De Universiteit van Nederland Podcast

Stel dat we écht voor eeuwig zouden doorleven. Als al die dingen die we doen om het einde uit te stellen écht zouden werken: zou het leven zelf dan nog wel leuk zijn? Blijft iets leuk als je het altijd weer opnieuw kunt doen? Psychiater Damiaan Denys (Universiteit van Amsterdam) vindt van niet. Want zonder eindigheid verliest alles z’n waarde, vertelt hij in deze vierde podcast van onze jublieumshow in Theater Carré. Je kunt maar beter blij zijn dat Groundhog Day een film is, en niet écht.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Hoe vaak check jij hoe laat het is? Misschien wel vaker dan je lief is. Want zouden we niet veel beter af zijn als we alles in ons eigen tempo zouden doen? Susanna Bloem (Universiteit Utrecht) vertelt je in deze podcast - live opgenomen tijdens ons tienjarige jubileum in Carré! - hoe zwaar sommige mensen het hebben met die kunstmatige ‘kloktijd’ die ons leven beheerst. En hoe je met muziek daar misschien wel uit kunt komen.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Om tweehonderdste van een seconde miste de Nederlandse estafetteploeg op de 4x400 meter het wereldrecord tijdens de Olympische Spelen van Parijs. In deze aflevering onderzoeken we met biomechanisch ingenieur Eline van de Kruk van de TU Delft wat we nog kunnen verbeteren aan de techniek van de hardlopers om volgende keer bovenop het goud dat ze wonnen ook de tijd te verslaan en een nieuw wereldrecord te vestigen. Deze aflevering is opgenomen in Carré Amsterdam tijdens de tiende verjaardag van de Universiteit van Nederland.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Je zit om 7 uur aan tafel bij vrienden. Het is gezellig, er wordt gelachen, en voordat je het weet is het 1 uur 's nachts. Die uren zijn voorbij gevlogen! Maar waarom lijkt de tijd op een saaie werkdag soms juist eindeloos te duren? In deze eerste aflevering van onze podcastserie over tijd duiken we in onze interne klok. Psycholoog Hedderik van Rijn van de Rijksuniversiteit Groningen legt uit waarom onze beleving van tijd zo flexibel is. Ontdek hoe onze hersenen met tijd spelen en hoe je die tijd - in je beleving dan - langzamer kan laten gaan. Deze aflevering is vorig jaar opgenomen in Carré tijdens het 10-jarig jubileum van de Universiteit van Nederland en onderdeel van een serie van vijf afleveringen over tijd.See omnystudio.com/listener for privacy information.

1 op de 10 vrouwen heeft PCOS, en waarschijnlijk ligt dat cijfer nog wel wat hoger. Daarmee is dit het meest voorkomende hormoonprobleem bij vrouwen. Hoe kan het dan toch dat bijna niemand hiervan op de hoogte is? Geranne Jiskoot, psycholoog en PCOS-onderzoeker van het Erasmus MC, maakt zich hard voor meer bewustzijn. In deze aflevering legt ze uit waarom PCOS zo vaak onopgemerkt blijft en welke impact het heeft: van onregelmatige menstruaties en overgewicht tot mentale struggles. Tijd om dit belangrijke onderwerp onder de aandacht te brengen!Op zoek naar betrouwbare informatie over PCOS. Check de pagina van het Erasmus MC ► https://www.erasmusmc.nl/nl-nl/patientenzorg/aandoeningen/polycysteus-ovarium-syndroomMeedoen aan onderzoek? Dat kan. ► Heb jij een officiële PCOS diagnose en heb je last van mentale klachten zoals somberheid en stemmingswisselingen, dan kan je deelnemen aan een speciaal online programma. Met deze studie wil Geranne onderzoeken of 5 sessies cognitieve gedragstherapie helpen voor vrouwen met PCOS. Wil je meer informatie over deelname aan de How2Deal studie? Stuur dan een mailtje naar [email protected] omnystudio.com/listener for privacy information.

Kritiek krijgen is vaak lastig. Maar wanneer het verpakt is als grap, lijkt er opeens veel meer ruimte te zijn om harde waarheden te verkondigen, mensen te bekritiseren, of zelfs volledig af te branden. Hoe kan dat? In deze aflevering duiken we in de wereld van humor en satire met communicatiewetenschapper Britta Brugman van de Universiteit van Amsterdam. Ze doet onderzoek naar satire, een humoristische kunstvorm waarmee vaak kritiek wordt geleverd op de samenleving, machthebbers en andere gevoelige onderwerpen. Klopt het dat je verder kan gaan als satiricus dan als criticus? En is er een grens aan de grap?See omnystudio.com/listener for privacy information.

