BNR Perestrojkast | BNR

Zes gesprekken over de (on)overbrugbare kloof tussen oost en west. Met zes nationale én internationale gasten. Over de verhoudingen in Europa, die door de Russische oorlog in Oekraïne op z'n kop gezet. Met als eerste Perestroj-gast: Edi Rama, premier van Albanië. "Ik was bijna op de vuist gegaan met Mark Rutte." Is West-Europa wakker na de inval in Oekraïne? En wat doet Oost-Europa om minder afhankelijk te zijn van het Westen? En kunnen we nog wel spreken van Oost-Europa? Ontstaat er een Centraal-Europa? Of moeten we het gewoon hebben over Albanië, Oekraïne en Litouwen, als individuele landen met een eigen identiteit? Net zoals we gewend zijn dat met Nederland, Frankrijk en Duitsland te doen. De premier van Albanië trapt af. Zijn land is momenteel lid van de Veiligheidsraad van de VN, NAVO-lid en schurkt tegen de EU aan. En dat voor een land dat zich de vorige eeuw nog vijftig jaar afsloot voor zowel west als oost. Waarom die keuze nu voor de Europese waarden? En ook al is er sprake van integratie van zuidoost-Europa met de EU, welke verschillen zijn er dan alsnog te overbruggen? Want met name Nederland heeft die afstand tot Albanië de laatste jaren willen behouden. In zes afleveringen gaan Floris Akkerman en Geert Jan Hahn op zoek naar De Kloof tussen Oost- en West-Europa. Deze zomerserie van de Perestrojkast is naast standaard podcast óók te beluisteren op FM: elke woensdagavond om 19:00 uur komt een nieuwe aflevering online. Een uur later, om 20:00 uur, volgt dan de volledige podcast. See omnystudio.com/listener for privacy information.

Even geen gast in deze uitzending. De Perestroj-cast is geheel zelf aan het woord, inclusief de aankondiging van een bijzondere zomerserie. Eerst hoor je in deze veertig minuten hoe je hoe Geert Jan zich afzonderde en onderdompelde in de Russische media. Hij volgde een week lang Russische programma’s en vertelt wat hij zag, hoe de Russische talkshows nieuws klaarstoomt voor de kijker en wat zo’n week zelf met hem deed. Floris vertelt over zijn aanstaande reis naar Oekraïne, naar het zuiden tussen Mikolajiv en Zaporizja. Een reis die er anders gaat uitzien dan zijn vorige twee bezoeken in oorlogstijd. Hij komt met een tipje van de sluier wat betreft zijn plannen. Dan de zomerserie. Zes weken lang hebben wij een bijzonder interview met een Perestroj-gast. Met één rode draad: de relatie/kloof tussen oost en west. Want waar Warschau en Vilnius waarschuwden voor Rusland, trokken Berlijn, Parijs en Den Haag zich daar niks van aan en deden ze zaken met Rusland. Hoe is de relatie tussen oost en west sinds 24 februari, de dag van de Russische invasie in Oekraïne? Wat is oost en west? Waar zitten de gapende gaten? En is zo’n kloof dan te overbruggen, of toch niet? Wij starten een zoektocht. We hebben zes Perestrojgasten die langskomen. Of wij gaan bij hen op bezoek. Wie de eerste twee gasten zijn hoor je in deze aflevering. De eerste uitzending is op 20 juli. En die uitzendingen kun je niet alleen als podcast beluisteren. Maar ook op de radio. Elke woensdag om 1900 uur op BNR, op de ouderwetse FM. En tot slot in deze aflevering #134 geen mop van Joost. De held van onze tijd zit op een eiland tussen de muggen. Hosts: Geert Jan Hahn Floris AkkermanSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Oekraïne trekt liever zonder Moldavië en Georgië op dan met. In de aanloop naar de beslissing van Brussel om deze drie landen wel dan niet het EU-kandidaatlidmaatschap toe te kennen beschouwde Kyiv de andere twee als hinderlijke lastposten die het EU-proces voor Oekraïne vertragen. Kyiv kijkt op deze landen neer als Rusland op Oekraïne, zegt Bob Deen in een speciale Perestrojkast-opname. “Ze vormen geen gezamenlijk front tegen Moskou.” Moldavië, Georgië én Kazachstan stonden centraal tijdens een live opname van Perestrojkast tijdens het REKA-evenement van 28 juni vanuit Beeld en Geluid in Den Haag. REKA staat voor Rusland en Oost-Europa Kennisalliantie. Het evenement stond in het teken van een nieuwe realiteit in Oost-Europa. Rode draad tijdens de Perestrojkast-opname, met publiek, was de impact van de Russische invasie van Oekraïne op verschillende landen en regio’s. Met Bob Deen, Wouter Zweers (beiden van Clingendael), Jelger Groeneveld (verkiezingswaarnemer Georgië) en Helena Arntz (Centraal-Azië-expert) als gasten. Deen en Zweers bezochten Moldavië juist op het moment dat de EU-leiders het EU-kandidaat lidmaatschap verleenden aan het land. Zij merkten een euforie op de pleinen, inclusief Wind of Change, maar zagen ook dat Moldavië nog heel wat hobbels heeft te nemen. En wie Moldavië zegt, zegt Transnistrië. Het niet-erkende pro-Russische landje staat niet afkerig tegenover toenadering tot de EU. Waar in Moldavië werd gejuicht, gold dat niet in Georgië. Het Zuid-Kaukasische land greep naast de status van EU-kandidaat. En dat doet pijn. Dus stroomde het centrum van Tbilisi vol met EU-demonstranten die niet Brussel bekritiseren, maar de eigen regering. En dat kan weleens de bedoeling zijn geweest van de Europese Unie, zegt Zweers. ‘Via de demonstranten zet Brussel Georgië onder druk om te hervormen.’ Verder naar het oosten beet Kazachstan van zich af. In het openbaar werd Vladimir Poetin tegengesproken door de Kazachse president Kassym-Jomart Tokajev. Die zei in het bijzijn van de Russische president dat hij de zelfbenoemde volksrepublieken DNR en LNR in Oost-Oekraïne niet erkent. Zet Kazachstan zich hiermee af tegen Rusland? Volgens Arntz moest Tokajev vooral voor de Kazachen even zijn tanden laten zien aan Poetin. Omdat het ging om een live opname kon het publiek vragen stellen. Ook begrepen de live-luisteraars de mop van Joost. Als vanouds het hoogtepunt van elke aflevering. Hosts: Geert Jan Hahn Floris Akkerman Moldavische vakantiegangers: Wouter Zweers Bob Deen Liefhebber van de Georgische keuken: Jelger Groeneveld Ster van de uitzending: Helena Arntz Baken van humor: Joost BosmanSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Al jarenlang waarschuwt Oost- en Centraal-Europa voor de Russische agressieve retoriek. Zij wisten al dat dit alleen maar erger zou worden. Het Westen reageerde hier niet of nauwelijks op en zelfs na de inname van de Krim leidde dit alleen maar tot pappen en nathouden. De Westerse blik op het oosten, dit bespreken wij met Emine Dzhaparova, Oekraïense Staatssecretaris van Buitenlandse Zaken. Er is niet alleen een verandering gaande, maar het is zelfs een 'evolutie van perceptie' in het Westen.  Deze week draaide Macron van een 'alternatief plan' naar een kandidaat-lidstatus voor Oekraïne. Is onze Fransman dan het toonbeeld voor de evolutie in perceptie of zijn we nog niet zo ver? Wat is er nodig om wel te luisteren? En wanneer komt er dan eindelijk een eind aan West-plaining? Dit hoor je allemaal in deze aflevering.  Deze week is ons aller Joost, die normaal zorgt voor de nodige lucht met een kinderlijk eenvoudige mop, helaas op vakantie. Daarom gooien Floris en Geert Jan een lading aan luchtige grappen tussendoor.  Hosts: Geert Jan Hahn Floris Akkerman Adjudante van Zelensky: Emina DzhaparovaSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Het onderwerp blijft Oekraïne achtervolgen: corruptie. Helemaal nu er druk wordt gesproken over een mogelijk EU-kandidaat-lidmaatschap voor Oekraïne. Daar beslissen de EU-leiders volgende week op een top over. Niet iedere EU-lidstaat staat om dat kandidaat-lidmaatschap te springen. Vandaag kreeg Kiev een flinke wind mee. Tijdens hun bezoek aan de Oekraïense hoofdstad spraken de Europese leiders Scholz, Macron en Draghi zich uit voor de Oekraïense kandidatuur. Maar hoe corrupt is Oekraïne? Wat doet het land ertegen? Lopen anti-corruptie-activisten gevaar? En die Transparency International’s Corruption Perceptions Index, waarop Oekraïne zo slecht scoort - moet je die wel blind volgen? In het tweede deel van ons gesprek met de Oekraïense parlementariër Anastasia Radina (luister hier het eerste deel) komen deze vragen en de antwoorden daarop voorbij. Radina bezocht onlangs Den Haag om te lobbyen voor het Oekraïense EU-kandidaat-lidmaatschap. Ze zit in het Oekraïense parlement namens Zelensky’s partij Dienaar van het Volk en is voorzitter van de anticorruptiecommissie van het Oekraïense parlement. Van corruptie naar humor is in dit geval een kleine stap. Ons aller Joost zorgt voor de nodige lucht met een kinderlijk eenvoudige mop, die zelfs de Perestroj-cast begrijpt. Hosts: Geert Jan Hahn Floris Akkerman Adjudante van Zelensky: Anastasia Radina Joost de Luchtige: Joost Bosman    See omnystudio.com/listener for privacy information.

