Við skákborðið

Skákin. Kristján Örn og Magnús Pálmi Örnólfsson hagfræðingur og Halldór Grétar Einarsson FIDE meistari 8. apríl 2026

Skákin. Kristján Örn stjórnar skákumræðunni í dag. 1. apríl 2026Skákþáttur:Gestur Gauti Páll Jónsson, sagnfræðingur og ritstjóri tímaritsins Skákar.

Gestur Kristjáns Arnar í skákþættinum í dag er Björgvin Víglundsson, byggingaverkfræðingur og fyrrverandi landsliðsmaður í skák. Þeir ræða alþjóðlega Reykjavíkurskákmótið sem hefst í Hörpunni kl. 15:00 í dag og ýmislegt annað fróðlegt. Metþátttaka er í mótinu að þessu sinni en 422 skákmenn munu sitja að tafli í heila viku en þetta er í fertugasta skipti sem mótið er haldið. Þeir félagar slá á þráðinn til Gauta Páls Jónssonar, ritstjóra tímaritsins Skákar, en hann verður á meðal keppenda í Hörpunni og mætir sterkum tyrkneskum stórmeistara í 1. umferð.

Gestur Kristjáns Arnar er Halldór Grétar Einarsson, FIDE meistari, stofnandi skákdeildar Breiðabliks og formaður meistaraflokksráðs deildarinnar. Þeir ræða Alþjóðlega Kópavogsmótið sem nú stendur yfir, alþjóðlegt mótahald á Íslandi, Reykjavíkurskákmótið sem hefst á miðvikudaginn í næstu viku, gera upp Íslandsmót skákfélaga sem lauk um þar síðustu helgi og margt fleira.

Kristján Örn Elíasson tekur á móti þeim Þorsteini Þorsteinssyni, FIDE-meistara og ritstjóra Hagstofu Íslands og Birni Þorfinnssyni, alþjóðlegum meistara í skák og ritstjóra DV.is. Báðir kepptu þeir með úrvalsdeildarliði Taflfélags Vestmannaeyja sem varð Íslandsmeistari félagsliða í skák um síðustu helgi. Í þættinum ræða þeir "Öskubuskuævintýrið" - eða leiðina að titlinum, undirbúninginn, liðsmenn félagsins, styrktaraðila, einstakar viðureignir og síðast enn ekki síst stressið og dramatíkina sem hefur fylgt þessu öllu eftir. Björn segir: "En það er ólýsanlega skemmtilegt að Taflfélag Vestmannaeyja hafi efir 100 ára tilvist sína loks hampað Íslandsmeistaratitli og ég verð ævinlega hreykinn af því að hafa fengið að taka þátt í því verkefni" en Taflfélag Vestmannaeyja var stofnað í Vestmannaeyjum 26. ágúst 1926. Þeir félagar slá á þráðinn til Kjartans Briem, formanns skákdeildar Breiðabliks og ræða Alþjóðlega Kópavogsmótið sem hófst í gær en mótið er ætlað efnilegum ungum skákmönnum á aldrinum 16–30 ára og miðar að því að skapa sterkt umhverfi fyrir IM- og GM-áfanga.

Kristján Örn Elísson ræðir við Helga Áss Grétarsson, stórmeistara og varaborgarfulltrúa í Reykjavík um skákina og stjórnmálin. Helgi hafði nýlega pólitísk vistaskipti þegar hann gekk úr Sjálfstæðisflokknum og yfir í Miðflokkinn. Helgi talar um borgarmálin, svo sem fyrirhugaða borgarlínu, og leggur áherslu á gott samstarf allra flokka um helstu hagsmunamál Reykjavíkurborgar. Þeir Kristján og Helgi spá í spilin varðandi síðari hluta Íslandsmóts skákfélaga sem tefldur verður um næstu helgi og ræða margt annað áhugavert sem er að gerast í skákheiminum.

Björgvin Víglundsson, byggingaverkfræðingur og sterkur skákmeistari er gestur Kristjáns Arnar Elíassonar. Þeir fjalla um hollenska stórmeistarann og Íslandsvininn Jan Timman sem lést í síðustu viku eftir erfið veikindi. Timman var einn besta skákmaður Vesturlanda á síðustu öld. Einnig ræða þeir gömlu skákmeistarana, ólíka skákstíla og margt fleira.

Áskell Örn Kárason, sálfræðingur og formaður Skákfélags Akureyrar er gestur Kristjáns Arnar að þessu sinni. Áskell er alþjóðlegur meistari í skák og núverandi Íslandsmeistari öldunga. Þeir ræða skákstarfið fyrir norðan, mikinn vöxt í öldungaskákinni á landinu öllu undanfarin ár, forsetatíð Áskels hjá Skáksambandi Íslands um síðustu aldamót, Heimsmótið í Salnum í Kópavogi árið 2000 þar sem þáverandi heimsmeistari Garry Kasparov og Viswanathan Anand sem síðar varð heimsmeistari voru á meðal keppenda og margt annað fróðlegt og skemmtilegt.