Met kleding drukken we uit wie we zijn en hoe we ons voelen. Maar hoe bepalen we wat we dragen? En wat zegt dit over onze identiteit? Met filosoof Tom Giesbers (Open Universiteit) kijken we door de ogen van verlichtingsfilosoof Immanuel Kant naar onze kledingkast waar volgens hem verschillende versies van onszelf hangen.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Sardinië, Okinawa, Ikaria, Loma Linda en Nicoya: deze ‘blue zones’ zijn plekken waar mensen veel vaker 100 jaar of ouder worden, en dat in goede gezondheid. Wat maakt deze gebieden zo bijzonder? In deze serie maak je kennis met wetenschappers die op zoek zijn naar de formule voor een gezond leven. In de laatste aflevering vertelt Masi Mohammadi (Eindhoven University of Technology) hoe onze huizen en wijken onze gezondheid bepalen—en hoe ze die inzichten gebruikt om slimme woningen te ontwerpen waar ouderen gezond en gelukkig de 100 halen.Deze serie is gemaakt door de Universiteit van Nederland met ondersteuning van het Institute for Preventive Health, een alliantie tussen Eindhoven University of Technology, Wageningen University & Research, Universiteit Utrecht en Universitair Medisch Centrum UtrechtSee omnystudio.com/listener for privacy information.

1 op de 7 jongeren wordt 100 jaar of ouder. Hoe kan de wetenschap hen helpen zo fit mogelijk oud te worden? In deze serie maak je kennis met onderzoekers die op zoek zijn naar de formule voor een gezond leven. Kirsten Verkooijen (Wageningen University & Research) richt zich op jongeren die die steun het hardst nodig hebben. Met slimme technologieën helpt ze hen gezondere keuzes te maken en een stevige basis te leggen voor een lang en vitaal leven.Deze serie is gemaakt door de Universiteit van Nederland met ondersteuning van het Institute for Preventive Health, een alliantie tussen Eindhoven University of Technology, Wageningen University & Research, Universiteit Utrecht en Universitair Medisch Centrum UtrechtSee omnystudio.com/listener for privacy information.

In Nederland heeft 60% van de mensen een chronische aandoening, en 1 op de 2 Nederlanders krijgt ooit in zijn of haar leven te maken met kanker. Kan de wetenschap ons helpen dat aantal te verminderen? In deze serie maak je kennis met wetenschappers die op zoek zijn naar de formule voor een gezond leven. In deze aflevering vertelt Ellen Kampman (Wageningen University & Research) hoe voeding invloed heeft op je gezondheid, vooral bij kanker. De juiste voeding kan niet alleen de kans op kanker verminderen, maar het kan je ook ondersteunen als je al ziek bent.Deze serie is gemaakt door de Universiteit van Nederland met ondersteuning van het Institute for Preventive Health, een alliantie tussen Eindhoven University of Technology, Wageningen University & Research, Universiteit Utrecht en Universitair Medisch Centrum UtrechtSee omnystudio.com/listener for privacy information.