De Perestroj-cast reisde af naar Den Haag voor een gesprek met het anti-corruptieteam van de Oekraïense president Zelenski. Want: Oekraïne wil deze maand de eerste stap richting EU-lidmaatschap zetten. Om kandidaatlid te worden, moet het land nog wel de harten van enkele hardliners winnen. Waarom heeft Oekraïne alle vertrouwen in die lobby? "We hebben meer gedaan dan welk land dan ook." Floris en Geert Jan bespreken dit met de Oekraïense parlementariër Anastasia Radina, lid van Zelensky’s Partij Dienaar van het Volk en voorzitter van de anticorruptiecommissie van het Oekraïens parlement. Ook ontmoetten ze in Den Haag de in Brussel gevestigde Maria Goloeb en Olena Halushko, bestuurslid bij het anti-corruptie-agentschap ANTAC. De driekoppige delegatie is ervan overtuigd dat de aanbeveling van de Europese Commissie deze maand nog komt. De Europese Top in Brussel op 23 en 24 juni wordt als podium gezien. Maar als de aanbeveling er dan ook komt én positief is - twee zaken die Geert Jan van zijn bronnen heeft vernomen - dan is de premature fase van de EU nog steeds niet bereikt. Het is namelijk aan de Europese lidstaten om unaniem in te stemmen met het EU-kandidaatlidmaatschap. Vandaar de lobby in Nederland, waar de regering net als in Frankrijk nog geen groot enthousiasme toont voor die aspirantstatus.  In deze aflevering, deel 1 van het interview met Radina, ligt onze focus grotendeels op het Oekraïense perspectief op dat EU-kandidaatlidmaatschap, op de nu al verregaande Europese integratie van Oekraïne (denk aan visaliberalisatie en electriciteitsnetwerk) en op de waslijst aan argumenten die Radina, Goloeb en Halushka meenemen. Met welke feiten en cijfers denkt Radina, één van de belangrijkste corruptiebestrijders van Oekraïne, namens Zelenski de bezwaren van Den Haag weg te kunnen nemen? En ligt ze nog wakker van het Oekraïnereferendum, in 2016? We stippen ook nog even het interview van Zelenski met Nieuwsuur aan, en blikken vooruit op het hoofdthema van deel 2: de bestrijding van corruptie in Oekraïne. Radina: "We hebben meer gedaan dan welk land dan ook dat deze status van de EU wilde bereiken."   Hosts: Geert Jan Hahn Floris Akkerman Adjudante van Zelenski: Anastasia Radina Stille krachten: Olena HalushkaMaria GoloebSee omnystudio.com/listener for privacy information.

In een nacht veranderde de wereld van Jana Smirnova. Dat was de nacht van 24 februari toen Rusland Oekraïne binnenviel. In de dagen daarna volgde ze het nieuws op de voet en voelde ze zich onmachtig. In deze aflevering het persoonlijk verhaal van de Russische Jana Smirnova, woonachtig in Nederland, over hoe zij de de Russische invasie in Oekraïne beleeft.   In het gesprek trekt ze zich niks aan van Poetins lange arm. Zonder schroom neemt Jana Smirnova het woord oorlog in de mond en bekritiseert ze het Russische optreden in Oekraïne. In Rusland staat daar een gevangenisstraf op van maximaal vijftien jaar. Daarom kent haar verhaal een prijs. Om niet het risico te lopen in de cel te belanden zit een bezoek aan Rusland er niet in. En voor Joost en zijn mop volgt de ultieme test in deze aflevering. Want de Perestroj-cast mag zijn moppen dan amper snappen, maar begrijpt Jana als Russische Joosts mop eigenlijk wel? Host: Floris Akkerman Vakantievierder: Geert Jan Hahn Russische in Nederland: Jana Smirnova Voor uw grappen en grollen: Joost Bosman    See omnystudio.com/listener for privacy information.

Lviv, Kyiv, Boetsja, Tsjernihiv, Borodjanka - allemaal steden die Jeroen Akkermans de afgelopen weken bezocht in Oekraïne voor RTL Nieuws. Hij weet als geen ander hoe Rusland oorlog voert. Want het is de zoveelste oorlog in en rond Rusland waarvan Akkermans ter plekke verslag doet. Zijn eerste oorlog ging over de Abchazische onafhankelijkheid in 1992, daarna volgde hij in de jaren negentig de eerste Tsjetsjeense oorlog, in 2008 streek Akkermans neer in Georgië, zes jaar later stond hij in Oost-Oekraïne en nu dus de oorlog in heel Oekraïne. Wat is voor Jeroen Akkermans de rode draad van al deze door Rusland gevoerde oorlogen?  Een gesprek door Akkermans en Akkerman over Russische arrogantie, massale verwoestingen, de betekenis van Akkermans fotoarchief, moeders naar het front, de Sovjet-geest en persvrijheid. Geert Jan laat verstek gaan. Hij geniet van een welverdiende vakantie na zijn uitstekende duidingen over Oekraïne, zijn podcasts, steengoede tv-optredens en gereis door Europa Joost sluit af met een mop, waarin Poetin terugkeert uit de hel. Shownotes: Website Jeroen Akkermans Open brief aan Vladimir Poetin Host: Floris Akkerman Vakantieman: Geert Jan Hahn Klasbak van een journalist: Jeroen Akkermans Moppentapper eerste klas: Joost BosmanSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Op deze 5 mei kun je een exclusief interview van de Perestroj-cast horen met Svetlana Tichanovskaja. Zij is de democratisch verkozen van leider van Belarus (dixit het Europees Parlement) en strijdt voor de vrijheid van haar land, haar landgenoten en haar man. 'Het is moeilijk voor jullie om het begrip vrijheid te begrijpen' - zegt ze in BNR Perestrojkast. Tichanovskaja leeft zelf in ballingschap in Litouwen, terwijl haar man in Belarus in de gevangenis zit. Tichanovskaja was in Nederland om in Middelburg de internationale Four Freedoms Award in ontvangst te nemen. Een gesprek over vrijheid, oorlog, vrede, Belarus en Oekraïne: 'Ik weet zeker dat ieder land nu begrijpt dat Oekraïne niet alleen voor Oekraïne vecht, maar voor alle democratische landen.'  LEES | "Ik zou koffie drinken met Lavrov" - Tichanovskaja in februari 2021 in gesprek met BNR Perestrojkast Omdat Floris geruime tijd in Oekraïne zit en veel reistijd nodig heeft, lukte het ons niet om samen op dit gesprek met Tichanovskaja te reflecteren. Maar vanavond, om 20.00 uur, gaan we met elkaar in gesprek via Twitter Spaces. Wil je meeluisteren en misschien ook wel meepraten? Dat kan! Via deze link! (let op, Twitter Spaces werkt het beste via de smartphone, meepraten kan bijvoorbeeld niet via pc/laptop ). Twitter Spaces vindt plaats via de twitteraccount van de Perestrojkast. AGENDA: Nog een laatste agendapunt, voor de liefhebber. BNR De Wereld zendt vanmiddag tussen 15.00 en 16.00 uur live uit vanuit Hotel De Wereld in Wageningen! Een aanrader dus om te volgen. Hosts:Geert Jan Hahn (solist voor een dag)Floris Akkerman (onderweg in Oost-Oekraïne)Strijdend voor vrijheid: Svetlana Tichanovskaja.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Hoe denken Oekraïners zelf over de oorlog? De 83-jarige zeeman Vitali uit Odessa bijvoorbeeld. Of Oleksej, die ons meeneemt naar het bezette Cherson. Aan de hand van het adresboekje van onze speciale gast Michiel Driebergen reizen we door bedreigd Oekraïne. En onderweg pikken we Floris op: de helft van de Perestroj-cast zit namelijk in...Dnipro.  Michiel Driebergen is al tijden vriend van de show, maar ook dé Oekraïnekenner van Nederland. Want als iemand oog heeft voor de mensen dáár, in dat land waarvan het bestaansrecht nu door Poetins oorlog wordt bedreigd, dan is het wel Michiel. Hij heeft zijn kaartenbak meegenomen, en dat betekent dat we van Oekraïners zelf horen hoe zowel bommen en granaten als bezetting en onder druk staande vrijheid wordt ervaren.  Meer weten| Standplaats Lemberg. Oekraïners zelf aan het woord laten of hen in ieder geval persoonlijk bij de gebeurtenissen in hun land betrekken, dat is ook wat Floris met verve doet. Van de hondenuitlater tot de politie-agent: vanuit Dnipro, de grote stad die tijdens deze oorlog als humanitaire schakel tussen west en oost fungeert, doet hij verslag van de kleine verhalen. Maar we beginnen dit bijzondere podcastuurtje met Michiel ten westen van Oekraïne. 'Ik vrees voor Moldavië', zegt hij.  Vrezen de Moldaviërs met hem mee? Host in Amsterdam: Geert Jan Hahn Virtuele reisleider:  Michiel Driebergen Kameraad in Dnipro: Floris AkkermanSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Komen de inwoners van Rusland in opstand tegen het Kremlin? Wordt Poetin weggejaagd, nu hij een oorlog in en met buurland Oekraïne heeft ontketend? We moeten er niet op rekenen, zegt de Russische socioloog-in-ballingschap Aleksandr Bikbov tegen de Perestroj-cast. "Ik verwacht juist ruim baan voor een ander narratief: meer woede richting Amerika." In dit tweede deel van het interview met de in Parijs woonachtige Bikbov gaat het over sociale onrust in Rusland. Onrust die volgens hem niet aanstaande is en áls dat wel het geval is, zich eerder tot het westen zal richten dan tot het Kremlin. Ook praten we over de resultaten van peilingbureaus als Levada Center. Hoe moeten we de antwoorden van 1650 Russen interpreteren als zij deelnemen aan een onderzoek naar de stand van het land? Wat als deze respondenten zeggen dat zij vóór de 'militaire operatie in Oekraïne' zijn, maar niet antwoorden wat zij daadwerkelijk denken? Lees ook| Waarom Frankrijk de banden met Poetin maar niet doorsnijdt Het interview is opgeknipt in fragmenten, waar Floris en Geert Jan vervolgens over napraten. Bikbov is gespecialiseerd in maatschappelijke en sociale onrust in Rusland en andere Europese samenlevingen - waar hij het eerste deel van ons gesprek over sprak. En ondanks een weinig hoopgevende kijk op de ontwikkelingen in de Russische maatschappij, eindigt de socioloog alsnog met een sprankje hoop voor zij die uit zijn op regime change. Ons Joosje reist naar Israël voor een mop. Hosts: Geert Jan Hahn Floris Akkerman Academische Banneling: Aleksandr Bikbov Moppentapper: Joost BosmanSee omnystudio.com/listener for privacy information.

