De Wereld | BNR

Zijn problemen zijn ontegenzeggelijk enorm. Hij moet een soort politieke Mount Everest beklimmen. Premier worden met de steun van 90.000 partijleden is echt wat anders dan, in een land met 66 miljoen inwoners, verkiezingen winnen. In het Lagerhuis heeft zijn coalitie precies dezelfde flinterdunne meerderheid van drie zetels die Theresa May had, en misschien nog wel minder, als je afgaat op de ministers die zijn afgehaakt. Hij kan dan wel de kampioen van de Brexiteers zijn, maar er zijn maar hooguit 40 of 50 partijleden die bereid zijn met hem af te denderen op een harde Brexit. Feit is dat hij, vergeleken met de kille, afstandelijke May, overloopt van charisma, humor en overtuigingskracht, maar de kans dat hij Brexit door het parlement krijgt blijft miniem. Veel urgenter is de Iraanse crisis. De Britse krijgsmacht kan zijn slagkracht in de Golf van Hormuz niet vergroten zonder hulp van andere landen. Dat zet hem voor een duivels dilemma: kiezen voor meer samenwerking met de Europese Unie, die probeert de nucleaire deal te redden? De Brexit-kampioen die aanklopt bij Europa? Of letterlijk en figuurlijk in zee gaan met zijn gelegenheidsvriendje Donald Trump? Die heeft een hele andere agenda. Amerika voert nog maar nauwelijks olie in uit het Midden-Oosten, en wat Trump wil is de Iraanse machthebbers uitroken met sancties. Dan is er de toenemende crisis in de voormalige Engelse kolonie Hong Kong. De demonstranten doen een beroep op de Britten, wat tot escalatie kan leiden van de toch al niet zo goede relatie met China. Komt Labour met een motie van wantrouwen? Zou kunnen, en de Schotten en Noord-Ieren kunnen die steunen. Neemt Boris een gok door vervroegde verkiezingen uit te schrijven in de hoop zetels te winnen? Of loopt hij zich vast op de no-deal Brexit, die echt bijna niemand wil? Voor de politieke junk wordt het allemaal een spannende tijd, maar wat de afloop betreft geloof ik de bookies: Boris is geen blijvertje. Alternatief voor als het misgaat: hij is geboren in New York en kan dus Donald Trump opvolgen. Leuk, toch? See omnystudio.com/listener for privacy information.

Verkiezingen Oekraïne In Oekraïne gaan ze zondag naar de stembus. Gaat president Zelenski zijn succes herhalen bij deze parlementsverkiezingen? En wordt hij dan de man die de oorlog in Oost-Oekraïne beëindigt? Daarover Floris Akkerman, oud Oost-Europa correspondent, BNR-redacteur en presentator van de Perstrojkast, die de verkiezingen vanuit Oekraïne volgt. Blik op Europa Ursela von der Leyen heeft het monster van de Berlaymont verslagen. Nog voor haar aanstelling had ze omstreden Martin Selmayr, de Secretaris-generaal van de Europese Commissie al naar buiten gewerkt. Waarom, dat hoor je van Europaverslaggever Jesse Pinster. See omnystudio.com/listener for privacy information.

De kleinzoon van die illegale Duitse immigrant en zoon van die straatarme Schotse vrouw heet Donald Trump. Geen van zijn vier grootouders waren Amerikanen en maar één van zijn ouders is in de Verenigde Staten geboren. In Nederland heet iemand als Trump een westerse allochtoon. Van Trumps vijf kinderen heeft trouwens alleen Tiffany twee Amerikaanse ouders. Ivanka is ook een westerse allochtoon. Ga terug naar je eigen land is onder allochtonenvreters een populaire kreet, maar om die uit de mond van de allochtoon Donald Trump te horen is heel apart. Hij zei het tegen vier Democratische zwarte en Latino vrouwen uit het Huis van Afgevaardigden, van wie er drie geboren en getogen zijn in de Verenigde Staten. Ze worden de bende van vier, genoemd, onder leiding van Alexandria Ortasio-Cortez, en gaan enorm tekeer tegen de erbarmelijke behandeling van migranten in detentiecentra, en tegen de razzias in de grote steden om uitgeprocedeerde asielzoekers het land uit te zetten. Met die razzias valt het nogal mee, en het beeld dat Trump er harder tegenaan gaat dan zijn voorgangers klopt niet. Zijn voorgangers, Clinton, Bush en Obama, gooiden meer illegalen het land uit dan Trump. Obama verwierf zelfs de bijnaam deporter-in-chief, maar dat zijn we alweer vergeten, vooral omdat Trump alles ook het opsporen en uitzetten van illegalen met zo veel bombarie doet. Uit de actie van de bende van vier zou je veronderstellen dat de verontwaardiging over het uitroken van illegalen het grootst is onder immigranten. Maar dat is een misverstand. Legale immigranten, ook in Nederland, hebben keurig de visumprocedures gevolg en betalen belasting en premies. Illegalen geven hen een slechte naam en stelen hun banen, vinden ze. Dat de Democraten door de jacht op illegalen stemmen winnen is niet waarschijnlijk. Dat heeft die allochtoon in het Witte Huis prima door. See omnystudio.com/listener for privacy information.

Iraanse spierballentaal Iran overtreedt openlijk en opzettelijk het nucleaire akkoord. Welk spel spelen de ayatollahs, en waarom? Daarover Damon Golriz, politiek-analist en Iran-expert, werkzaam aan de Haagse Hogeschool. Blik op Europa Een ruzie tussen Turkije en de Europese Unie dreigt te exploderen. Een betwiste gasvoorraad onder en rond het eiland Cyprus is het lontje in het kruitvat. In Brussel wordt op dit moment de laatste hand gelegd aan maatregelen die Turkije tot de orde moeten roepen. Hierover Europaverslaggever Jesse Pinster. See omnystudio.com/listener for privacy information.

Het roddelblad Mail on Sunday gooide hoge ogen met de gelekte, geheime analyse die ambassadeur Sir Kim Darroch maakte van Trump en diens chaotische Witte Huis. Natuurlijk kwam er een geconditioneerde reflex van Liam Fox, minister van buitenlandse handel: excuus aan de Amerikanen, we gaan het lek onderzoeken. Maar interessanter is zijn inhoudelijke reactie: een ambassadeur behoort naar eer en geweten te rapporteren wat hij waarneemt, hij heeft niets verkeerd gedaan. En de veelzeggende reactie van minister Jeremy Hunt van buitenlandse zaken: ik ben het niet eens met sommige van de waarnemingen. In gewone taal: die ambassadeur slaat de spijker op zn kop. Waarom werd het gelekt? Ik denk om een aantal redenen. In de eerste plaats als waarschuwing aan Trump dat hij niet moet denken dat de Britten zich, na de Brexit, in een financieel onaantrekkelijk handelsverdrag laten manipuleren. Groot-Brittannië wordt niet de 51ste staat van Amerika, en Trump krijgt niet de regie. In de tweede plaats als protest tegen de Amerikaanse Iran-politiek, waardoor Londen zich in hevige mate voelt gemanipuleerd, net als Duitsland en Frankrijk trouwens. Opmerkelijk in de rapportage van ambassadeur Darrock is dat hij Trumps verhaal over de op het laatste nippertje afgeblazen luchtaanval op Iran in twijfel trekt. Trump weet dat zijn volk gewoon geen nieuwe oorlog wil, schrijft hij. En ten slotte is het een waarschuwing aan Boris Johnson om, als die de nieuwe Britse premier mocht worden, niet Nigel Farage of een andere beroepsquerulant als ambassadeur naar Washington te sturen. Trump twitterde dat Amerika het contact met Sir Kim verbreekt. We zijn geen fan van deze ambassadeur, zei hij. Haalt je de koekoek. Groot-Brittannië is veruit de belangrijkste bondgenoot die Amerika heeft, dus de kaakslag van Darrock moest hij incasseren. Aan de andere kant: wat het gilde van Londense stif-upperlippers van hem denkt, zal geen verrassing zijn. See omnystudio.com/listener for privacy information.

Griekse Verkiezingen En voor veel Grieken is het leven er 10 jaar na het uitbreken van de schuldencrisis alleen maar miserabeler op geworden. Straft de Griekse kiezer premier Tsipras daar zondag voor af bij de verkiezingen? Daarover Frederiek Lommen, schrijfster van het boek Het verdriet van Griekenland. Blik op Europa Frans Timmermans liep zijn droombaan mis omdat de Visegradlanden hem hebben gedwarsboomd. Dat is een veelgehoorde analyse na het steekspel van de afgelopen dagen in Brussel. Maar ligt het wel zo simpel? Daarover Europaverslaggever Jesse Pinster. Donald Show Tanks, vliegtuigen en een speech; Donald Trump hoopt op the Fourth of July ouderwets de show te stelen. Maar in het Witte Huis zijn er toch wat zorgen of het schouwspel wel zo'n groot succes wordt. Amerikacorrespondent Jan Postma vertelt waar ze bang voor zijn. See omnystudio.com/listener for privacy information.

