All That Jazzz

Estrella Acosta en haar band Esquina 25 vieren de release van hun nieuwe album ‘Caminos’ in het voorjaar van 2026 met een concerttournee, waarmee ze op vrijdag 3 april De Tor in Enschede aandoen. Ze hebben hun horizon verbreed en een breed scala aan Latijns-Amerikaanse muziek laten horen, niet alleen uit Cuba, maar uit heel Zuid-Amerika en het Caribisch gebied. Aanleiding voor TORcast-host Willem Habers om eens in de wereld van Latijns Amerikaanse muziek te duiken. Playlist: Buena Vista Social Club: Chan Chan; Estrela Acosta & Esquina 25: Baila e Son Con Mi Mulata; Estrella Acosta: Mi Tierra Es Asi; Dizzy Gillespie: Manteeca; Tito Puente: Oye Como Va; Dubbelaar: Mongo Santamaria: Afro Blue; John Coltrane quartet: Afro Blue; Antonio Carlos Jobim: Wave; Elis Regina, Antonio Carlos Jobim: Aguas de Março; Josee Koning, Has Vromans, Nelson Maria, Daniel Pezzotti: Desafinado; Izaline Calister: Mi Pais; Estrella Acosta: Que Viva Chango; Astor Piazzolla: Libertango. Beluister deze TORcast Latijns‑Amerikaanse muziek heeft een enorme invloed gehad op de ontwikkeling van de jazz, vooral via ritmes, percussie‑technieken, dansvormen en nieuwe harmonieën. Hieronder vind je een chronologisch en thematisch overzicht. Cuba: de bakermat van Afro‑Cubaanse ritmes Afro‑Cubaanse basis (19e–20e eeuw) Ontstaan uit de mix van Afrikaanse ritmiek (Yoruba, Congo, Arará) en Spaanse melodie/harmonie. Belangrijke vormen: Rumba, Son, Danzón, Mambo, Cha‑cha‑chá. Cruciaal instrument: clave (2–3 / 3–2 patroon), hét ritmische fundament. Cuban Jazz & Latin Jazz (jaren 40–50) Jongeren in Havana en New York vermengen Son, Mambo en jazzharmonie. Sleutelpersonen: Mario Bauzá, Machito, Dizzy Gillespie, Chano Pozo (o.a. Manteca). Ontstaan van Afro‑Cuban Jazz: krachtige blazers, complexe polyrhythms, montuno‑piano. Later (jaren 70–heden) Salsa ontwikkelt zich (Fania All‑Stars, Willie Colón, Celia Cruz). Moderne Cubaanse jazz: Chucho Valdés, Irakere, Gonzalo Rubalcaba, Roberto Fonseca. Brazilië: ritmische rijkdom & zwoele harmonieën Samba (begin 20e eeuw) Afro‑Braziliaanse wortels, ontwikkeld in Rio. Ritmische kenmerken: 2/4 feel, syncopen, grote percussiegroepen. Bossa Nova (jaren 50–60) Intiemere, harmonisch verfijnde stijl (invloed van jazz). Pioniers: João Gilberto, Tom Jobim, Vinicius de Moraes. Wereldwijde doorbraak met The Girl from Ipanema (Getz/Gilberto). Harmonieën beïnvloeden jazzpianisten & componisten wereldwijd. MPB en beyond MPB (Música Popular Brasileira): Caetano Veloso, Gilberto Gil, Elis Regina. Moderne Brazilian Jazz: Hermeto Pascoal, Egberto Gismonti, Hamilton de Holanda. Argentinië: Tango & Nieuw‑Tango Traditionele Tango (eind 19e–20e eeuw) Ontstaan in Buenos Aires en Montevideo. Melancholisch, dramatisch, bandoneón‑gedreven. Iconische figuur: Carlos Gardel. Nuevo Tango (jaren 50–90) Astor Piazzolla mengt tango met jazz en klassieke muziek. Complexe harmonie en ritmische vrijheid. Invloedrijk in de moderne jazzwereld; talloze jazzarrangementen van Piazzolla’s werk. Andere regio’s & stijlen