De Russische socioloog-in-ballingschap Aleksandr Bikbov had nog nooit van dit werkwoord gehoord: macroneren. Het komt van het Oekraïense macronete. Een verwijzing naar en een neologisme van de Franse president Emmanuel Macron: veel geschreeuw, weinig wol. Bikbov is gespecialiseerd in maatschappelijke en sociale onrust, in Rusland, Frankrijk en andere Europese samenlevingen. En kan zich er alles bij voorstellen. Geert Jan wees Bikbov op dit werkwoord in een park in Parijs, het prachtige Parc Monceau. Hij sprak met Bikbov over de Franse presidentsverkiezingen en hoe Russofiel de Fransen zijn. Stemmen zij op Le Pen vanwege haar affectie met Vladimir Poetin? Hoe zit de Frans-Russische politieke, culturele en economische überhaupt relatie in elkaar? Er is meer waarover Geert Jan met Bikbov sprak. Over de propagandatrucs (vinden de Italianen) van Volodymyr Zelenski, over een nieuwe Europese orde (met of zonder Rusland?) en hoe de Russische schrijver Zachar Prilepin symbool is komen te staan voor de Europees-Russische relatie sinds Poetin in 2000 aan de macht kwam. Een relatie die van lichte hoop naar zware vrees ging. Het interview is opgeknipt in fragmenten, waar Floris en Geert Jan vervolgens over napraten. In deze aflevering zit het eerste deel van dit gesprek. In de volgende aflevering praten we met Bikbov over de waarde van de Russische opiniepeilingen, de Russische houding ten opzichte van de oorlog in Oekraïne en over een sprankje hoop. Van hoop naar lol is niet zo’n grote stap. Ons Joosje zorgt voor een klassieke mop. Hosts: Geert Jan Hahn Floris Akkerman Academische Banneling: Aleksandr Bikbov Met sigaar onder de douche: Joost Bosman  See omnystudio.com/listener for privacy information.

Nederig Slowakije heeft besloten om Oekraïne zwaar te bewapenen. En ook het trotse buurland Tsjechië, eveneens een NAVO-land, roert zich: het heeft tanks naar Oekraïne gestuurd.  Waarom betuigen Slowakije en Tsjechië hun steun aan Oekraïne op een manier die ongekend is voor een NAVO- of EU-land? Wat is hun relatie tot Oekraïne? En tot Rusland? Zit de Praagse Lente nog in de gedachten? En met welke emoties bewapenen ze Oekraïne? Onze gast is Laura Postma, oud-correspondent in Praag en Bratislava. En zelf half-Slowaakse. Haar familie zag in 1968 de Russische tanks langs komen rijden - en ervaart een herhaling van de geschiedenis. Tegelijkertijd merkt Laura een bijzonder verschil in houding op tussen de Tsjechen en de Slowaken. Ook leggen we een lijntje met Peter Wijninga, defensiespecialist bij The Hague Center for Strategic Studies. Hij legt uit wat voor luchtafweergeschut richting Oekraïne gaat. En ook welke bijzondere rol Nederland daar nou eigenlijk in speelt, toevallig vandaag, op donderdag 14 april.   Hosts: Geert Jan Hahn  Floris Akkerman Boekendebutant: Laura Postma * Vergeten te bellen: Joost Bosman * Laura heeft samen met Hans Klis het boek 'Het ABC van de buitenlandjournalistiek en het correspondentschap' samengesteld. Meer informatie? Hier!See omnystudio.com/listener for privacy information.

De oorlog in Oekraïne zet ook de Slavistiek-opleidingen op zijn kop. Ligt de nadruk daar niet te veel op Rusland? Bijvoorbeeld in vaktitels. Maar ook met een kunstenaar als Malevitsj die als een Russische kunstenaar wordt besproken, maar ook in Oekraïne en Belarus heeft gewoond en gewerkt. Is hij dan wel een Russische kunstenaar? Kortom, soms lijkt iets Russisch, maar door de geschiedenis hoeft dat lang niet altijd het geval te zijn. De Oost-Europese geschiedenis zit immers complex in elkaar en vol nuances.  Dus moet de moeten de opleidingen zich heruitvinden, vindt Ellen Rutten, hoogleraar Russische en Slavische studies aan de Universiteit van Amsterdam, in deze 122e Perestrojkast. En ze heeft nieuws uit Riga.  Terug van weggeweest: een kuchende Joost Bosman met een korte mop. Wie je niet hoort, is Geert Jan. Zijn nachtegaalstem laat hem in de steek.  Hosts: Geert Jan Hahn (afwezig) Floris Akkerman 'Alles is slecht': Hoogleraar Ellen Rutten Kuchende moppentapper: Joost Bosman    See omnystudio.com/listener for privacy information.

Het gaat goed met Floris, in de Oekraïense hoofdstad Kyiv*. Maar blij is hij niet. Een gesprek van een half uur vanuit het hart van Oekraïne. Niet over geopolitieke voorspellingen, of over militaire konvooien, maar over het leven. Met als lichtpunt de hoofdstedelijke plantsoenendienst die de bloemetjes letterlijk toch weer buitenzet. Het is immers lente. *We worstelen nog steeds met de spelling Kyiv / Kiev. See omnystudio.com/listener for privacy information.

De Hermitage in Amsterdam: dicht. Het Filharmonisch Orkest in Rotterdam: verbreekt de banden met dirigent Gergiev. De Philharmonie in Haarlem annuleert een gepland festival rond Sjostakovitsj en Tsjaikovski. Tegelijkertijd klonk uit het Concertgebouw wél de Twaalfde Symfonie van Sjostakovitsj. En gaat de Russische prima ballerina Olga Smirnova, aangesloten bij het geweldige Bolsjoj Ballet in Moskou, nu per direct aan de slag bij het Nationale Ballet in Amsterdam. Cultuurhistoricus Sjeng Scheijen vindt hier wel wat van. Met z’n allen zijn we op zoek naar een nieuwe balans in de kunst- en cultuurwereld. Hoe houden we het contact met Rusland, terwijl het politieke beleid nu eigenlijk is om juist op alle terreinen snoeihard op te treden? Waarmee we ook de vraag opwerpen: kunnen we niet beter spreken van een cancel culture relatie? Want gaan we niet te hard met sanctioneren als ook musea en muziek en dans lijden onder een oorlog? Dit bespreken we met Sjeng Scheijen, schrijver van enkele ook in Rusland uitgebrachte meesterwerken (denk aan de biografie Sergej Diaghilev en het bekroonde De avant-gardisten) , onderzoeker, en gastcurator van het Hermitage Amsterdam. Waar hij net een tentoonstelling over die beroemde en beruchte Russisch Avant-Garde aan het grote publiek had willen tonen.   See omnystudio.com/listener for privacy information.

Als een van de weinigen zou het hoofd van de Russisch-orthodoxe kerk vooraf hebben geweten van de Russische inval in Oekraïne. Volgens de Russische krant Novaja Gazeta was patriarch Kirill al op de hoogte. Het laat opnieuw zien hoe dichtbij Kirill staat bij Vladimir Poetin en daarmee ook het bewijs van de innige band tussen kerk en staat.  In deze aflevering geen hard oorlogsnieuws of een andere laatste stand van zaken in Oekraïne en Rusland. We richten ons tijdens de oorlog in Oekraïne op podcast-afleveringen die dieper op de zaken ingaan. In deze aflevering daarom aandacht voor de Russisch-orthodoxe kerk. Want welke rol speelt de Russisch-orthodoxe kerk kerk in Poetins gedachtegoed en dus ook in de oorlog in Oekraïne?   Met Hubert Smeets (historicus, oud-correspondent in Rusland en mede-oprichter van denktank Raam op Rusland) geven we, of eerder hij, antwoord op de vragen: welke rol heeft de Russisch-orthodoxe kerk in Poetins Rusland, hoe kijkt de Russisch-orthodoxe kerk naar Oekraïne, welke houding neemt ze op zich in de oorlog in Oekraïne en welk historisch Rusland heeft Poetin voor ogen als de Russisch-orthodoxe kerk zo’n centrale rol speelt?  Hosts: Geert Hahn  Floris Akkerman Gast: Hubert SmeetsSee omnystudio.com/listener for privacy information.