Kristján Örn Elíasson tekur á móti Birni Ívari Karlssyni, skólastjóra Skákskóla Íslands. Björn er með tvær gráður frá Alþjóðaskáksambandinu FIDE. Hann er FIDE-meistari og FIDE-trainer sem þýðir að á einhverjum tímapunkti á skákferli sínum hefur hann öðlaðst a.m.k. 2300 alþjóðleg skákstig og að hann hafi sótt námskeið og staðist próf hjá FIDE sem leiðbeinandi og þjálfari í skák. Eins og oft áður var umræðuefnið fjölbreytilegt en þeir Björn Ívar og Kristján Örn töluðu um Skákskóla Íslands, Pressukeppnina sem er ný leið skólans til æfinga fyrir ungmenni, fjárfestingu skólans í nýjum stórum 98 tommu skjá og öðrum búnað til fjarkennslu, vinsælan skákróbot sem teflir við nemendur, fartölvur og heyrnartól sem og fjölgun iðkenda skólans, bæði í stað- og fjarkennslu. Tölvulistinn hefur verið aðalstyrktaraðili Skákskóla Íslands að baki þessum fjárfestingum eins og svo oft áður. Tíu nemendur skólans fara á morgun til Fredericia í Danmörku til að taka þátt í Norðurlandamóti unglinga dagana 13.-15. febrúar. Einnig ræddu þeir Tata Steel skákmótið, Speed Chess Championship netskákmótið á Chess.com, mikinn áhuga á Reykjavíkurskákmótinu, nýju heimildarmyndina "Queen of Chess" á Netflix sem fjallar um Judit Polgar sterkustu skákkonu allra tíma og margt fleira.

Gestir skákþáttarins eru Björgvin Víglundsson, verkfræðingur og fyrrverandi Íslandsmeistari öldunga í skák og Halldór Grétar Einarsson, FIDE meistari og formaður meistaraflokksráðs Breiðabliks. Eins og svo oft áður er farið vítt og breitt í umfjöllun um skák en hlusta má á þáttinn í heild sinni í spilaranum.

Kristján Örn ræðir við Ólaf Kristjánsson, 82 ára fyrrverandi togarasjómann frá Akureyri en hann er öflugur skákmaður. Ólafur kallar sig "Þorparann" því hann fæddist í Glerárþorpi en Akureyri er skipt upp í tvo hluta, þ.e. norðan og sunnan Glerár. Í þættinum segir Ólafur frá samferðamönnum sínum, sterkum skákmönnum á Norðurlandi. Hann talar um upphaf taflmennsku sinnar, skákmót á Akureyri, Íslandsmót skákfélaga, veru sína á sjó og margt fleira.

Kristján Örn Elíasson tekur á móti Sigurbirni Björnssyni FIDE meistara. Þeir stikla á stóru í umfjöllun sinni um fréttnæma atburði og uppákomur sem þeim þótti athyglisverðar á skákárinu 2025. Þeir ræða árangur Vignis Vatnars Stefánssonar, Magnúsar Carlsen og fleiri sterkra og efnilegra skákmanna á heimsmeistaramótunum í at- og hraðskák en teflt var í höfuðborginni Doha í Katar á milli jóla og nýárs. Einnig ræða þeir stöðu íslenskrar skákar og margt fleira.

Vinirnir og samstarfsmennirnir Vignir Vatnar Stefánsson, stórmeistari og þrefaldur Íslandsmeistari í skák árið 2025 og Benedikt Briem næststigahæsta ungmenni landsins eru gestir Kristjáns Arnar. Þeir tala um kennsluvefinn www.vignirvatnar.is, skákmót í Portúgal, fjölbreytt skákmótahald og margt fleira. Vignir ræðir heimsmeistaramótin í atskák og hraðskák, sem fram fara í Doha í Katar á milli jóla og nýárs, en Vignir verður á meðal keppenda á báðum mótunum.