Mexicaanse invloeden Bolero, Ranchera, Son Jarocho (bv. La Bamba). Minder directe jazzkruising, maar bolero’s worden vaak in jazzsetting gespeeld. Caribisch gebied (Puerto Rico, Dominicaanse Republiek) Plena, Bomba, Merengue, Bachata. Sterk aanwezig in moderne salsa en Latin jazz (bijv. Tito Puente, Eddie Palmieri). De invloed op jazz: een korte lijn door de tijd Jaren 30–40 – Eerste invloeden Duke Ellington en Jelly Roll Morton integreren Latijnse ritmes. Jaren 40–50 – Afro‑Cuban Jazz boom Gillespie & Pozo fuseerden bebop met Cubaanse percussie. Jaren 60 – Bossa Nova in de jazz Stan Getz populariseert Bossa Nova. Pianisten als Bill Evans en Herbie Hancock nemen Braziliaanse harmonieën over. Jaren 70–90 – Salsa & Latin Fusion Latin jazz‑orchestra’s (Puente, Palmieri). Jazz musicians integreren samba, baião, MPB en folkloristische ritmes. 2000–heden – Cross‑genre & global jazz Mix van Afro‑Cuban, Brazilian, elektronische muziek, hiphop en jazz. Voorbeelden: Arturo O’Farrill, Miguel Zenón, Hiromi met Latin‑influences, Snarky Puppy (sterke Braziliaanse invloed). Samenvatting in één oogopslag Stijl Land Kernkenmerken Jazzinvloed Son / Rumba / Mambo Cuba Clave ritme, percussie, montuno Basis Afro‑Cuban jazz Samba Brazilië Energieke percussie, 2/4 feel Jazzdrums & ritmiek Bossa Nova Brazilië Zachte groove, rijke harmonie Grote invloed op jazzstandards Tango Argentinië Dramatische melodieën Avant‑garde/fusion via Piazzolla Salsa Cariben Mambo + son + jazz Big band Latin jazz

Een TORcast waarin Dizzy Gillespie de nodige aandacht krijgt, als voorbereiding op het concert van komende vrijdag in Jazzpodium de Tor. Maar niet louter Dizzy en zijn muziek; ook veel andere fraaie jazz. Gewoon omdat ’t kan en zo lekker is.. Playlist: Dizzy Gillespie quintet: Swing Low Sweet Cadillac; Dizzy Gillespie quintet: Ooh-Shoo-Bee-Doo-Be; Dizzy Gillespie & Manteca: Night in Tunisia; Lincoln Center Jazz Orchestra, Illinois Jacquet: Cottontail; Earl Grant: Sermonette; Naomi & Her Handsome Devils: I Can’t Give You Anything; Sidney Bechet: Blues My Naughty Sweetie Gives To Me; Preservation Hall Jazz Band: Choko Mo Feel No Hey; Roy Eldrige: Jump Through The Window; Hank Jones, Oliver Nelson: Jazztime, USA; Toots Thielemans: Bluesette; Gerry Mulligan Sextet: Prelude In E Minor.

Playlist Johnny & Jones: Mijnheer Dinges Weet Niet Wat Swing Is; Lou Bandy & The Ramblers: Louise zit niet op je nagels te bijten; Marcel Thielemans & The Ramblers: Wie is Loesje?; Ruud Ouwehand, Sebastian Altekamp: La Waltz 2,3; Ruud Ouwehand, Jan Wessels: Aan de Amsterdamse Grachten; Marijn Ouwehand, Jan Wessels, Berend v.d. Berg, John Engels, Ruud Ouwehand: Wat Voor Weer Zou Het Zijn In Den Haag?; Dorus, Cor Steijn: Twee Motten; Jan Wessels, Ruud Ouwehand: Twee Motten; Jaap Valkhof: Diep In Mijn Hart; Jan Wessels, Ruud Ouwehand: Diep In Mijn Hart; Janne Schra en de Vogels: Diep In Mijn Hart; Frans Halsema: Kees; Jan Wessels, Ruud Ouwehand: Kees; Marijn Ouwehand, John Hondorp, Ruud Ouwehand: Thuis in Enschede; Peter Nieuwerf: Een Heel Klein Liedje.