In het jargon van de New Yorkse vastgoedjongen uit het Witte Huis heet het hes a great friend of mine, of I love that guy. Voor Donald Trump kwalificeren mannen als Xi, Poetin, Kim Jong-un, Erdogan en Mohammed bin Salman zich als sterke mannen, die een sleutelrol spelen op het wereldtoneel en met wie je dus deals moet maken. In traditionele kringen is het optreden van Donald Trump op en nade G20 met een mengeling van verbazing en afgrijzen bekeken. Nu kun je zeggen: vergeleken bij Trump is zo ongeveer iedereen traditioneel, en alles wat naar klassieke diplomatie riekt, lapt hij aan zijn zolen. Liever een date via een tweet aan Kim Jong-un, dan saaie ambtenaren in grijze pakken en mantelpakken die op hun ministeries en ambassades eindeloos zeulen aan een topontmoeting. De beschuldiging van de gevestigde orde is: Trump is alleen uit op fotomomenten, maar inhoud heeft het niet. Met Poetin een vage afspraak voor een mogelijk bezoek aan Moskou, met Xi een wapenstilstand in de handelsoorlog zonder verdere inhoud, tegen Erdogan zeggen dat de aankoop van Russische raketten eigenlijk Obamas schuld was, met Kim hand in hand staan op een streepje Noord-Korea - dat is allemaal voor de Bühne. Die great friends zijn dictators die tegenstanders in het cachot gooien of vermoorden, en er concentratiekampen op na houden. Trump denkt in grote lijnen: Poetin moet weg uit Oekraïne, Xi moet stoppen met valse concurrentie, Erdogan moet niet boos weglopen uit de NAVO, MBS moet blijven helpen in de worsteling met Iran, en Kim moet van zijn atoombommen af. Hij eist niet dat ze van hun landen democratieën naar westers model maken. Ze moeten alleen maar ophouden Amerika te dwarsbomen. Dan is zon boef niet alleen goede, maar zijn allerbeste vriend. Great friend, love that guy. Vast staat dat Poetin, Xi, Erdogan, Kim en MBS zich van ons, in Europa, absoluut niets aantrekken. Wie weet lukt het die vastgoedjongen uit New York, met zijn diplomatieke mannenliefde, wel. See omnystudio.com/listener for privacy information.

We spraken erover tijdens een speciale uitzending vanuit Den Haag, bij de Faculteit Governance en Global Affairs van de Universiteit Leiden. Te gast waren: Marieke Blom, hoofdeconoom bij ING Nederland Hans Hillen, oud-minister van Defensie BNR Europaverslaggever Jesse Pinster Presentatie: Bernard HammelburgSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Generaals sturen soldaten naar het andere eind van de wereld om een raketsysteem te bombarderen, hackers leggen met één muisklik aan de andere eind van de wereld een raketsysteem plat, zonder een druppel bloed te vergieten. De New York Times en Associated Press onthulden dat Amerikaanse hackers het Iraanse raketsysteem hebben uitgeschakeld. Volgens IT-beveiligers CrowdStrike en FireEye stelen Iraanse hackers op hun beurt de computersystemen van de Amerikaanse energievoorziening en defensie leeg. De Iraanse operatie draagt de schitterende naam elegant katje. Opmerkelijk is de factor verontwaardiging. Toen Israëlische en Amerikaanse hackers de computers van het Iraanse nucleaire programma letterlijk lieten smelten met het Stuxnet-virus, vonden we dat best stoer. Toen Russische trollen Hillary Clinton uitschakelden en Donald Trump lieten winnen, spraken we daar schande van. Als de goeien hun nerds aan het werk zetten, is het een briljante heldendaad, als de kwaden het doen, zijn ze meteen de lugubere reïncarnatie van de Koude Oorlog. Of, zoals in het geval van Huawei, een gevaarlijke dievenbende. Donald Trump verspreidt het verhaal dat hij van een bombardement op Iran afzag omdat iemand hem erop wees dat daar wel 150 doden bij konden vallen. Even later werd bekend dat hij een cyberaanval op Iran had laten uitvoeren. Dat van die 150 doden geloof ik eerlijk gezegd niet, want hij had het aanvalsplan uitvoerig met de generaals besproken, dus dat wist hij allang. Mooie propagandababbel, dus, maar ik noteer het toch in mijn kolommetje echt gebeurd, simpelweg omdat ik het een sympathiek verhaal vind. 150 doden? Echt waar, heb ik dat dan op mijn geweten? Weet je wat, jongens, doe maar dat trucje met die nerds. De zachte kant van Donald Trump wie had dat ooit durven dromen. Generaals of hackers? Geef mij die hackers maar. See omnystudio.com/listener for privacy information.

Donald Show Amerika is in de ban van de nieuwe Netflix serie over de Central Park 5. Vijf zwarte jongens werden in de jaren '80 ten onrechte beschuldigd van het verkrachten en mishandelen van een blanke vrouw. Trump riep destijds dat de jongens de doodstraf moesten krijgen. Onze correspondent Jan Postma over hoe dat nu als een boemerang terugkomt. Blik op Europa Er lijkt beweging te komen in de Europese banencarrousel. Europaverslaggever Jesse Pinster over wie het meeste en het minste kans maakt om de nieuwe Juncker te worden.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Baudet, die aan de macht kwam nadat het kabinet-Rutte was gevallen op een wetsontwerp om de vennootschapsbelasting voor multinationals fictief te maken, wil Nederland ontdoen van iedereen die niet tot het boreale, zuiver-blanke ras behoort. Tom van Gieken wil het eigen volk eerst, Trump wil America first, Le Pen, Poetin en Johnson voelen zich ook superieur. Maar er kan er maar één eerst. Daar gaat het conflict over. Als je het eerste volk bent, en zo raszuiver mogelijk, dan kan er niet nog een ander meestervolk zijn. De rel begon met een schijnbaar minuscuul incident. In een kelderbar in Kentucky bestelde een dikke Amerikaan met tatoeages, baard en paardenstaart, die net was komen aanrijden op zijn Harley-Davidson, een Budweiser biertje. Naast hem stond Brit met een Boris Johnson-speldje, die tegen de Amerikaan schamperde: dat zou ik nooit aanraken een Belgisch biertje. Dat werd het begin van wat de fake media de bierkelderopstand zouden noemen. Donald Trump zei dat beide partijen hun goede kanten hadden, en probeerde de explosie van wereldwijd uitbrekende rellen te sussen. Als dealmaker met excellente buitenlandse contanten tot aan de Prins der Walvissen toe moest hem dat toch lukken. Niet, dus. Op verzoek van Saoedi-Arabië werd de zaak voorgelegd aan de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties, met als argument flagrante schendingen van de mensenrechten. Bovendien, zei de nieuwe koning, Mohammed bin Salman, zijn wíj het enige meestervolk. De permanente leden van de Raad gingen, voor het eerst ooit, op de vuist. De Amerikaanse ambassadeur kreeg eerste hulp in een New Yorks ziekenhuis, de Franse en Britse ambassadeurs werden daar geweigerd, de Rus vroeg politiek asiel op de Chinese ambassade. De Chinese ambassadeur liep geen schram op, omdat hij volhield zich niet met de interne aangelegenheden van andere landen te bemoeien. Op initiatief van Forum-senator Toine Beukering is op de Gronings-Duitse grens begonnen met de bouw van een muur, die uiteindelijk om heel Nederland komt te liggen. Het zal een tijdje gaan duren, want alleen boreale bouwvakkers hebben een werkvergunning. Maar ook het Nederlandse volk komt eerst eindelijk. See omnystudio.com/listener for privacy information.

Donald Show Trump is druk bezig met de verkiezingscampagne voor 2020. Als een ander land informatie zou hebben over zijn tegenstanders, dan zou hij dat zeker willen ontvangen. Daarover Jan Postma, onze correspondent in Washington. Blik op Europa In Moldavië vechten twee regeringen om de macht. Europaverslaggever Jesse Pinster over Venezolaanse toestanden in Europa. See omnystudio.com/listener for privacy information.