In 2040 zijn er vier keer zoveel 100-jarigen in Nederland dan nu. Hoe blijven we fit en zelfstandig? In deze serie maak je kennis met wetenschappers die op zoek zijn naar de formule voor een gezond leven. In deze eerste aflevering Roel Vermeulen (Universiteit Utrecht): Hij onderzoekt hoe de wetenschap ons kan helpen gezonde keuzes te maken en ontwikkelt digitale steden die voorspellen of dat echt werkt.Deze serie is gemaakt door de Universiteit van Nederland met ondersteuning van het Institute for Preventive Health, een alliantie tussen Eindhoven University of Technology, Wageningen University & Research, Universiteit Utrecht en Universitair Medisch Centrum UtrechtSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Volgens ruimtebioloog Angelo Vermeulen van de TU Delft, zal de mensheid ooit emigreren naar de kosmos. Maar hoe planten we ons daar voort? Je hoort het in deze podcastaflevering.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Het is bijna kerst en dat betekent: volop kerstreclames op tv. Schattige hondjes, volle tafels, cadeaus - we weten dat reclames ons proberen te verleiden en toch trappen we er massaal in. Communicatiewetenschapper Ivar Vermeulen (Vrije Universiteit Amsterdam) onthult welke trucs worden ingezet om jou toch wéér een product te verkopenSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Ons water in slootjes en meertjes is hartstikke voedzaam. Goed nieuws, zou je denken. Maar nee: slécht nieuws. Want juist doordat ons oppervlaktewater hartstikke rijk is aan voedingsstoffen gaat het hartstikke mis met ons ecosysteem. Dat raakt namelijk helemaal uit balans. Het goede nieuws is: we kunnen er wat aan doen. En dat deden we op Lowlands. Daar ging waterwetenschapper Rosan van Halsema van de Universiteit Twente, samen met collega’s van het Nederlandse Instituut voor Ecologie én samen met Lowlandsgangers zélf ons water gezonder maken. Het water van Lake Lowlands dan, het sfeervolle meertje midden op het festivalterrein.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Zweet, pus, oorsmeer, speeksel. Bah! Ons lichaam produceert een scala aan lichaamssappen. Hoewel de meeste mensen tegenwoordig walgen van deze sappen, is dat niet altijd zo geweest. Deze sappen hebben namelijk allerlei nuttige toepassingen. Wist je dat urine vroeger werd gebruikt om wol te wassen? Of dat oorsmeer een antibacteriële werking heeft? Volgens medisch historicus Ruben Verwaal van het Erasmus MC is het daarom tijd voor eerherstel. Met een bakje oorsmeer en een potje urine op zak, daagt hij je deze aflevering uit om het beeld van jouw eigen lichaamssappen te herzien.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Een draak met het hoofd van je schoonmoeder - dat klinkt gek, maar in je dromen zou je zo'n draak prima tegen kunnen komen. Wie weet vlieg je dan wel gewoon weg, of heb je superkrachten. Best raar eigenlijk, dat we in onze dromen kunnen doen wat we maar willen. Slaaponderzoeker Christa van der Heijden (Universiteit van Amsterdam) legt uit wat er in onze hersenen gebeurt als we slapen.Wil je meer horen over slaap? Klik hier en luister alles dat we in 10 jaar over dit onderwerp maakten.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Het gaat hier dus niet om plantaardige kaasjes, maar om kaas die lijkt op koeienkaas, smelt als koeienkaas, smaakt als koeienkaas, zonder dat er ook maar één koe of ander dier aan te pas komt. Onderzoekers van de Wageningen Universiteit zijn erin geslaagd zo'n kaasje te maken. De eiwitten van de kaas zijn gemaakt door gisten. Je kan deze mozarella op dit moment nog nergens op de wereld kopen, maar grote kans dat je hem in de toekomst wel gaat eten. Levensmiddelentechnoloog Etske Bijl (Wageningen Universiteit) laat ons zien hoe ze zo'n kaas maakt. See omnystudio.com/listener for privacy information.

Op de Europese ranglijst van overspannenheid staat wij, nuchtere Hollanders, op de 5de plek. Meer dan een miljoen Nederlanders loopt jaarlijks het risico op een burn-out en twee op de drie doktersbezoeken gaan over: stress.En we weten inmiddels veel over stress, maar wat precies de oorzaak is dat zoveel mensen last hebben van ziekmakende langdurige of chronische stress, daar hebben we nog altijd geen goede verklaring voor.Het lijkt er sterk op, dat we tot nu toe een heel belangrijk deel van de stresspuzzel over het hoofd hebben gezien. In deze aflevering vertelt universitair hoofddocent Bart Verkuil van de Universiteit Leiden over onderzoek naar een nieuwe theorie die je idee over stress op z’n kop zet.See omnystudio.com/listener for privacy information.

De aarde warmt op en dus moet de uitstoot van CO2 omlaag. Dat gaat alleen niet zo snel en in de tussentijd zitten we wel met teveel CO2 in de lucht. Wat nou als je dat in de grond kan stoppen, onder de Noordzee? Geoloog Anne Pluymakers (TU Delft) legt uit hoe je dat veilig kan doen - zonder aardbevingen of lekkages.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Roken, superslecht? Ja natuurlijk! Maar een vape of e-sigaret roken is geen haar beter. Sterker nog, vapes zijn niks anders dan de zoveelste truc van de tabaksindustrie om ons nicotineverslaafd te maken en te houden. Longarts Sophie Cohen van de Universiteit Utrecht en longpatholoog Danielle Cohen van de Universiteit Leiden leggen je in deze podcast haarfijn uit waarom je er niet -nee echt niet- mee moet beginnen.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Armoede is een groeiend probleem in Nederland. En wetenschappers die armoede onderzoeken snappen vaak niet wat er speelt bij hun eigen doelgroep. Latifa Abidi van Maastricht University is daarom een initiatief gestart waarbij onderzoekers samenwerken met mensen die dagelijks geldzorgen ervaren. Het doel: betere grip en aanpak van armoede in ons land.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Je neemt een placebo - een soort fopmedicijn - en tóch voel je je beter. Het is geen verzinsel, maar een gevolg van dat onze hersenen altijd dingen leren. Zo zijn er zelfs (atrose)patiënten die na een nep-knie-operatie net zo goed herstelden als mensen die een echte operatie hebben gehad. Hoe dat kan legt gezondheidspsycholoog Andrea Evers (Universiteit Leiden) uit in deze aflevering.645: Hoe weet een medicijn waar het heen moet https://open.spotify.com/episode/6Mbq9jbl1QfpF84DabUCY2?si=ed1f627ded914d42See omnystudio.com/listener for privacy information.