Vrijdag 13 maart presenteren Maarten Hogenhuis (sax), Phil Donkin (bas) en Mark Schilders (drums) hun nieuwe album COLE. in Jazzpodium de Tor. Een album waarin ze teruggrijpen op de muziek van een van de belangrijkste componisten/songschrijvers van de vorige eeuw: Cole Porter. Aanleiding voor Willem Habers om in deze TORcast een dik uur lang te duiken in de rijke muzikale erfenis van Cole Porter onder de titel “Cole’s Cool”. Playlist: Maarten Hogenhuis trio: Begin the Beguine; Frank Sinatra: Night and Day Dubbelaar: Ella Fitzgerald: I Get A Kick Out Of You; Patricia Barber: I Get A Kick Out Of You; Clifford Brown, Max Roach Quintet feat. Sonny Rollins: What is This Thing Called Love?; Sarah Vaughan: Ev’ry Time We Say Goodbye; Chet Baker: You’d Be So Nice To Come Home To; Dubbelaar: Cannonball Adderly: Love For Sale; Eartha Kitt: Love For Sale; Mel Torme: It’s De-Lovely; Miles Davis Quintet: All Of You; Maarten Hogenhuis trio: It’s Allright With Me. Cole Porter Cole Porter (1891–1964) behoort tot de meest verfijnde en invloedrijke componisten uit het American Songbook. Zijn oeuvre—rijk aan melodische elegantie, harmonische verfijning en een ongeëvenaarde lyrische spitsvondigheid—heeft een blijvende stempel gedrukt op zowel de populaire muziek als de jazz. Waar veel tijdgenoten zich specialiseerden in óf tekst óf muziek, beheerste Porter beide disciplines op uitzonderlijk niveau. Zijn liederen zijn niet alleen cultureel iconisch, maar vormen ook een onuitputtelijke bron voor jazzmusici die op zoek zijn naar harmonische rijkdom en melodische flexibiliteit. Porters bijdrage aan de populaire muziek Een unieke combinatie van verfijning en toegankelijkheid Porters liederen waren tegelijk elegant en catchy. Hij schreef voor Broadway en Hollywood, maar zijn muziek overstijgt het theater: de songs zijn op zichzelf kleine kunstwerken. Zijn melodieën zijn vloeiend en herkenbaar, maar nooit simplistisch. Daardoor bleven ze decennialang populair bij zowel het grote publiek als professionele zangers. Teksten die grenzen verlegden Porter was een meester van dubbelzinnigheid, ironie en subtiele erotiek. Hij speelde met taal op een manier die in de populaire muziek van zijn tijd ongekend was. Zijn teksten bevatten culturele verwijzingen, woordspelingen en ritmische verrassingen die de standaard voor songwriting blijvend verhoogden. Een kosmopolitische stijl Porters muziek ademt wereldsheid: Europese invloeden, Latijns-Amerikaanse ritmes, jazzharmonieën en Broadway-theatraliteit vloeien samen. Die mengvorm maakte hem tot een van de eerste echt internationale popcomponisten. Porters invloed op de jazz Harmonische rijkdom als speelveld voor improvisatie Jazzmusici omarmen Porters werk omdat zijn harmonieën uitdagend en inventief zijn. Songs als “Night and Day” of “What Is This Thing Called Love?” bevatten modulaties, chromatiek en akkoordprogressies die uitnodigen tot improvisatie. Veel van zijn composities zijn uitgegroeid tot jazzstandards. Flexibele melodieën Porters melodieën zijn sterk genoeg om herkenbaar te blijven, maar open genoeg om te variëren. Dat maakt ze ideaal voor jazzinterpretaties: van swing tot bebop, van cool jazz tot moderne vocale jazz. Een brug tussen Broadway en jazzclubs Porter hielp de kloof te overbruggen tussen de populaire muziek van het theater en de improvisatiecultuur van de jazz. Zijn liederen werden door zowel crooners als instrumentalisten omarmd, wat bijdroeg aan de canonisering van het Great American Songbook als fundament van de jazztraditie. Cole Porter was een componist die de grenzen van populaire muziek verlegde en tegelijkertijd een fundament legde voor de jazztraditie. Zijn liederen zijn melodisch sterk, harmonisch uitdagend en tekstueel briljant. Daardoor blijven ze aantrekkelijk voor zowel luisteraars als uitvoerders, en vormen ze een essentieel onderdeel van het muzikale erfgoed van de 20e eeuw. Zijn invloed is nog altijd hoorbaar in hedendaagse pop, musicaltheater en jazz—een bewijs van de tijdloze kracht van zijn werk.