Trumps versie gaat ongeveer zo: Turkije, na Amerika het grootste NAVO-lid, kan het niet maken om Russische S-400-raketten te kopen. Erdogan is niet alleen niet solidair tegenover de NAVO, het is ook gevaarlijk. Als je de S-400-raketten integreert in de NAVO-defensie, kunnen hun met geavanceerde radar uitgevoerde besturingssystemen gluren in NAVO-geheimen, zoals de JSF, die juist is gebouwd om onzichtbaar te zijn voor vijandelijke radar. Dus, Erdogan, koop nou geen S-400s, maar Amerikaanse Patriots. Zo niet, dan kun je fluiten naar je 100 JSFs. De Sanctie-Dude laat de training van Turkse F-35-piloten in de VS al vaststilleggen. Rocket Man zegt: dat roepen jullie nú, maar jullie wilden ons destijds helemaal geen Patriots verkopen. Bovendien zijn die duurder en minder goed dan de S-400. Trouwens, die raketten worden helemaal niet in de NAVO-defensie geïntegreerd. En ik heb de deal met de Russen nu gesloten, en ik houd mij altijd aan mijn afspraken. De groeten met je sancties. Sanctie-Dude en Rocket Man spelen met vuur. Het gaat natuurlijk om een principe: je koopt als NAVO-lid geen cruciaal wapensysteem van Rusland. Maar het gaat ook om praktische problemen. Turkije is, net als Nederland, een van de landen die mee bouwt aan de F-35. Dus was doet fabrikant Lockheed-Martin als de leverantie van de Turkse onderdelen stopt? Dan is er de Turkse basis Incirlik, die voor de Amerikaanse luchtmacht onmisbaar is. En tenslotte: wij de NAVO en de Europese Unie hebben Turkije een sleutelrol gegeven in de afwikkeling van de Syrische oorlog en het vluchtelingenprobleem. Het is dus in ons belang dat Sanctie-Dude en Rocket Man hun testosteronwedstrijdje beëindigen. Ze zien elkaar op de komende G-20. Alcohol drinken ze geen van beiden, maar een kopje thee is dringend gewenst. See omnystudio.com/listener for privacy information.

De mythes over de handelsoorlog ontkracht. Wie is er erger, China of Trump? En waar blijft Europe first? Bernard Hammelburg praat in speciale BNR De Wereld vanaf de Global Entrepreneurship Summit in Den Haag met: - Ewald Engelen, financieel geograaf, verbonden aan de Universiteit van Amsterdam - Sigrid Kaag, Minister van Buitenlandse Handel - Han ten Broeke, directeur politieke zaken van het HCSS en oud-Kamerlid voor de VVD - Jesse Pinster, Europa-verslaggever voor BNR. See omnystudio.com/listener for privacy information.

Hij prees Nigel Farage, gaf openlijk aan te hopen dat Boris Johnson - een soort kloon van Trump maar met een deftiger accent en minstens zo vilein in de kunst van het beledigen - de nieuwe Britse premier wordt en het land voortvarend in een harde Brexit stort. Wat krankzinnig is, want sinds wanneer stookt een staatshoofd in de interne aangelegenheden van een soeverein land? Sadiq Khan, de Londense burgemeester die zich tegen het staatsbezoek had verzet, kwalificeerde Trump als een ijspegel en loser die zijn werk waardeloos doet. Meghan Markle, de Amerikaanse actrice die met prins Harry is getrouwd, noemde hij gemeen, hoewel hij dat daarna op zn Trumps keihard ontkende. De verslaggever van de Sun, die Trump interviewde, zette vervolgens het audiofragment online. Britten houden van Amerika en Amerikanen, maar van Donald Trump krijgen ze de kriebels. Dat de belangrijkste bondgenoot Groot-Brittannië bezoekt, zeker in de week waarin D-Day wordt herdacht, is begrijpelijk. Maar een officieel staatsbezoek? Van de 12 presidenten die het Verenigd Koninkrijk bezochten, kwamen maar drie op zon deftig staatsbezoek: Bush 2, Obama en Trump. Niet Eisenhower, nota bene de opperbevelhebber van de geallieerde strijdkrachten in de Tweede Wereldoorlog. Niet John Kennedy. Niet Ronald Reagan, knuffelbeer van Margaret Thatcher. Niet Bill Clinton. En alleen al aan beveiliging kost Trumps staatsbezoek de Britten 45 miljoen euro. Natuurlijk denken de Britten: zodra wij uit de Europese Unie zijn, sluiten wij een handelsverdrag met Amerika. Dus, hup, gooit dr maar een staatsbezoek tegenaan. Maar zolang het VK nog lid is van de Europese Unie, zijn zulke onderhandelingen verboden. En dan heb je ook Iran, de handelsoorlog met China, de boycot van Huawei allemaal kwesties waarin Amerika en het VK lijnrecht tegenover elkaar staat. Een kostbare zeperd voor de Britten dus. Maar een dikke opsteker voor Trump. Die wil maar één ding: een mooie staatsiefoto met Elizabeth voor zijn herverkiezingscampagne. De rest zal hem een zorg zijn.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Merkel En ontwikkelt Angela Merkel zich als boze stiefmoeder? Ze selecteerde Annegret Kramp-Karrenbauer als kroonprinses, waarna er door de christendemocraten een nederlaag werd geleden bij de Europese verkiezingen. Staat Mutti Merkel na dat verlies nu klaar met een giftig appeltje? Daarover Wouter Meijer, oud-correspondent in Duitsland voor de NOS. Blik op Europa Even wachten tot de verkiezingen achter de rug zijn en dan toeslaan. Brussel wil nu wel Italië een tik op de vingers geven. Iets waar de Nederlandse regering al langer op hamert. Europaverslaggever Jesse Pinster vertelt hoeveel indruk dat op de Italianen maakt. See omnystudio.com/listener for privacy information.

De partijen van politici met de grote monden Le Pen, Farage, Baudet, Salvini, Kaczynski hebben bij de Europese verkiezingen wel een hoop herrie gemaakt en de anti-Europese overwinning voorspeld, maar ze haalden geen podiumplaats. Marginale roeptoeters waren het, en in de Formule 1 van de Europese politiek vlogen ze al kakelend uit de bocht. Ik ben tegen Europa bleek bij de kiezers ongeveer net zo populair te zijn als ik ben voor uitlaatgas en kolencentrales'. Ook de groten scoorden matig. De Groenen waren terecht heel blij met hun klim van 52 naar 70 zetels, maar in een parlement met 751 zetels is ook dat geen podiumplaats. Een politiek Verstappentje, eigenlijk. De christendemocraten pakten 25 procent van de stemmen, en de socialisten 20 procent hun slechtste prestatie sinds de Europese verkiezingen in 1979 begonnen. Driekwart van zijn eigen Duitse volk heeft nooit van Manfred Weber gehoord. Voor Frans Timmermans lag dat anders: iedere Nederlander weet wie hij is, maar bezuiden en ten oosten van Heerlen greep hij mis. Het liberale Alde het onderkomen van onder meer de VVD en D66 meent aanspraak te maken op een podiumplaats, maar dat heeft zijn winst voornamelijk te danken aan de aansluiting van En Marche van de blunderende Franse president Macron, die een heleboel dingen niet blijkt te zijn, waaronder liberaal. Het goede nieuws is dat Europa de kenmerken begint te vertonen van een echte, eigentijdse democratie. Vanzelfsprekende winnaars, die de macht zien als het dividend van hun vanzelfsprekende winst, hebben hun podiumplaats verloren. De grote coalitie, die decennialang als vanzelfsprekend de baantjes heeft verdeeld en als vanzelfsprekend regeerde, moet de macht nu delen. Met liberalen, oeioeioei, of met groenen, ajakkiebah. Maar in elk geval niet met de marginale roeptoeters die de Europese Apocalyps voorspelden. See omnystudio.com/listener for privacy information.