In deze podcast hoor je een update over het allerlaatste nieuws over de oorlog in Oekraïne. Presentator Meindert Schut geeft je de laatste updates met analyses en verhalen van onder meer buitenlandcommentator Bernard Hammelburg.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Contact met onze correspondent Joost Bosman in Kiev gaat moeizaam. Met spraakberichten over en weer proberen we zo goed en kwaad als het kan contact te houden. We zenden de berichten uit op de radio, spreken hem af en toe telefonisch, maar het blijven fragmenten. Samen met een vriendin ontvlucht hij Kiev, en reist via Lviv naar het veilige Polen.  In Vlucht Uit Oekraïne neemt Connor Clerx je mee op de reis van Joost Bosman, van Kiev naar Polen. See omnystudio.com/listener for privacy information.

Samen met Bob Deen van Instituut Clingendael ontleden we de toespraken van Poetin, die een voorbode waren voor de uitgebroken oorlog met Oekraïne.  Centraal staan de argumenten die Poetin als rechtvaardiging gebruikte om Oekraïne binnen te vallen. Hij sprak over de de-nazificatie van Oekraïne, dat Oekraïne volgens hem enkel  bestaat dankzij Lenin Poetin gaf aan een hoeder te willen zijn voor de Russisch-sprekenden in Oekraïne.  Bob Deen schreef in 2004 de scriptie: Cause or cure? The relation between autonomy and ethnic conflict. En pakte die er voor deze aflevering nog eens bij.  Hosts: Geert Jan Hahn Floris Akkerman De Bob: Bob Deen, onderzoeker bij Instituut Clingendael, bekend van TV.See omnystudio.com/listener for privacy information.

In deze podcast hoor je een update over het allerlaatste nieuws over de oorlog in Oekraïne. Presentator Mark Beekhuis geeft je de laatste updates met analyses en verhalen van onder meer buitenlandcommentator Bernard Hammelburg en natuurlijk verslaggever Geert Jan Hahn.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Rusland erkent de twee afvallige provincies in Oekraïne en wil troepen sturen. Ondertussen kondigen Amerika en Europa een scala aan sancties af tegen de Russen. Wat is er gaande en welke scenario's kunnen zich de komende uren, dagen en weken voltrekken?In deze tijden van oplopende geopolitieke spanningen is het opnieuw tijd om de BNR-alliantie bijeen te roepen. Het ongebruikelijke verbond van ALLE geopolitieke podcasts van BNR in een nieuwe Oekraïne Special.Liever kijken dan luisteren? Klik dan hier.Hugo Reitsma ontvangt: Universitair docent internationale betrekkingen Arend Jan Boekesteijn, van Boekesteijn en de WijkBuitenlandcommentator Bernard Hammelburg, van BNR De Wereld en de Amerika podcast (Oost-) Europa verslaggever Geert Jan Hahn, van de Europapodcast en de perestrojkast en Europa correspondent Stefan de Vries, van de EuropapodcastSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Een disclaimer vooraf: in deze aflevering kijken we niet in de ziel van Poetin. Wel in de hoofden van Oekraïners in de betwiste gebieden in het oosten. De familie van schrijfster Lisa Weeda, de schoonfamilie van de lerares die Floris ontmoette in Pokrovsk, en de angst van Kievlianen voor chaos door de hybride oorlog die al gaande is. Rusland erkent de onafhankelijkheid van de ‘volksrepublieken Donetsk en Loehansk’ en Russische troepen trekken het gebied in. Maar blijft het daarbij? De pro-Russische rebellen in de volksrepublieken hebben altijd gezegd dat ze meer willen innemen, zoals de steden Kramatorsk en Marioepol. Floris reisde de afgelopen weken door Oekraïne en streek neer in Kyiv, Pokrovsk en Charkiv. Terug in Nederland houdt hij nog altijd contact met een docent in Pokrovsk, op vijftig kilometer van de twee ‘volksrepublieken’. Ze vreest dat de rebellen met het Russische leger hun gebied gaan uitbreiden en ook Pokrovsk op het oog hebben. Tegelijkertijd is ze afgesneden van haar man die in Donetsk zit. Met auteur Lisa Weeda duiken we diezelfde Donbas in. Hoe gaat het momenteel met haar familieleden die wonen aan het front in Oost-Oekraïne? Worden zij opnieuw het slachtoffer van wat politici in de hoofdsteden bekokstoven? Hoe denkt haar familie in Odessa aan de Zwarte Zee hierover? En waarom heeft Lisa misschien liever dat haar tante naar Rostov in Rusland gaat? De strijd tussen het Westen, Oekraïne en Rusland wordt niet alleen uitgevochten in de Donbas. Het is een hybride oorlog met ook cyberaanvallen, desinformatie en nepnieuws. Geert-Jan dook in de cyberaanvallen op Oekraïne van vorige week en weet hoe verwoestend die kunnen werken voor Oekraïne. In Charkiv kwam Floris erachter wat een informatieoorlog doet met zijn brein midden in de nacht. Joost Bosman, die ook al weken door Oekraïne struint, komt met een toepasselijke mop. Want wat willen die rebellen nou eigenlijk met Donetsk?See omnystudio.com/listener for privacy information.

Straks om 13.00 uur, een verse Perestrojkast. Met berichten vanachter de frontlinie. Hoe gaat het met de familie van schrijfster Lisa Weeda, die in Loehansk zit? Hoe gaat het met de familieleden van de lerares die Floris in Donetsk ontmoette? En waarom vreest Kiev vooral voor een cyberaanval? Een uur lang, een podcast over Oekraïners, de mensen over wiens hoofden momenteel wordt geregeerd. Plus mop, van Joost Bosman, ons lichtje in de duisternis. Muziek van Okean Elzy.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Nederlanders in Oekraïne moeten een noodpakket gaan aanleggen en zich inmiddels afvragen of ze nog wel in het land willen blijven. Dat blijkt uit een uitgebreide mail die het ministerie van Buitenlandse Zaken vanavond naar Nederlanders in Oekraïne heeft gestuurd, en is ingezien door BNR Perestrojkast. 'Wij adviseren u nu al goed na te denken of uw verblijf in Oekraïne echt noodzakelijk is', schrijft het ministerie. Voordat deze oproep bekend, trof Geert Jan de Nederlandse ondernemer Erik Gmelig Meyling in Kiev. over zijn ondernemerschap en zijn plannen, die nu onder druk staan. Over zijn verantwoordelijkheid als werkgever en als vader. Over het soort dreigingen dat er is, dus en cyber en fysiek. Ja, en over zijn ontsnappingsplan. Want hij heeft dus een plan, voor als de pleuris uitbreekt, om het land te verlaten. Daar is hij sinds december al mee bezig.  Floris en Geert Jan praten over dit alles in de nieuwste Perestrojkast, die geheel in het teken staat van Oekraïne. Geert Jan is enkele uren terug uit Kiev, terwijl Floris juist op het punt staat om af te reizen naar een onbekend dorp in het oosten van het land, niet ver van separatisch gebied. Ervaringen en plannen worden uitgewisseld. In Kiev heeft Geert Jan trouwens moppentapper Joost getroffen, maar die is inmiddels met de zuiderzon vertrokken. Daarom maar een poging tot een mop van de heren zelf.See omnystudio.com/listener for privacy information.

In tijden van oplopende geopolitieke spanningen en dreigend conflict is de rationele oplossing: een alliantie. Vandaar dit ongebruikelijke verbond van ALLE geopolitieke podcasts van BNR in één in deze Oekraïne Special. Aan tafel bij Roos Abelman: Rob de Wijk, Bernard Hammelburg en Geert Jan Hahn. Wat is de kern van het conflict over Oekraïne, welke rol speelt de EU, was die speech van Biden over de gevolgen van een ‘minor incursion’ nou briljant of idioot, en wie trekt er in deze ruzie aan het langste eind? Je hoort het in deze eenmalige special van de geopolitieke podcasts van BNR. See omnystudio.com/listener for privacy information.

Kiev Calling. Een speciale editie van BNR Perestrojkast, waarin Geert Jan Hahn belt met zijn goede vriend en BNR-correspondent Joost Bosman. Hoe is het in Oekraïne? Een update over scenario’s, evacuatie van Nederlanders, oorlogsdreiging en….niet zoveel paniek. Kameraad Akkerman moet wegens schorheid verstek laten gaan. De Perestrojkort is een kwartier-versie van de Perestrojkast, dé podcast van Nederland die volledig aandacht voor het Oosten heeft en geeft. Gepresenteerd door oud-correspondenten Floris Akkerman en Geert Jan Hahn.See omnystudio.com/listener for privacy information.

