Ze stoickim spokojem

Czym różni się filozofia stoicka od religii? A może stoicyzm jest czymś pośrednim między wiarą a filozofią? Czy żeby uprawiać stoicyzm, trzeba pewne rzeczy przyjąć na wiarę? Jakie były losy projektu zarejestrowania w USA stoicyzmu jako religii? Poszukując odpowiedzi na te pytania, rozmawiam z moim gościem, Erikiem Wiegardtem, założycielem stoickiego college'u w Kalifornii, twórcą platformy thestoicregistry.org i autorem wielu książek na temat stoicyzmu. Zapraszam do słuchania. Artykuł #52 – W co należy wierzyć? Rozmowa z Erikiem Wiegardtem, stoikiem z Kalifornii pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

W dobie pandemii wiele osób doświadcza obniżonego nastroju, co często oddają za pomocą metafory znajdowania się w dołku. Zważywszy na rozmiar przeciwności, z jakimi przychodzi się nam dzisiaj mierzyć, prawdopodobnie takie okazjonalne dołki każdemu mogą się przydarzyć. Rzecz nie w tym jednak, czy ich doświadczamy, ale jak z nich wychodzimy. W dzisiejszym odcinku zastanawiam się nad tym, jak z dołka wychodzić, a pomaga mi w tym Barbara Godzińska, współzałożycielka Stowarzyszenia Profilaktyki Depresji ISKRA, którą pytam właśnie o sposoby na wychodzenie z dołka. Serdecznie zapraszam do wysłuchania dzisiejszego odcinka. Artykuł #51 – Jak wychodzić z dołka? pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

To już pięćdziesiąty odcinek podcastu, a więc odcinek jubileuszowy. Czas na małe podsumowanie, na spojrzenie wstecz, ale także w przyszłość. Razem z Michałem Wiśniewskim, współtwórcą tego podcastu, rozmawiam o jego tworzeniu. W tym kontekście mówię też nieco więcej na temat nadziei. Na co stoik może mieć nadzieję? Co to w ogóle znaczy mieć nadzieję? Czy uczucie nadziei przystoi stoikowi? Zapraszam do słuchania. Artykuł #50 – Odcinek jubileuszowy – na co można mieć nadzieję? pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Czy praktyka stoicka zmienia się jakoś na przestrzeni czasu? Czy współcześni stoicy praktykują inaczej niż antyczni? A może muszą to robić inaczej? Czy to jakieś specyficzne wyzwania, jakie niesie ze sobą współczesność, sprawiają właśnie, że ulokowana w tej współczesności praktyka stoicka siłą rzeczy musi wyglądać inaczej? W tym odcinku podcastu znajdziesz odpowiedzi na te i inne podobne im pytania. Zapraszam do wysłuchania. Artykuł #49 – Jak współcześnie praktykować stoicyzm? pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Słowa stoik i stoicyzm bywają różnie rozumiane. Ściśle i merytorycznie rzecz biorąc, oznaczają one jednak przede wszystkim określony system ćwiczeń mentalnych (duchowych), mających na celu wypracowanie pewnej szczególnej postawy i sposobu bycia, takich, które w swym rdzeniu mają autonomię i trwałą oraz niezachwianą pogodę ducha. Stoicyzm to także teoria. Kto się jednak na niej skupia, nie uchwytuje istoty tej doktryny. Stoicyzm to także specyficzny spokój, charakteryzujący wyćwiczonych adeptów, ale to też nie jest istota tej doktryny, ale co najwyżej pewien jej skutek uboczny. W dzisiejszym odcinku podcastu omawiam podstawy praktykowania stoicyzmu. Wyjaśniam, na jakich założeniach i podstawowych technikach opiera się ta praktyka. Zapraszam do słuchania. Artykuł #48 – Na czym polega praktykowanie stoicyzmu? pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Czym jest stoicyzm i co to znaczy być stoikiem? Jakie były okoliczności narodzin stoicyzmu? Jakie poglądy wyznawali antyczni stoicy? Czy są takie przekonania czy idee, bez wyznawania których nie można określać się mianem stoika? Na te pytania odpowiada dzisiejszy odcinek podcastu. Jego główna część powstała pierwotnie w ramach współpracy ze Stowarzyszeniem „Z siedzibą w Warszawie” w związku z pracami nad wystawą zorganizowaną w Muzeum Etnograficznym w Warszawie pod tytułem „Eureka, czyli odkrywam.” Zapraszamy do obejrzenia wystawy (jest dostępna w wersji online) oraz do wysłuchania tego odcinka podcastu. Artykuł #47 – Stoicyzm jako mozaika idei pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Włączam rano wiadomości i słyszę, jak prezenter pogody informuje mnie, że dzisiaj aura jest ponura i przygnębiająca. Ale czy to jest informacja, czy próba zasugerowania mi czegoś? Przecież nie muszę temu ulegać. Jak radzić sobie w miesiącach jesienno-zimowych, miesiącach braku światła, obfitego zachmurzenia, częstych opadów i niżów atmosferycznych? Jak nie ulec podstępom nastroju przygnębienia, którym zaraża nas otoczenie? W dzisiejszym odcinku omawiam stoickie strategie na przygnębienie, melancholię i chandrę. Zapraszam do słuchania. Artykuł #46 – Przygnębienie i melancholia. O rozjaśnianiu mrocznych zimowych miesięcy pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Człowiek zawsze do pewnego stopnia żyje w cieniu śmierci. Jednak ostatnie czasy zdają się ten cień pogłębiać, zwłaszcza że codziennie w mediach podawane są dane informujące nas o liczbie zgonów z powodu COVID-19. Jak radzić sobie z tą świadomością bliskości śmierci, która w każdej chwili może sięgnąć po nas bądź kogoś z naszych bliskich? Jakich rad udzielają w tym zakresie stoicy? W głównej części dzisiejszego odcinka odpowiadam na te pytania. Poprzedzam je odpowiedziami na kilka bieżących, interesujących zapytań od słuchaczy. Zapraszam! Artykuł #45 – Życie w obliczu zagrożenia życia. Stoicyzm a bliskość śmierci pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Samotność, osamotnienie, izolacja to pojęcia i stojące za nimi doświadczenia, które wpisują się w pejzaż współczesnej koronawirusowej rzeczywistości. Warto zatem przyjrzeć się tym doświadczeniom ze stoickiej perspektywy. Nie kto inny jak Epiktet poświęcił cały osobny wykład samotności i osamotnieniu, radząc w nim, jak powinien postąpić znajdujący się w takim położeniu stoik. Okazuje się, że odpowiednio zinterpretowany wykład ten jest zadziwiająco aktualny. Dlatego dzisiejszy odcinek podcastu ma formę komentarza do tego wykładu. Zapraszam do słuchania. Artykuł #44 – Udana samotność, a nawet izolacja. Stoickie strategie na odosobnienie pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Wydaje się, że nie tylko w Polsce, ale także w innych miejscach na świecie społeczeństwo dzieli się na co najmniej dwa wyraźnie spolaryzowane obozy. Jednocześnie bardzo brakuje nam umiejętności rozmawiania ze sobą. Stosujemy głównie strategię mówienia do kogoś, a nie z kimś. Ze względu na stosowane w tej strategii narzędzia komunikacyjne, które nierzadko są przemocowe, zamiast rozwiązywać konflikty, jedynie je pogłębiamy. Do udziału w dzisiejszym odcinku podcastu zaprosiłem wybitnego rozmówcę, wieloletniego redaktora radiowej Trójki, pisarza i poetę, Dariusza Bugalskiego. Rozmawiamy o tym, jak rozmawiać i dlaczego dobra rozmowa jest taka ważna. Zapraszam! Artykuł #43 – Jak ze sobą rozmawiać? Rozmowa z Dariuszem Bugalskim pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Żyjemy w czasach wielkich napięć społecznych. Nasz kraj podzielił się na dwa obozy, między którymi nie ma komunikacji i z których jeden, mając przewagę w parlamencie, czuje się z tego powodu uprawniony do narzucania swoich wartości i stylu życia drugiemu. To prowadzi do olbrzymich napięć i gwałtownych protestów, tym bardziej, że to narzucanie dotyczy spraw dla nas wszystkich fundamentalnych. W dzisiejszym odcinku podcastu przedstawiam stoicki komentarz do tej sytuacji, co ma w znacznym stopniu postać pomysłu na stoicką strategię racjonalnego postępowania w tej sytuacji. Rzecz w tym, żeby ochronić siebie i jednocześnie jakoś pomóc światu. Zapraszam do słuchania. Artykuł #42 – Jak zatroszczyć się o siebie w czasach wielkich