PLAY PODCASTS
Bureau Buitenland

Bureau Buitenland

4,521 episodes — Page 7 of 91

Wat de Saudi’s van Trump willen & Zorgen groeien over Orbáns repressie

President Trump legt vanaf vandaag zijn eerste officiële staatsbezoek af aan de Golfstaten. Vanochtend zette hij voet aan grond in Saudi-Arabië, waar de verwachting is dat voor enorme bedragen deals gesloten gaan worden. Maar gaat het inderdaad vooral om die deals, of speelt er ook een verborgen agenda? En kan deze trip iets betekenen voor de oorlog in Gaza? Daarover is arabist Leo Kwarten bij ons te gast. (15:18) Zorgen groeien over Orbáns repressie Met een nieuwe wet wil de Hongaarse premier Orbán de oppositie monddood maken. Het recht op demonstreren wordt beperkt, en wie in zijn land meeloopt in de LHBTI-Pride is strafbaar. Maar ondanks een verbod wordt de Pride in Budapest wel georganiseerd. Correspondent Tijn Sadée sprak in Gent de organisator van een ludiek protest tegen de wet, en reisde naar Hongarije. Presentatie: Sophie Derkzen

May 13, 202524 min

De PKK heft zichzelf op & Wie bezit de Surinaamse olieplas?

De Koerdische militante beweging PKK kondigt aan zichzelf op te heffen, waarmee een einde kan komen aan meer dan veertig jaar gewapend conflict met de Turkse staat. Wat betekent deze historische stap voor de politieke verhoudingen in Turkije en voor de Koerdische bevolking in het land? Bureau Buitenland-collega en Turkijekenner Cevahir Varan licht de gevolgen toe. (08:44)Wie bezit de Surinaamse olieplas? Suriname staat op een keerpunt. De ontdekking van grote oliereserves voor de kust wekt hoop op economische bloei, banen en betere voorzieningen. Maar wie beslist straks over de verdeling van die rijkdom? Op 25 mei gaan de Surinamers naar de stembus en de inzet is groot. De verkiezingen bepalen niet alleen wie het land bestuurt, maar ook wie straks de miljarden aan olie-inkomsten mag beheren. Daarover oud-politica Kathleen Ferrier, en vanuit Paramaribo journalist en schrijver Zoë Deceuninck. Presentatie: Laila Frank

May 12, 202523 min

De gevolgen van Israëls nieuwe plan voor de Palestijnen

Israël kwam deze week met een nieuw militair plan waarbij de Gazastrook voor langere tijd bezet zal worden en de Gazanen naar een klein stuk land in het zuiden worden verdreven. Tegelijkertijd landt Trump dinsdag in de regio, voor zijn staatsbezoek aan onder meer Saoedi-Arabië. Hoe hoog zal de oorlog in Gaza daar op de agenda staan? En wat gebeurt er als we verder kijken? De tweestatenoplossing lijkt verder weg dan ooit. Welke scenario’s blijven dan over voor de regio? Waar gaat het naartoe? Die vragen proberen we te beantwoorden met oud-NRC-correspondent in Israël Derk Walters en chef Nieuws bij Trouw, Ghassan Dahhan. Presentatie: Sophie Derkzen

May 12, 202523 min

VS en China zoeken naar uitweg in handelsoorlog & Oekraïense dilemma's

Na de handelsdeal met het Verenigd Koninkrijk van gisteren rijst de vraag of ook China en de VS dichter naar een akkoord groeien. Juist met China botste president Trump het felst sinds het begin van de door hem ontketende handelsoorlog. Dit weekend ontmoeten beide landen elkaar in Zwitserland. De gesprekken volgen nadat de Amerikaanse president Donald Trump in april een importheffing van 145% aan China oplegde, waarop China reageerde met een importheffing van 125%. Zullen de partijen bereid zijn de handelsoorlog te de-escaleren? We spreken erover met Dorien Emmers, sinoloog verbonden aan de universiteit in Leuven. (11:16) Oekraïense dilemma's Oekraïners die uit de door Rusland bezette stad Marioepol zijn gevlucht staan voor een onmogelijke keus. Als ze wegblijven verliezen ze hun huis. Maar als ze teruggaan moeten ze leven onder Russische heerschappij. Het is een van de vele dilemma’s van de Oekraïners op dit moment. Want wat voor plan kun je maken als je niet weet wanneer de oorlog is afgelopen en wat daarna nog van Oekraïne is? Iemand die bijna fulltime aan het voorsorteren is op het Oekraïne van na de oorlog is stedenbouwkundige Fulco Treffers. Vandaag is hij te gast in de studio. Presentatie: Tim de Wit

May 9, 202523 min

VK en VS op rand van handelsdeal & verkiezingen en corruptie in Albanië

De VS en het VK staan op het punt een handelsakkoord te sluiten, meldt The New York Times. President Trump hint op sociale media op een doorbraak, waarschijnlijk over auto’s, landbouw en tech. Vooral de Britten hopen al lang op zo’n deal met Amerika. Wat zit er precies in het vat, en wat zijn de politieke gevolgen? We vragen correspondent Anne Saenen en Rabo-econoom Stefan Koopman naar de deal en de Britse wens om dichter bij Amerika te komen. (13:34)Van kunst tot corruptie: Edi Rama’s Albanië onder de loep Albanië oogt modern met wolkenkrabbers in Tirana, maar veel van die torens staan leeg – volgens critici een symbool van corruptie. Bij de aanstande verkiezingen lijkt premier én gepassioneerde kunstenaar Edi Rama weer te gaan winnen. Wat zegt dat over Albanië’s koers richting de EU? Te gast Albanië-kenner Vincent van Gerven Oei. Presentatie: Tim de Wit

May 8, 202524 min

Nieuwe escalatie tussen India en Pakistan & Israël heeft grote plannen in de regio

De spanningen tussen India en Pakistan zijn opnieuw opgelaaid in wat wordt gezien als de ernstigste confrontatie in decennia. De Indiase premier Narendra Modi heeft hard uitgehaald met raketaanvallen op doelen tot diep in Pakistan. Volgens Modi zijn de aanvallen een vergelding voor een recente terreuraanslag in het door India bestuurde deel van Kasjmir. Waar leidt deze escalatie toe? We bespreken het met Pakistankenner en oud-correspondent Suzanna Koster, en India-onderzoeker Carolien Stolte van de Universiteit Leiden. (13:14) Israël heeft grote plannen in de regio Deze week kondigde Israël aan de operatie in Gaza uit te breiden, en meer land in beslag te gaan nemen. Volgens minister Smotrich zal Israël blijven vechten totdat Gaza volledig 'gezuiverd' is. Ondertussen voert het land ook aanvallen uit in Syrië en zijn ze plan daar langer te blijven. Over het vergaande beleid van Israël spreken we Erella Grassiani, Israël-kenner en antropoloog aan de UvA. Presentatie: Tim de Wit.

May 7, 202525 min

Merz maakt valse start & Senegal wil geen Franse munt meer

Na de ondertekening van het regeerakkoord tussen CDU/CSU en SPD leek de nieuwe Duitse coalitie in kannen en kruiken. Maar Friedrich Merz haalde vanochtend geheel onverwacht de meerderheid in de Bondsdag niet om beëdigd te worden. Over de betekenis van deze valse start en de koers waar dit kabinet op wil inzetten spreken we met correspondent Guy Hoeks en Marja Verburg van het Duitsland Instituut. (13:05) Senegal wil geen Franse munt meer Veel landen in West-Afrika, waaronder Senegal, willen af van de CFA-frank, de Franse postkoloniale munt waarvan de waarde vastgehaakt is aan de euro. Die munt belemmert economische groei daar. Maar een simpele oplossing is er niet, want de koppeling met de euro loslaten levert ook problemen op, laat verslaggever Eva Rammeloo horen in een reportage uit Senegal. Presentatie: Laila Frank

May 6, 202523 min

Roemenië kiest voor anti-establishment & Xi in Moskou: viert hij vriendschap of controle?

