Het Uur

Na zeven jaar is Carice van Houten terug in een speelfilm, over scheiden. Als kind maakte ze meerdere scheidingen mee. „Ik was heel introvert, alles speelde zich van binnen af. Ik kon mijn gevoel niet goed uiten.” In haar jeugd was ze bang voor explosiviteit in het gezin. „Ik hield me op de vlakte. Om de liefde van mijn stiefvader te waarborgen, leerde ik niets te zeggen: don’t rock the boat.”„Ik moest het toneel op om gezien te worden.” Daar vond ze haar bestaansrecht. Net als thuis werd ze ook bij de pers lange tijd het lievelingetje, „totdat ik mijn bek opendeed.” De ooit conflictvermijdende Van Houten spreekt zich nu uit. Ze groeide vrij op, zonder duidelijke grenzen tussen goed en fout. Nu neemt ze juist een moralistisch standpunt in. „Die stille muis in mij denkt: hoe is dit gebeurd?”Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar [email protected]: Pieter van der WielenRedactie en productie: Merel van Waalwijk van DoornMixage: Michiel van PoelgeestMuziek: Rufus van BaardwijkFoto: NRCZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

„Het idiote van zelf oud worden is dat het toch net iets anders voelt dan dat je het altijd hebt bestudeerd,” zegt geriater Rudi Westendorp, die zelf 67 jaar is. Toen hij dacht dat hij uitgezaaide prostaatkanker had, realiseerde hij zich: „Er is geen programma voor de dood, er is een programma voor onderhoud en herstel… en daarna is de benzine op.” De dood ziet hij als een supernova: „energie klontert… en knalt weer uit elkaar.”Westendorp vergelijkt mensen met wasmachines: „Wij zijn geen Miele die honderd jaar meegaat, maar eerder een Zanussi van veertig, vijftig jaar.” Daarna begint de „vrije uitloop,” de fase waarin je volgens hem evolutionair niet meer nuttig bent. „Als je je hebt voortgeplant en kinderen hebt grootgebracht, waarom ben je er dan nog?” Toch worden „baby’s die nu geboren worden, 100 jaar,” met uitschieters richting „130”. „Maar als je mooi oud wil worden, doe dat dan alsjeblieft in Nederland in 2026.”Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar [email protected]: Pieter van der WielenRedactie en productie: Merel van Waalwijk van DoornMixage: AudiochefMuziek: Rufus van BaardwijkFoto: NRCZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Ooit droomde Dick Zijp van een carrière als cabaretier. Nu onderzoekt en recenseert hij humor. „Humor ontleden is als het ontleden van een kikker,” zegt hij. „De kikker gaat dood.” Daarom kijkt hij vooral de politiek achter grappen. Zelf dacht hij vroeger dat humor vooral bevrijdend en liberaal was. Inmiddels kijkt hij er anders naar. Humor kan volgens hem ook machtsverhoudingen bevestigen. Zijps kritiek op grensoverschrijdende grappen, levert hem geregeld reacties op. Cabaretier Hans Teeuwen noemde hem ooit een „genderneutrale kutkop”, en GeenStijl gaf hem de bijnaam „Suck my Dick Zijp”. Volgens Zijp roepen sommige comedians te snel dat woke de humor kapot maakt: „Kritiek wordt vaak verward met censuur.” Of links nog humor heeft, wordt hem vaak gevraagd. Volgens hem zit linkse humor in een identiteitscrisis en neemt die kant te vaak het frame van rechts over. Daar moet links volgens Zijp onmiddellijk mee stoppen.Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar [email protected]: Pieter van der WielenRedactie en productie: Merel van Waalwijk van DoornMixage: AudiochefMuziek: Rufus van BaardwijkFoto: NRCZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Voordat Tamar Valkenier de wereld introk, werkte ze als sterrenchef en later als recherchepsycholoog. Toch besloot ze haar vaste leven op te geven en opnieuw te beginnen. „Ik kreeg het opeens heel benauwd.” Inmiddels leeft ze al elf jaar leeft ver onder de armoedegrens, maar ze voelt zich rijker dan ooit. „Ik heb extreme hike-expedities gedaan, met een kameel door Mongolië getrokken en als vegetariër op dieren moeten jagen.”Vroeger werd Valkenier al van de kleinste dingen ontzettend bang: „Ik durfde niet in de bus, ik durfde niet in de lift. In grote mensenmassa's raakte ik helemaal in paniek.” Toch besloot ze zich daar niet door te laten tegenhouden. „Met angst gaat het ook. Dat leerde mijn vader mij altijd.” Angst is volgens haar een hartstikke goede raadgever, maar op reis leerde ze te onderscheiden: „Is dit een gegronde angst?” Een beer tegenkomen is toch iets anders dan een deadline.Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar [email protected]: Pieter van der WielenRedactie en productie: Merel van Waalwijk van DoornMixage: AudiochefMuziek: Rufus van BaardwijkFoto: NRCZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