Als al het ijs van Antarctica smelt, stijgt de zeespiegel 57 meter. Dat zou Nederland bijna volledig onder water zetten. Gelukkig verwachten we niet dat de hele Zuidpool verdwijnt, maar... de Zuidpool is wel degelijk aan het smelten. Lange tijd dachten wetenschappers dat dit onmogelijk was: de Zuidpool leek onaantastbaar. Dat blijkt toch anders. Sophie de Roda Husman van de TU Delft onderzoek hoe het écht zit en legt uit dat één afbrekende ijsplaats een reeks aan gebeurtenissen in gang zet die het smeltproces alsmaar versnellen.Disclaimer: aan het eind van deze video wordt vermeld dat de aarde met 1,4 graden Celsius is opgewarmd ten opzichte van pre-industriële niveaus. Dit is echter geen gemiddelde, maar een piek gemeten in het warme jaar 2023. Volgens het laatste rapport van het IPCC is de gemiddelde wereldwijde temperatuurstijging tussen 2011-2020 in werkelijkheid ongeveer 1,1 graden Celsius. Sindsdien zien we echter wel een stijgende lijn in de opwarming van de aarde, waardoor 2024 rond de 1.4-1.5 graden warmer zou kunnen worden dan pre-industriële levels. Bedankt voor jullie begrip, en we blijven ons best doen om nauwkeurige informatie te delen!Wil je meer informatie over het onderzoek naar de Zuidpool?► IPCC Het zesde klimaatrapport (AR6): https://www.ipcc.ch/report/ar6/syr/IPCC rapport. Het Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC) is opgericht door de Verenigde Naties. Hun doel is de beschikbare kennis op het gebied van klimaat, klimaatverandering en de gevolgen in kaart te brengen.Om de vijf à zes jaar brengen ze een klimaatrapport (Assessment) met de laatste stand van zaken uit in vier delen. Het zesde klimaatrapport (AR6) kwam uit in 2023, en bevat een uitgebreide beschrijving van het hele klimaatsysteem, waarin er ook veel aandacht is voor de Zuidpool.► Special report on the ocean and cryosphere in a changing climate (SROCC): https://www.ipcc.ch/srocc/In 2019 bracht de IPCC een speciaal rapport uit over de oceaan en cryosfeer (een verzamelnaam voor alle gebieden op aarde waarin water voorkomt in de vorm van sneeuw, ijs of permafrost). Hoofdstuk drie van het rapport is volledig gewijd aan de Noord- en Zuidpool.► European state of the climate. Report 2023: https://climate.copernicus.eu/esotc/2023Het European State of the Climate Report 2023 geeft een overzicht van het klimaat en weer in dat jaar. 2023 werd gekenmerkt door extreem weer in Europa, en het rapport biedt een overzicht van de belangrijkste gebeurtenissen en hun oorzaken. Twee punten uit het rapport over de opwarming van de aarde:- 2023 gaat de boeken in als het warmste jaar sinds het begin van wereldwijde metingen in 1850;- Het was 0.60°C warmer dan het gemiddelde van 1991-2020 en 1.48°C warmer dan 1850-1900 ('pre-industriële niveaus').► Een paar interessante publicaties over de Zuidpool:Overzicht van hoe en waar het landijs op Antarctica veranderde de afgelopen 25 jaar: https://www.nature.com/articles/s41586-018-0179-y.► En hoe de ijsplaten van Antarctica veranderde de afgelopen 25 jaar: https://www.science.org/doi/full/10.1126/sciadv.adi0186► Hoe ijsplaten dunner worden door het warmere oceaanwater: https://www.nature.com/articles/nature10968► En hoe smeltwater aan het oppervlakte ijsplaten instabiel kan maken: https://www.nature.com/articles/s41586-020-2627-8.► Waarom de Larsen B ijsplaat in 2002 afbrak (https://agupubs.onlinelibrary.wiley.com/doi/full/10.1002/2013GL057694)► ... en hoe dat het achterliggende landijs versnelde (https://agupubs.onlinelibrary.wiley.com/doi/full/10.1029/2004GL020697)See omnystudio.com/listener for privacy information.