In de eerste ronde van de Roemeense presidentsverkiezingen komt George Simion duidelijk als winnaar naar voren. In zijn overwinningsspeech zegt hij er te zijn voor de mensen die geloven in Roemenië als “vrij, gerespecteerd en soeverein land”. Hij wil bovendien een alliantie van MAGA-aanhangers oprichten binnen Europa. Wat betekent dat voor de samenwerking van EU-landen? En waarom kiezen zo veel Roemenen voor een radicaal-rechtse kandidaat? Daarover Roemenië-kenner Stefan Popa. (11:05) Xi in Moskou: viert hij vriendschap of controle? Deze week reist de Chinese president Xi Jinping naar Moskou om met Poetin de 80ste Dag van de Overwinning te vieren. Sinds de oorlog in Oekraïne zijn China en Rusland hechter dan ooit, maar hoe gelijkwaardig is die relatie nog? Terwijl Trump probeert Rusland los te weken uit de Chinese omhelzing, rijst de vraag: is Moskou nog partner, of al vazal? Ruslandkenner Hubert Smeets (Raam op Rusland) analyseert de spanningen in dit pragmatische, maar broze bondgenootschap. Presentatie: Laila Frank

May 5, 202523 min

AfD officieel bestempeld tot extremistisch & China wil meer baby's

Grote beroering in de Duitse politiek: de inlichtingendienst heeft de partij Alternative für Deutschland (AfD) als extremistisch bestempeld. Volgens de dienst vormt de partij een bedreiging voor de democratie. Zal dit oordeel mogelijk leiden tot een partijverbod van de AfD? Over de gevolgen voor de AfD en het Duitse politieke landschap Wiebke Pittlik van het Duitsland Instituut en journalist Ulrike Nagel. (10:53) China wil meer baby's, maar wat wil de Chinese vrouw? Het geboortecijfer in China daalt al jaren en de bevolking vergrijst, tot groeiende zorg van de overheid die zich inspant om het aantal baby’s te vergroten. Tegelijkertijd twijfelen steeds meer jonge vrouwen over het krijgen van kinderen. Ze ervaren druk vanuit de overheid, hun werkgevers én hun families. Waarom willen vooral vrouwen op het platteland liever niet aan de kinderen? Onderzoekster Willy Sier sprak met Chinese vrouwen over hun kinderwens, hun twijfels en de invloed van politiek op hun persoonlijke leven. Presentatie: Tim de Wit

May 2, 202524 min

Mineralendeal VS & Oekraïne & Etnisch geweld blijft kruitvat in Syrië

Na maanden onderhandelingen en een moeilijk te vergeten ruzie in de Oval Office, hebben de VS en Oekraïne toch een akkoord bereikt over het winnen van mineralen uit Oekraïense bodem. Wat betekent deze deal voor Oekraïne? We vragen het correspondent Michiel Driebergen en Oekraïnekenner Vita Kovalenko. (10:31) Etnisch geweld blijft kruitvat in Syrië In de voorsteden van de Syrische hoofdstad Damascus vinden er hevige straatgevechten plaats. Groepen die loyaal aan de regering zijn, leveren slag met Druzen, een religieuze minderheid in het land. Voor Israël is dat een reden om zich luchtaanvallen uit te voeren, om naar eigen zeggen de Druzen te beschermen. Dreigt er opnieuw een burgeroorlog in Syrië? Daarover collega en Midden-Oostendeskundige Abdou Bouzerda. (20:47)Europa Draait Door: verkiezingen Roemenië Krijgt Europa er na Orbán en Fico nóg een Poetin-adept bij? Roemenië kiest een nieuwe president, een keuze die gevolgen heeft voor heel Europa. Schrijver Stefan Popa en Europarlementariër Thijs Reuten vertellen het in een nieuwe aflevering in onze podcast.

May 1, 202524 min

Britse verkiezingen met grote consequenties & De waarde van een bestand in Oekraïne

In het Verenigd Koninkrijk vinden morgen in 23 gemeenten verkiezingen plaats. Het zijn verkiezingen op lokaal niveau, maar de landelijke partijen kijken met angst en beven toe. Want het zijn dit keer Labour én de Conservatieven die een grote klap kunnen verwachten. De uitdager: Reform UK van frontman Nigel Farage. Wat deze verkiezingen betekenen, daarover VK-correspondent Anne Saenen. (11:48) De waarde van een bestand in Oekraïne President Trump wil graag haast maken met zijn ‘vredesdeal’ om de oorlog in Oekraïne te beëindigen. Onder Amerikaanse druk kwam het al tot een Paasbestand en nu heeft Poetin ook een staakt-het-vuren aangekondigd voor 9 mei aanstaande, de Russische feestdag. Maar wat is de waarde van dit soort bestanden, dat vraag onze verslaggever Michiel Driebergen zich af. Presentatie: Tim de Wit

Apr 30, 202525 min

Duitsland zet vol in op defensie & Wie verdedigt nog het internationaal recht?

Aankomend bondskanselier Merz heeft een deel van zijn ministerploeg gepresenteerd, en daaruit blijkt een duidelijke koers in het buitenlandbeleid. Duitsland blijft uitgesproken pro-Oekraïne, met een historische inzet op defensie-uitgaven. Merz maakt bovendien bekend dat daarvoor een uitzondering op de Europese begrotingsregels wordt aangevraagd. Wat dat gaat betekenen, en hoe het ontvangen wordt door de Duitsers, bespreken we met VRT-correspondent Jeroen Reygaert. (11:46) Wie verdedigt nog het internationaal recht? Waar Europa voorheen optrok samen met de Verenigde Staten in het handhaven van internationale normen, staat ons continent er steeds meer alleen voor. Het Amerika van Trump neemt het niet zo nauw met internationale afspraken. Ondertussen worden Europese leiders beschuldigd van een dubbele standaard. In onze geopolitieke serie ‘De Oplossing van het Westen’ bespreken we met Marieke de Hoon, hoofddocent internationaal strafrecht aan de UvA, de toekomst van de internationale rechtsorde en welke rol Europa daarin nog kan spelen. Presentatie: Laila Frank

Apr 29, 202525 min

Canadese verkiezingen in schaduw Trump & Geen voedsel meer in Gaza

In Canada wordt vandaag gestemd voor de parlementsverkiezingen. Wie denkt dat het vooral over lokale onderwerpen gaat, komt bedrogen uit: Donald Trump is ook hier hét centrale onderwerp. De peilingen wijzen op een voorsprong voor Mark Carney- lijsttrekker van de liberale partij - maar de marge is niet groot. Welke kant kiest Canada en wat is de rol van Donald Trump in deze race? We bespreken het met correspondent Tom Bijvoet. (11:25) In Gaza is er niets meer te eten Niet alleen door de onophoudelijke bombardementen vallen dagelijks doden in Gaza maar ook door de totale blokkade door Israël, die nu al twee maanden duurt. De VN waarschuwen: voedsel en water zijn op. Deze week buigt het Internationaal Gerechtshof zich over de vraag of Israël meer hulp moet toelaten. Maar ondanks eerdere afspraken weigert Israël dat nog steeds, terwijl acute hongersnood dreigt voor Gazanen. Daarover correspondent Ruth Vandewalle en Peter Malcontent, onderzoeker aan de Universiteit Utrecht gespecialiseerd in het Israëlisch-Palestijns conflict. Presentatie: Laila Frank

Apr 28, 202525 min

Poetins grootste wens & Wat hebben Ethiopiërs aan de bitcoin-goudkoorts?