napięć społecznych? pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Pewien słuchacz podesłał mi artykuł prasowy z „Timesa”. Opisuje on przypadek pewnego człowieka, który zostaje zwolniony z pracy, a następnie pozywa swojego pracodawcę o dyskryminację światopoglądową – dyskryminowanym światopoglądem miałby być w tym przypadku stoicyzm bohatera tej historii. Hmm… zagadkowe prawda? Zaintrygował mnie ten przypadek na tyle, że postanowiłem poświęcić mu odcinek podcastu. W mojej ocenie problem, z jakim mamy tu do czynienia, lokuje się w obszarze stoickiej dyscypliny sądzenia (myślenia). To też brzmi zagadkowo? Zapraszam zatem do wysłuchania tego odcinka. Artykuł #41 – Dyscyplina sądzenia – analiza pewnego przypadku pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Moim słuchaczom na wakacje 2020 zaleciłem przeprowadzenie eksperymentu z odstawieniem wszelkiej elektroniki. Niektórzy nazywają to cyfrowym detoksem, ja nazywam czasem ascezą elektroniczną. W odpowiedzi na ogłoszony wcześniej konkurs słuchacze przysłali interesujące relacje ze swojego eksperymentu. Najciekawszą relację uhonorowaliśmy zaproszeniem jej autora do udziału w nagraniu podcastu. To Pan Ludwik. W dzisiejszym odcinku, poza rozmową z Panem Ludwikiem, przedstawiam pozostałe wybrane relacje oraz komentuję je stoicko. Zapraszam do słuchania. Artykuł #40 – Poza siecią – relacje z cyfrowego detoksu pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

„Przeżywaj każdy dzień tak, jakby to był twój dzień ostatni” – rekomendują antyczni stoicy. Co mają przez to na myśli? Jakiego rodzaju ćwiczenie duchowe w ten sposób rekomendują? Czy można je z powodzeniem praktykować także współcześnie? Na te i inne pytania odpowiadam w tym odcinku podcastu. Zapraszam w nim także do podjęcia z nami wakacyjnego wyzwania w postaci cyfrowego detoksu. Odstawcie w sierpniu używki elektroniczne, nie odbierajcie e-maila, wylogujcie się z portali społecznościowych i wszelkich komunikatorów, nie korzystajcie z platform udostępniających filmy, ograniczcie inne formy elektronicznej aktywności! Zobaczcie, co się wtedy z Wami dzieje. Przyślijcie nam relację. Podejmiecie wyzwanie? Artykuł #39 – Prosty stoik wakacyjny: ostatni dzień życia pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

W cyklu „Prosty stoik wakacyjny” przypominam kilka najważniejszych stoickich zasad. W tym odcinku omawiam ideę wyrzeczenia. Dodatkowym pretekstem do tego jest Dzień Detoksu Cyfrowego, który przypada 19 lipca. Organizatorzy tego wydarzenia zachęcają do wyrzeczenia się elektronicznej aktywności, żeby oczyścić umysł z zamętu, do jakiego ta aktywność często prowadzi. Jak ma się ten postulat do stoicyzmu? O tym w dzisiejszym odcinku podcastu. Zapraszam do słuchania. Artykuł #38 – Prosty stoik wakacyjny: idea wyrzeczenia pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Wakacje to dobra okazja, żeby powtórzyć sobie niektóre najważniejsze stoickie zasady. Zapraszam do cyklu pod tytułem „Prosty stoik wakacyjny”. W prostym, alegorycznym stylu przypominam kluczowe stoickie zasady, zastosowane do współczesnego kontekstu. W dzisiejszym odcinku podcastu omawiam stoicką koncepcję wyboru, wyjaśniając, że człowiek to przede wszystkim moment wyboru. Jeżeli to dobrze zrozumiemy i się na tym w codziennym działaniu skupimy, okaże się, że nasze życie staje się znacznie łatwiejsze. Zapraszam do słuchania! Artykuł #37 – Prosty stoik wakacyjny: moment wyboru pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Słuchacze często pytają mnie o specyfikę współczesnego stoicyzmu. Niektórzy z nich krytycznie zareagowali na opublikowany niedawno na Wikipedii wpis zatytułowany „Stoicyzm współczesny”. Uwagę zwraca zwłaszcza, że wedle tego opisu ma on charakter bardziej pragmatyczny i raczej doraźny, a więc jest mniej