Een uurtje onvervalste en oorspronkelijke degelijke jazz, met extra aandacht voor Martini Grey, de band ‘oet Grunn’ die aanstaande vrijdag aantreedt in Jazzpodium de Tor in Enschede. Playlist: Scott Hamilton: Besame Mucho; Houston Person & Friends: Willow Weep For Me; Dubbelaar: Billie Holiday: Moonlight in Vermont; Martini Grey, Francien van Tuinen: Maanlicht in Aartswoud; Martini Grey: Saint Martini; Martini Grey: Cinco Anos a Los Ángeles; Casey Abrams: Why Don’t You Do Right?; Oscar Peterson trio: Stormy Weather; Ray Charles, Milt Jackson: How Long Blues.

Een bijzondere avond, vrijdag 27 februari 2026. Allereerst een voorpremiere van het nieuwe programma van het North Sea String Quartet, hèt Nederlandse jazz-strijkkwartet van dit moment. Aansluitend een presentatie van Miriam Kroeze en Ruud Ouwehand. Zij vertellen over hun zelfgebouwde Cello (Honey) en Contrabas (Honey-B). Hoewel de jazztraditie vooral geassocieerd wordt met blaasinstrumenten, piano en ritmesectie, hebben strijkinstrumenten zoals viool en cello door de hele jazzgeschiedenis een verrassende rol gespeeld. In deze TORcast aandacht voor strijkers in de jazz. Playlist: Joe Venuti, Eddie Land & Their All-Star Orchestra: After You’ve Gone; Yehudi Menuhin, Stephane Grapelli, Max Harris, Alan Clare Denny Wright: Fascinating Rhythm; Tim Kliphuis: The Nearness Of You; Charlie Parker with Strings: Everything Happens To Me; Charlie Parker with Strings: Autumn In New York; North Sea String Quartet: One Night Music Stand; ZAPP4 & Hermine Deurloo: Het Gouden Wagentje; Fred Katz: Feeling The Blues; Jean-Luc Ponty: King Kong; Regina Carter: Georgia On My Mind; Nigel Kennedy, Stephane Grapelli: Melody In The Wind.