Donald Show Chaos in drama in het Witte Huis, er wordt namelijk weer gesproken over infrastructuur. Jan Postma, onze correspondent in Washington over weer een nieuwe botsing tussen Trump en de Democraten. Blik op Europa Zijn de Europese verkiezingen het Waterloo van Theresa May? Daarover Europaverslaggever Jesse Pinster.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Sinds Juan Gaido zichzelf in januari uitriep tot waarnemend president, hebben de 54 landen die hem erkennen de hoop dat president Nicolas Maduro de steun van de krijgsmacht verliest en dan aftreedt of wordt afgezet. Vooralsnog is dat een illusie gebleken. De realiteit is knokken om een liter benzine. Wat mankeert de generaals? Waarom blijven ze de moorddadige, corrupte fantast Maduro trouw? Om een aantal redenen. Ze zijn in belangrijke mate zelf de aanstichters van het kwaad niet sinds Maduro in 2013 aantrad, maar al vanaf diens voorganger, Hugo Chavez, in 2003 aan de macht kwam. Ze zijn politiek en financieel verstrengeld met de regerende kliek, de olie-industrie, het bedrijfsleven, en de door Iran gefinancierde deal om Hezbollah binnen te halen om de oppositie te onderdrukken en een dugskartel in stand te houden, waarvan zij die generaals dus meeprofiteren. Van Guaido hebben ze weinig te verwachten. Hij zal ze zonder scrupules in het diepe ravijn laten storten waarin ze nu staren. De generaals geloven ook dat Venezuela zo ver heen is dat reddende engelen niet bestaan, laat staan Juan Guaido, die ze een zweverige drammer vinden. De New York Times noemt Venezuela het grootste, niet door oorlog veroorzaakte economische rampenland sinds 45 jaar. Maduros voorganger, Chavez, beloofde een heilstaat, zou het bezit van de rijke elite onteigenen en de olie-inkomsten verdelen onder het volk. Het gebeurde nooit, maar het maakte hem uitzinnig populair onder de armen. Toen die na een paar jaar in de rij moesten voor een pak suiker, of meel, of boter, wat voordien zelden voorkwam, hadden ze nog steeds niet door dat ze waren geflest door een zich als socialist voordoende praatjesmaker, die zijn eigen zakken en die van zijn kompanen vulde en een schrikregime had gevestigd. Maduro is niet meer dan een kloon van Chavez, maar zonder diens charisma. Amerika gaat niet ingrijpen, want wie stapt vrijwillig in zon emmer drek? Met de morele steun van 54 landen alleen gaat Guaido het niet redden. Voor de buurlanden, zoals Aruba, Bonaire en Curaçao, betekent dat aanhoudende politieke en militaire spanning en ongetwijfeld meer vluchtelingen. En neem het die vluchteling eens kwalijk, als je uit een land komt met tien miljoen procent inflatie.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Donderdag 16 mei organiseerde BNR Nieuwsradio een verkiezingsdebat in samenwerking met VNO-NCW, MKB-Nederland en LTO Nederland. In aanloop naar de Europese verkiezingen gingen kandidaten van verschillende partijen met elkaar in debat. Deelnemers aan het debat: Bas Eickhout (GroenLinks) Sophie in t Veld (D66) Malik Azmani (VVD) Derk Jan Eppink (FvD) Esther de Lange (CDA) Paul Tang (PvdA)See omnystudio.com/listener for privacy information.

De vele kennissen en het handjevol vrienden wijzen op de stabiliteit die de euro, zelfs tijdens de Maltese, Cypriotische en Griekse crises, bleef verstrekken, met een redelijke koers, weinig inflatie, en grote praktische voordelen. De vijanden willen terug naar eigen valuta. Het belangrijkste argument is dat er dan weer wisselkoersen ontstaan om economische ongelijkheden op te vangen. Een ander argument is dat we niet op aarde zijn om landen die er een puinhoop van maken, zoals Griekenland, te redden. Dat is maar een beetje waar, want van de 290 miljard euro die nodig was om Griekenland te redden, ging maar 14 miljard echt naar de Griekse schatkist. De rest stond veilig op banken in Frankrijk, Duitsland en Nederland, of bij het IMF. Bovendien is de crisis opgelost, en heeft het bijvoorbeeld de Nederlandse schatkist uiteindelijk niets gekost. Ik houd geen pleidooi voor de euro. De Poolse regeringspartij PiS heeft als verkiezing-motto nee tegen de euro, wat misschien best verstandig is als je, zoals Polen, nog geen euro hebt. Maar ik doe ook geen aanval op de euro. Dat alles sinds de invoering veel duurder is geworden klopt, maar dat lag aan inhalige kledingzaken, grutters en kroegbazen, niet aan de regering. Maar denk eens door de euro wordt afgeschaft, de gulden komt terug, laten we zeggen tegen de koers van destijds. Dan krijg je voor je gulden in België 18 frank, in Frankrijk 3 frank, in Duitsland 50 pfennig, in Italië 880 lire. Als je tenminste de middenkoers krijgt. Als je contant wilt wisselen, krijg je de veel hogere aankoopprijs en pakt de bank driekwart procent commissie. Als je in het buitenland pint, gaat minimaal 1,2 procent naar de bank. Zouden de vijanden van de euro dat nou echt willen? Word je soevereiner als je weer met zon portemonnee met zeven vakken en schandalige wissel- en bankkosten door het leven moet? Het is een verkiezingsstrijd vol euro-geleuter. De Europese Unie schreeuwt om wijsheid, en die zit niet altijd bij partijen of spitzenkandidaten of in dubieuze propagandafilmpjes, maar bij de kiezer. Gelukkig is die volgende week aan zet. See omnystudio.com/listener for privacy information.

Donald Show Met behulp van het 'executive privilege' verzet Donald Trump zich tegen alle onderzoeken van de Democraten. Jan Postma, onze correspondent in Washington over wat dat 'executive privilege' precies is. Blik op Europa In de aanloop naar de Europese verkiezingen wordt op de Europese top in Roemenië al druk nagedacht over de toekomstige leden van de Europese Commissie. Europaverslaggever Jesse Pinster over de kanshebbers. See omnystudio.com/listener for privacy information.

Schermutselingen tussen Israël en Gaza zijn routine geworden. Er is een vast patroon, dit keer de beschieting van twee Israëlische grenswachters, gevolgd door een Israëlische luchtaanval, gevolgd door een barrage aan raketten uit Gaza, gevolg door Israëlische bombardementen, gevolgd door discussies over proportioneel geweld, gevolgd door een staakt-het-vuren. Toch was het dit keer net een beetje anders. De raketaanvallen uit Gaza kwamen niet alleen van Hamas, maar van het concurrerende Islamitische Jihad. Via Egyptische bemiddeling onderhandelen Israël en Hamas al lang over een duurzaam bestand. Islamitische Jihad sloot zich wel aan bij dit staakt-het-vuren, maar heeft lak aan de onderhandelingen achter de schermen, wat de puzzel enorm compliceert. Islamitische Jihad is gelieerd aan Hezbollah en wordt gefinancierd door Iran. Gaza ziet er dus steeds meer uit als een Iraans-Israëlisch conflictgebied, net als Syrië, waar Israël stellingen van Hezbollah en de Iraanse Republikeinse Gardes bombardeert. Regelmatige gevechten tussen Israël en Hamas zou je kunnen afdoen als een lokaal conflict, maar de toenemende rol van de trojka Iran-Hezbollah-Islamitische Jihad in Gaza laat een groter, geopolitiek probleem zien. Bijvoorbeeld in Venezuela. Ook daar speelt Hezbollah, met Iran op de achtergrond, een hoofdrol. President Maduros rechterhand, Tarek Al-Aissami, heeft met behulp van een groep rijke kompanen, Hezbollah-eenheden het land in gesmokkeld, die twee taken hebben: het op gang houden van de gigantische drugshandel, en het assisteren bij het onderdrukken van de oppositie. Volgens de New York Times, gaat het om een zeer omvangrijk bolwerk dat een net van corruptie en invloed om Maduro en de legertop in stand houdt. Het is een van de afwegingen van de regering-Trump om een vliegdekschip en bommenwerpers naar de wateren bij Iran te sturen. Wat voor Iran weer aanleiding is om gedeeltelijk uit de nucleaire deal te stappen en wellicht de productie van plutonium te hervatten. We kunnen het nieuwste conflict in Gaza dit keer dus niet afdoen als de zoveelste burenruzie met Israël, of met de zoveelste discussie over proportioneel geweld. Syrië, Venezuela en Gaza hebben een grootste gemene deler, en die heet Iran. De messen worden geslepen.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Donald Show Hoeveel kans maakt Joe Biden? Onze correspondent Jan Postma over zijn kansen en de eerste aanvallen van Trump op de Amerikaanse oud-vice president. Blik op Europa De Italiaanse oud-premier Berlusconi ligt in het ziekenhuis. Toch is hij in de race om Europarlementariër te worden. Europaverslaggever Jesse Pinster over hoeveel macht hij nog heeft.See omnystudio.com/listener for privacy information.