radykalny w porównaniu do swojej ortodoksyjnej starożytnej wersji. W dzisiejszym odcinku podcastu, w odpowiedzi na zapytania słuchaczy, wyjaśniam szczegółowo, czy i na ile stoicyzm musi rezygnować ze swojej bardziej radykalnej wersji. Zaczynam od przedstawienia, jak ją rozumiem i jaki jest jej sens. Potem podaję jej najważniejsze współczesne ograniczenia, rozważając, co i na ile w istocie ograniczają. Artykuł #36 – Stoicyzm w wersji radykalnej pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Zapraszam do rozmowy z Piotrem Stankiewiczem, współczesnym praktykującym stoikiem. Rozmawiamy o jego książkach, o specyfice i popularności współczesnego stoicyzmu, a także o pewnych szczególnych ograniczeniach. Piotr odpowiada też na pytanie, dlaczego został stoikiem, a nie epikurejczykiem. Zachęcam do wysłuchania tego odcinka podcastu. Artykuł #35 – Radość z bycia człowiekiem – rozmowa z Piotrem Stankiewiczem pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Zapraszam do rozmowy z Janem Skrzypkiem, doświadczonym trenerem komunikacji. Głównym jej tematem jest troska o siebie jako warunek udanej komunikacji. Warunek ten określamy mianem „czułego managera”. Czym jest czułość w komunikacji, dlaczego tak ważna jest czułość względem siebie samego? O tym i wielu innych tematach można posłuchać w tym podcaście. Artykuł #34 – Czuły manager – rozmowa z Janem Skrzypkiem pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

W tym odcinku podcastu odpowiadam na pytania przysłane przez słuchaczy. Pytania są różne. Niektóre mają charakter dość ogólny, ale spora część dotyczy konkretów – albo są to prośby o praktyczną wskazówkę, albo bardzo szczegółowe pytanie etyczne, albo wreszcie są to pytania dotyczące jakiegoś aspektu doktryny stoickiej. Na wszystkie pytania odpowiadam tak, jak umiem. Serdecznie zapraszam do słuchania. Artykuł #33 – Ask Me Anything pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Jakie czasy, taki stoicyzm? Stoicyzm w każdej epoce przyjmuje nieco inne postaci. W tym odcinku podcastu najpierw opowiem o tym, jakie ja widzę trzy najważniejsze zasady praktykowania stoicyzmu dzisiaj. Następnie zapraszam do rozmowy innego współczesnego praktykującego stoika i mojego przyjaciela, Michała Wiśniewskiego. Rozmawiamy o stoickich sposobach na pandemię, ale także o Kursie Stoic Way i jego nowej odsłonie. Serdecznie zapraszam do słuchania. Artykuł #32 – Jak skutecznie w dzisiejszych czasach praktykować stoicyzm pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Z okazji Wielkanocy, ale nie zapominając jednocześnie o okolicznościach, w jakich ją w tym roku wszyscy obchodzimy, serdecznie zapraszam do wysłuchania odcinka ze stoicko-filozoficznymi życzeniami, które są nie tylko życzeniami. Mówię o Mircei Eliadem, Carlu Gustavie Jungu, Henri Bergsonie i o stoickiej pneumie, a wszystko to, jak już wspomniałem, z okazji świąt wielkanocnych. Takich życzeń świątecznych na pewno jeszcze nie słyszeliście… Artykuł #31 – Głębiej nadzieje nasze złożyć pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Wszyscy zostaliśmy zamknięci w domach, chcąc nie chcąc, podążamy za nakazem „zostań w domu”. Jednak wielu z nas, im dłużej przebywa w domu, tym bardziej wychodzi z siebie. Dlaczego tak jest? Na co dzień żyjemy przede wszystkim na zewnątrz, w pogoni za realizacją wyzwań, zadań, aspiracji – dzięki temu unikamy konieczności konfrontacji z tym, co mamy wewnątrz, nie tyle w naszym domu, co wewnątrz nas samych. Obecna sytuacja zmusza nas tymczasem do takiej konfrontacji. W jej obliczu bardziej adekwatne jest stoickie hasło głoszące zostań u siebie! O nim mówię w tym odcinku podcastu. Artykuł #30 – #zostańusiebie pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Zapraszam na kolejny odcinek z miniserii, w ramach której podejmuję po