Vanuit Team Trump wordt de druk op een mogelijk staakt-het-vuren tussen Oekraïne en Rusland steeds hoger opgevoerd. Waarbij Poetins wensen, Amerika’s eisen lijken te worden. Poetins grootste wens? Het herstellen van de Sovjet-Unie. Hoe dichtbij is hij en welke acties onderneemt hij? Lijkt Poetin’s droom ook werkelijkheid te worden? We bespreken het met Rusland-kenner Derk Sauer. (15:40) Wat hebben Ethiopiërs aan de bitcoin goudkoorts? In Ethiopië is een moderne goudkoorts losgebarsten. Geen schatzoekers met pikhouwelen, maar mannen met servers en zonnebrillen: bitcoin-miners uit de hele wereld, ook uit Nederland. En Ethiopië is niet de enige: miners struinen de hele wereld af naar landen met de meest aantrekkelijke voorwaarden. Maar wat levert het die landen zelf nou eigenlijk op? VPRO-journalist Bram Vermeulen reisde voor Frontlinie naar Ethiopië om daar achter te komen. Presentatie: Tim de Wit

Apr 28, 202523 min

India en Pakistan op ramkoers & Cryptoboeren in Ethiopië

Een bloedige aanval op toeristen in Kashmir zet de toch al gespannen relatie tussen India en Pakistan verder onder druk. India schort het waterverdrag op. Buurland Pakistan reageert dreigend: het daadwerkelijk stoppen van de watertoevoer zou een oorlogsdaad zijn. Pakistankenner en oud-correspondent Suzanna Koster en India-onderzoeker aan Universiteit van Leiden Carolien Stolte, over de escalatie tussen de twee kernmachten. (14:14)Frontlinie: Van hulp naar hype in Ethiopië Ethiopië was jarenlang een van de grootste ontvangers van Amerikaanse hulp. Nu die steun wegvalt, trekken cryptoboeren massaal naar het Oost-Afrikaanse land, gelokt door goedkope – maar schaarse – stroom. Ze presenteren zich als alternatief voor ontwikkelingshulp. Bram Vermeulen ging voor Frontlinie op onderzoek uit: wie profiteert eigenlijk van wie? Presentatie: Chris Kijne.

Apr 25, 202522 min

Kremlin gebaat bij vredesplan VS & Eerste 100 dagen Trump

De zware luchtaanvallen die vannacht Rusland op Oekraïne uitvoerde volgden kort op een Amerikaans ultimatum. De VS dreigen zich volledig terug te trekken uit de oorlog als Oekraïne niet akkoord gaat. Een plan waarbij vooral het Kremlin gebaat lijkt. Hoe stelt Poetin zich nu op? We spreken met Hubert Smeets, Rusland-deskundige bij Raam op Rusland, over de Russische inzet. (09:53) Eerste 100 dagen Trump Niet eerder leken de eerste 100 dagen van een Amerikaanse president zoveel zorgen op te roepen over de democratie in het land. Ondanks het gejuich onder de eigen achterban voor zijn beleid, krijgt Trump flinke kritiek. Zo waarschuwt oud vicepresident Al Gore dat Trump een greep doet naar absolute macht, en vergelijkt het zelfs met de opkomst van het Nazitijdperk. Amerikakenner Kirsten Verdel hield een dagboek bij van de eerste honderd dagen Trump dat binnenkort verschijnt. Presentatie: Laila Frank

Apr 24, 202524 min

Trumps nieuwe Iran-akkoord & Hoe valt de Gaza-oorlog te stoppen?

Komend weekend wordt er in Oman opnieuw op hoog niveau tussen de VS en Iran onderhandeld over een nieuw atoomakkoord. Beide landen tonen zich voorzichtig positief over de voortgang. Historicus en Iran-kenner Peyman Jafari ziet opvallend veel gelijkenissen met het akkoord uit 2015, hetzelfde akkoord waarvan Trump in zijn vorige ambtstermijn als president zelf de stekker eruit trok. Hoe valt de Gaza-oorlog te stoppen? Een grote meerderheid van de Israëliërs wil dat het geweld in Gaza stopt. Ook vanuit het leger groeit de kritiek. Toch gaat premier Benjamin Netanyahu dag in dag uit door met bombardementen op Gaza. Vannacht vloog bij een Israëlische aanval vlakbij Gaza-Stad een school in brand, waar vluchtelingen onderdak vonden. Er zijn tien lichamen gevonden, waaronder dat van een kind. Wat moet er gebeuren om dit te stoppen? Collega Edwin Koopman ging te rade bij Israëlische deskundigen. Presentatie: Laila Frank

Apr 23, 202524 min

In Myanmar maakt verdriet plaats voor woede & Trump wil deportatiecampagne opschalen

Vandaag is formeel een ‘staakt-het-vuren’ afgelopen dat de militaire junta na de enorme aardbeving van drie weken geleden had aangekondigd. Maar of er wel sprake is geweest van een gevechtspauze is zeer de vraag. Ondertussen is de bevolking woedend op het regime, dat de mensen na de enorme natuurramp volledig in de steek gelaten heeft, vertelt journalist Minka Nijhuis. (11:07) Dit is pas het begin van Trumps deportatiecampagne Eén miljoen, dat zou het aantal migranten zijn dat Trump per jaar wil uitzetten. Zijn deportatiecampagne is in volle gang: mensen zijn uitgezet naar een gevangenis in El Salvador, en honderden buitenlandse studenten werden al van straat geplukt. Maar als het aan de regering Trump ligt, is dit pas het begin. Een nieuw voorstel moet de macht van de immigratiediensten fors vergroten. Daarover te gast Lou Errens, jurist verbonden aan de UvA, en correspondent Karlijn van Houwelingen. Presentatie: Chris Kijne.

Apr 22, 202525 min

Overlijden paus groot verlies voor Palestijnen & 'Alle Palestijnen zijn schuldig'

De dood van paus Franciscus is een groot verlies voor de katholieke wereld. Voor Palestijnen is het afscheid bijzonder pijnlijk: juist deze Heilige Vader sprak zich herhaaldelijk en ongewoon krachtig uit voor hun rechten en waardigheid. Oud-correspondent Derk Walters duidt de bijzondere relatie tussen het Vaticaan en de Palestijnse zaak. (08:42) 'Alle Palestijnen zijn schuldig' Palestijnen verdwijnen massaal in Israëlische detentie – zonder aanklacht, zonder proces. Vaak worden ze daar onderworpen aan marteling, seksueel geweld en vernedering, blijkt uit onderzoek van Rinke Verkerk voor De Correspondent. In Bureau Buitenland vertelt ze over Amin, een jonge journalist die maar liefst zeven keer werd opgepakt. Presentatie: Chris Kijne

Apr 21, 202521 min

Voegt Polen zich bij de Frans-Duitse as? & Japan omringd door kernmachten

Onder de rechts-conservatieve PiS-partij was Polen nog een paria in de EU, maar inmiddels zijn ze Europa's hoop in bange dagen. Met een groot leger en een duidelijke verdedigingsstrategie. Ook de nieuwe Duitse bondskanselier Friedrich Merz riep het onlangs weer: 'ik ga straks eerst naar Parijs en dan meteen naar Warschau'. Verschuift het centrum van de Europese macht zich naar het oosten? Dat is de vraag die we stellen aan journalist Dore van Duivenbode. (15:38) Japan omringd door kernmachten Met maar drie liefst drie kernmachten als buurland - Rusland, China en Noord-Korea - zit Japan in een lastige positie. Met de groeiende dreiging, groeit ook de noodzaak voor een sterke defensie. Een historisch keerpunt in het van oorsprong pacifistische land. Hoe verhoudt Japan zich in de regio en naar buiten toe? Is het opgewassen tegen de dreiging? Met universitair docent Oost-Azië Studies Casper Wits bespreken we de lastige geografische positie van Japan en de oplopende spanningen. Presentatie: Sophie Derkzen.