De meest bizarre leugen declameerde hij in een verkiezingstoespraak. Vrouwen die net zijn bevallen, zei hij, krijgen de keus: de baby houden of laten doden. Ik citeer: De baby is geboren, de moeder ontmoet de dokter, ze zorgen voor de baby, wikkelen de baby prachtig in, en dan bepalen de dokter en de moeder of ze de baby executeren of niet. Einde citaat. Hoe komt hij ermee weg? Hetzelfde geldt voor de eindeloos herhaalde leugen dat hij voor het grootste economische herstel in de Amerikaanse geschiedenis heeft gezorgd. Onzin, zegt Bloomberg, dat was Bill Clinton, gevolgd door Barack Obama. Op nummer 3, 4 en 5 staan Ronald Reagan, George Bush sr en Jimmy Carter. Hoe komt hij ermee weg? Hij komt ermee weg om twee redenen: zon 40 procent van de Amerikaanse kiezers steunt hem door dik en dun. Voor hen liegen de media, Trump spreekt de waarheid. De tweede reden is het gebrek aan alternatief. De Democraten hebben zon 20 presidentskandidaten zonder verhaal, met als nieuwe koploper Joe Biden, die doet wat al zijn collegas ook doen: zich opwerpen als redder van de natie uit de klauwen van Donald Trump. Dat gaat niet werken. In het geval van Biden zijn de geraamtes al uit de kast. Als senator was hij, met zijn vernietigende uitval tegen een vrouw die tijdens de benoemingsprocedure van een opperrechter haar verhaal over seksuele intimidatie vertelde, een aanstichter van #MeToo avant la lettre. Voor een aan de buis gekluisterd volk boorde hij deze Anita Hill de grond in. Dertig jaar geleden moest hij zijn eerste presidentscampagne stoppen door het uitspreken van een zinnetje: Waarom is Joe Biden de eerste in duizend generaties die naar de universiteit ging? Het was een gestolen tekst van de Britse Labourleider Neil Kinnock. Bye bye, Biden. Nu kun je zeggen: nou en? Donald Trump is een opgeklommen vastgoedjongen uit Queens die de hele wereld bij elkaar liegt. Dus, kom op zeg, mag Joe Biden ook een beetje uit de bocht zijn gevlogen? Nee, want Joe Biden speelt het traditionele spel van al zijn rivalen: roem vergaren met een tirade tegen Trump en filosofische vergezichten over het paradijselijke Amerika uit de fantasie van zweverige dromers. Daar koop je, als blanke arbeider met dikke buik en American First-petje op, geen hamburger voor laat staan een biertje. En die aperte leugens dan? Ach, een kniesoor die daarop let.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Donald Show Een week na het uitkomen van de geredigeerde versie van het Mueller-rapport draait het in Washington op dit moment maar om een man, Don McGahn. Onze correspondent Jan Postma over McGahn's rol in het Ruslandonderzoek. See omnystudio.com/listener for privacy information.

Bij rellen in Londonderry, die waren aangezet door een groep die zich de New IRA noemt, kwam een journalist om het leven, terwijl zij naast een politieauto stond om verslag te doen. De New IRA is een militante organisatie die het Goedevrijdagakkoord van 1998, dat een einde maakte aan 30 jaar burgeroorlog, weigert te respecteren. Het akkoord, uitonderhandeld door een bemiddelaar van Bill Clinton, rust op het beginsel dat de protestante Unionisten, die Noord-Ierland Brits willen houden, en de katholieke Republikeinen, die bij Ierland willen horen, samen regeren op basis van de status-quo. Daarvoor is tussen Noord-Ierland en de Republiek Ierland de grens buiten werking. Iedereen mag ongehinderd van noord naar zuid. 110 miljoen mensen doen dat elk jaar, 30.000 gaan dagelijks via de overgang naar hun werk, Noord-Ierland exporteert voor 4 miljard euro naar Ierland, scholen en gezondheidsvoorzieningen zijn over en weer toegankelijk. Door de Brexit dreigt het hele stelsel in gevaar te komen en daarmee valt de bodem weg onder het Goedevrijdagakkoord. De backstop, waarop een Brexitdeal tot nu toe is vastgelopen, moet dat drama voorkomen, als de loskoppeling van de Europese Unie niet leidt tot ordentelijk grensverkeer. Mislukking is een gouden kans voor de New IRA, en andere militante groepen die al 21 jaar dwarsliggen. Het spookbeeld van dertig jaar burgeroorlog The Troubles', zoals die periode wordt genoemd doemt weer op. Het is een doodenge situatie veel ernstiger, misschien, dan dreigende wanorde bij de douane en ongemak op de financiële markten. Brexiteers hebben een hekel aan Europeanen. Dat is wat anders dan de haat, zoals onder Unionisten en Republikeinen. See omnystudio.com/listener for privacy information.

Donald Show Willam Barr, de Amerikaanse minister van Justitie is klaar met de geredigeerde versie van het Rusland-rapport van Robert Mueller. Jan Postma over wat we kunnen verwachten. See omnystudio.com/listener for privacy information.

Je kunt van de Brexiteers zeggen wat je wilt, maar nazis zijn het niet. Jawel, zegt het Labour Lagerhuislid David Lammy, dat zijn ze wel. Winston Churchill weigerde mee te buigen met Adolf Hitler. Brexiteer Jacob Rees-Mogg verbindt zich met de racistische Duitse AfP en buigt dus wél mee. Dus: nazi. Dat is geen debat meer, dat is hysterie. Whitehall, de bakermat van de westerse democratie, is uitgegroeid tot een hetzefabriek. Het is even opmerkelijk hoe luid de rest van de Europese Unie klaagt. Nederland, bijvoorbeeld. Een harde Brexit kost ons 2,3 miljard euro, zegt de Algemene Rekenkamer. Maar dat is over een periode van vier jaar, en van 575 miljoen euro per jaar valt het Koninkrijk der Nederlanden echt niet om. Bovendien: ook bij een zachte Brexit kost het ons geld, want de afdracht per EU-lidstaat gaat omhoog. Is dat nou zo erg? En dan de berichten over al die bedrijven in de Londense City die niet weten hoe snel ze de uitgang kunnen bereiken, en vluchten naar Frankfurt, Dublin en Parijs helaas maar een enkeling naar Amsterdam. Maar al die financiële vluchtelingen brengen miljarden mee naar hun nieuwe vestigingsplaats. Sneu voor de Britten, maar uitstekend nieuws voor Europa. En ook dat verhaal is uit zijn verband gerukt. Ernst & Young heeft berekend dat voor buitenlandse investeerders het Verenigd Koninkrijk de meest favoriete plek is geworden. Voor het eerst sinds de meting wordt uitgevoerd, in tien jaar, staat het VK op de eerste plaats, nog hoger dan de Verenigde Staten. Naarmate de Brexit dichterbij komt, steken de mannen en vrouwen met de dikke zakken geld miljarden in Britse bedrijven. Dat doe je alleen als je verwacht er meer dan een paar centen aan te verdienen. De mensen die echt snappen hoe de wereld werkt in elk geval de financiële wereld liggen van al dat Brextremisme dus geen nacht wakker. Gelukkig maar. Dat de Britten een beetje zijn doorgedraaid, is jammer voor de Britten. Maar het is niet het einde van hun eiland, en zeker niet het einde van onze wereld. See omnystudio.com/listener for privacy information.

Donald Show De Democraten vertrouwen de Amerikaanse minister van Justitie Barr niet meer vanwege de gang van zaken rondom het Mueller rapport. Onze correspondent Jan Postma vanuit Washington over of dit wel zo'n slimme zet is van de Democraten. Blik op Europa En Polen weigert migranten op te nemen die via de Middellandse Zee naar Europa komen, maar voor andere groepen staat de Poolse grens gewoon open. Een verslag van Jesse Pinster vanaf de Oekraïense grens over wie dan wel wordt toegelaten,See omnystudio.com/listener for privacy information.