De tranen van Tito komen aan bod. In deze televisieserie reist Iva Bicanic door de voormalig Joegoslavië en stuit op het oorlogsverleden en jeugdig optimisme. Je ziet prachtige beelden van landschappen. En van verlaten dorpjes en grauwe steden, verwoeste industrie. Maar het zijn de persoonlijke kleine verhalen die de Tranen van Tito zo bijzonder maken. Iva vindt in Kosovo de oude legervriend van haar vader. Ook werkt ze in Slovenië in een moestuin met een jonge communiste en ze ontmoet een gestaalde Montenegrijnse strijder. Of de man in Montenegro die bloedwraak neemt voor zijn zoon. Met Iva en regisseur Finbarr Wilbrink praten we over trauma's, de helende werking van de serie, het Servische perspectief en het fotoboek van Iva's vader. En: kijken Wilbrink en Bicanic nou anders naar ex-Joe dan voordat zij de serie hadden gemaakt? Aanstaande zondag de zesde aflevering van De tranen van Tito over Noord-Macedonië op NPO om 20:20 uur. De laatste aflevering volgt op zondag 30 januari. Dan staat Bosnië centraal. Als opmaat naar dit hoofdgesprek bespreekt Geert Jan met Iva de situatie rond Novak Djokovic en duikt Floris in op de spagaat waarin de Baltische landen zitten. Helaas geen mop van Joost. Onze sterreporter zit in Kazachstan. Gelukkig heeft Finbarr een oplossing.      See omnystudio.com/listener for privacy information.

Deze uitzending staat vol dampende muziek. Misschien ken je de liedjes van de sportschool, maar weet je misschien niet wie het zingt. Althans dat geldt voor de Perestroj-cast. Nummers als Levitating, One kiss, Sweet but psycho, Kings and queens, In the name of love en Ritual komen van De grote Albanese vier: Dua Lipa, Ava Max, Bebe Rexa en Rita Ora. Zangeressen met ieder meer dan miljoenen Spotify-luisteraars, meer dan wereldberoemd én met Albanese wortels. En omdat de Perestroj-cast niet vies is van hedendaagse popmuziek, duiken we met Stefan van Dijk uit Kosovo in het wel en wee van De grote Albanese vier. Wat maakt ze zo beroemd, dragen ze hun Albanese identiteit uit en hoe politiek geëngageerd zijn ze? Plus dus veel muziek. Maar dat niet alleen. We combineren deze aflevering popmuziek met (geo-)politiek en humor. Geert Jan was deze week in Brussel. Hoe kijken Europarlementariërs naar de ontwikkelingen in Oekraïne, Bosnië en Kazachstan? En over Kazachstan gesproken. In de vorige podcast hadden we het met Wouter Jan de Graaf over de oorzaken van de protesten. Maar sinds die uitzending is het nodige gebeurd. Hoe veranderd is Kazachstan sinds deze protesten? Floris geeft antwoord. Ons Joosje komt met een actuele Kazachse mop. Iets met een marmot...    See omnystudio.com/listener for privacy information.

Protesten door het hele land, een regering die binnen een mum van tijd opstapt, ordetroepen die straten proberen schoon te vegen, doden en gewonden, het internet ligt eruit. In twee dagen tijd heeft zich in Kazachstan een situatie ontpopt die met de minuut verandert. Waar voorheen weleens een protest klonk in het land zo groot als half Europa wordt nu feller gedemonstreerd dan ooit. De Kazachse president Kassym-Jomart Tokajev noemt de demonstranten terroristen. Als reactie stuurt Moskou vredestroepen.  Dat vraagt om duiding en uitleg. Vandaar deze Perestrojkort van iets meer dan 19  minuten. Want wie zijn deze demonstranten, wat beweegt hen? Hoe kijken de Kazachen naar Russen en komen deze protesten het Kremlin gelegen? Kazachstankenner Wouter Jan de Graaf is te gast. Hij kent het land als zijn broekzak.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Het programma Wie Is de Mol? vindt dit seizoen plaats in Albanië. Dat wist de Perestroj-cast een jaar geleden al. Vanaf 1 januari kan echter heel Nederland meegenieten van dat prachtige land op de Balkan, waar een spelshow omheen is gebouwd. De Perestroj-cast heeft natuurlijk enkel oog voor het decor. En dat geldt ook voor onze gasten. Met hen stellen wij onze eigen Albanese tour samen. Wat vinden wij en zij dé hoogtepunten van het land? Hoe is het om daar op vakantie te gaan met het gezin? En welke bijzondere Nederlandse verhalen hangen aan het land vast? Reisbureau Perestrojkast Deze aflevering gaan we bergwandelen, bruinbakken, in historie duiken en ons vergapen aan architectuur. En met ons mee op reis gaan: De Albanese Vakantieman Stefan van DijkGevierd auteur en jarenlang Tiranees Pieter van OsHelderziende en A. Den Doolaard-kenner Albert Koevoet: Ook Geert Jan geeft zijn tips op basis van zijn rondreis eerder door Albanië. Dank bij deze ook aan Zbulo! voor de begeleidingen recente informatievoorziening. En Floris probeert tijdens dit Albanese avontuur zo nu en dan enige orde te scheppen.Schema: [00:00 - 17:30] Nieuwsoverzicht[17:25 - 1:00:00] Reizen door Albanië[1:00:00 - Einde] De Mop van JoostSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Hoe uit het geruzie tussen Oekraïne en Rusland zich op familieniveau? We duiken daarom in de Oekraïense familiewortels van Lisa Weeda. In oktober kwam Lisa's eerste roman uit over haar familiegeschiedenis, getiteld Aleksandra. Lisa staat midden in een familie waarvan sommigen pro-Europees zijn en anderen pro-Russisch. Een geruzie, gedoe, een conflict dat teruggaat naar 2014 en deze week de voorpagina's haalde met de virtuele top tussen Vladimir Poetin en Joe Biden. Volgde Lisa's familie deze ontmoeting? Gaan haar familieleden elkaar te lijf straks tijdens het kerstdiner of doen ze alles om de lieve familievrede te bewaren? En natuurlijk gaan we het hebben over het boek Aleksandra zelf. Waar Geert Jan zo zijn eigen gedachten over heeft. En Lisa draagt voor uit eigen werk.  Daar blijft het niet bij. Voor de donkere decemberdagen hebben Lisa en Floris lees- en kijktips over Oekraïne en Gorbatsjov. En er is nieuws over Nino Haratischwili, de schrijfster van Het achtste leven. Geert Jan komt met een eindejaarslijst. Wie zijn de machtige vrouwen en mannen in onze regio? En er is de enige, echte Joost Bosman. De beste moppentapper van het journaille, die mee moest naar een Oekraïens politiebureau. De Moldavische wijn uit deze aflevering is hier te bestellen.  Hosts: Geert Jan Hahn Floris Akkerman Schrijverstalent van het jaar: Lisa Weeda Moppentapper van het jaar: Joost Bosman  See omnystudio.com/listener for privacy information.

Dat er een 'markt' is voor abortus, blijkt uit de cijfers. Er zijn ruim 1100 legale abortussen per jaar in Polen (cijfers eind 2020), maar een veelvoud van de niet-gewenst-zwangere vrouw gaat de grens over; tweehonderdduizend Poolse vrouwen laten jaarlijks in een ander land een abortus plegen. De dood van Izabela past in een breder plaatje van discussie over zelfbeschikking onder met name vrouwen. Onder bewegingen en slogans als Straik Kobiet (Vrouwen in Staking) en Ani Jednej Wiecej (niet nog één) worden protesten tegen het huidige conservatieve regeringsbeleid aanhoudend gevoerd. Ook in Nederland probeert Caroline Verduin vrouwen en mannen te mobiliseren. 'Na deze gebeurtenis wordt dat helaas weer tijd.' De Perestroj-cast praat uitgebreid met Caroline over de omstandigheden van Izabela, de geringe internationale aandacht voor haar dood en hoe zij - Caroline - zelf in Nederland haatdragende en soms zelfs bedreigende berichten krijgt als zij zich uitspreekt tegen een verbod op abortus. Mop Omdat we Joost te laat hebben ingeseind over deze productie, rest ons niet anders dan onze excuses aan te bieden en zelf met een - gejatte - mop te komen. Hosts: Geert Jan Hahn Floris Akkerman Bliksemschicht Caroline Verduin Er is geen betere Joost BosmanSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Als dat lukt, is Kazachstan een voorbeeld voor andere landen, zoals Azerbeidzjan. Maar hoe kan Brussel hierbij helpen? Moeten hiervoor niet eerst nog heel wat obstakels uit de weg worden geruimd? En waarom hebben Brussel en Kazachstan hierbij baat? Van Schaik, Head of Unit EU & Global Affairs bij Instituut Clingendael en coördinator van het Clingendael-onderzoek op het gebied van klimaatverandering en duurzame ontwikkeling, schreef een artikel over Europese groene energiediplomatie met Kazachstan. Waarom nam zij juist Kazachstan onder de loep? Ze vertelt erover in deze aflevering. Koude kleren Over naar het volgende nieuwsitem. De Perestroj-cast zit boven op de actualiteit: de migrantencrisis aan de Pools-Wit-Russische grens. Floris sprak met de Wit-Russische schrijver Sasja Filipenko over waarom Loekasjenko bewust migranten naar de EU stuurt. Filipenko gaat ook in op zijn boek De ex-zoon (hier te bestellen) dat deze maand op de Nederlandse markt is verschenen. In deze roman raakt de hoofdpersoon in coma, en dat heeft Loekasjenko ook voor ogen met zijn eigen land, vertelt Filipenko. Formeren kun je leren. Onze regio heeft wellicht nóg een voorbeeldfunctie, voor Den Haag deze keer. Landen als Tsjechië, Roemenië lijken hard op weg naar de vorming van een nieuwe regering. Bulgarije gaat dit jaar voor de derde keer naar de stembus, maar kan nog altijd eerder een kabinet in elkaar hebben gezet dan Nederland. Geert Jan lepelt de stand-van-zaken achteloos op. Joost heeft zoals altijd een dijk van een mop in huis en blikt nog even terug op de uitzetting van zijn vriend en Ruslandcorrespondent Tom Vennink. Het is hem niet in de koude kleren gaan zitten. Hosts: Geert Jan Hahn Floris Akkerman Groene energieprinses: Louise van Schaik Moppentapper in last: Joost BosmanSee omnystudio.com/listener for privacy information.