In Amsterdam-Zuid groeide Doortje Smithuijsen op als typische randstedelijke millennial: „De hele cast van Goede Tijden Slechte Tijden woonde op een gegeven moment bij ons in de straat.” Haar analytische blik kreeg ze mee van haar vader, die socioloog was. Tijdens een Ibiza-feest van de buren hoorde ze hoe haar andere buurman demonstratief keihard Bach opzette en merkte ze op: „Hier is een soort cultuuroorlog gaande.”Smithuijsen behoort tot de eerste generatie „gewenste kinderen”, die van jongs af aan te horen kregen dat ze „speciaal” waren. Ze herinnert zich hoe ze na toneelstukjes thuis „een doorlopend applaus” kreeg van haar ouders. In haar boekenweekessay onderzoekt Smithuijsen hoe deze bevestiging heeft geleid tot een generatie vol teleurgestelde millennials in een wereld waarin niet alles zomaar bereikt kan worden. „Als je je hele leven altijd ja te horen krijgt, is het moeilijk om nee te horen."Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar [email protected]: Pieter van der WielenRedactie en productie: Merel van Waalwijk van DoornMixage: AudiochefMuziek: Rufus van BaardwijkFoto: NRCZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Splinter Chabot groeide op in een huis dat hij omschrijft als een kruising tussen Pippi Langkous en Alice in Wonderland, waar fantasie overal aanwezig was. Toch merkte hij dat zelfs in een warm en vrijzinnig gezin, waar alles mocht, uit de kast komen moeilijk kan zijn. Over zijn interne worsteling schreef hij Confettiregen, waarop hij duizenden reacties ontving. De brief over het verhaal van Richard, die zelfmoord pleegde nadat zijn coming-out door zijn vader werd beantwoord met “een vuistenregen”, liet hem niet los. “Er zijn nog elke dag Richards.”Volgens Chabot bestaat er “een verschil tussen de papieren vrijheid in Nederland en de ware werkelijkheid”, omdat onze vrijheid niet altijd voelbaar is op straat of in steegjes. Zelf werd hij bespuugd, geslagen en bedreigd om zijn geaardheid en zijn invulling van mannelijkheid. De crisis waarin mannelijkheid tegenwoordig verkeert ligt volgens hem in zwijgen over gevoelens, een mensbeeld waar niemand aan kan voldoen. “Als je zacht durft te zijn, wordt het leven zachter. Hard en stoer zijn zit je alleen maar in de weg.”Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar [email protected]: Pieter van der WielenRedactie en productie: Merel van Waalwijk van DoornMixage: AudiochefMuziek: Rufus van BaardwijkFoto: NRCZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Ina Brouwer komt haar hele leven al op voor zichzelf en het lot van de onderdrukten. Vroeger als lid van de Communistische Partij van Nederland (CPN) – „wij wilden de wereld redden” – tegenwoordig als advocaat van de slachtoffers van de bangalijsten die rondgingen bij het Utrechtsch Studenten Corps. Ze verdedigt hen, ook als dat haarzelf in gevaar brengt: „Op de vierde bangalijst ben ik bedreigd.”Brouwer was zelf lid van het studentencorps in Groningen. „Twee jaar, want ik ben gillend weggerend.” Ze vergelijkt de lijsten van nu met het seksisme uit haar eigen studententijd: „Dat je vroeger aangerand werd was ook heel erg, maar nu word je digitaal aangerand en gaat het de hele wereld over.”Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar [email protected]: Pieter van der WielenRedactie en productie: Merel van Waalwijk van DoornMixage: AudiochefMuziek: Rufus van BaardwijkFoto: NRCZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