stoicku temat pandemii koronawirusa. Każdy odcinek podcastu z tego właśnie cyklu jest skoncentrowany na jednej stoickiej koncepcji lub strategii, która może być niezwykle przydatna w obecnej trudnej sytuacji. W tym odcinku przytaczam List 91 Seneki z Listów moralnych do Lucyliusza. Interpretując go, wyjaśniam, na czym polega stoicka akceptacja tego, co od nas niezależne oraz mówię o specyficznym zastosowaniu stoickiej perspektywy kosmicznej w stanie klęski, w jakim się znaleźliśmy. Zapraszam do słuchania. Artykuł #29 – „Co stoi, ma upaść” – rady Seneki na koronawirusa pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Zapraszam na pierwszy odcinek z miniserii, w ramach której podejmuję po stoicku temat pandemii koronawirusa. Każdy odcinek podcastu z tego właśnie cyklu będzie skoncentrowany na jednej stoickiej koncepcji lub strategii, która może być niezwykle przydatna w obecnej trudnej sytuacji. Artykuł #28 – Stoicka koncepcja amor fati wobec epidemii koronawirusa pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

W każdej chwili naszego życia stajemy przed wyborem, które z możliwych działań podjąć, którą z dróg pójść. Każda chwila wymaga od nas decyzji, co zrobimy z chwilą następną. Nawet jeśli zdecydowaliśmy się już pójść do kina, przecież w każdej chwili możemy zdecydować się, żeby z sali kinowej wyjść i oglądania filmu nie dokończyć. Kiedy jednak nasza decyzja jest wyrazem wolności? Jak ma się to do wartości i norm etycznych? Jeśli na przykład jakaś wartość narzuca mi konieczność konkretnego działania, to czy ja, obrawszy sobie wcześniej tę wartość na patrona, jestem wolny? Te tematy i te pytania są przedmiotem tego odcinka podcastu. Zapraszam do wysłuchania, bez względu na to, czy decyzja o tym będzie wolna, czy nie. Artykuł #27 – Wolność, czyli moment wyboru pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Czego może życzyć i co poradzić stoik z okazji walentynek? Jeśli chcesz się przekonać, zapraszamy do wysłuchania tego odcinku podcastu. W odcinku także cytaty z Friedricha Nietzschego, relacje żon stoików o stoicyzmie, filozoficzny namysł nad znaczeniem słowa „miłość”, wreszcie wyjaśnienie stoickiego rozumienia miłości i jej natury. Zapraszam do słuchania i polecam miłość po stoicku. Artykuł #26 – Stoicyzm na walentynki pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Wiele rzeczy nas przygnębia, sprzyjając wykształceniu pesymistycznego światopoglądu. Sam stoicyzm, ze względu na koncepcję amor fati (akceptacja losu) i wyrzeczenie się pragnień, postrzega się jako filozofię nieoptymistyczną, jeśli nie jawnie pesymistyczną. Tymczasem jest to światopogląd jednoznacznie optymistyczny, zaś praktykę stoicką można traktować jako ćwiczenia z optymizmu. W tym odcinku wyjaśniam, jak po stoicku przezwyciężać wszelkie formy pesymizmu, które szczegółowo wyjaśniłem w odcinku poprzednim. Artykuł #25 – Jak być optymistą po stoicku? pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Określenia „pesymizm” używamy współcześnie w bardzo różnych kontekstach. W tym odcinku podcastu wyjaśniam, jak rozumiem jego znaczenie jako filozof, odróżniam przy tym pesymizm jako pogląd od rozczarowania jako uczucia. Podaję i objaśniam różne typy pesymizmu, komentując to po stoicku, wskazując też na koniec drogę do przezwyciężenia różnych form pesymizmu na gruncie współczesnego światopoglądu stoickiego. Artykuł #24 – Co to jest pesymizm? pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Z okazji Nowego Roku robimy podsumowania, rozrachunki z samymi sobą, podejmujemy różne decyzje, snujemy plany. Do tego życzymy sobie nawzajem szczęścia. W tym odcinku podcastu komentuję to po stoicku, przede wszystkim rekapitulując podstawowe zasady efektywnego przeglądu siebie oraz po stoicku przestrzegając przed opacznym potocznym rozumieniem