Apr 21, 202525 min

Spanningen in Jemen nemen toe & Leven aan de Koreaanse grens

Spanningen in Jemen nemen toe Een voor de Houthi’s belangrijke oliehaven in Jemen is door het Amerikaanse leger gebombardeerd. Het was een van de grootste luchtaanvallen van de Amerikanen tot nu toe. Ondertussen ruiken de tegenstanders van de Houthi’s in Jemen hun kans: zou het mogelijk zijn in coördinatie met de VS de Houthi’s te verslaan? In Bureau Buitenland arabist Leo Kwarten over deze mogelijk nieuwe escalatie. (10:59) Leven aan de Koreaanse grens De grens tussen Zuid- en Noord-Korea is een van de strengst bewaakte grenzen ter wereld. De situatie is er heel gespannen: aan beide zijden staan zwaar bewapende militaire eenheden opgesteld achter prikkeldraad, wachttorens en mijnenvelden. Noord- en Zuid-Korea houden elkaar scherp in de gaten. Maar dicht aan de grens wonen ook nog steeds burgers. Korea-deskundige en journalist Casper van der Veen zocht hen op en wil weten hoe het leven daar is. Presentatie: Tim de Wit

Apr 18, 202523 min

Alarm om Hongarije & Europa wil AI-grootmacht worden

In Hongarije gaat het razendsnel de verkeerde kant op. Die zorgelijke conclusie trekken meerdere Europarlementariërs die deze week nog in Boedapest waren. Ze slaan alarm over de verslechterende staat van de rechtsstaat, de vrije pers en het politieke klimaat – en roepen de EU op om snel in actie te komen. Net terug uit Boedapest is Tineke Strik, lid van het Europees Parlement namens GroenLinks. (11:27) Europa wil AI-grootmacht worden In een wereld waarin Amerika zich steeds meer terugtrekt en China kunstmatige intelligentie strategisch inzet, rijst de vraag: welke rol blijft er nog over voor Europa? Met de AI Continent Act wil Brussel zich profileren als onafhankelijk én ethisch AI-continent. Maar hoe haalbaar is dat? En wat is ervoor nodig om echt een geloofwaardig alternatief te bieden? We vragen het aan geopolitiek analist en AI-expert Paul Verhagen (HCSS). Presentatie: Tim de Wit

Apr 17, 202523 min

Israëls eindspel in Gaza & het verhaal van Garcia, de migrant die onterecht is gedeporteerd

Dag in dag uitgaat het Israëlische leger door met het bombarderen en verwoesten van Gaza, waarbij veel doden vallen, waaronder ook veel vrouwen en kinderen. Premier Netanyahu houdt vol dat zijn doel het uitschakelen van Hamas is en het redden van de gijzelaars. Maar is dat echt zo? Wat zien we eigenlijk gebeuren in Gaza en wat is het plan daarachter? Is er wel een plan? Collega Edwin Koopman ging te rade bij Israëlische deskundigen. (14:19) Wie is de Salvadoraanse man die in de VS uitgroeit tot een politieke kwestie? De migrant Kilmar Ábrego García is onterecht door de Amerikaanse overheid naar El Salvador gedeporteerd, ondanks een rechterlijk bevel dat hem beschermde tegen uitzetting. Sinds 2019 woonde hij in Maryland met zijn vrouw en kinderen. De deportatie werd later erkend als een administratieve fout, maar de Amerikaanse regering weigert tot nu toe actie te ondernemen om hem terug te halen. Momenteel zit hij in El Salvador vast in een beruchte gevangenis. Journalist Carol Rock vertelt wie García is en waarom zijn zaak nu politiek tot grote beroering leidt. Presentatie: Tim de Wit

Apr 16, 202523 min

Trump opent de aanval op Harvard & Zuidoost-Azië klem tussen Beijing en Washington

De Amerikaanse overheid bevriest 2,2 miljard dollar aan publieke financiering voor een van 's werelds meest prestigieuze universiteiten. Reden: Harvard weigert te buigen voor een lijst politieke eisen uit Washington – een ongeziene confrontatie tussen academische vrijheid en machtsvertoon vanuit het Witte Huis. Amerika-deskundige Casper Thomas over academische vrijheid onder de huidige regering in Washington. (11:03) Zuidoost-Azië klem tussen Beijing en Washington Terwijl de Verenigde Staten dreigen met hoge invoerheffingen op Zuidoost-Aziatische producten, probeert China de banden met de buren juist aan te halen. President Xi Jinping arriveerde deze week in Vietnam met een koffer vol deals: 45 nieuwe akkoorden, al op dag één van zijn bezoek. Maar achter die economische toenadering schuilt een spanningsveld. Want uitgerekend vanwege de Chinese maritieme intimidatie in de Zuid-Chinese Zee zoekt Vietnam bijvoorbeeld juist militaire samenwerking met Washington. Economisch lonkt Beijing, maar voor zijn veiligheid kijkt Hanoi naar Washington. Wat betekent deze spagaat voor de regio? We vragen het aan Jasper Roctus, China-onderzoeker aan het Egmontinstituut en de Universiteit van Gent. Presentatie: Chris Kijne

Apr 15, 202524 min

Bijeenkomst zoekt uitweg voor Soedan & Hoe de Russen burgers aanvallen

Onder leiding van het VK, Frankrijk en Duitsland komen morgen in Londen twintig landen bijeen om te zoeken naar oplossingen voor de oorlog in Soedan, een conflict dat inmiddels is uitgegroeid tot de grootste humanitaire crisis ter wereld. Vooral de aanwezigheid van de Verenigde Arabische Emiraten roept vragen op, vanwege hun steun aan de RSF, die wordt beschuldigd van genocide. Daarover Afrika-correspondent Joost Bastmeijer en Soedan-kenner Anette Hoffmann van Instituut Clingendael. (13:08) Hoe de Russen burgers aanvallen De Russische raketaanval op de Oekraïense stad Soemy was volgens Donald Trump niet met opzet gericht op burgers. Meer dan 30 mensen kwamen er gisteren om het leven. Toch was het zeker niet de eerste Russische aanval waarbij alleen maar burgers werden gedood. Wat wil Rusland hiermee bereiken? We spreken onze correspondent Michiel Driebergen vanuit de getroffen stad. Presentatie: Chris Kijne

Apr 14, 202524 min

Het tijdperk van geo-economie & Staat Meloni aan de kant van Europa of Trump?