We houden een gevaarlijke mythe in stand over geld volgens Thomas Bollen. „Ik had altijd het idee dat er een vaste hoeveelheid geld is die rondgaat,” zegt hij, maar zo werkt het systeem niet. „De geldpers staat bij commerciële banken”, al merkt Bollen op dat dat nauwelijks bekend is. Het beeld van geld als een stuk metaal met intrinsieke waarde noemt hij „ideologisch”. In werkelijkheid is geld geen neutraal ruilmiddel, legt hij uit, maar „geld is een sociale afspraak over de verdeling van economische zaken en daarmee ook een machtsmiddel.” Bollen heeft het met eigen ogen gezien: je banksaldo ligt niet in een kluis. „Je hebt je geld uitgeleend aan de bank”. Als iedereen het tegelijk wil opnemen, „dan blijkt dat het geld er niet is en dan stort het systeem in”. Toch worden banken gesteund met publiek geld. Bollen benadrukt dat dit het moment is om nieuwe afspraken te maken. „De wereld die we heel lang voor lief hebben genomen met Amerika als bondgenoot wordt wankel. Op zo'n moment gaan de deuren open." Nu is het moment dat er volgens hem echte verandering kan plaatsvinden.Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar [email protected]: Pieter van der WielenRedactie en productie: Merel van Waalwijk van DoornMixage: AudiochefMuziek: Rufus van BaardwijkFoto: NRCZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Al 6,5 jaar drinkt Jeanneke Scholtens niet meer. Niet omdat ze verslaafd was, maar omdat ze steeds bezig was met „het volgende glas”. Ze dronk „elke dag”, totdat ze op een ochtend „met bloeddoorlopen ogen” wakker werd nadat ze ’s avonds „een fles had geledigd”, terwijl de kinderen op bed lagen. De vraag: „Wat was er gebeurd als er brand was uitgebroken?” gaf haar een diep schuldgevoel dat ze besloot aan te gaan.Als futurologe zegt Scholtens: „We behandelen onze toekomstige zelf net zo slecht als een volslagen vreemde.” Ze vindt het een verdienste dat haar kinderen haar niet zullen herinneren met een glas wijn in haar hand. Daarom zocht ze een alternatieve roes, die niet afhankelijk is van het middel.Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar [email protected]: Pieter van der WielenRedactie en productie: Merel van Waalwijk van DoornMixage: AudiochefMuziek: Rufus van BaardwijkFoto: NRCZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

‘De stem van een nieuwe protestgeneratie’ is een titel waar punkzanger Abel van Gijlswijk zelf niet bepaald blij mee is: „Je geeft me zoveel macht. Dat is super gevaarlijk.” In plaats daarvan roept hij op tot zelfstandig nadenken en tot vraagtekens zetten bij wat ons als realiteit wordt gepresenteerd. „Ik geloof geen enkele waarheid 100%,” zegt hij: „Werkelijkheid is wat mensen projecteren op chaos.” De machthebbende bepaalt volgens de zanger het narratief. „Alternatieven daarvoor bedenken wordt ons steeds lastiger gemaakt, doordat het kapitalisme onze verbeelding kaapt. Dat komt tot uiting in hoe wij als maatschappij korten op cultuur." Hij merkt op dat kritiek op het systeem vaak als complottheorie bestempeld wordt om het te ondermijnen. „Dat is een tool van macht om het tegengeluid in diskrediet te brengen.” Hij vindt het bijna naïef om te denken dat die theorieën allemaal niet waar zijn. „Kijk naar de Epstein-files: wat is dat als het geen elitenetwerk van pedofielen is?”Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar [email protected]: Pieter van der WielenRedactie en productie: Merel van Waalwijk van DoornMixage: AudiochefMuziek: Rufus van BaardwijkFoto: NRCZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

„Humor is mijn manier om de werkelijkheid te verwerken,” zegt Arjen Lubach. Tijdens dagelijkse televisie ging hem dat goed af: „De werkelijkheid werd gekneed naar een wereld die ik aankan door relativerende opmerkingen en grapjes van mijn redactie.” Maar na een seizoen valt dat collectief weg en dat leidde zelfs een keer tot „zwarte wolken”.Voor het komende seizoen ziet Lubach grote uitdagingen. Er staat veel in beweging: Groenland, Venezuela, Cuba, Colombia, Oekraïne, Taiwan. „Dat is een opgave: doen we Iran een keer twintig minuten op een donderdag, of wekenlang elke dag vijf minuten?” Te veel ernst achter elkaar werkt niet volgens hem. „Als ik elke dag zeg: vanavond Soedan, dan wordt het Nieuwsuur.” Lubach vindt het een angstig idee dat zijn voorbeelden in de Verenigde Staten, zoals Jimmy Kimmel, met censuur te maken kregen. „Amerika voelt als ons voorland: dat wat er daar gebeurt, gebeurt hier vijf jaar later. Het gebeurde met McDonald's en Levi's 501. Waarom niet met het fascisme?”Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar [email protected]: Pieter van der WielenRedactie en productie: Merel van Waalwijk van DoornMixage: AudiochefMuziek: Rufus van BaardwijkFoto: NRCZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Een leven tussen Zuid-Afrika, Groot-Brittannië, Frankrijk en Leiden maakte van Simon Kuper een wereldburger. „In deze tijd van nativisme en Geert Wilders is dat geen populair ding." Toch voelt hij zich verbonden met Nederland, met name met ons voetbal: „Mijn hart slaat voor Oranje. En dat is raar, want ik ben nooit Nederlander geworden.” Als kosmopoliet raakt hij gefrustreerd als hij Nederlanders hoort klagen: „Dan denk ik: je moet je bewust zijn van waar je over klaagt.”Kupers liefde voor voetbal sluit kritiek op haar misstanden niet uit. Mussolini, Videla, Poetin, Trump... „Het uitleveren van het WK aan dictators zat er vanaf het begin al ingebakken.” Toch moet je toeschouwers het plezier niet ontzeggen: „Veel van die mensen hebben weinig plezier in hun leven.” En het WK verbindt volgens Kuper. Bij Nederland–Uruguay in 2010 keek driekwart van de bevolking. „Dat is waarschijnlijk het meest gemeenschappelijke moment dat Nederland statistisch gezien ooit heeft gehad."Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar [email protected]: Pieter van der WielenRedactie en productie: Merel van Waalwijk van DoornMixage: AudiochefMuziek: Rufus van BaardwijkFoto: NRCZie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