szczęścia, którego sobie życzymy. Zapraszam do wysłuchania. Artykuł #23 – Noworoczny rozrachunek z samym sobą pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Jeden ze stałych słuchaczy tego podcastu zgłosił pytanie o stoicką koncepcję cnót. W dzisiejszym odcinku przedstawiam druga część odpowiedzi na to pytanie. O ile odcinek poprzedni stanowił wprowadzenie do zagadnienia, o tyle w obecnym odcinku koncentruję się na stoickiej koncepcji i podziale cnót. Posiadać cnotę to według stoików być dobrym człowiekiem. Wyjaśniam tu także jak taką cnotę się nabywa i w jaki sposób jej posiadanie wiąże się ze szczęściem. Zapraszam do słuchania! Artykuł #22 – Jak być dobrym człowiekiem? (cz. 2) pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Jeden ze stałych słuchaczy tego podcastu zgłosił pytanie o stoicką koncepcję cnót. W dzisiejszym odcinku robię pierwszą przymiarkę do odpowiedzi na to pytanie. Zaczynam od wyjaśnienia znaczenia terminu cnota. W odpowiedzi na pytanie o to, kim jest dobry człowiek, antyczni myśliciele odpowiadali, że to taki, który posiada różne cnoty. Stąd tytuł dzisiejszego odcinka. Zapraszam do słuchania! Artykuł #21 – Jak być dobrym człowiekiem? (cz. 1) pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Z okazji Światowego dnia filozofii proponuję porozmawiać o zyskach jakie płyną z praktykowania filozofii. Ponieważ wszak mnie zyski te wydają się oczywiste, do udziału w podcaście zaprosiłem Jolantę Księżak, która opowie o jej doświadczeniu z praktykowania filozofii, o tym, co jej to praktykowanie dało, jak zmieniło się w efekcie jej życia. Wszystko to jest oprawione moim komentarzem, a wcześniej tradycyjnym wprowadzeniem do tematu. Artykuł #20 – Co nam daje filozofia? (Jola Księżak) pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Jaki był stosunek stoików do seksu? Czy uważali, że jest to czynność zgodna z naturą, a zatem zalecana i wymagająca regularnego uprawiania? A może raczej byli zwolennikami wstrzemięźliwości w tym zakresie? Jakich rad można udzielić z perspektywy stoickiej na problemy o charakterze seksualnym? Na te wszystkie pytania odpowiadam w tym odcinku podcastu. Zapraszam do wysłuchania. Artykuł #19 – Seks po stoicku pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Emocje są współcześnie wszechobecne, ludzie są nimi przepełnieni do tego stopnia, że niekiedy osiągają stan swego rodzaju histerii. Jak radzić sobie z osobami, które, będąc w tym stanie, próbują na nas oddziaływać, wymóc na nas określone decyzje? Zapraszam do wysłuchania odcinka podcastu, w którym prezentuję instrukcję obsługi osoby histerycznej. Artykuł #18 – Jak radzić sobie z osobami histerycznymi? pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Na świecie, zwłaszcza zachodnim, obserwujemy ostatnio prawdziwy renesans stoicyzmu. Jednym z jego przejawów są coraz częściej organizowane zjazdy i konferencje gromadzące sympatyków współczesnej praktyki stoickiej. Razem z przyjacielem i jednocześnie współtwórcą projektu Stoic Way pojechaliśmy do Aten na Stoicon, cykliczną imprezę powstałą z inicjatywy Donalda Robertsona, kanadyjskiego psychoterapeuty i popularyzatora stoicyzmu. W dzisiejszym odcinku podcastu prezentuję drugą część mojej relacji z imprezy, w szczególności dwa niezwykłe wywiady (w języku angielskim) z Thomasem Jarrettem, emerytowanym marines, autorem Warrior resilience training oraz z wspomnianym już wyżej Donaldem Robertsonem. Artykuł #17 – Relacja ze Stoiconu 2019 (cz. 2) pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Na świecie, zwłaszcza zachodnim, obserwujemy ostatnio prawdziwy renesans stoicyzmu. Jednym z jego przejawów są coraz częściej organizowane zjazdy i konferencje gromadzące sympatyków współczesnej praktyki stoickiej. Razem z przyjacielem i jednocześnie współtwórcą projektu