را ادک اندک افزایش دهیم، در هرلحظه باید متناسب با ظرفیت روانی مان در همان لحظه اقدام کنیم

در اپیزود قبلی ویژگیهای روح بزرگ از دیدگاهی عرفانی بیان شد. در این بخش مصطفی ملکیان ویژگیهای اصلی اشخاص دارای روح بزرگ را بر اساس دیدگاههای سکیولار بیان میکند

وقتی گفته میشود که شخصی دارای روح بزرگی است این دقیقا به چه معنا است؟ در بخش اول از این گفتار دو قسمتی مصطفی ملکیان به تشریح دیدگاه عارفانه در باب روح بزرگ میپردازد. بخش دوم این گفتار در اپیزود بعدی تقدیم خواهد شد

فضیلت سپاسمندی(قدرشناسی) از سوی فیلسوفان اخلاق یکی از فضائل اخلاقی اصلی قلمداد میشود. اما سپاسمندی به چه معنا است؟ آیا سپاسمندی همان سپاسگزاری است؟ در این گفتار مصطفی ملکیان سه مولفه ی اصلی سپاسمندی را بیان میکند

در این گفتار، مصطفی ملکیان چند آزمایش خیالی را که کمک میکند که هرکس به جایگاه خود در پازل هستی هرچه بیشتر پی ببرد ذکر میکند

از خوابتان کم نکنید از بیداریتان استفاده کنید! در این گفتار کوتاه مصطفی ملکیان براساس تجارب زیسته ی خود توصیه هایی به چند تن از دانشجویانش برای موفقیت در برنامه ی مطالعاتی و مهمتر از آن در کسب زندگی ای بهتر میکند

التقاط در دین به چه معنا است؟ آیا میتوان تفکری را به خاطر التقاطی بودن زیر سوال برد و رد کرد؟ در این گفتار کوتاه و قدیمی، که سالها پیش در سخنرانی "رویکرد مولانا به سنتهای دینی" ایراد شده است، مصطفی ملکیان به پرسش یکی از حاضرین در این باره پاسخ میگوید. پیشاپیش از کیفیت بدِ صدا عذرخواه ایم

در این گفتار کوتاه، مصطفی ملکیان دسته بندی ساده ای ارائه میدهد که به نظر او تمام فضائل و رذائل ذکر شده در قرآن را میتوان را ذیل این دسته بندی گنجاند

رمان "رستاخیز" افکار عمده ی تولستوی را در دوره ی بعد از تحول روحانی و معنوی او نشان میدهد. در این گفتار مصطفی ملکیان ابتدا هفت نکته ی مهم در این کتاب را بیان میکند. سپس با ذکر مثالهایی به بیان سه ویژگی مثبت در ترجمه های مترجم این کتاب، سروش حبیبی، میپردازد. در پایان نیز دو نکته را در نقد ترجمه های ایشان مطرح میکند

آیا درد و رنجِ بیشتر، چنان که بسیاری از ما میپنداریم، موجب عظمت روحی بیشتر در آدمی میشود؟ یا اینکه اکثر آدمیان بر اثر رنج به افرادی حقیرتر، حسودتر، کینه توزتر بدل میشوند؟ در این گفتار، مصطفی ملکیان نظر خود را در باب این پرسش بیان میکند

رمان این همه نوری که نمیتوانیم ببینیم اثر آنتونی دوئر با ترجمه ی خانم نوشین طیبی برنده ی جایزه ی پولیتزر سال 2015 است و به داستان آشنایی دختر و پسری نوجوان در خلال جنگ جهانی دوم میپردازد. در این گفتار، مصطفی ملکیان به برخی از جنبه های عمیق انسانی این رمان اشاره میکند و آن را یک رمان بسیار موثر عمیق روان شناختی قلمداد میکند

در این گفتار، مصطفی ملکیان ضمن توصیه به مطالعه ی کتاب خوشیها و ناخوشیهای فرزندآوری، به ذکر بعضی از مدعیات اصلی این کتاب میپردازد. این کتاب که اثر آلن دو باتن است در سال جاری از سوی نشر کرگدن و با ترجمه ی آقای رشید جعفرپور منتشر شده است

در این گفتار، مصطفی ملکیان ضمن اشاره به تیپهای روانی ذکر شده در آیین هندو(اهل حقیقت، اهل خدمت، اهل عبادت و ...) به این نکته میپردازد که بر اساس اینکه هرکسی دارای چه تیپ روانیی باشد نحوه ی دینداری متفاوتی با سایرین خواهد داشت. اهل خدمت عبادت را بجز خدمت خلق نمیدانند و اهل حقیقت ...