Neanderthalers waren harig, barbaars en onderontwikkeld. Dat is ongeveer hoe wij over ze denken. En ‘wij’ dat zijn dan de ‘homo sapiens’, de wijze denkende mens, wél slim genoeg om te overleven. Archeoloog Gerrit Dusseldorp van Universiteit Leiden legt in deze aflevering de twee neefjes naast elkaar: de homo sapiens versus neanderthaler. En spoiler: zo verschillend zijn we niet.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Het Noorderlicht is de laatste tijd vaker te zien in Nederland, en dat blijft zo in 2024 en 2025. Dit spectaculaire natuurverschijnsel komt door een zonnecyclus die elke 11 jaar een piek bereikt. Maar wist je dat de veroorzaker van dit prachtige fenomeen ook gevaarlijk kan zijn?Aardwetenschapper Lennart de Graaf (Universiteit Utrecht) legt in deze aflevering uit hoe zonnestormen, die het Noorderlicht veroorzaken, veel meer invloed hebben dan je denkt. In 1967 was de Derde Wereldoorlog er bijna door uitgebroken, miljoenen mensen zaten weken zonder stroom, en recent kwamen satellieten van Elon Musk in de problemen. Kan zo’n zonnestorm ook Nederland platleggen? Je hoort het in deze aflevering.Tips voor Noorderlichtjagers: 1. Zoek een plek waar je vrij uitzicht hebt richting het noorden 2. Hoe dichterbij middernacht hoe groter de kans is dat je het noorderlicht kan zien 3. Zoek een plek waar weinig lichtvervuiling is; dus het liefst geen straatverlichting of ander licht 4. Het moet onbewolkt zijn 5. Via een camera kan je het Noorderlicht vaak makkelijker zien dan met het blote oog, dus pak je telefoon erbijSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Stel je voor: een muis die recht op de klauwen van een kat afrent of een rups die ineens omhoog klimt in een boom om daar te sterven…Het klinkt bizar, maar bij deze dieren is de controle volledig overgenomen door een virus of parasiet. Wetenschapper Vera Ros van de Wageningen Universiteit onderzoekt deze zombie-beesten en hun indringers. Want ook al lijkt het op science fiction, zoals in The Last of Us- het is het echt! Gelukkig gebeurt dit niet bij mensen... toch?604: Waarom kom je nooit van een koortslip af? https://open.spotify.com/episode/4E6cYsD3DGGyvIw68ghlon?si=f5daa43ba8a04997See omnystudio.com/listener for privacy information.

Waar denk jij aan als je aan een ster denkt? Een lichtbol waarschijnlijk, maar weet je ook waar die van gemaakt is? Sterrenkundige Marijke Haverkorn (Radboud Universiteit Nijmegen) laat aan de hand van een suikerspin zien hoe een ster ontstaat. Leuker nog: ze legt uit hoe je voorspelt waar een ster gaat ontstaan.Universiteit van Nederland komt naar Carré! Op 28 oktober vieren we onze 10 verjaardag met een speciale voorstelling: Wat als de tijd stopt? Tickets: https://carre.nl/voorstelling/universiteit-van-nederland See omnystudio.com/listener for privacy information.

Nederland liep in de jaren negentig voorop om natuurbeleid op Europees niveau in te richten. Want een trekvogel ziet helemaal geen grenzen. Sindsdien dragen de best beschermde natuurgebieden het stempel 'Natura 2000'. Maar dat stempel blijkt in Nederland vaak een loze huls. De afgelopen twintig jaar hebben we succesvol geprobeerd de kantjes er vanaf te lopen. Door bijvoorbeeld landbouwgrond ook natuurgebied te noemen. Raoul Beunen, milieuwetenschapper aan de Open Universiteit, weet wie daar de dupe van is: de natuur natuurlijk!606: Waarom ons stikstof-probleem ooit juist een oplossing was. https://open.spotify.com/episode/5LMnzCOBhDImAsEsESX48Y?si=c787f35d1c084a9eSee omnystudio.com/listener for privacy information.

In Rare Jongens bekijken historicus Olivier Hekster (Radboud Universiteit) en Merijn Doggen onze tijd door de bril van de Romeinen. In deze aflevering reizen we naar Amerika waar binnenkort verkiezingen zijn. In hoeverre lijken die op de verkiezingen die de Romeinen hielden? Welke campagnestrategie hadden ze? Kon je een kandidaat ook 'endorsen'? En...huh... hebben de Romeinen hun capitol ook ooit bestormd? Allemaal vragen waar je antwoord op krijgt deze aflevering.Meer Rare Jongens vind je op Spotify, Apple Podcasts of in je favoriete podcast-app.Helpdesk Rome: Heb je een persoonlijk probleem? Misschien heeft Olivier een Romeinse oplossing voor je. Laat je probleem achter in de comments of via deze link: https://forms.gle/rFdegka25rzwHczR9See omnystudio.com/listener for privacy information.

Heb jij weleens moeite met het aanleren van nieuwe dingen? Taalwetenschappers Monique Flecken en Rosa Zaaijer (Universiteit van Amsterdam) kunnen je daar misschien bij helpen! Zij onderzoeken hoe taal, en zelfs willekeurige woorden, je kunnen helpen om sneller en beter te leren. Op Lowlands deden ze dit met een uniek experiment... linedancen! Kunnen woorden als 'gol' en 'zam' ervoor zorgen dat je de dansmoves beter onthoudt? Ze zoeken het uit in deze gloednieuwe aflevering. Dus trek je cowboylaarzen aan en ontdek of dit taalexperiment dé lifehack is om nieuwe skills onder de knie te krijgen. Yeehaw!See omnystudio.com/listener for privacy information.