„Nu ik moeder ben geworden denk ik vaak aan mijn abortussen terug,” zegt Rodante van der Waal. Het spijtargument bij abortus noemt zij „paternalistische, emotionele manipulatie”. In werkelijkheid valt die spijt volgens haar mee, maar wordt die door moralisme zwaarder gewogen dan spijt over andere levenskeuzes. Ze merkt op dat het abortusdebat dan ook niet over de bescherming van leven gaat, maar over macht: „Het gaat om welk leven het waard is om beschermd te worden.”Ook in de geboortezorg zijn vrouwen volgens Van der Waal nog geen baas in eigen buik. Ze spreekt over „institutioneel geweld”, zoals „inwendig onderzoek of een knip zonder toestemming”. „Eén op de tien bevallingen in Nederland wordt als traumatisch ervaren,” zegt ze, „niet door het natuurgeweld, maar door de communicatie. Dat klompje cellen vinden we belangrijker dan het volwassen leven van de vrouw.” Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar [email protected]: Pieter van der WielenRedactie en productie: Merel van Waalwijk van DoornMixage: AudiochefMuziek: Rufus van BaardwijkFoto: NRCHet interview is ook op YouTube te bekijken.Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Als dertienjarig meisje woonde journalist Nicole Terborg bij haar tante Sonja, nadat haar moeder haar gezin had verlaten om haar dromen na te jagen. Ze was een kweekje: een informeel pleegkind, iets wat binnen de Surinaamse traditie heel normaal is. Zo vanzelfsprekend zelfs dat er nooit vragen over werden gesteld. Op de vraag waarom zij als enige van de drie kinderen ergens anders moest wonen, kreeg Nicole dan ook nooit antwoord. Er werd niet over gesproken. Pas veel later durfde ze dat patroon te doorbreken. „Voor het eerst stelde ik vragen, die ik nooit eerder durfde te stellen.”„Toen voelde het dubbel: ik was trots op mijn moeder die als eerste zwarte cabaretière deuren openbrak, maar ik was ook eenzaam." Nu ziet ze de kracht van deze informele pleegzorg: „We hoeven het wiel niet opnieuw uit te vinden. Weet je hoeveel het zou schelen als we in Nederland meer voor elkaars kinderen zouden zorgen? Er zouden minder scheidingen zijn als we meer zouden leunen op die uitgebreide familie." Ze mist dat nu. „We zouden wat minder individualistisch moeten zijn.”Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar [email protected]: Pieter van der WielenRedactie en productie: Merel van Waalwijk van DoornMixage: Michiel van PoelgeestMuziek: Rufus van BaardwijkFoto: NRCHet interview is ook op YouTube te bekijken.Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Oorlogsfilms zet Rob de Wijk nooit aan: „Dat kan ik niet aanzien.” Toch draait zijn hele leven om oorlog. Hij is historicus, maar kijkt vooral naar de toekomst. Misschien juist omdat een groot deel van zijn eigen geschiedenis ontbreekt. Door een ongeluk was hij bijna blind aan één oog en heeft hij geen herinneringen van voor zijn veertiende.Met Pieter blikt De Wijk terug op 2025: „Het jaar dat ons idee van de wereld instortte.” Dat vraagt volgens hem om een cultuuromslag: stoppen met wensdenken en met het moraliserende vingertje. „Je moet er rekening mee houden dat het ongehoord fout kan gaan.”Zijn analyses maken hem impopulair. „Men wil je monddood maken.” Toch vallen de scheldpartijen en haatberichten van „bots, het Kremlin en meelopers in Nederland” volgens hem mee. Hij werd meerdere keren bedreigd, bijna ontvoerd door de Taliban, en ontsnapte net aan een bomaanslag. „Dat calculeer je in.” Het ergste vond hij dat zijn uitspraak over de schuilplaats van Osama bin Laden niet geloofd werd. „Dat heeft mij enorm geraakt.”Heeft u vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar [email protected]: Pieter van der WielenRedactie en productie: Merel van Waalwijk van DoornMixage: Michiel van PoelgeestMuziek: Rufus van BaardwijkFoto: NRCHet interview is ook op YouTube te bekijken.Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.