Jazzdrum‑Playlist (Volgorde: van vroeg → modern) 1. Gene Krupa – “Sing, Sing, Sing” (Benny Goodman, 1937) De oerdonder van de swingdrums—Krupa maakt de toms en jungle‑feel wereldberoemd. 2. Baby Dodds – “Spooky Drums” (1946) Een solo-opname die laat horen hoe vroeg-jazzdrummers kleur, ritme en improvisatie benaderden. 3. Max Roach – “Cherokee” (met Charlie Parker, 1945) Razendsnelle bebop en totaal vernieuwend ride‑cymbalspel. 4. Art Blakey – “Moanin’” (1958) Blakey’s “press roll thunder” en soulvolle drive: hét hard‑bop geluid. 5. Philly Joe Jones – “Two Bass Hit” (Miles Davis, 1958) Super strakke rudiments, dynamische fills, en meesterlijke controle. 6. Elvin Jones – “A Love Supreme: Pt II – Resolution” (John Coltrane, 1965) Golvende, spirituele storm aan polyritmiek. Volgens kenners één van de meest invloedrijke drumopnames ooit. 7. Tony Williams – “Seven Steps to Heaven” (Miles Davis, 1963) Williams was 17 (!) en revolutionair in drive, vrijheid en cymbal‑articulatie. 8. Roy Haynes – “Snap Crackle” (1962) Zijn bijna elektronische “snap & crackle” stijl komt hier volledig tot recht. 9. Billy Cobham – “Stratus” (1973) Kracht, snelheid, precisie: Cobham zet een nieuwe standaard voor fusiondrums. 10. Steve Gadd – Intro van 50 Ways To Leave Your Lover 11. Steve Gadd – “Foam Home” (Steve Gadd Band – 70-Strong, 2015) Legendarische precisie, frasevorming en groove—drummer’s favorite. 12. Peter Weissink – Up Jumped Spring (Keys and Beats – 2024) Als toetje: de ‘huisdrummer’ en organisator van de Tor-JazzJamsessions: Peter Weissink en zijn muzikale companen John Hondorp en Sebatian Altekamp op hammond en piano. Drums en slagwerk vormen de ritmische motor van jazz. Van de vroege “trap sets” in New Orleans tot de complexe metriek van het modern jazz‑drummen: elke periode bracht nieuwe technieken, geluiden en muzikale rollen. 1. Vroege jazz & New Orleans (1900–1920) De moderne drumkit ontstond in New Orleans toen slagwerkers verschillende percussie-instrumenten combineerden tot één set (o.a. bass drum, snare en bekkens). Kenmerken Tweeledige rol: ritme én kleur Veel marching band‑invloeden Gebruik van vroege “rudiments” en eenvoudige ritmiek Belangrijke drummers Baby Dodds — pionier van het improvisatorische drumwerk Zutty Singleton — populair door zijn werk met Louis Armstrong 2. Swing Era & Big Bands (1930–1940) Met de opkomst van bigbands werd de drummer een tijd-keeper die de dansbare “swing feel” moest dragen. Kenmerken Focus op steady hi-hat en basdrum Grote orkesten → meer kracht en consistentie nodig Drumsoli worden een showelement Belangrijke drummers Gene Krupa — maakte de tom-toms beroemd, enorme showman Chick Webb — krachtig, invloedrijk swingdrummer Jo Jones — verplaatste de “time” van basdrum naar ride-bekken, een mijlpaal 3. Bebop (jaren 40) Bebop zette de drummer in een interactieve, minder voorspelbare rol. De muziek werd sneller, complexer en meer op improvisatie gericht. Kenmerken Ride-cymbal wordt het hoofdritme-instrument “Dropping bombs”: accenten op de basdrum Veel vrijheid en communicatie met solisten Belangrijke drummers Kenny Clarke — grondlegger van moderne bebop-drums Max Roach — melodisch drummen, polyritmiek Art Blakey — dynamisch en krachtig, bekend van Jazz Messengers 4. Hard Bop & Soul Jazz (jaren 50–60) De groove werd zwaarder en aardser, beïnvloed door gospel en blues. Kenmerken Sterkere backbeat Meer emotionele spanning Interactie met blazers en piano Belangrijke drummers Art Blakey (opnieuw) — echte hard bop‑architect Philly Joe Jones — strak, fel, met prachtige rudimental frases Elvin Jones — revolutionaire, golvende “drum‑storm” rond Coltrane 5. Modal Jazz en Post-Bop (jaren 60) De ritmische vrijheid neemt toe; drummers bewegen zich losser rond de beat. Kenmerken Minder voorspelbare patronen Veel gebruik van textuur en ruimte Accent verschuift van swing naar flow en kleur Belangrijke drummers Tony Williams — enorm vernieuwend op jonge leeftijd, bij Miles Davis Jack DeJohnette — lyrisch, open, breed geluid Roy Haynes — “snap, crackle”, lichte en springerige stijl 6. Jazz Fusion (jaren 70) Elektrische instrumenten en rockinvloeden brengen nieuwe energie. Kenmerken Krachtiger spel, rock‑dynamiek Complexe maatsoorten Gebruik van elektronische drums en percussie Belangrijke drummers Billy Cobham — stormachtig, technisch extreem sterk Lenny White — pionier bij Return to Forever Harvey Mason — funk‑jazz, strakke groove 7. Contemporary Jazz (jaren 80–heden) Hedendaagse drummers mengen jazz met wereldmuziek, hip-hop, elektronica, en nog veel meer. Kenmerken Hybride setups en elektronica Complexe metriek (bijv. 7/8, 11/8) Mix van jazz, pop, funk, hip-hop en indie-invloeden Belangrijke drummers Brian Blade — muzikaal, gevoelig, dynamisch Jeff “Tain” Watts — krachtige post-bop energie Mark Guiliana — pionier van elektrojazz en “future groove” Terri Lyne Carrington — veelzijdig, grensverleggend 📌 Conclusie De geschiedenis van jazzdrums is

Een heel gevarieerde selectie van jazz en aanverwanten in deze TORcast. Met een ode aan Kermit the Frog van de Muppet Show, die nu, een halve eeuw na de eerste editie, weer opnieuw te zien is. Gewoon omdat ’t kan… Playlist: Art Blakey & Jazz Messengers: Moanin’; Unknown: Cry Me A River; Diane Schuur: I’m Not Ashamed To Sing The Blues; Tom Scott, the L.A. Express, Patty Smyth: Ode To Billy Joe; Eric Bibb, Rory Block, Maria Muldaur: Don’t Ever Let Nobody Drag Your Spirit Down; Herbert Pixner Projekt: Bluesky; Dubbelaar: Tony Bennett, Kermit the Frog: Bein’ Green; Sanna van Vliet: Being Green; Van Morrison: Bein’ Green; Kurt Elling, WDR bigband: My Very Own Ride; Joel Ross: Trinity.

Een uur lang jazz en aanverwanten geinspireerd op de Franse muziek. Gipsy, Musette, Chansons en aanverwanten…. Waan je in een French Jazz Cafe in Montmartre en geniet…. Playlist: Jill Barber: Petite Fleur; Stacey Kent: Les Eaux De Mars; Benjamin Herman, Robin Nolan trio: Swing 48; Dubbelaar: Django Reinhardt: J’attendrai; Dalida: J’attendrai; Ibrahim Maalouf, Melody Gardot: J’attendrai; Paris Combo: Fibre De Verre; Yves Montand: Sus Le Ciel de Paris; Charles Aznavour: She; Charles Aznavour: Tu t’laisses aller; Jacqeus Dutronc: Paris s’reveille; Claude Bolling, Jean Pierre Rampal, Alexandre Lagoya; Madeleine Peyroux: La Vie En Rose; Richard Galliano: Bébé; Philip Catherine, Orchestre Royal de Chambre de Wallonie: Philip a Paris; Chantal Chanberland: La Mer.