Eiwitshakes, pre-workout drankjes en eiwitsupplementen. In de sportschool kan het niet gek genoeg als het gaat om extraatjes om beter te sporten. Maar hebben die shakes en supplementen wel nut? Of is het eigenlijk grote onzin? Mirwais Mehrab, sportarts i.o. aan de Universiteit Utrecht, legt het uit. (spoiler: atleten kunnen er baat bij hebben, maar voor de casual sporter is het allemaal overbodig).557: De perfecte work-out volgens de wetenschap (in 10 minuten): https://open.spotify.com/episode/19wKbvIH39ZS1BdV8KRoJj?si=9b7d0f21a9104985See omnystudio.com/listener for privacy information.

Een goede baan, een groot huis of de beste cijfers - we willen allemaal succesvol zijn. Maar kun je succes echt afdwingen door hard te werken of speelt geluk een grotere rol? Socioloog Thijs Bol (UvA) onderzoekt hoe wij naar succes kijken en welke gevolgen prestatiedruk heeft. Dit doet hij met proefpersonen op een plek waar je het misschien niet zo snel zou verwachten: op Lowlands!00:00 Kun je succes afdwingen?00:50 Waarom experimenteren op Lowlands? 01:26 Prestatiedruk bij jongeren02:01 Gevolgen prestatiedruk02:29 Prestatiedruk experimenten 04:07 Ervaart iedereen prestatiedruk hetzelfde?05:20 Hebben succesvolle mensen meer geluk?06:48 De twee soorten geluk09:56 Hoe kijken we naar succes en falen?See omnystudio.com/listener for privacy information.

Is het je ook wel eens opgevallen dat in de meeste porno filmpjes steeds weer dezelfde personages opduiken? Het stoute schoolmeisje, of bijvoorbeeld de 'BBC' oftewel 'the big black cock'? Dat is niet zomaar, vertelt cultureel socioloog Samira van Bohemen (Erasmus Universiteit) in deze podcast. Zulke stereotypes zitten namelijk ontzettend diep verankerd in onze cultuur. En het gekke is: dat is soms best prettig.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Universiteit van Nederland komt naar Carré! Op 28 oktober vieren we onze 10 verjaardag met een speciale voorstelling: Wat als de tijd stopt? Tickets: https://carre.nl/voorstelling/universiteit-van-nederland Iedere cel in je lichaam heeft een functie: van een niercel tot een hersencel, en natuurlijk de zaad- en eicellen. En eenmaal een niercel, of eicel, dan wordt het geen andere cel meer. Tot nu, want in het lab kunnen wetenschappers van een huidcel, een andere cel maken. Zoals bijvoorbeeld een zaadcel. Hoe dat werkt vertelt voortplantingsbioloog Callista Mulder (Amstedam UMC).Het onderzoek van Callista wordt uitgevoerd in samenwerkingsverband HipGametes met onderzoekers van het Leids Universitair Medisch Centrum, Erasmus MC, Amsterdam UMC, Maastricht University en het Rathenau Instituut. Meer weten over dit samenwerkingsverband? Kijk dan op https://embryomodels.com/what-we-do/hipgametes/ en/of https://www.rathenau.nl/nl/gezondheid/zaadjes-voor-een-maatschappelijk-debat.Wil je ons iets laten weten of vragen? Dat kan via dit formulier: https://forms.gle/5YTUR72pTwzXRAFk6See omnystudio.com/listener for privacy information.

Als je om je heen kijkt in de wereld zie je oorlog, aanslagen en genocide. Het is van nu en van alle tijden. Maar hoe afschuwelijk een conflict ook is, hoe massaal mensenrechten over en weer geschonden worden, uiteindelijk stopt een oorlog en moet je als voormalige vijanden samen verder. Hoe ‘verzoen’ je je met je vijand? En is verzoening altijd mogelijk na oorlog of conflict? Lorena de Vita legt het je uit in deze aflevering. Zij is historicus op het gebied van internationale betrekkingen aan de Universiteit Utrecht en zij won een Heineken Young Scientists Award met haar onderzoek naar verzoeningen in het verleden. See omnystudio.com/listener for privacy information.

Universiteit van Nederland komt naar Carré! Op 28 oktober vieren we onze 10 verjaardag met een speciale voorstelling: Wat als de tijd stopt? Tickets: https://carre.nl/voorstelling/universiteit-van-nederland Boomers, zoomers, millennials en xennials. We vinden het heerlijk om elkaar in te delen in generaties. Maar zegt de generatie waartoe je behoort echt iets over je identiteit? En bestaan deze labeltjes volgens de wetenschap eigenlijk wel? We vragen het gen-x’er Bram Peper. Socioloog aan Tilburg University.Tijdcodes00:00 Welke generaties zijn er?00:45 Wat verbindt een generatie? 02:23 Bestaan generaties echt?03:22 Het verschil tussen Gen-Z en andere generaties06:02 Waarom plakken we labels op generaties? See omnystudio.com/listener for privacy information.