De essentie in het Verenigd Koninkrijk is de onmacht om coalities te sluiten. Het Engelse parlement bestaat sinds 1215 en het Britse sinds 1707, en al die eeuwen is het gedomineerd door twee partijen, met nog wat klein grut in de marge. En die twee partijen zien elkaar als bittere vijanden. Wat Theresa May, de Tory-premier, nu probeert om de Brexit-deal te redden is onderhandelen met Labourleider Jeremy Corbyn. Je zou zeggen: als ze dat twee jaar geleden hadden gedaan, waren ze er allang uit. Maar voor een Tory-leider is praten met Corbyn zoiets als het omarmen van Kim Jong-un, en andersom. Tenminste, als je de reacties hoort. Een potentiële ramp', noemen de Brexiteers in Mays partij het. En Labour-partijbonzen over Jeremy Corbyn: De man die de geschiedenis in gaat als de leider die de partij in stukken brak. In de stokoude Britse traditie is de tegenpartij niets meer of minder dan de aartsvijand. Als je daarmee zaken doet, ben je een verrader. Het meest opmerkelijke land met een tweepartijenstelsel is natuurlijk Amerika, waar Democraten en Republikeinen in een soort permanente staat van oorlog verkeren. In de periode-Obama had de Republikeinse meerderheid maar één doel: het saboteren van de Democratische agenda, en in de periode-Trump is het precies andersom. Voor elk onderwerp immigratie, medische zorg, defensie, inkomensverschillen, belasting duiken politici in een soort permanente razernij in hun loopgraven. Het is oorlog zonder krijgsgevangenen. In Amerika vinden Democraten en Republikeinen dat de migratiecrisis aan de Mexicaanse grens acuut is. Dus je zou zeggen: Trump en Pelosi, ga om tafel zitten en los het op. Maar dat is vloeken in de kerk. Net zoals Theresa Mays terechte poging om een Brexitramp te voorkomen door met Corbyn te praten. Het stuit op een muur van haat. Wat hebben wij het, met al die kleine partijtjes Partij voor de Dieren, 50Plus, SGP, ChristenUnie, PVV, DENK, en die iets minder kleine, VVD, CDA, D66, PvdA, SP, GroenLinks en Forum toch mooi voor elkaar. See omnystudio.com/listener for privacy information.

Blik op Europa In Oostenrijk pakt premier Kurz de controle over de veiligheidsdiensten. En dat terwijl de diensten eigenlijk aan zijn FPÖ-ministers moeten rapporteren. Europaverslaggever Jesse Pinster over wat daar achter zit. See omnystudio.com/listener for privacy information.

De redenering is ongeveer zo: de gevestigde orde houdt krampachtig vast aan zijn eigen macht, en verwaarloost het belang van de burger. Drain the swamp, bagger het moeras leeg, was de strijdkreet van outsider Donald Trump. En zo koos Frankrijk Emmanuel Macron, Canada Justin Trudeau, Slowakije Zuzana Caputova en Oekraïne in elk geval in de eerste ronde de komiek Volodymyr Zelensky. Maar klopt die redenering ook? Ik geloof er niets van. Trump ruimt geen moeras op, maar creëert er een, Trudeau is verwikkeld in een corruptieschandaal, Macron is erin geslaagd ruzie te krijgen met links, rechts en het midden. En bovendien: niemand wordt als politicus geboren, en als hij het eenmaal is, wordt hij per definitie onderdeel van de gevestigde orde. Je bent eigenlijk alleen outsider tijdens je campagne, daarna wordt je net zon insider als alle anderen. Wat is er eigenlijk mis met die gevestigde orde? Waarom heet een politicus die zijn werk goed en graag doet een plucheklever? Ik draai het liever om: niks mis met een ervaren politicus die wordt herkozen. Het is ook hip om te fantaseren over een zakenkabinet. Die gedachte is gebaseerd op de onbewezen veronderstelling dat het land langs de afgrond marcheert en beter af is met een generaal als minister van Defensie, een arts op Volksgezondheid, een rechter op Justitie, en een boer op Landbouw. Nederland heeft het in de 19de en 20ste Eeuw enkele keren geprobeerd, en dat werden catastrofes in onze parlementaire geschiedenis. Het vijfdekabinet-Colijn viel in1939 al na drie dagen, tijdens het eerste Kamerdebat. Dat is ook logisch, want moderne democratieën kiezen volksvertegenwoordigers en daarmee ministers uit hun midden, gewone burgers dus die, net als de kiezers, leken zijn. Een échte outsider zou zeggen: ik doe het voor één termijn, schud de politiek eens lekker op, en ben dan weg. Maar zulke outsiders die bestaan niet. Het zijn gewoon aspirant-plucheklevers. See omnystudio.com/listener for privacy information.

Vijf jaar na de annexatie van de Krim zijn de verhoudingen tussen Rusland en het Westen sterk verzuurd. Hoe staat dat land ervoor en willen de Russen zich nog verder gaan mengen in de aangelegenheden van landen als Oekraïne? En hoe moet de EU zich opstellen tegenover Rusland, zeker nu Amerika niet meer de partner is die het ooit was? Kijk De Grote Ruslandshow terugSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Op FoxNews, de roeptoeter van de president, na, hing over bijna alle media een grauwsluier. Urenlang mopperden deskundigen en commentatoren dat Mueller niet duidelijk was over de verdenking van machtsmisbruik, en dat minister Barr van justitie, die geen aanwijzingen ziet voor machtsmisbruik, simpelweg niet deugt omdat hij door Trump is benoemd. Democraten kraaiden al vóór de publicatie dat zij het volledige rapport eisen waar de meeste Republikeinen het trouwens roerend mee eens zijn zonder dat er aanwijzingen zijn dat de minister dat wil tegenhouden. De boodschap is: we laten Trump niet met deze schijnoverwinning wegkomen. Nu is dat de manier waarop het spel in de VS wordt gespeeld. Tijdens de regering-Obama hebben de Republikeinen de president acht jaar lang systematisch getreiterd, geblokkeerd en verdacht gemaakt. Nu komt de wraak. De vraag is wat het de kiezer kan schelen? Bijna niets, zeggen de peilingen. De gemiddelde Amerikaan vindt al dat onderzoek oninteressant. Daar is niets nieuws aan. Richard Nixon werd in 1972, op het hoogst van het Watergate-schandaal, met overweldigende meerderheid herkozen. Bill Clinton zat middenin de Whitewater-vastgoedaffaire, toen hij in 1996 werd herkozen. Voor de rechtbank in New York loopt een ander onderzoek, wegens fraude, belastingontduiking en misschien corruptie. Dat is veel gevaarlijker voor Trump dan dat hele Mueller-onderzoek. Maar zal het de verkiezingen van volgend jaar beïnvloeden? Ik geloof er niks van. Is er dan geen serieuze kritiek op Trump? Wis en waarachtig. Met zijn onophoudelijke stroom van verdachtmakingen, ordinaire scheldpartijen en klinkklare leugens stoot hij heel veel kiezers af. Zijn aanzienlijke achterban blijft hem trouw, maar om verkiezingen te winnen, heb je het politieke midden nodig, en dat jaagt hij de gordijnen in. Dus spannend genoeg allemaal. De anti-Trumpisten doen er beter aan hem aan te pakken op zijn politieke fouten dan collectief in de rouw te gaan over een rapport dat anders uitvalt dan ze hoopten. Want ze hoopten dat de man die Amerika zelf heeft gekozen, zou worden ontmaskerd als misdadiger.See omnystudio.com/listener for privacy information.

En de Israëlische premier Netanyahu wordt met de verkiezingen in zicht geteisterd door een corruptieschandaal. Of dat hem op gaat breken bespreken we met Paul Brill, columnist bij Het Parool. Blik op Europa De Europese liberale familie ALDE, waar ook D66 en VVD deel van uitmaken, schuift maar liefst zeven spitzenkandidaten naar voren voor de Europese verkiezingen. Daarover europaverslaggever Jesse Pinster. Donald Show En het zal momenteel niet zo gezellig zijn in huize Conway. President Trump haalde keihard uit naar George Conway, de man van Kellyanne Conway, die een medewerker en vertrouweling is van The Donald. Amerikacorrespondent Jan Postma vertelt erover. See omnystudio.com/listener for privacy information.