Wel importheffingen, en dan toch weer niet. Economisch lijkt er weinig logica achter het beleid van Trumps importheffingen te zitten. Maar wat als niet economie, maar iets heel anders het doel is? En zien we nu al de contouren van een nieuwe wereldorde? Daarover econoom en NRC-journalist Maarten Schinkel. (15:26) Staat Meloni aan de kant van Europa of Trump? Ook we zoomen in op de Italiaanse premier Giorgia Meloni, die komende week - middenin deze crisis - op bezoek gaat bij Trump. Staat de radicaal-rechtse Meloni nou aan de kant van Europa of aan de kant van de Amerikaanse president? Eveline Rethmeijer over het ware gezicht van Meloni. Dat doen we met EenVandaag-verslaggever en oud-Italië-correspondent Eveline Rethmeier. Presentatie: Tim de Wit

Apr 14, 202524 min

Buurlanden touwtrekken om Syrië & Nervositeit over Trump stijgt in de VS

Dit weekend brengt de Syrische leider Ahmed al-Sharaa een bezoek aan Turkije, waar hij onder andere met president Erdogan zal spreken. De ontmoeting valt in een tijd van oplopende spanningen tussen Turkije en Israël, die botsende belangen najagen in het politiek nog instabiele Syrië. Zo bombardeert Israël Syrische doelwitten, om te voorkomen dat het een ‘Turks protectoraat’ wordt. Wat willen beide buurlanden bereiken, en wat is in het belang van Syrië zelf? Daarover arabist Leo Kwarten. (09:38) Podcast: Europa draait door In onze podcast Europa draait door ontvangen Tim de Wit en Arend Jan Boekestijn deze week VRT-journalist en defensiedeskundige Jens Franssen. (11:24) Nervositeit over Trump stijgt in VS Ook binnen de VS stijgt de nervositeit over het beleid van Donald Trump. Door het hele land zijn honderdduizenden mensen de straat op gegaan om te demonstreren tegen de president. Maar waar blijft het verzet vanuit de Democratische Partij, zeker nu ook Republikeinen openlijk kritiek op Trump uiten? Te gast zijn correspondent Karlijn van Houwelingen en journalist en VS-kenner Casper Thomas van De Groene Amsterdammer. Presentatie: Eva Koreman.

Apr 11, 202523 min

Israëlische piloten willen einde Gaza-oorlog & Oud-Duits minister over nieuwe wind in Berlijn

Zo’n 970 reservisten van het Israëlische leger, onder wie piloten en officieren, hebben een brief ondertekend waarin ze oproepen tot het beëindigen van de oorlog in Gaza. Ze weigeren niet hun dienstplicht, maar willen niet meewerken aan wat zij zien als politiek gemotiveerd militair geweld. Antropoloog en Israël-kenner Erella Graciani duidt deze opvallende actie én de felle reactie vanuit de legertop. (08:29) Oud-Duits minister over de nieuwe wind in Berlijn Naar verwachting wordt CDU-leider Friedrich Merz in de week van 5 mei tot bondskanselier gekozen, waarna zijn nieuwe regering van start gaat. De coalitie met de SPD heeft grote ambities, zowel op nationaal als internationaal vlak. Prominent lid van het CDU en voormalig minister Peter Altmaier over Duitslands leiderschap en de grote uitdagingen waar zijn land voor staat. Presentatie: Sophie Derkzen

Apr 10, 202524 min

Wat brengt de nieuwe regering in Duitsland? & China reageert hard op Amerikaanse tarieven

De kogel is door de kerk in Duitsland: de formerende partijen zijn tot een regeerakkoord gekomen. Dat betekent dat de christendemocraten en de sociaaldemocraten het de komende jaren samen zullen moeten rooien, met Friedrich Merz van de CDU/CSU als de nieuwe bondskanselier. Wat zijn zij van plan met Duitsland? En wat voor leider zal Merz zijn? We bespreken het met Marja Verburg van het Duitsland Instituut en Jeroen Reygaert, VRT- journalist. (12:55) China reageert hard op Amerikaanse tarieven China reageert fel op de torenhoge Amerikaanse importtarieven door tegenmaatregelen te nemen en zegt tot het einde te willen vechten. Amerika is een belangrijk exportland voor China. Hoelang kan China deze economische klappen verduren? En waarom kiezen ze voor een harde tegenaanval? Frank Pieke, hoogleraar moderne China studies aan de Universiteit Leiden, over de harde reactie vanuit China. Presentatie: Sophie Derkzen

Apr 9, 202524 min

Oekraïne valt weer Russische regio binnen & Hoe Europa zijn industrie wil redden

President Zelensky heeft in een videoboodschap bevestigd dat het Oekraïense leger actief is in de Russische regio Belgorod, naast het Russische Koersk. Volgens de Oekraïense leider zijn de operaties aan de landsgrenzen gerechtvaardigd: "De oorlog moet terugkeren naar waar die vandaan kwam." Aan correspondent Michiel Driebergen vragen we waarom Kyiv nu deze aanval inzet. (09:54) Hoe Europa zijn industrie wil redden In onze geopolitieke serie ‘De Oplossing van het Westen’ gaat het vandaag over de Europese industrie. De Amerikaanse importheffingen zijn slechts de nieuwste klap in een lange reeks tegenslagen. Door de torenhoge energieprijzen wordt het voor Europese fabrieken steeds lastiger om te overleven. Maar juist nu zijn die fabrieken onmisbaar, stelt de Europese Commissie. Hoe houdt Europa zijn industrie overeind? Daarover spreken we met econoom Rens van Tilburg van het Instituut voor Milieuvraagstukken (VU) en Sander Tordoir, hoofdeconoom bij de Europese denktank CER. Presentatie: Sophie Derkzen

Apr 8, 202524 min

Europa's reactie op Amerikaanse heffingen & Syrië: Onderwijs te midden van oorlog

Wereldwijd dalen de beurzen scherp na de aankondiging van de regering Trump om voor bijna alle landen, met uitzondering van Rusland, forse importheffingen in te voeren. Hoe wordt er in Berlijn gereageerd, waar de nieuwe coalitie toch al moeite heeft om middels een regeerakkoord de haperende Duitse economie vlot te trekken? En wat moet het antwoord van de EU zijn? Daarover onze correspondent in Duitsland, Guy Hoeks, en ING-econoom Bert Colijn. (14:42) Onderwijs te midden van oorlog: een kijkje in een basisschool in Douma In Syrië groeit een generatie kinderen op die niets anders kent dan oorlog. Veel scholen zijn verwoest en miljoenen kinderen krijgen geen onderwijs. Maar hoe staat het met de scholen die nog wel functioneren? Een reportage van Nienke Edelenbosch en Jaap van den Biesen, gemaakt op een basisschool in Douma. Presentatie: Tim de Wit

Apr 7, 202523 min

Hoe kijkt Iran naar Trumps spierballentaal? & Wetenschap door de geopolitieke bril

De spanning tussen aartsvijanden Amerika en Iran bereikte afgelopen week een hoogtepunt: president Trump wil een nieuwe nucleaire deal sluiten en dreigt met luchtaanvallen. Maar Iran piekert er vooralsnog niet over om met de Amerikanen aan tafel te gaan. Om al die spanningen beter te begrijpen, bekijken we de wereld vanuit Iran - wat maken die dreigementen van Trump daar nu los? Hoe probeert Iran zijn eigen veiligheid te garanderen? Daarover journalist en Midden-Oosten-expert Ghassan Dahhan. (15:53) Wetenschap door de geopolitieke bril Met natuurkundige Robbert Dijkgraaf bekijken we de wetenschap door een geopolitieke bril; hoe belangrijk is de wetenschap voor de macht? Trump draait de geldkraan dicht, terwijl in andere delen van de wereld kennishubs ontstaan, waar staat Europa in dit verhaal? En: is kennis macht? Presentatie: Sophie Derkzen