Per jaar krijgen 14.000 mensen in Nederland de diagnose longkanker en 11.000 mensen overlijden eraan per jaar. Een onderzoek van slechts een paar minuten kan ervoor zorgen dat veel minder mensen aan die ziekte sterven. Top! Allemaal door de scan zou je zeggen, maar zo werkt het niet. Door onderzoek van Heineken Young Scientists Award-winnaar Kevin Ten Haaf (Erasmus MC) weten we nu wie we wel en wie we niet moeten checken op longkanker, zodat mensen niet onnodig door de medische molen hoeven.Universiteit van Nederland komt naar Carré! Op 28 oktober vieren we onze 10 verjaardag met een speciale voorstelling: Wat als de tijd stopt? Tickets: https://carre.nl/voorstelling/universiteit-van-nederlandSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Universiteit van Nederland komt naar Carré! Op 28 oktober vieren we onze 10 verjaardag met een speciale voorstelling: Wat als de tijd stopt? Tickets: https://carre.nl/voorstelling/universiteit-van-nederland Het aantal cosmetische ingrepen groeit razendsnel. In de laatste tien jaar gingen we van zo'n 14 miljoen naar 35 miljoen behandelingen, meer dan een verdubbeling. Sociaal wetenschapper Anne-Mette Hermans van de Tilburg University onderzoekt welke invloed deze toename heeft op jongeren. Zij groeien nu op met een redelijk 'genormaliseerd' beeld van cosmetische ingrepen. Zijn lipfillers en botox voor hen straks net zo normaal als een bezoek aan de kapper? See omnystudio.com/listener for privacy information.

5 november zijn de verkiezingen in de VS: wordt het Trump of toch Harris? De Amerikanen en de rest van de wereld wachten gespannen af. Toch is er één man die het NU al denkt te weten. Wetenschapper Allan Lichtman voorspelt de uitslag van de verkiezingen al jaren goed. Hij voorzag zelfs dat Trump zou winnen in 2016. Ook dit jaar heeft hij weer een voorspelling gedaan. De grote vraag is: krijgt hij gelijk? We vragen politicoloog André Krouwel (Vrije Universiteit Amsterdam) hoe aannemelijk zijn voorspelling is en hoe de rest van de wetenschappelijke wereld naar zijn voorspellende model kijkt.Universiteit van Nederland komt naar Carré! Op 28 oktober vieren we onze 10 verjaardag met een speciale voorstelling: Wat als de tijd stopt? Tickets: https://carre.nl/voorstelling/universiteit-van-nederland See omnystudio.com/listener for privacy information.

Casper van der Kooi (Rijksuniversiteit Groningen), winnaar van de Heineken Young Scientists Award, is gefascineerd door de kleurrijke wereld van bloemen. Elke bloem heeft weer een andere prachtige kleur. Casper onderzoekt hoe deze bloemen aan hun kleuren komen. En hoe ze daarmee de aandacht van bestuivers trekken. Welke kleuren hebben meer kans van slagen op het krijgen van nakomelingen?527: Hoe zorgen kleine bloemen ervoor dat de dijk niet breekt? https://open.spotify.com/episode/2GHX7kBfJV3YXX27Bpuoc9?si=c420fdeaf86e427bUniversiteit van Nederland komt naar Carré! Op 28 oktober vieren we onze 10 verjaardag met een speciale voorstelling: Wat als de tijd stopt? Tickets: https://carre.nl/voorstelling/universiteit-van-nederlandSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Vier procent van de mensen heeft het: afantasie. Ofwel: totaal geen verbeeldingskracht. Als afantasten hun ogen sluiten en zich iets voor de geest proberen te halen, zien zij niets. Psycholoog Laura Speed (Radboud Universiteit Nijmegen) raakte gefascineerd door deze groep mensen. Hoe is het om geen voorstelling te hebben bij herinneringen, of het gezicht van een vriend? En hoe leuk is het om zonder visuele beeldvorming een boek te lezen? Laura onderzocht het.00.00 Wat is afantasie?01:20 Wat zijn de kenmerken van afantasie?02:10 Wanneer is afantasie ontdekt?02:46 Hoe werkt afantasie?03:50 Heb jij afantasie? Doe de test!05:30 Kan een afantast het leuk vinden om een boek te lezen?07:58 Hoe ziet het dagelijks leven van een afantast eruit?See omnystudio.com/listener for privacy information.