Het kabinet steunt Ardern, maar het is nog maar helemaal de vraag of ze ook haar parlement meekrijgt,want Nieuw-Zeelanders doen aan ongeveer dezelfde, bijna religieuze wapenverheerlijking als Amerikanen en Canadezen. In onze ogen is dat verwerpelijk, en bestaat er geen twijfel dat het aantal moorden en zelfmoordenrecht evenredig is aan het aantal wapens. In Amerika zijn mass shootings, zoals maandag in Utrecht, aan de orde van de dag. Sterker nog: er zijn er bijna net zo veel als het jaar dagen heeft. De Amerikaanse definitie van zon mass shooting is vier of meer slachtoffers. Wat de strijd tegen terroristen en andere massamoordenaars in de Angelsaksische wereld extra moeilijk maakt, is dat ze geen bevolkingsregisters hebben, wat bij ons Basisregistratie heet. Wie woont waar, wie verhuist vanwaar naar waar dat soort informatie. Het Engelse recht gruwelt van het idee van persoonsregistratie, waardoor niet alleen in het Verenigd Koninkrijk, maar ook in de Angelsaksische landen Amerika, Australië, Canada en Nieuw-Zeeland, geen registers bestaan. Die landen weten dus niet waar hun inwoners verblijven, en ook niet precies hoeveel het er zijn. Helpt een strenge wapenwet en persoonsregistratie? Als je wereldwijd de statistiek bekijkt, bungelt Nederland, met zijn strenge wapenwet en zijn BSN-nummers, in aantallen slachtoffers bijna onderaan. En toch: de Utrechtse moordenaar had gewoon een wapen. En Tristan van der Vlis, een geesteszieke man die in 2011 in Alphen aan den Rijn vijf mensen doodschoot en zeventien verwondde, had zelfs een wapenvergunning. Noorwegen heeft ook een strenge wapenwet en een bevolkingsregister, en toch blies Anders Bleivik in 2011 in Oslo acht mensen op, en maaide er vervolgens 69 neer met een arsenaal aan automatische wapens. Premier Ardern heeft natuurlijk gelijk: het wapenbezit moet aan banden. Maar een gek weet altijd wel een pistool of machinegeweer te bemachtigen, en of het nou in Christchurch gebeurt of in Utrecht, en of het een totaal onbekende is, of iemand met een strafblad, of iemand op wie de diensten al een oog hadden maar geen bewijs tegen één zon gek kunnen we niet op. See omnystudio.com/listener for privacy information.

Blik op Europa Ondanks al het Brexitnieuws is Europaverslaggever Jesse Pinster niet vergeten dat het continent uit meer landen en verhalen bestaat. In zijn Europatrein pakt hij er een aantal opvallende uit. Donald Show Donald Trump wil met de noodtoestand financiering voor zijn grensmuur loskrijgen. Maar stemmen het Huis van Afgevaardigden en de Senaat daarmee in? Daarover Amerikacorrespondent Jan Postma. See omnystudio.com/listener for privacy information.

Blik op Europa Het rommelt binnen de Europese Volkspartij. De christendemocraten hebben hun buik vol van Viktor Orbán. De partij van de Hongaarse premier en notoir dwarsligger dreigt uit de EVP gezet te worden. Maar de man die zichzelf een straatvechter noemt lijkt niet van plan te zijn te vertrekken. Daarover Europaverslaggever Jesse Pinster. Donald Show Het Trump-tribunaal, daar begint het Amerikaanse congres op te lijken, want de onderzoeken naar de president stapelen zich op. Amerikacorrespondent Jan Postma vertelt hoe het Witte Huis zich erop voorbereid. See omnystudio.com/listener for privacy information.

Eurotrash dat zijn Europese snobs merkkleding, pretenties, eigenwijs, betweterig, die veel reizen of erger nog in Amerika wonen. Zeg maar: zoiets als Democraten. De Europese Unie is misschien wel het allerergste, vinden Trump en de Trumpisten, want die blasé-hooghartige ijdeltuiten in Brussel vertellen Amerika met de neus omhoog hoe het moet en hoort. Of, in de woorden van minister Mike Pompeo van Buitenlandse Zaken, bureaucraten die hun eigenbelang stellen boven dat van hun landen en burgers. Dat moet de achtergrond zijn geweest van de plotselinge demotie van de Europese vertegenwoordiger in Washington, die in december, tijdens de uitvaart van George Bush Sr., achter in de rij hoogwaardigheidsbekleders moest en aldus ontdekte dat hij zijn status als ambassadeur kwijt was. Oh ja, verhip, was de reactie van het State Department, dat hadden we hem helemaal vergeten te vertellen. Niemand in het deftige wereldje van de diplomatie durfde het woord te gebruiken, maar het was bewuste vernedering. We zetten dat Eurotrash eens even op hun nummer. Deze week is de demotie teruggedraaid en is een nieuwe vertegenwoordiger, de Griekse diplomaat, Stavros Lambrinidis, weer in genade aanvaard, of zo, want hij heeft de positie van ambassadeur terug. Het State Department bevestigde dat de EU als organisatie inderdaad terug is van de eerste naar de eredivisie van de diplomatie. Incident gesloten, kun je zeggen. Flauw plaagstootje, maar we gaan dapper verder. Dat lijkt me verstandig, maar we mogen ons geen illusies maken over hoe de Trumpisten naar ons kijken: Eurotrash. En laten we eerlijk wezen: hoe kijken wij naar de Trumpisten? Ugly Americans? See omnystudio.com/listener for privacy information.

Blik op Europa Als de Britten zonder Brexit akkoord uit de Europese Unie gaan, dan kan dat de Nederlandse staat tientallen miljoenen euros gaan kosten. Europaverslaggever Jesse Pinster over het geld dat dan linea recta vanuit de Hollandse staatskas overgemaakt moet worden naar Brussel. See omnystudio.com/listener for privacy information.

Voor de generatie Amerikanen die de Vietnamese oorlog heeft meegemaakt, is Hanoi de stad van Ho Chi Minh, de duivelse vijand uit de vorige eeuw. De oorlog waarin 58.000 Amerikanen en meer dan een miljoen Vietnamezen sneuvelden. En juist daar ontmoet Donald Trump Kim Jong-un. Die oorlog was fout, maar toch voelen sommige veteranen de keuze van Hanoi als een vernedering. Alsof Kim de Amerikaanse president als een dompteur aan een touwtje heeft en rondjes laat hollen. Het is een metafoor voor de topontmoeting zelf. Wonderen zijn de wereld niet uit, maar er moet er echt een gebeuren om de top te laten slagen. Klaarblijkelijk brengt Trump een voorstel mee om de Koreaanse Oorlog, die in 1953 eindigde met een wapenstilstand, formeel te beëindigen. Dat is altijd mooi leve de vrede maar wat betekent het precies? Amerika, China en Zuid-Korea hebben allang normale betrekkingen, Noord- en Zuid-Korea hebben een soort niet-aanvalsverdrag. Juist daarom vermoed ik dat Trump, met een formele vrede tussen de VS en Noord-Korea, iets anders voor ogen heeft: het uitdunnen van de Amerikaanse troepenmacht van 28.000 soldaten aan de Noord-Zuid-Koreaanse grens. Officieel ontkent Washington, maar, net als in Syrië, Afghanistan en Irak, wil Trump af van het oorlogsspel in verre landen. Zuid-Korea heeft dat voornemen voorlopig kunnen tegenhouden door een deel van de kosten over te nemen, maar Trump wil er weg. Hij heeft feitelijk maar één eis aan Kim: stop met je kernwapens en raketten. Omdat politici van verhullend taalgebruik houden, spreken ze over denuclearisering. Maar in de ogen van Kim is dat net even wat anders, namelijk: alle kernwapens en raketten weg uit de hele regio, dus ook de Amerikaanse uit Zuid-Korea. Dat gaat niet gebeuren. Wat wel kan is dat Kim belooft zijn wapenprogramma niet uit te breiden en te stoppen met testvluchten, maar dan moet Amerika twee dingen doen: stoppen met militaire oefeningen met Zuid-Korea en aanmerkelijke verlichting van de sancties. Gaat allemaal niet gebeuren. Wat dan wel? Het stoppen met de kernproeven dat kan Kim gemakkelijk beloven, want zijn wapenprogramma is zo goed als af. En misschien ietsje minder Amerikaanse sancties. En dan dat symbolische vredesverdrag. Trump gaat het gradioze en historische resultaten noemen let maar op. Maar hij loopt rondjes aan het touwtje van de échte winnaar: Kim Jong-un. Nota bene in Hanoi. See omnystudio.com/listener for privacy information.