In Rusland heeft de correspondent zich te houden aan allerlei regels. Welke zijn dat? En in hoeverre bemoeilijken die het werk van een correspondent? En past deze uitzetting in een patroon: wordt na de Russische media nu ook de buitenlandse media in Rusland onder druk gezet? Steven Derix was van 2014 tot november 2020 NRC-correspondent in Rusland en kent daarom als geen ander de wirwar aan Russische regels. 'Russische regels voor correspondenten zijn onuitvoerbaar. De autoriteiten houden ze bewust in stand.' De uitzetting van Vennink is een middel om de druk op te voeren op Nederland, vertelt Derix in deze Perestrojkort van iets meer dan twintig minuten, en zonder mop. Host: Floris Akkerman Groot gemis: Geert Jan Hahn Regelexpert: Steven Derix Geen moppentapper: Joost BosmanSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Reizend door Armenië vorige maand viel Floris op hoe weinig geliefd Rusland is onder Armeniërs op straat. Het vertrouwen in het Kremlin als beschermheer blijkt niet groot. Armenië stond er immers alleen voor tegenover Azerbeidzjan in de oorlog om de regio Nagorno-Karbach vorig jaar. Waar komt dit wantrouwen vandaan en waarom kon Jerevan niet rekenen op Moskou? Floris dook naar het zuiden van Armenië om antwoord te vinden op deze vragen. Hij stuitte op gemaskerde Azerbeidzjaanse soldaten, de Russische geheime dienst, reclame voor Poetin en zag begraafplaatsen met graven van omgekomen Armeense soldaten. In deze aflevering blikt hij terug op het land dat hij sinds zijn bezoek maar niet uit zijn hoofd krijgt en dat nog altijd is ondergedompeld in oorlogsrouw. Maar er is meer. Op uitnodiging van Geert Jan brengt buitenlandcommentator Bernard Hammelburg een ode aan de Hongaar, 65 jaar geleden na de Hongaarse opstand. Maar is hij wel zo lovend over de Hongaren? Luister ook naar het gesprek dat Bernard in de Wereld had met PvdA-Kamerlid Kati Piri over de opstand van toen. In zowel Floris' verhaal als dat van Bernard duikt Stalin op. De grote leider speelt een rode draad in deze aflevering. Zo ook in het item over het nieuwste boek van Michel Krielaars De klank van de heilstaat, musici in de tijd van Stalin. Hier te bestellen. Wat dit boek het vermelden extra waard maakt, is de Spotify-playlist die eraan zit gekoppeld met dezelfde naam als Michels boek. En ondanks dat hij het druk had, vond Joost toch nog tijd voor een mop. Wat zou de Perestrojkast zijn zonder zijn man in Moskou. En nee, Stalin komt niet voor in de mop. Hosts: Geert Jan Hahn Floris Akkerman Coryfee Bernard Hammelburg Kuifje in Moskou Joost BosmanSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Verder spreken we Reuten, namens de PvdA onderdeel van de S&D-fractie, over zijn bezoek aan Kosovo. Hij nam de lokale verkiezingen waar, in een land waar hij eerder was toen dat nog niet officieel een land was (2007). Wat merkt hij van etnische spanningen, die laatst ook weer het West-Europese nieuws haalden? Reuten deelt zijn ervaringen en observaties. Verder zit de Perestroj-cast zelf goed in de vakantie- en reisverhalen. Met name de Kaukasus komt uitgebreid aan bod. Daarnaast zijn er boekentips én is er een Armeens-Azerische mop van Joost. Hosts: Geert Jan Hahn Floris Akkerman Come-back-to-Kosovo-kid: Europarlementariër Thijs Reuten Onbereikbaar in Moskou Joost BosmanSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Zijn tijd in Warschau en Boedapest,maar vooral buiten de grote steden van onze regio vangt Holtland in een top-5 van zijn vele verhalen.* Ook in deze aflevering aandacht voor verkiezingen, Georgische films en atlassen uit Polen die de wereld veroveren. En natuurlijk een mop van Joost, voor wie er nog op zat te wachten. Kortom, een goedgevulde nieuwe Perestrojkast! Hosts: Geert Jan Hahn Floris Akkerman Mid-mid: Jenne Jan Holtland, binnenkort ook gevierd auteur Moppentapper zonder publiek: Joost Bosman *Het gesprek met Jenne Jan Holtland is opgenomen vlak voor zijn daadwerkelijke verhuizing. Inmiddels zit hij in Beiroet en mist hij - naar verluidt - onze regio mateloosSee omnystudio.com/listener for privacy information.

In deze aflevering leggen we samen met Clingendael-onderzoeker Bob Deen uit wat het verhaal is achter deze club. Wie zijn de eigenaren? Naar welke obscure plek van Europa reizen de sterspelers van Real Madrid en Inter Milaan af? Wordt Sheriff ingezet als politiek en nationalistisch vehikel à la de ex-Joegoslavische clubs in de jaren negentig? En hoe komt Floris aan die sjaal? Bob weet alles over de 'de facto staat' Transnistrië waar FC Sheriff ligt. Zelfs over de gangsters aldaar kan hij vertellen. Geert Jan en Floris doen ook een duit in het zakje naar aanleiding van hun bezoek in respectievelijk 2012 en 2017 aan Transnistrië: over een schoenenfabriek, plastic geld en Lenin met een cape. De voetbalkennis komt van Michaël Roele. Die vertelt over de kansen van FC Sheriff in de Champions League. Het eerst CL-duel, op 15 december, gaat meteen om het kampioenschap van de 'bevroren conflicten': FC Sheriff versus Sjachtar Donetsk, de andere poulegenoot van Sheriff naast Real Madrid en Inter Milaan. Daar blijft het niet bij. De Russische parlementsverkiezingen van 26 september komen aan bod. Waarom wordt de strop om de oppositie steeds strakker aangetrokken? De septembermaand heeft nog wat in petto. 14 september ziet een nieuw kennisplatform over Rusland en Oost-Europa, onder leiding van Bob, het levenslicht, genaamd REKA. Voor de opening kun je je hier aanmelden. Waarom is dit platform zo van belang? Bob legt uit. En voor de 103e keer komt Joost met een mop. Je moet het maar kunnen. Petje af. Hosts: Geert Jan Hahn Floris Akkerman Kroegtijger: Bob Deen Troetelbeer: Joost BosmanSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Hij was eerder dit jaar te gast op een conferentie in Moskou met Russische hotemetoten als Lavrov, Shoigu. En hij is daar vaker op uitnodiging van de Russen. Of leidt een virtuele bijeenkomst. Ze luisteren graag naar De Wijk. Die op zijn beurt een inkijkje krijgt in het wereldbeeld van de Russische defensie- en politieke top, over Afghanistan, de EU, Belarus en Oekraïne. Zo hebben we in De Wijk onze verbindingsman met Rusland. Maar waarom nodigen ze hem eigenlijk uit? En bijt Moskou zijn tanden stuk op de EU? De Perestoj-cast pakte er de notitieblokken bij om alles goed op te nemen van De Wijk, hoogleraar internationale betrekkingen aan de Universiteit van Leiden en Directeur van het Den Haag Centrum voor Strategische Studies. Plus auteur van onder meer De slag om Europa, zijn jongste boek. Plus een rondje nieuws uit de regio. Met extra centen voor Loekasjenko en Geert Jan over de Duitse parlementsverkiezingen en Oost-Europa en Balkan. Hebben CDU, SPD en de Groenen deze regio in hun vizier? En een geo-politieke mop van Joost. Wij vragen, hij draait. Hosts: Geert Jan Hahn Floris Akkerman Verbindingsman Rob de Wijk Casanova: Joost BosmanSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Historicus Kemper is dé autoriteit in Nederland op het gebied van de islam in Rusland, Centraal-Azië en de Kaukasus. Met de Perestroj-cast ontleedt Kemper de rol van de diverse STAN-landen en de waarde die Rusland hecht aan Afghanistan. 'Rusland wil stabiliteit, rust, orde. Het Kremlin vindt het helemaal prima dat de Taliban aan de macht komt, dan is er tegelijkertijd een buffer tegen IS', zegt Kemper. Verder bespreken Floris en Geert Jan de laatste ontwikkelingen in Polen en Bulgarije en duiken ze in Oostenrijkse kranten die berichten over Centraal- en Oost-Europa. De mop van Joost is een gemene. Hosts: Geert Jan Hahn Floris Akkerman Gast vanuit het Gebergte: Michaël Kemper Galgenhumorist: Joost BosmanSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Na 99 afleveringen is het tijd voor zelfreflectie in deze speciale 100e aflevering. Met communistische symbolen wordt gedweept in West-Europa, met nazi-symbolen juist niet. Ook de Perestroj-cast maakt gebruik van hamer en sikkel, kijk maar eens op de Perestrojkaart. Maar kan dat wel? Hoe gaan landen als Letland, Estland, Litouwen, Rusland, Oekraïne en Duitsland hiermee om? Met onze vrienden-van-de-show Joost Bosman, Rusland-correspondent, en Koen Verhelst, correspondent Baltische landen houden we hierover een rondetafelgesprek. Want het was Koen die de lont in het kruitvat stak. En omdat het de honderdste aflevering is, willen we graag iedereen bedanken die naar ons luistert en te gast is geweest in de BNR-studio, vanuit huis in Nederland, Krakau, Belgrado of Skopje. Zonder jullie zijn we nergens. Al snappen we ook wel dat het draait om de mop van Joost. Die er ook in deze aflevering eentje uit de hoge hoed tovert. Honderd maal dank. Leesvoer bij deze uitzending: -http://grutoparkas.lt/en_US/ -https://journal.eahn.org/articles/10.5334/ah.273/ -https://florisakkerman.com/2017/01/13/gedrild-tot-de-perfecte-sovjetmatroos/ Jarigen: Geert Jan Hahn Floris Akkerman Moreel geweten: Koen Verhelst Alleskunner: Joost BosmanSee omnystudio.com/listener for privacy information.