Stoic Way pojechaliśmy do Aten na Stoicon, cykliczną imprezę powstałą z inicjatywy Donalda Robertsona, kanadyjskiego psychoterapeuty i popularyzatora stoicyzmu. W dzisiejszym odcinku podcastu relacjonuję tę wyprawę oraz udostępniam wywiad, jaki przeprowadziłem w Atenach z Piotrem Stankiewiczem, znanym polskim popularyzatorem stoicyzmu, który miał na stoiconie swoje wystąpienie. Artykuł #16 – Relacja ze Stoiconu 2019 (cz. 1) pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Wszyscy pracujemy, jednak część z nas, całkiem spora niestety, pracuje za dużo, czasem tylko okresowo, ale często także po prostu na co dzień. W efekcie doświadczamy przepracowania, przeciążenia, a nawet chronicznego stresu. Jak sobie z taką sytuacją radzić po stoicku? Zapraszam do wysłuchania odcinka podcastu, w którym najpierw badam czym jest praca oraz w jakich różnych okolicznościach generuje ona stan przeciążenia, a następnie podaję szereg stoickich rad dla osób przepracowanych. Artykuł #15 – Jak radzić sobie z nadmiarem obowiązków zawodowych? pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

W tym odcinku, łącząc ostatnie doświadczenia i przemyślenia, próbuję zestawić ze sobą trzy zagadnienia: wolność, szczęście i edukację. Odwołując się do współczesnych wydarzeń, jak Igrzyska Wolności w Łodzi czy książek, jak Nie dla zysku Marthy Nussbaum wykazuję, że nie można mówić o jednym z nich, nie odwołując się przy tym do dwu pozostałych. Do szczęścia, potrzebujemy dobrej edukacji i wolności, ale też wolność rozważamy przede wszystkim w kontekście wizji szczęścia i dobrej edukacji, wreszcie dobra edukacja to taka, która uczy, jak sięgać po wolność i spełnienie w życiu. Artykuł #14 – Wolność, szczęście, edukacja pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Filozofia zazwyczaj cieszy się dobrą opinią, może jedynie niektórzy zarzucają jej, że jest nieco za bardzo oderwana od rzeczywistości. A może jest jednak także czasami groźna? W dzisiejszym odcinku podcastu opowiadam o zagrożeniach związanych z filozofią, nawiązując przy tej okazji do mojej najnowszej książki „Zakazana historia filozofów”. Artykuł #13 – Czy filozofia jest niebezpieczna? pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Jak robić pompki, nie wiedząc, że się ma odpowiednie do tego mięśnie? Albo czy można wkręcić śrubę bez śrubokrętu? Jak mają się te pytania do zagadnienia uważności i dlaczego niniejszy odcinek podcastu zadedykowany jest dwóm jego słuchaczom, przekona się ten, kto go posłucha. Serdecznie zapraszam. Artykuł #12 – Czym jest stoicka uważność? pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

W tym odcinku podcastu zajmuję się tematem urlopu i odpoczynku. Co to znaczy, że odpoczywamy? W jakim znaczeniu można używać tego słowa? Czy każdy rodzaj odpoczynku istotnie nam służy? Komentuję wypowiedzi Marka Aureliusza i Seneki na temat sposobu spędzania czasu wolnego. Na koniec proponuję pewne stoickie wyzwania na czas urlopu. Artykuł #11 – Czym jest odpoczynek i jak odpoczywać po stoicku? pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

W tym odcinku podcastu opowiadam o filarze stoickiej filozofii w postaci Chryzypa z Soloi. Jest to filozof, który napisał ponad 700 dzieł, ale żadne nie przetrwało. Wszystko wskazuje też na to, że stoicyzm nie przetrwałby, gdyby nie wszechstronność i wnikliwość jego umysłu. Ponadto jest też Chryzyp pomysłodawcą czy projektantem pewnego bardzo skutecznego ćwiczenia stoickiego, które bardzo pomogło mi w początkach mojej własnej praktyki stoickiej. To ćwiczenie to dwa poziomy sądu – o nim, na przykładach, też opowiadam. Artykuł #10 – Chryzyp i dwa poziomy sądu pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Czytelnicy tekstów stoickich często wyrażają wątpliwość czy ideał stoickiego życia, ideał niezłomności i całkowitej odporności na najcięższe nawet przeciwności losu, da się w ogóle wprowadzić w życie. Nawiązując do filozofii duńskiego myśliciela Sorena Kierkegaarda, staram się w tym odcinku podcastu wyjaśnić, że sukces w praktykowaniu stoicyzmu zależy od pewnego rodzaju wewnętrznego skoku. Skok ten polega przede wszystkim na przecięciu uwiązania emocjonalnego z zewnętrznymi celami. Artykuł #9 – Stoicki skok w ciemność pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