Blik op Europa De voorzitter van het Europees Parlement, Antonio Tajani zit in de problemen door reeks omstreden beslissingen en uitspraken. Wat betekent dat voor zijn positie? Daarover Europaverslaggever Jesse Pinster.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Bij een natuurramp of terroristische aanval of oorlog snap je met je boerenverstand het verband met het woord noodtoestand. Politie en leger mogen zonder uitleg mensen arresteren, media kunnen niet meer alles publiceren, groepsbijeenkomsten worden verboden. Bij ons staat het in artikel 103 van de Grondwet. De regering kan, buiten de Tweede Kamer om, via een Koninklijk Besluit, de noodtoestand afkondigen. Maar als je gaat zoeken naar wat nu precies de grondslagen zijn, is het allemaal wat vager. Wie maakt uit dat er acuut gevaar is? Strikt genomen Mark Rutte. Toch zit er in artikel 103 een mooie garantie tegen willekeur, want na het uitroepen van de noodtoestand, beslist de Tweede Kamer hoe lang die duurt. Dus als het kabinet bijvoorbeeld zou zeggen: we roepen de noodtoestand uit vanwege het migrantenprobleem, of omdat de Noordzee te veel opwarmt, of om het aantal ongevallen op de A12, en de Kamer vindt dat onzin, kan die het Koninklijk Besluit binnen een dag de nek omdraaien. En zo is het in de meeste westerse landen geregeld. In Amerika werkt het in principe niet anders. De president kan de noodtoestand uitroepen, en het Congres kan een motie aannemen die de president opdraagt daar een eind aan te maken. Alleen kan de president dan zijn veto uitspreken, en om dat ongedaan te maken, moeten beide huizen daar met twee derde toe beslissen. En die twee derde is er niet. Dus Trump wint. Tenzij, zoals nu, een aantal staten naar de rechter stapt om de grondwettelijkheid te toetsen. Allerhande deskundigen noemen Trumps argument dat de immigratie vanuit Mexico een kwestie is van nationale veiligheid constitutionele apekool. Maar je kunt je voorstellen dat het Hooggerechtshof, dat er uiteindelijk over zou vonnissen, zegt: sorry, dat kunnen we niet beoordelen. Dan hadden de criteria voor gevaar beter in de wet moeten staan. Trump wint opnieuw. Nu gaat het Trump alleen om geld voor zijn muur. Dat in Baltimore, Boston of Buffalo plotseling burgers uit hun huis worden gesleurd en in het cachot gedumpt, of dat de New York Times een verschijningsverbod krijgt het is allemaal niet waarschijnlijk. Maar het is een zorgelijke stap naar onttakeling van de democratie. Make America great again? Het blijft een lefgozer, die Trump. See omnystudio.com/listener for privacy information.

En Amsterdam hoopt het nieuwe Londen aan de Amstel te worden. Een droom of werkelijkheid? Daarover Martin Visser, Financieel journalist bij de Telegraaf. Niger Minister Sigrid Kaag van ontwikkelingssamenwerking is net terug uit Niger. Nederland gaat de komende jaren 100 miljoen euro investeren in het land. Niger geldt als een cruciaal vertrekpunt van migranten naar Europa. Wordt dat vraagstuk met 100 miljoen euro opgelost? Blik op Europa Minister Blok van Buitenlandse Zaken heeft een hele originele manier gevonden om bedrijven te motiveren zich goed voor te bereiden op Brexit. Maar volgens Europaverslaggever Jesse Pinster weten bedrijven nog helemaal niet waar ze zich nou op moeten voorbereiden. See omnystudio.com/listener for privacy information.

De ecologische voetafdruk van de iPhone X is 79 kilo CO2. Apple zelf is daar best trots op, maar je moet dat als we de verkoopcijfers in China van 2017 als maatstaf nemen vermenigvuldigen met 228 miljoen. Dat is dus 18 miljard kilo CO2. In totaal verkocht Apple in 2017 728 miljoen iPhones dus een voetafdruk van 57,5 miljard kilo CO2. Dat is andere koek, meneer Cook. Nu kun je zeggen: flauw om Apple eruit te lichten, maar als je naar de totale technologiesector kijkt, is de mobiele telefoon de grootste vervuiler. En Apple wil graag de grootste zijn. De totale voetafdruk van alle pcs, laptops, monitors, tablets en mobieltjes is nu 3,5 procent van de totale CO2-uitstoot, maar ligt over twintig jaar op 14 procent dat is ruim de helft van s werelds totale transportsector - autos, vliegtuigen, schepen, treinen en scooters. Want achter al die appjes, YouTubes, zoekmachines en e-mails zitten gigantische datacentra van Google, Facebook, Amazon, Microsoft, IOS en Android en die datacentra zijn ecologische vulkanen. In Nova Zembla wonen drieduizend mensen, die doodsangsten uitstaan door een invasie van uitgehongerde ijsberen, die op dat verre Siberische eiland op voedsel jagen, ook op mensenvlees. De oplossing van de opwarming vereist meer fantasie dan een gammel Haags klimaatakkoord. Maar let eens op hoe ook de meest uitgesproken Kamerleden en activisten aan hun smartphone gekleefd zitten. Wat doen we eraan? Misschien beginnen met ons niet gek te laten maken door de hedendaagse variant van de stofzuigerverkoper, de marketeers van de telefoonindustrie, die ons wijs maken dat je met een toestel dat meer dan twee jaar oud is in de Middeleeuwen leeft. Nu is het bepaald niet zo dat de Chinezen zich op grond van deze overwegingen van de iPhone afwenden. Die kopen massaal Huwaei-toestellen. Goedkoper en minstens net zo goed. En natuurlijk met minstens dezelfde voetafdruk als de iPhone.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Blik op Europa Er is een speciaal plekje in de hel voor Brexiteers zonder plan. Door alle aandacht voor de ene uitspraak van Donald Tusk, mist bijna iedereen de hint voor een oplossing voor de Brexit-impasse. Behalve onze Europaverslaggever Jesse Pinster. See omnystudio.com/listener for privacy information.

Tienduizenden Afghanen kwamen om, en bijna 15.000 Amerikanen. De oorlog heeft de Amerikaanse belastingbetaler ruim een biljoen dollar gekost momenteel 45 miljard per jaar. Winnen is simpelweg onmogelijk, en niet winnen betekent dat je hebt verloren. En dus kiezen de Amerikanen nu openlijk voor de enige oplossing: rechtstreekse onderhandelingen met de Taliban, en een plan om binnen anderhalf jaar te vertrekken. Precies zoals ze, na 12 jaar, in Vietnam een deal sloten met de vijand en de aftocht bliezen. Dat de Taliban minstens de helft van het land in handen hebben, is een feit. Dat de Afghaanse krijgsmacht - met hulp, training en geld van de VS en andere landen - daar niets aan kan veranderen, is ook een feit. Het argument van westerse regeringen om in Afghanistan te blijven was steeds: nog een beetje hulp, nog een beetje training, en de Afghaanse krijgsmacht kan het land onder controle krijgen. Dat is een illusie gebleken, evenals hardnekkige fabels over democratisering van het land. Of dat andere sprookje, over meisjes die nu naar school kunnen. Ja, een handjevol, in een paar steden, misschien, maar meisjes en vrouwen zijn en blijven gebruiksartikelen en handelswaar. En het onderwerp waarover iedereen zwijgt: Afghanistan is nog steeds én straatarm én s wereld grootste opiumproducent. Een ander argument was het gevaar van terrorisme, dat ons vanuit of via Afghanistan bedreigde. Of dat gevaar er nog steeds is, valt moeilijk te bewijzen, en voor de Amerikanen is het in elk geval kennelijk vervallen. En wij? Jawel, tot 2021 levert Nederland 160 soldaten. Kosten: 21 miljoen euro per jaar ruim 57.000 euro per dag, ofwel 2.400 euro per uur. Dat doen we, onder meer, uit solidariteit met de bondgenoten. Ik zou zeggen: als de grootste bondgenoot en gangmaker Amerika pontificaal vertrekt, kan het kleine Nederland dat ook. Dat mag best stilletjes, want het verschil zal nauwelijks opvallen. See omnystudio.com/listener for privacy information.

In De Wereld een langer gesprek met Voorhoeve over zijn aanbevelingen. En in Venezuela probeert Nicolas Maduro vast te houden aan de macht, terwijl Amerika er alles aan doet om oppositieleider Juan Guaido in het zadel te helpen. Barbara Hogenboom, directeur van het Centrum voor Studie en Documentatie Latijns Amerika aan de UvA over de chaos in Venezuela. Donald Show Het is in Amerika weer tijd voor de Super Bowl en Trump's favoriete team de New England Patriots zitten in de finale. Jan Postma over hoe de Super Bowl dit jaar een extra politieke lading krijgt. Blik op Europa Italië maakt Frankrijk uit voor rotte vis. Met alles wat de Fransen doen is iets mis, van Champagne tot en met de gele hesjes. Europaverslaggever Jesse Pinster over waar die plotselinge woede tegen Frankrijk vandaan komt.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Donald Show Trump is boos op zijn advocaat Rudy Giuliani. In een aantal moeizaam verlopen mediaoptredens heeft Giuliani twijfel gezaaid over wanneer Trump nou écht ophield met de plannen voor zijn Trump tower in Moskou. Onze correspondent Jan Postma vanuit Washington over de gevolgen. Blik op Europa De mogelijke opvolger van Jean-Claude Juncker, Manfred Weber is op bezoek in Rotterdam. Europaverslaggever Jesse Pinster sprak sprak hem over zijn plannen voor Europa. See omnystudio.com/listener for privacy information.