We peilen de stemming met cultuurhistorica van Poolse komaf Iwona Gusc. Zij schreef een boeiend artikel over waarom Poolse burgers wezenlijk anders reageren op vrijheidsbeperkende overheidsmaatregelen in coronatijd dan Nederlanders. Zou 'The Donald' het hebben aangedurfd om een avondklok in te stellen? Soms komen we handen en voeten tekort om al het nieuws in onze regio bij te houden. Toch doen we een poging en belichten we de verkiezingen in Moldavië en Bulgarije, de dood van de Georgische cameraman Alexander Lasjkarava (zie hier hoe zijn collega's hem eren) en een hek tussen Litouwen en Belarus Vrolijk is anders. Voor wat verlichting draaien we daarom een plaatje van David Guetta en komt Joost met een begrijpelijke mop. Hosts: Geert Jan Hahn Floris Akkerman Vriendin van de show: Iwona Gusc Vriend van de show: Joost BosmanSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Wie zijn Loekasjenko's vrienden nog? Hoe hecht is de band met Poetin? En die EU-sancties, krijgen die de onrechtmatig gekozen president van Belarus op de knieën? We gaan er in deze 98e aflevering over praten met Ron Keller, oud-ambassadeur in Oekraïne, Rusland, Turkije en China, en met Isa Yusibov, onze favoriete geo-politiek analist. Een naam die bij iedereen in Brussel en bij de UEFA momenteel op de lippen ligt, is die van de Hongaarse premier Viktor Orban. Boedapest is het het strijdtoneel van EK-wedstrijden, waarmee Orban goede sier kan maken. Tegelijkertijd ligt hij internationaal onder vuur vanwege zijn anti-homowet. Ook Geert Jan kan niet om hem heen. Hij hekelt vooral de internationale hypocrisie. Floris heeft zijn blik gericht op Armenië. Zittend premier Nikol Pasjinian pleegde een huzarenstukje door de parlementsverkiezingen te winnen. En dat voor een leider die een oorlog heeft verloren. Hoe kreeg Pasjinian het voor elkaar om herkozen te worden? Wij vragen en Joost draait. Zeg je Poetin dan komt Joost met een mop over Poetin. Zeg je corruptie dan komt Joost met een mop over corruptie. En nu heeft ie er dus een over sancties. Traditiegetrouw bleef het stil in de studio. Hosts: Geert Jan Hahn Floris Akkerman Klusjesman: Ron Keller Huisgenoot: Isa Yusibov Grapjas: Joost BosmanSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Deze aflevering is bijna geheel gewijd aan het Europees kampioenschap voetbal. Wat doet dit toernooi met de landen in onze regio? Welke sentimenten spelen hierbij? Want vroegere oorlogen en burenruzies kunnen altijd opspelen op het voetbalveld in Centraal- en Oost-Europa. Met Rainier Jaarsma vanuit Skopje bespreken we de voetbalsentimenten op de Balkan. Wat zei Arnautovic volgens hem wat Noord-Macedonië zo griefde? Hoe groot is Pandev in Noord-Macedonië? Waarom zitten de Grieken, die niet eens deelnemen, dwars? Tsjechië en Slowakije vielen op in de eerste speelronde. In positieve zin. Tsjechië pakte Schotland in. Slowakije verraste tegen Polen. Victor Peeters woont zelf in Brno en vertelt over de waanzinnige voetbalvreugde in Tsjechië en Slowakije. Toch? In de derde helft gaat onze Joost vanuit Moskou strooien met voetbalanekdotes en moppen. Centraal staat de vraag: waarom presteert Rusland zo matig op voetbalgebied? En natuurlijk heeft Joost een voetbalmop. De liefhebber van voetbalfeiten komt ook aan zijn trekken. Welke Tsjech scoorde in de EK-finale van 1996? Waardoor liep de Sovjet-Unie de finale van 1968 mis? Waar speelde Rinat Dasajev (doelman bij die ongelooflijke goal in 1988 door Van Basten) in Spanje? Voor alle voetbalfeiten en statistieken uit onze regio debuteert voetbaldier Michaël Roele. Zeiden we dat deze aflevering bijna geheel is gewijd aan de voetbal? Zo'n vijf minuten niet. Die gaan over het duel tussen Biden en Poetin. Floris vertelt waarom de Russen opgetogen zijn over deze top. Bondscoaches: Geert Jan Hahn Floris Akkerman Centrumspits: Michaël Roele Linksvoor: Victor Peeters Rechtsvoor: Rainier Jaarsma Doelman: Joost BosmanSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Belarussen moeten zich kunnen melden bij Nederlandse instanties als ze zich geïntimideerd voelen, zegt Piri. 'Waar het kan en waar het noodzakelijk is, kan desnoods extra bescherming worden geboden.' Piri zegt signalen te ontvangen van Belarussen die zich sinds zondag hier niet veilig wanen. Ze gaat Kamervragen stellen over de situatie van de Belarussische diaspora in Nederland. Piri ontmoet morgen oppositieleider Svetlana Tichanovskaja die op bezoek is in Nederland en ook heeft afgesproken met premier Mark Rutte. Met het oog op de Belarussische diaspora richt Piri zich ook tot Brussel. Die moet eisen dat alle politieke gevangen in Belarus moeten worden vrijgelaten. Ze wil dat door middel van sancties Loekasjenko's staatsbedrijven worden aangepakt. Brussel buigt zich momenteel over een sanctiepakket tegen Belarus. Demissionair minister Sigrid Kaag van Buitenlandse Zaken zei vanochtend tegen BNR dat de EU-regeringen mikken op sancties tegen staatsbedrijven en personen. Deur Sinds de gebeurtenissen van afgelopen zondag voelt Ilja Sjtsjarbitsky zich niet veilig in Nederland. Hij pakt niet het vliegtuig richten Belarus, Rusland of Oekraïne. Niet zonder risico doet hij zijn verhaal in deze Perestrojkast die geheel is gewijd aan de aan de door Loekasjenko gedwongen Ryanair-landing in Minsk afgelopen zondag. Met aan boord Protasevitsj die op het vliegveld samen met zijn vriendin werd gearresteerd. Sjtsjarbitsky juicht Piri's voorstellen toe, maar vraagt zich tegelijkertijd af bij welke instanties hij zich kan melden. 'Wie moet ik bereiken om mij veilig te voelen? Kan ik de deur uit?' Hij heeft niet de illusie dat Nederland de Belarussische diaspora volledig kan beschermen en verwijst naar de dood van twee Iraanse oppositieleden in Nederland. 'Wie kan Nederland wel beschermen?' Hosts: Geert Jan Hahn Floris Akkerman Belarussische diaspora: Ilja Sjtsjarbitsky (dubbel paspoort)See omnystudio.com/listener for privacy information.