W poprzednim odcinku podcastu omawiałem stoicką technikę melete thanatou. Odpowiadając na pytanie słuchacza dotyczące tej techniki, uzupełniam jej opis przedstawieniem metody „ostatniego dnia życia”. Następnie przechodzę do wyjaśnienia stoickiej koncepcji kosmopolityzmu, pokazując przy okazji, w jaki sposób wiążą się z nią ściśle stoickie ćwiczenia, w tym ćwiczenie ostatniego dnia życia. Zapraszam do wysłuchania 8. odcinka podcastu. Artykuł #8 – Czym jest stoicki kosmopolityzm? pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Jednym z najpopularniejszych ćwiczeń stoickich jest melete thanatou, którą to nazwę na język polski tłumaczyć możemy jako medytacja nad śmiercią. Na czym polega to ćwiczenie? W jaki sposób medytacja nad śmiercią może stanowić podstawę praktykowania szczęśliwego życia? Zapraszam do wysłuchania 7. odcinku podcastu Ze stoickim spokojem. Artykuł #7 – Jak praktykować stoicką technikę melete thanatou? pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Różne są źródła naszych cierpień i kłopotów emocjonalnych, a jednym z najpoważniejszych jest bez wątpienia obszar relacji interpersonalnych, zwłaszcza tak zwanej miłości partnerskiej. Lękamy się odrzucenia, samotności, niezrozumienia, cierpimy, kiedy nas to spotyka. Czy istnieją jakieś stoickie rady czy recepty, które pozwoliłyby się przed tym chronić? Przyglądam się im w tym odcinku podcastu, na który serdecznie zapraszam. Artykuł #6 – Stoicyzm na kłopoty w relacjach partnerskich pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Jednym z najstarszych i najbardziej znanych ćwiczeń filozoficznych jest wynaleziony przez Pitagorasa rachunek sumienia, który ja określam mianem przeglądu siebie. Antyczne teksty stoickie zawierają wiele świadectw potwierdzających, że była to jedna z ważniejszych metod pracy wewnętrznej praktykującego stoika. W tym odcinku podcastu wyjaśniam na przykładach, czym jest i na czym polega ta technika. Ponadto, w odpowiedzi na pytania, które otrzymywałem od współczesnych praktykujących stoików, proponuję i omawiam pewien zabieg mentalny, który zwiększa szanse na powodzenie w stosowaniu tej techniki. Artykuł #5 – Czym jest i jak skutecznie praktykować przegląd siebie? pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Antyczni filozofowie, na określenie umysłu czy rozumu, używali greckiego pojęcia logos. Jednak to słowo ma bardzo wiele znaczeń, w tym wiele bardzo zastanawiających. W dzisiejszym odcinku podcastu przyglądamy się temu, jak stoicy trenują logos, co można także określić mianem treningu refleksyjności. Pokażemy w jaki sposób można jako formę treningu potraktować lekturę, jak powinna wyglądać taka lektura oraz co to ma wspólnego z byciem sobą. W szczególności odcinkowi przyświeca pytanie: W jaki sposób usystematyzowane i pogłębione doświadczenie lektury przekłada się na poczucie bycia sobą? Artykuł #4 – Logos, czyli więcej niż spokój pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.

Stoicyzm często mylony jest z dążeniem do stanu apatii, beznamiętności, tymczasem wiele antycznych tekstów ukazuje stoików jako osoby odznaczające się całą gamą bardzo wyrazistych reakcji uczuciowych. Czy stoik może czuć radość? Zapraszam do wysłuchania odcinka. Artykuł #3 – Czym jest chara, czyli jak czuje się stoik? pochodzi z serwisu Ze stoickim spokojem.