In deze mini-serie van de Universiteit van Nederland gaan Sander Denneman (presentator) en Adriaan ter Braack (wetenschapsjournalist) op onderzoek uit in Nederland, Quantumland. Deze aflevering gaan ze langs bij de wiskundige Christian Schaffner (wiskundige, Universiteit van Amsterdam) hij laat hen zien dat een quantumcomputer bloed snel is, maar ook heel veel foute antwoorden geeft die je er dan weer moet uitfilteren. Klinkt ingewikkeld, maar Adriaan legt het duidelijk uit. Met dank aan Quantum Delta NLSee omnystudio.com/listener for privacy information.

In deze mini-serie van de Universiteit van Nederland gaan Sander Denneman (presentator) en Adriaan ter Braack (wetenschapsjournalist) op onderzoek uit in Nederland, Quantumland. Deze aflevering gaan ze langs bij de natuurkundige Servaas Kokkelmans (TU Eindhoven) hij heeft een werkende quantumcomputer en kan vertellen hoe hij precies werkt.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Quantum computers zouden ons leven drastisch kunnen gaan veranderen. Maar snap jij er iets van? In deze mini-serie van de Universiteit van Nederland gaan Sander Denneman (presentator) en Adriaan ter Braack (wetenschapsjournalist) op onderzoek uit in Nederland, Quantumland. Deze aflevering gaan ze langs bij de natuurkundige Carlo Beenakker (natuurkundige, Universiteit Leiden) hij laat hen een installatie zien waarmee je materialen super koud kan maken. Een Nederlandse uitvinding en het geheime recept van een quantumcomputer.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Als je gaat studeren, of gaat settelen, als je een huis koopt of als je een kind krijgt, ja dán is je jeugd echt voorbij. Toch? Maar die volwassenheid verschijnt niet ineens pats-boem uit het niets. Je gaat je niet ineens anders gedragen, en ontwikkelingspsycholoog Manon van Scheppingen (Tilburg University) weet dat het niet één ding is waardoor je ineens mentaal helemaal 'rijp' bent. Voor haar onderzoek kreeg Manon een prestigieuze Heineken Young Scientists Award, en in deze podcast ontrafelt ze een van de grote vragen van ons allemaal: wat is dat nou eigenlijk, volwassen zijn?See omnystudio.com/listener for privacy information.

Wat nou als ons universum niet het enige is. Wat nou als er heel veel universa zijn, die we niet kunnen zien: een multiversum. Misschien ken je het wel uit films als Dr. Strange, Spiderman of Everything everywhere all at once. Theoretisch natuurkundige Jan Pieter van der Schaar (Universiteit van Amsterdam) legt de natuurkunde achter dit bizarre idee uit. Want wie weet is het niet alleen maar fictie.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Als je de wereld beter begrijpt ga je die vanzelf mooier vinden. Hoe mooi is dat? Volgens kunsthistoricus en filosoof in de bouwkunde, Jacob Voorthuis (TU Eindhoven) werkt dat echt zo. Neem bijvoorbeeld al die betonnen brutalistische gebouwen die we in de jaren 50 tot 70 van de vorige eeuw hebben neergezet. Lelijk op het eerste gezicht, maar als je ze begrijpt ga je ze misschien net een beetje mooier vinden.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Universiteit van Nederland komt naar Carré! Op 28 oktober vieren we onze 10 verjaardag met een speciale voorstelling: Wat als de tijd stopt? Tickets: https://carre.nl/voorstelling/universiteit-van-nederland Iedereen krijgt ze wel eens voorgeschoteld: zwart geblakerde worstjes van de barbecue. Terwijl: ze zijn net zo slecht voor je als een pakje sigaretten roken! Daarentegen zijn er groenten die je wel gewoon krokant kan blakeren in de oven, bijvoorbeeld een bloemkool. In dat zwarte stukje worst is namelijk iets anders gebeurd dan in het zwarte stukje bloemkool. Ofwel: het ene zwarte randje is slechter voor je, dan het andere. Toxicoloog Nynke Kramer legt uit hoe dat zit aan de Universiteit van Nederland.See omnystudio.com/listener for privacy information.

De soort die zich het beste weet aan te passen aan zijn omgeving, komt hoger op de evolutionaire ladder. Maar ja hoe werkt dat, dat aanpassen? In dit college geeft bioloog Roy Erkens (Maastricht Universiteit) je een spoedcollege over waarom wij duimen hebben en vissen kieuwen.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Een ruime meerderheid van de Nederlanders vindt de erfbelasting onrechtvaardig. Dat gevoel valt goed te begrijpen, maar als hoogleraar Sigrid Hemels (Erasmus Universiteit) haar wetenschappelijke bril op zet dan ziet ze iets anders. Misschien is het wel de meest rechtvaardige belasting die we hebben.Wil je na het luisteren van de podcast meer weten over vrijstellingen als het gaat om erfbelasting, klik hier.See omnystudio.com/listener for privacy information.