Voor veel jazzliefhebbers is jazz bijna synoniem met instrumentale muziek. Onterecht, naam mijn mening. Deze TORcast een aantal jazzklassiekers waarbij de tekst echt een centrale rol speelt — songs waarin het verhaal, de emotie of de poëzie minstens zo belangrijk is als de muzikale uitvoering. Billie Holiday – “Strange Fruit” (1939) Een van de meest aangrijpende jazznummers ooit. De tekst — gebaseerd op een gedicht van Abel Meeropol — beschrijft lynchpartijen in het Amerikaanse zuiden. De woorden maken het nummer; zonder de tekst zou de impact ondenkbaar zijn. Nina Simone – “Mississippi Goddam” (1964) Een scherpe, bijna cabareteske aanklacht tegen racisme en geweld. Simone gebruikt haar stem als politiek instrument, en de tekst draagt de volledige kracht van het nummer. Ella Fitzgerald & Louis Armstrong – “Summertime” (1935; jazzinterpretaties jaren ’50) Oorspronkelijk uit Porgy and Bess. De tekst is simpel maar poëtisch; de dromerige, bijna wiegende woorden vormen de kern van elke jazzversie. Nat King Cole – “Nature Boy” (1948) Een mystiek, filosofisch verhaaltje in liedvorm. De tekst is poëtisch en tijdloos en draagt vrijwel volledig de melancholieke sfeer. Het nummer werd geschreven door eden ahbez, een excentrieke Amerikaanse songwriter die leefde volgens naturistische en spirituele principes. Hij schreef zijn naam bewust volledig in kleine letters en leefde jarenlang een ascetisch leven in Californië. Volgens biografische informatie ontstond “Nature Boy” terwijl ahbez bijna kluizenaarsachtig leefde in een grot nabij Palm Springs. [en.wikipedia.org] Sarah Vaughan – “Lullaby of Birdland” (1954) Een nummer waarin de tekst perfect de romantiek van jazz en nachtclubs vangt. Veel vocalisten laten hun improvisaties versmelten met de lyrische inhoud. Billie Holiday – “God Bless the Child” (1941) Holiday schreef het zelf. Het gaat over onafhankelijkheid, trots en de harde realiteit van financiële ongelijkheid. De woorden zijn essentieel voor de emotie. Eric Clapton – “Nobody Knows You When You’re Down And Out” (geschreven door Jimmy Cox, 1923) Het lied vertelt over iemand die ooit leefde als een miljonair, vrijgevig was naar vrienden en leefde in luxe. Maar zodra het geld op is, blijft er niets over — geen vrienden, geen middelen, geen status. De beroemde regel: “Nobody knows you when you’re down and out.” verwoordt op pijnlijke wijze de eenzaamheid die kan ontstaan door financiële tegenslag en het opportunisme van relaties die afhankelijk zijn van geld. Carmen McRae – “’Round Midnight” (met tekst van Bernie Hanighen) Oorspronkelijk een instrumentaal stuk van Monk, maar met de tekst krijgt het een totaal andere, intieme dimensie: een verhaal van nachtelijke melancholie. Frank Sinatra – “Angel Eyes” (1958) Een klassieker uit de bebop- en croonertraditie. De tekst vol liefdesverdriet staat centraal; Sinatra’s interpretatie is bijna theater. Chet Baker – “My Funny Valentine” (1952) Hoewel vaak zacht en fragiel gezongen, draagt de tekst de hele emotionele lading. Een van de beroemdste jazzstandards waarbij de woorden de complexe liefde weergeven. Abbey Lincoln – “Throw It Away” (1980) Lincoln staat bekend om poëtische, spirituele teksten. In dit nummer zijn de woorden – over loslaten en innerlijke vrijheid – de kern van het stuk. Ella Fitzgerald, The Paul Smith Quartet – Mack The Knife (1960) Tijdens dit concert vergat Ella Fitzgerald de originele tekst van “Mack the Knife” — en in plaats van te stoppen, improviseerde ze ter plekke geheel nieuwe, geestige en ritmisch briljante teksten. Dit moment werd iconisch, omdat het haar ongeëvenaarde spontaniteit, muzikaliteit en humor liet zien. Volgens bronnen is dit optreden een van haar meest geprezen liveperformances ooit. Ze improviseert onder meer regels als dat ze “de tekst kwijt is”, en maakt zelfs grappen over hoe goed ze zichzelf vindt. Het publiek reageert uitzinnig; de performance werd meteen legendarisch.