Apr 7, 202524 min

Zuid-Koreaanse president Yoon afgezet & Transgenderrechten VS onder druk

Met een historische uitspraak van het Constitutioneel Hof in Zuid-Korea is president Yoon uit zijn ambt gezet. De rechtbank oordeelde unaniem dat Yoon “de grondbeginselen van de democratie heeft geschonden”, toen hij in december een couppoging deed. Wat staat Zuid-Korea nu te wachten? En wat gebeurt er met Yoon zelf? Korea-deskundige Remco Breuker, van de Universiteit Leiden, is te gast. (08:26) Transgenderrechten VS onder druk Sinds Trump weer aan de macht is, staat het inperken van transrechten hoog op zijn agenda. Zo mogen transgender en non-binaire personen niet langer een 'X' als genderaanduiding op officiële documenten gebruiken. Daarnaast zouden transgender vrouwen uitgesloten worden van deelname aan vrouwensporten en wil hij transgender personen uit het leger weren. Het leidde ertoe dat trans persoon Andy Passchier besloot Amerika te verlaten. Andy vertelt over diens vertrek. Ook cultuurwetenschapper Margriet van Heesch (UvA) schuift aan. (21:50) Bureau Buitenland ook op tv Vanaf komende zondag is het zo ver: dan verschijnt Bureau Buitenland ook op televisie. In hun nieuwe programma helpen Sophie Derkzen en Tim de Wit meer grip te krijgen op deze razend ingewikkelde wereld. Te gast is Sophie Derkzen. Bescherm de Publieke Omroep Laat de Publieke Omroep niet wegbezuinigen, ga naar beschermdepubliekeomroep.nl (https://beschermdepubliekeomroep.nl) Presentatie: Chris Kijne

Apr 4, 202525 min

Europa wil de VS terugslaan & De foute vrienden van Europa in Centraal-Azië

Europa heeft een 'sterk plan' om de Verenigde Staten terug te slaan in de handelsoorlog. Daarmee reageerde de voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen op de draconische tarieven die Donals Trump afgelopen nacht heeft afgekondigd. Voor producten uit de Europese Unie (EU) geldt een tarief van 20%, Europese auto’s treft een heffing van 25%. Maar hoe gaat Europa dan reageren? Zeker met verschillende belangen en zorgen binnen de lidstaten. Daarover Rob Heirbaut, VRT-correspondent in Brussel. (11:00)De foute vrienden van Europa in Centraal-Azië Europa wil flink meer gaan samenwerken met landen als Kazachstan, Kirgizië en Turkmenistan. Lang lagen de Centraal-Aziatische landen in de geopolitieke schaduw van Rusland, maar de afgelopen jaren groeit hun rol op het wereldtoneel. Vandaag en morgen vindt in Oezbekistan zelfs de eerste EU-Centraal-Azië-top plaats. Waarom juist nu? En is daarbij ook aandacht voor de grote mensenrechtenschendingen in deze landen? In het zesde deel van onze serie 'De oplossing van het Westen. Xi, Poetin en Trump in strijd met Europa' kijken we naar Europa’s zoektocht naar nieuwe vrienden in een veranderende wereldorde. Journalist Thijs Broekkamp en Fabienne Bossuyt, Centraal-Azië-kenner aan de Universiteit Gent, schuiven aan. Bescherm de Publieke Omroep Laat de Publieke Omroep niet wegbezuinigen, ga naar beschermdepubliekeomroep.nl (https://beschermdepubliekeomroep.nl/) Presentatie: Chris Kijne

Apr 3, 202526 min

Duitsland zet pro-Palestijnse demonstranten uit & Muzikant in oorlogstijd

De immigratiedienst van Berlijn wil vier jonge inwoners deporteren naar hun landen van herkomst: de VS, Polen en Ierland. Dit omdat ze hebben meegedaan aan pro-Palestijnse demonstraties. Geen van de vier is veroordeeld voor een misdrijf. Het is een stap die zorgen oproept over de vrijheid van meningsuiting in Duitsland. Daarover o.a. VRT-correspondent Jeroen Reygaert. (15:45) Muzikant in oorlogstijd Wat doe je als kunstenaar, als zich in jouw land een tragedie afspeelt? De Syrische klarinettist en componist Kinan Azmeh studeerde aan het prestigieuze Juilliard en woonde al jaren in de VS toen in zijn land de oorlog uitbrak. Hij nam zich voor niet langer van de zijlijn toe te kijken. In de bioscoop is nu de film Half Moon te zien, over het werk van Azmeh, en deze week treedt hij op in Nederland. Redacteur Djuna Kramer sprak hem. Presentatie: Tim de Wit

Apr 2, 202525 min

Woede om gedode hulpverleners Gaza & Trump stelt ultimatum aan Iran

Vijftien vermiste hulpverleners zijn dood teruggevonden in een massagraf in Rafah, Gaza. Volgens de Verenigde Naties zijn ze “een voor een” omgebracht. Minstens één slachtoffer werd vastgebonden aangetroffen. Met meer dan duizend gedode zorgmedewerkers sinds het begin van de oorlog groeit de overtuiging dat Israël gericht hulpverleners aanvalt. We spreken met directeur Harm Goossens van het Nederlandse Rode Kruis over de veiligheid van hulpverleners in Gaza. (11:19) Trump stelt ultimatum aan Iran In een nieuw hoofdstuk van de spanningen tussen de VS en Iran dreigt president Trump met militaire aanvallen als Iran niet akkoord gaat met een nucleaire deal. Volgens Trump zullen het bombardementen zijn “zoals nooit eerder gezien”. Iran reageert afwijzend en beschuldigt de VS van chantage. Historicus en Iran-kenner Peyman Jafari over de oplopende spanningen tussen de twee landen. Presentatie: Tim de Wit

Apr 1, 202524 min

Marine Le Pen uitgesloten verkiezingen & Noodhulp aan Myanmar kent vele dilemma's

Marine Le Pen, boegbeeld van het Franse radicaal-rechts, is schuldig bevonden aan het verduisteren van miljoenen euro’s Europees geld. In het vonnis dat vanmiddag werd uitgesproken wordt ze 5 jaar onverkiesbaar verklaard, waardoor ze niet mag deelnemen aan de presidentsverkiezingen van 2027. Bovendien krijgt ze 4 jaar celstraf, waarvan 2 voorwaardelijk. We spreken met Trouw-correspondent Eva Rammeloo en voormalig correspondent in Frankrijk Stefan de Vries over de deze historische veroordeling. (13:38) Noodhulp aan Myanmar kent vele dilemma's Myanmar kampt met een ramp van enorme omvang. De aardbeving heeft zeker 1700 mensen het leven heeft gekost en de kans is groot dat het aantal verder oploopt. En dat alles komt bovenop een land dat al verscheurd is door een burgeroorlog. De noodhulp komt moeizaam op gang - en dat heeft alles te maken met de militaire junta in Myanmar - die alle touwtjes strak in handen wil houden. Hoe moet je je als hulporganisatie opstellen? Daarover Thea Hilhorst, hoogleraar humanitaire studies aan de Erasmus Universiteit te Rotterdam. Presentatie: Tim de Wit

Mar 31, 202525 min

Democratie Israël verder onder druk & Bolsonaro voor de rechter

Het is al jaren een vurige wens van premier Netanyahu: hij wil meer grip op de benoeming van rechters en lijkt nu daarin zijn zin te krijgen. Het Israëlische parlement is akkoord met een nieuwe wet, waardoor de aanstelling van het hooggerechtshof na de volgende verkiezingen onder politieke controle komt te staan. De beslissing voert de grootschalige protesten tegen de regering van Netanyahu verder op, al de hele week gaan mensen in Israël de straat op uit woede over het schenden van het staakt-het-vuren. Antropoloog en Israël-kenner Erella Grassiani is te gast. (09:53) Wat moeten de bolsonaristen zonder Bolsonaro? Het houdt de gemoederen in Brazilië flink bezig: oud-president Jair Bolsonaro moet terechtstaan voor het beramen van een staatsgreep. Dat besloot het hooggerechtshof unaniem. Wat betekent het voor de toekomst van Bolsonaro’s uiterst rechtse beweging? En wie zal er voor zijn partij dan aan het roer staan bij de verkiezingen volgend jaar? Daarover Marc Bessems, Braziliëkenner en voormalig correspondent Latijns-Amerika. (22:06) Europa draait door Er is weer een nieuwe aflevering van onze podcast Europa Draait Door. Daarin Rusland-kenner Helga Salemon over de onderhandelingen voor vrede. En die opgebloeide relatie tussen Trump en Poetin. Aan Helga de vraag: hoe lukt het Poetin om Trump te bespelen? Presentatie: Tim de Wit

Mar 28, 202524 min

Kan de NAVO nog op Amerika rekenen?