Wat heeft Sofia opeens tegen Skopje? Hoe landt deze ontwikkeling in Noord-Macedonië? Het land liet zelfs zijn naam veranderd om in een goed blaadje te komen staan. En hebben Frankrijk en Nederland, die zich twee jaar geleden verzetten tegen EU-toetredingsgesprekken met Albanië, hun bezwaren laten varen? Met Clingendael-onderzoeker Wouter Zweers zoeken we deze kwestie tot de bodem uit. In het tweede deel van het gesprek met Wouter gaan we in op de eventuele, mogelijke, waarschijnlijke EU-toetreding door de Balkanlanden Servië, Montenegro, Bosnië en Herzegovina en Kosovo. Ooit. Want je hebt een lange adem nodig om toe te treden tot de EU-club. De vier landen worden op de proef gesteld door zichzelf en de EU. Wouter vertelt welke landen de beste papieren heeft. We herinnert zich nog 1944 van Jamala? Of Tanel Padar & Dave Benton met Everybody? Respectievelijk de Oekraïense en Estse winnaar van het Eurovisiesongfestival, deze week neergestreken in wereldstad Rotterdam. Het liedjesfestijn heeft de Perestroj-cast in in de greep. Eurovisiesongfestival-fan Jan-Hendrik van Sligtenhorst noemt het 'misschien wel de leukste bijzaak in het leven', zeker als de Baltische, Centraal- en Oost-Europese landen zingen. Want dan komt er meer bijkijken dan slechts een liedje, betoogt hij in deze 95e aflevering. Wouter - blij met zijn dagje uit - geniet mee. Ook hebben we het over Rusland. Nee, niet over de Russische inzending voor het Eurovisiesongfestival. In het grootste land ter wereld draait nu toch echt een andere wind. Zelfs het metropersoneel is niet veilig voor het Kremlin. Veelzijdig als Wouter is, heeft hij ook een mop in huis. Eentje over de Balkan. Eentje die de Perestroj-cast snapt. Dat kunnen we niet echt zeggen over de schuine mop van ons aller Joost. Hosts: Geert Jan Hahn Floris Akkerman Dagjestoerist: Wouter Zweers Pornoster: Joost BosmanSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Binnenkort is Winy Maas op de TV. Documentairemaker Jan Louter heeft de architect twee jaar lang gevolgd. 'Under Tomorrow's Sky' heet de film, die 2 juni ook te zien is op NPO2 (23:00 uur). Over Albanië gaat het niet. Dat stond die periode door covid helaas op een lager pitje. De documentaire laat zien hoe Maas, bekend van de Markthal in Rotterdam en het ontwerp van Depot Boijmans van Beuningen, nadenkt en werkt aan de stad van de toekomst. Werkzaamheden die hij ook in Albanië verricht. Het is immers zijn visitekaartje om te werken met veel groen, met veel creativiteit en vooral om in oplossingen te denken. Goed, Albanië is maar een vlekje op de wereldkaart en ook qua populatie stelt het niet zoveel voor. Toch is de hoogbouw die Maas in Albanië letterlijk schetst indrukwekkend en de innovatieve omgang met communistisch erfgoed een bijzondere. De Piramide van Tirana Met de Perestroj-cast praat Maas over zijn projecten in Albanië, zoals de Piramide van Tirana (ooit spottend het mausoleum van Enver Hoxha genoemd), Downtown One (de hoogste wolkenkrabber van Albanië 'en mogelijkerwijs van de hele Balkan', waar eind mei het hoogste punt van wordt bereikt), de agrocampus ten noorden van de hoofdstad (een betere versie van de Floriade in Almere) maar ook over de Albanese kustlijn waar Maas zich ontfermt over de ruimtelijke ordening. Wonen, toerisme, natuur en landbouw: het moet volgens zijn visie samen kunnen gaan, ook al kan de wens van sommige opdrachtgevers wel eens zijn om vooral een zo pompeus mogelijk gebouw neer te zetten zo dicht mogelijk op de zee. Een pronkstuk, maar niet altijd even functioneel of opgaand in de omgeving. Maas: Een nadeel van het individualisme dat na de val van het communisme ontstond. Zonde dat delen van de kust met dit soort gebouwen zijn 'volgesmeerd'. Terwijl het juist een enorme kans is om nu Albanië als het ware vanaf de bodem op te bouwen en mooi te maken. Ik ben geen politicoloog, zegt Maas, als hij doorpraat over de ontwikkeling die Albanië de afgelopen 30 jaar heeft doorgemaakt. Maar ik vind dat je als architect en stedenbouwkundige moet weten waar je aan werkt, dat je je verdiept in die plek. Zo gaat Maas naar eigen zeggen ook te werk in China, in Taiwan, maar ook op andere plekken in Zuidoost-Europa, zoals Thessaloniki en de opera's van het Servische Belgrado en het Kosovaarse Pristina. Beluister ook| Pieter van Os, topauteur woonachtig in Albanië, over Liever Dier dan Mens Kunstschilder Edi Rama Voor Albanië heeft hij echter wel een enorme zwak. Een geschiedenis die vrij parallel loopt aan de carrière van premier Edi Rama, die eind april zijn Socialistische Partij voor de derde keer op rij onder zijn leiding de verkiezingen zag winnen. Edi was in Rotterdam, als minister van cultuur. Hij had een kunstachtergrond, als kunstschilder, en was met het jeugdige elan van een beginnend politicus op zoek naar inspiratie. We kwamen in contact en sindsdien mogen we elkaar graag. Van NAVO tot nachtclub Over een paar weken vertrekt Maas weer naar Albanië, corona volente. De werkzaamheden aan de Piramide van Tirana zijn begin februari begonnen en vol enthousiasme praat de architect over de overgang van de brutalistische structuur naar een hypermodern cultureel centrum met toch instandhouding van het aangezicht van dat markante gebouw. Ooit was een museum gewijd aan Hoxha, een tijdelijke basis voor hulpgoederen voor de NAVO, een nachtclub en een populaire glijbaan voor hangjeugd. Lees meer| Martijn Haan van Oostblog over de Piramide van Tirana Deze uiterlijke transformatie van Albanië is onderdeel van een bredere transitie. Albanië wil graag richting de Europese Unie bewegen. Om een breder beeld van de hedendaagse politiek te krijgen, praten Floris en Geert Jan je bij over de laatste ontwikkelingen. De verkiezingsuitslag, een rel rondom de president maar ook een onverwachte toenaderingspoging van Brussel. De EU-meetlat En let op: over twee weken praten we uitgebreid over het EU-uitbreidingsbeleid door met Wouter Zweers van Instituut Clingendael. Albanië maar ook de andere Balkan-landen die de afgelopen jaren in gesprek raakten met de Europese Unie leggen we dan langs de Brusselse meetlat. We besluiten deze podcastaflevering met een mop van Joost, die Enver Hoxha maar weer eens uit de oude doos haalt. Vrij beroerd, in een verder toch vrij optimistische uizending van de Perestrojkast. Hosts: Geert Jan Hahn - ooit in Albanië Floris Akkerman - nooit in Albanië Topgast: Winy Maas - maakt Albanië mooier Topmop: Joost Bosman - grolt over AlbaniëSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Zie hier het John le Carré-scenario dat zich in de afgelopen maand afspeelde tussen Tsjechië en Rusland, maar dan in het echt. Praag gooide 88 Russische diplomaten en ambassademedewerkers het land uit. Ongekend. De Tsjechische regering beticht Russische diplomaten namelijk van betrokkenheid bij een explosie in 2014 in het land - dat zouden dus eigenlijk inlichtingenofficieren zijn. En als reactie daarop stuurt Moskou vervolgens op haar beurt dan ook weer twintig Tsjechische families het land uit. Tsjechië staat er niet alleen voor. Want andere Centraal-Europese landen scharen zich achter Praag en vinden vervolgens Rusland tegenover zich. Zie hier een rel van internationale allure, alleen nog niet opgemerkt door West-Europa. Maar wel door de Perestrojkast. Met Laura Postma, jarenlang correspondent in Praag en Bratislava, duiken we in op de vragen die hierbij spelen. Zijn er keiharde bewijzen dat de Russen achter deze explosie zitten? Welk belang heeft de Tsjechische regering om de Russen zo de maat te nemen? Waarom verklaren andere landen zich solidair met Praag? En hoe reageert Moskou? Bulgaarse schaakkampioene Natuurlijk verwelkomt Floris Geert Jan, die terug is van een week vakantie. Waarin hij van de Sloveense en Georgische wijn genoot. Hij las ook nog eens een boek en niet zomaar een: De avant-gardisten van Sjeng Scheijen. Geert Jan is er dolenthousiast over en vertelt waarom. In een adem pakt hij de verkiezingen in Albanië erbij. Floris heeft een oogje op een Bulgaarse schaakkampioene en komt met Sovjet-progaganda aanzetten. En dan is er de mop van Joost. Die, hoe kan het ook anders, niet wordt begrepen. Hoewel, door een iemand wel. Voor de helft. Hosts: Geert Jan Hahn Floris Akkerman Inlichtingenofficier: Laura Postma Ezel: Joost BosmanSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Want aan de grens met Oekraïne hadden de Russen hun legertroepen versterkt. Kiev stond klaar om terug te vechten. Washington beloofde rugdekking. Ondertussen zat Vladimir Poetins grootste tegenstander Aleksej Navalny in hongerstaking waardoor gevreesd werd voor zijn leven. De Russische president gaf afgelopen week zijn State of the Union, waar het Westen volle aandacht voor had. Ging hij de oorlogstrom roeren? Wat hij had de wereld te melden? In deze Perestrojkort maakt Floris met onze man in Moskou, Joost Bosman, de balans op van een week Navalny, Poetin en Oekraïne. Host: Floris Akkerman Vakantieganger met de meeste kennis van Centraal- en Oost-Europa: Geert Jan Hahn Alleskunner: Joost BosmanSee omnystudio.com/listener for privacy information.