Kristján Örn fær til sín skákmennina Róbert Lagerman, FIDE- meistara og alþjóðlegan skákdómara og Gunnar Frey Rúnarsson sagnfræðing og formann Víkingaklúbbsins.Í þættinum ræða þeir jólaskákmót Ása, skákkúbbs eldri borgara, þar sem Róbert sigrði með yfirburðum. Þeir gera kröfu um nýja staðsetningu Íslandsmóts skákfélaga, bæta þurfi fyrirkomulag og skipulagningu mótsins, salernismál séu í miklum ólestri auk þess sem mótið sé illa kynnt í fjölmiðlum og þjónusta við keppendur um úrslit og stöðu liða hverju sinni sé ekki til staðar. Gunnar Freyr talar um Víkingaskák en ný taflsett eru komin í sölu, m.a. hjá Spilavinum. Þeir tala um mismunun og tvískinning í afstöðu stjórnar Skáksambands Íslands, m.a. hvað varðar áherslur á eldri skákmenn og auglýsingu sambandsins um léttar veitingar á Íslandsmóti kvenna í hraðskák. Þeir velta fyrir sér hvað sé átt við með hugtakinu "léttar veitingar".Þeir minnast Ólafs Hraunbergs Ólafssonar, fyrrverandi formanns Taflfélags Reykjavíkur, sem lést nýlega en hann vann mikið og gott starf fyrir íslensku skákhreyfinguna. Þeir tala um tillögur aðalfundar FIDE um að Rússar og Hvítrússar fái aftur að tefla á ólympíuskákmótum og að lið frá löndunum séu aftur tekin inn í opinbera mótaröð FIDE.Róbert segir sögu af Boris Spasský og áhuga hans á tímaritinu Playboy á meðan Einvígi aldarinnar árið 1972 stóð yfir. Einnig segir hann sögu þegar sérsveit lögreglunnar í Danmörku stöðvaði flugtak flugvélar sem hann var farþegi í og yfirheyrði hann í tvær klukkustundir sem grunaðan hryðjuverkamann en farþegar vélarinnar þurfu að bíða í vélinni á meðan.

Róbert Lagerman, alþjóðlegur skákdómari og FIDE-meistari er gestur Kristjáns Arnar. Róbert gengur undir ýmsum nöfnum í skákheiminum eins og Mr. Big Time og Don Everything en hann hefur setið fjölda námskeiða og aflað sér ýmissa réttinda og nafnbóta hjá Alþjóða skáksambandinu FIDE. Því fer það vel að hann kalli sig stundum "Don Everything". Þeir Kristján og Róbert hafa verið góðir félagar í gegnum árin og stofnuðu, ásamt Hrafni Jökulssyni og rúmlega þrjátíu öðrum áhugamönnum um skák, Skákfélag Grandrokks þann 12. september árið 1998. Í þættinum ræa þeir Heilsuhælið í Hveragerði, mataræði og góða aðstöðu þar, þeir spila klippu með Hrafni Jökulssyni þar sem hann talar um Grænland, þeir ræða hugmyndir um meiri samvinnu skákfélaga á Íslandi, slæma nýtingu erlendra stórmeistara sem koma til landsins í tengslum við Íslandsmót skákfélaga, þjálfunarmál, mótahald, einelti, vináttu, framtíðarplön Skákfélags Íslands og margt fleira.

Gestur skákþáttarins að þessu sinni er Björgvin Víglundsson, byggingaverkfræðingur og sterkur skákmeistari. Þeir Kristján Örn ræða um skák og gervigreind og spái í spilin hvernig skákin muni þróast með tilkomu gervigreindarinnar. Að mati Björgvins hefur varðveisla skákefnis í stafrænu formi náð því umfangi að gervigreind geti ekki einungis hermt eftir leikjum einstakra meistara heldur líka stíl þeirra. Hann telur raunhæft að endurskapa skákstíl bestu skákmanna allra tíma eins og Wilhelm Steinitz, Aron Nimzowitsch eða Bobby Fischer. Björgvin telur vel hugsanlegt að haldin verði sýndareinvígi þar sem tölvur tefla í nafni sögulegra meistara. Þar gætu til dæmis Fischer, Capablanca og Carlsen tekist á í löngu kappskák­einvígi líkt og Fischer og Spasskí í Reykjavík 1972 en án áhrifa aldurs, líkamlegrar þreytu, tímamismunar eða félagslegra aðstæðna. Slík mót gætu jafnvel gefið vísbendingu um hver hefði verið sterkastur í sögu skáklistarinnar ef allir væru settir á sama lærdómsstig og fengju að þróa leik sinn sem forrit en ekki sem menn.

Kristján Örn tekur á móti Birni Þorfinnssyni, alþjóðlegum meistara og ritstjóri DV.is í stúdíóið. Mikill kraftur er búinn að vera í íslensku mótahaldi að undanförnu og fara þeir Björn og Kristján yfir það helsta í þættinum. Þeir tala um menn og málefni og segja sína skoðun á hvoru tveggja. Taflfélag Garðabæjar hélt upp á 45 ára afmæli sitt á mánudaginn var í Miðgarði, nýja íþróttahúsi bæjarins, en þar hefur félagið fengið góða aðstöðu fyrir starfsemi sína. Afmælisveislan hófst með því að boðið var upp á veitingar og svo lék bæjarstjóri Garðabæjar, Almar Guðmundsson, fyrst leikinn fyrir Erling Jensson í skák hans gegn Vigni Vatnari Stefánssyni. Björn var óstöðvandi í þessu fjölmenna og sterka skákmóti og fékk 9 vinninga í 9 skákum. Hann er því nýr hraðskákmeistari Garðabæjar en í vikunni áður var Björn einnig krýndur skákmeistari Garðabæjar. Þeir félagar, Kristján og Björn, fara um víðan völl í þættinum og ræða vel og lengi um Íslandsmót skákfélaga en fyrri hluti mótsins var tefldur í Rimaskóla um síðustu helgi.