President Trump heeft in korte tijd de wereldorde opgeschud. Bondgenoten zoals Canada en Denemarken zijn geschokt over Amerikaanse inlijvings- en annexatieplannen, zoals die voor Groenland. Dit trekt ook een grote wissel op de NAVO, het bondgenootschap waarbij vertrouwen – het idee dat het ene lid voor het andere opkomt – zo belangrijk is. Canada en Denemarken, beide lid van de NAVO, voelen zich nu juist bedreigd. In het vijfde deel van onze serie 'De oplossing van het Westen. Xi, Poetin en Trump in strijd met Europa' staat de vraag of de NAVO nog een toekomst heeft centraal. In hoeverre kunnen Europese landen nog op bescherming van de VS rekenen? Daarover te gast: voormalig generaal Tom Middendorp en hoogleraar geopolitiek Bastiaan van Apeldoorn, vicevoorzitter bij de SP. Presentatie: Chris Kijne

Mar 27, 202525 min

Plannen voor strenger Duits asielbeleid & Hoever gaat Trump met zijn deportaties?

Plannen voor radicale verscherping Duits asielbeleid In Duitsland slaan centrumlinks en centrumrechts de handen ineen voor het strengste migratiebeleid in decennia. De beoogde Duitse coalitie wil met nieuwe plannen een kantelmoment in de binnenlandse veiligheid bereiken. Het toeval wil dat het plan nogal lijkt op het hoofdlijnenakkoord van de Nederlandse regering. Maar is het ook haalbaar? We bespreken het met Marja Verburg van het Duitsland Instituut. (10:36) Hoever kan Trump gaan met zijn deportaties? Volgens de Amerikaanse president Donald Trump zijn het de grootste bad guys denkbaar: de Venezolaanse migranten die zijn uitgezet naar een megagevangenis in El Salvador. Maar of het echt om criminelen gaat, is de vraag: ze kregen namelijk geen enkele vorm van proces. Het leidt tot felle confrontatie tussen de president en de rechterlijke macht. Hoe ver kan Trump gaan? Daarover Lou Errens, expert op het gebied van Amerikaans recht, verbonden aan de Uva en ngo justice for property. Presentatie: Maaike Schoon.

Mar 26, 202525 min

Palestijnse regisseur slachtoffer kolonistengeweld & Britse bezuinigingen op komst

De Palestijnse filmmaker Hamdan Ballal, mede-maker van de Oscarwinnende No Other Land, is in zijn geboortedorp op de Westelijke Jordaanoever mishandeld door kolonisten en daarna opgepakt. Zijn film gaat over precies dat geweld. Frederieke van Dongen van Artsen Zonder Grenzen kent het dorp goed en vertelt over de humanitaire ramp die zich daar nu afspeelt. Britse bezuinigingen op komst: ‘Met het mes in de publieke sector’ De Britse minister van Financiën Rachel Reeves presenteert morgen haar langverwachte voorjaarsverklaring. Verwacht wordt dat zij miljarden gaat schrappen op de rijksbegroting. Het mes gaat in de publieke sector, terwijl de defensie-uitgaven juist stijgen. Binnen Reeves’ eigen Labour-partij klinkt forse kritiek. Over het gemor binnen de regeringspartij is oud-correspondent Hieke Jippes te gast. Presentatie: Sophie Derkzen

Mar 25, 202525 min

Staat Turkije op het kantelpunt richting autocratie? & Opera in oorlogstijd

In Turkije is een nationale protestgolf losgebarsten na de arrestatie van Ekrem İmamoğlu, de populaire burgemeester van Istanbul en geduchte rivaal van president Erdogan. Volgens veel betogers is dit meer dan een incident – zij spreken van een kantelmoment. Een moment waarop Turkije definitief dreigt af te glijden van democratie naar autocratie. Collega en Turkijekenner Cevahir Varan sprak met demonstranten die waarschuwen: als we nu niet in verzet komen, raken we onze vrijheden voorgoed kwijt. (16:00) Opera in oorlogstijd De Oekraïense havenstad Odessa ligt al dagen onder zwaar Russisch vuur. Toch wordt er, tussen de raketinslagen door, gewerkt aan een opera- en dansvoorstelling. De Nederlander Gerard Mosterd nam de choreografie voor zijn rekening en toert in april met het gezelschap uit Odessa door Nederland. Maar hoe doe je dat, een voorstelling maken in een stad waar alles wordt kapotgeschoten? Collega Edwin Koopman vroeg het aan Mosterd zelf, die net terug is uit Odessa. Presentatie: Sophie Derkzen

Mar 24, 202526 min

Terug naar Kharkiv & 22-jarige Gilad werd in één klap correspondent in Israël

Terwijl er wordt gesproken over vrede in Oekraïne, gaat de oorlog voorlopig gewoon nog door. Ook voor de bijna 18-jarige Zenja. Op haar 14e, moest ze op een vroege ochtend in 2022 halsoverkop Kharkiv ontvluchten voor de naderende Russen. Nu, ruim drie jaar later, wordt de stad nog steeds regelmatig beschoten, maar is het dagelijkse leven weer hervat. Daarom mag Zenja van haar moeder één weekendje terug naar de stad. Om haar eigen kamertje te bezoeken en een vriendin, die achterbleef, opnieuw te ontmoeten. Correspondent Michiel Driebergen ging met haar mee en maakte een reportage. (10:27) Een vredesjournalist in oorlogstijd Voor een stage bij The Times of Israel vertrok de 22- inmiddels 23-jarige Marokkaans-Joodse Gilad Perez naar Tel Aviv. En toen was daar plots de aanval van Hamas op 7 oktober en werd Gilad in één klap correspondent, veel eerder dan hij had verwacht. Hoe blijf je in tijden van oorlog trouw aan journalistieke principes? En hoe doe je als jonge journalist naar eer en geweten verslag van Israel en Palestina. In zijn boek “Hummus en Hamas” beschrijft Perez zijn onverwachte correspondentschap en over zijn journalistieke worsteling. Presentatie: Maaike Schoon

Mar 21, 202522 min

Hoop op einde oorlog Congo & China ziet kansen met Trump

Er lijkt een sprankje hoop te ontstaan in de bloedige oorlog die woedt in Congo tussen het nationale leger en de door Rwanda gesteunde M23-milities. Gisteren ontmoetten de presidenten van beide landen elkaar in Qatar en beloofden samen te werken aan een ‘langdurige vrede’. Begin dit jaar veroverden de M23-milities veel grondgebied in Congo, wat leidde tot een grote humanitaire crisis. We spreken met Elien Spillebeen, Congo-kenner en journalist bij MO Magazine, over deze toenadering en wat het betekent voor deze regionale oorlog. (08:46) China ziet kansen met Trump Nu de Verenigde Staten zich van ons afkeert, is de wereldorde zoals we die kenden aan het verschuiven. Welke ruimte ontstaat daarbij voor China, dat al langer de wens uitspreekt om meer macht wereldwijd krijgen? In het vierde deel van onze geopolitieke serie ‘De Oplossing van het Westen’ richten we onze blik oostwaarts. Dat doen we met Ingrid d'Hooghe, hoofd Chinacentrum bij Instituut Clingendael, en Nicole Sprokel, die voor Amnesty International jarenlang China volgde. Presentatie: Sophie Derkzen

Mar 20, 202524 min

Ruimt Erdogan zijn rivaal uit de weg? & Britse gezondheidszorg stort in

De Turkse politie heeft Ekrem Imamoglu, de burgemeester van Istanbul, gearresteerd op beschuldigingen van omkoping, fraude, het leiden van een criminele organisatie en het steunen van een terroristische organisatie. Imamoglu, een belangrijke politieke rivaal van president Erdogan, en andere oppositieleiders beschuldigen de regering Erdogan er nu van een ‘coup’ te plegen door hem uit te schakelen van deelname aan de verkiezingen. De arrestatie vindt plaats op een moment dat de Europese Unie Erdogan hard nodig heeft voor de stabiliteit in Syrië, maar ook een eventuele troepenmacht in Oekraïne. Collega en Turkijekenner Cevahir Varan over dit opmerkelijke nieuws. (12:00) Kan premier Starmer de Britse gezondheidszorg nog redden? De Britse publieke gezondheidszorg, de NHS, verkeert in zwaar weer: eindeloze wachtlijsten, overwerkte artsen en chronische onderfinanciering. Premier Keir Starmer wil het tij keren en heeft een ambitieuze reorganisatie aangekondigd waarmee hij de bureaucratie flink hoopt te beperken. We spreken arts en hoogleraar Marcel Levi over de vastgelopen Britse gezondheidszorg en wat eraan gedaan kan worden om de situatie te verhelpen. Levi stond jarenlang aan het hoofd van één van de grootste ziekenhuizen van het Verenigd Koninkrijk.

Mar 19, 202523 min

Israël schendt bestand Gaza & Is de tijd van de ‘roofbaronnen’ terug in de VS?

Al langer werd door Israël aan het staakt-het-vuren gemorreld dat twee maanden geleden is ingegaan. De grenzen werden gesloten, en zelfs de elektriciteit werd afgesloten. Inmiddels is van een bestand niets meer over. De laatste aanval wordt zelfs gesteund vanuit de VS. Wat betekent dit voor de toekomst van de Gazanen? We bespreken het met Peter Malcontent, onderzoeker aan de Universiteit Utrecht gespecialiseerd in het Israëlisch-Palestijns conflict. (12:51) Is de tijd van de ‘roofbaronnen’ terug in de VS? Eind negentiende eeuw hadden rijke zakenlui als Andrew Carnegie en J.P. Morgan een enorme invloed op de Amerikaanse politiek. Is dat vergelijkbaar met de huidige tijd, waarin de kopstukken van Big Tech onder de regering-Trump steeds meer macht naar zich toe trekken? Met journalist en VS-kenner Casper Thomas onderzoeken we welke parallellen er zijn met de 'Gilded Age' en wat we daarvan kunnen leren. Presentatie: Tim de Wit

Mar 18, 202524 min

Koninklijk bezoek aan Kenia & EU's afzijdigheid bij Servische protesten

Het staatsbezoek van koning Willem-Alexander en koningin Máxima aan Kenia roept veel vragen op. Waarom een officieel bezoek aan Kenia als de mensenrechtensituatie er niet goed is en de Keniaanse politie demonstranten keihard aanpakt? Daarbij zijn tientallen mensen gedood en ontvoerd. Het bezoek wordt door veel Kenianen gezien als een goedkeuring van het beleid van president Ruto. Afrika-correspondent Joost Bastmeijer is in Nairobi om verslag te doen van het bezoek, en Jaya Khamala, oprichter van de petitie 'Opposing the Dutch Royals', vertelt over het gebrek aan mensenrechten in Kenia. (14:07) Waarom de EU Servische demonstranten niet in de steek moet laten In hoofdstad Belgrado gingen honderdduizenden mensen de straat op. Het was daarmee de grootste demonstratie ooit in Servië, en dat is uniek. Er wordt door studenten, boeren en andere burgers al drie maanden geprotesteerd tegen de regering en haar corruptie. Maar volgens historicus Geert Luteijn houdt de EU zich veel te afzijdig. En dat is volgens hem niet zonder risico. Presentatie: Tim de Wit

Mar 17, 202524 min

Zuid-Soedan op rand burgeroorlog & Van Moskou tot Maidan: the making of

In de korte geschiedenis van Zuid-Soedan, dat zich in 2011 losmaakte van Soedan, was het al vijf jaar oorlog. En nu staat de broze vrede in het land opnieuw onder grote druk. Het land kampt met een economische crisis en grote rivaliteit tussen de president en zijn vicepresident. En nu ook buurland Oeganda troepen naar Zuid-Soedan stuurt, groeit de angst voor een nieuwe burgeroorlog. Correspondent Koert Lindijer praat ons bij. (11:19) Van Moskou tot Maidan: making of met Jelle Brandt Corstius In de zesdelige serie Van Moskou tot Maidan verkent journalist Jelle Brandt Corstius Oekraïne tijdens het derde jaar van de oorlog. Wie zijn nu eigenlijk de Oekraïners? Corstius vertelt over het maakproces, maar over ook de dilemma’s waar je tegenaan loopt wanneer je als documentairemaker niet neutraal bent in het conflict waar je over bericht. Presentatie: Eva Koreman

Mar 14, 202524 min

Bosnië op scherp & Moet Europa aan de bom?

In Bosnië en Herzegovina is het Srebrenica Memorial Center voorlopig gesloten, omdat de veiligheid van bezoekers en medewerkers niet gegarandeerd kan worden. Intussen is een arrestatiebevel uitgevaardigd tegen Milorad Dodik, de leider van de Servische deelrepubliek, die met zijn separatistische wetten een ramkoers inzette tegen de landelijke regering. Hoe hoog lopen de etnische spanningen op? En wat moet de internationale gemeenschap doen? Daarover journalist en Balkankenner Marjolein Koster. (09:39) Europa aan de bom? Door het optreden van president Trump zijn de Europese landen in een paar weken tijd niet alleen heel onzeker over de steun aan Oekraïne, maar ook over de eigen veiligheid. Er wordt daarom hard gewerkt aan het versterken van de eigen defensie. En omdat ook aan de Amerikaanse nucleaire paraplu wordt getwijfeld, zijn kernwapens daarbij geen taboe. Zo bood Frankrijk al aan het eigen nucleaire arsenaal ‘te delen’. Duitsland staat daarvoor open, maar ook Polen. In het derde deel van onze geopolitieke serie De oplossing van het Westen: Putin, Xi en Trump in strijd met Europa, de vraag of Europa aan een eigen bom gaat. Daarover te gast: defensie-expert Paul van Hooft en hoogleraar internationale politiek Tom Sauer. Presentatie: Bram Vermeulen

Mar 13, 202524 min

Oekraïne legt de bal bij Rusland & Venezuela laat critici verdwijnen

Oekraïne stemt in met een voorstel van de regering-Trump voor een staakt-het-vuren van 30 dagen in de oorlog met Rusland. De Verenigde Staten hervatten per direct met hun militaire hulp aan Oekraïne, en het delen van inlichtingen. Nu ligt de bal bij Rusland. Is hiermee een nieuwe fase aangebroken in de oorlog? We vragen het correspondent Michiel Driebergen en Ruslandkenner Helga Salemon. (14:20) Venezuela laat critici verdwijnen Het ontvoeren van politieke tegenstanders is in Venezuela staande praktijk geworden. President Nicolás Maduro laat activisten, politici en kritische militairen niet alleen oppakken, maar ook voor korte of langere tijd verdwijnen. Een praktijk die doet denken aan de zwarte dagen van militaire junta’s in Latijns-Amerika. Het aantal verdwijningen is sinds de verkiezingen in juli vorig jaar explosief toegenomen. Collega Edwin Koopman zocht uit wat er gaande is.

Mar 12, 202523 min