AçıkBeyin‘s Podcast

Yazar: Bülent Göksal Seslendiren: Duygu Karaman Yazı Linki: https://www.acikbeyin.com/trajik-bir-ask-hikayesi-soru-ile-yanit/

Yazar: Bülent Göksal Seslendiren: Burak Bulut Yazı Linki: https://www.acikbeyin.com/konunun-ne-onemi-var/

Herkese merhabalar. Yeni bir içerik ile karşınızdayız. Pek sevgili İzzet Memi ve Ali Murathan Dikel belirledikleri başlıkları pek alışkın olmadığımız yollardan giderek bir sonuca bağlamaya çalışıyorlar. Bugünün ana başlığı ise "Umut". Bakalım bu ilk bölümde konuyu nasıl bağlamışlar ya da bağlayabilmişler mi izleyip göreceğiz.

Hiç şüphesiz herkes hayatı boyunca en azından bir kere de olsa "baş ağrısı" sorunu yaşamıştır. Bazılarımız içinse oldukça sık karşılaştığı ve yaşam konforunu oldukça etkileyen bir rahatsızlıktır. Peki bu ağrının sebebi acaba beynimizde bir sorun olduğuna dair bir işaret mi yoksa altında yatan başka sebepler mi var? Sinan Canan sizler için cevapladı.

Tuğba Aydın Öztürk ile bugün yine Türkiye'de yapılan bir araştırmayı ele alıyoruz. "Türkiye 100 Kişi Olsaydı" birbirinden farklı bir sürü alanda yapılan oldukça kapsamlı bir çalışma. Biz ise bu bölümde eğitim, medeni hal, medya ve kitap okuma alanlarında karşımıza çıkan sonuçları sizlere sunup detaylarını paylaştığımız bir sohbet gerçekleştirdik

Bu bölümde, belki de hayatın tam merkezinde yer alan bir konu olan "Duygular" ı konuşacağız. Yaptığımız her işte, her kararımızda, yediğimizde, içtiğimizde, gezdiğimizde, aşık olduğumuzda kısacası hayatın her noktasında hep duygularımızla hareket etmeye çalışırız ve çoğu zamanda öyle yaparız. Bunun sonucunda da "Duygularıma yenik düştüm", "Duygularıma hakim olamadım", "Duygularımı kontrol etmem lazım" gibi cümleler ortaya çıkıyor. Peki gerçekten de duygu dediğimiz şey bizi yöneten bir şey mi yoksa onu yöneten biz miyiz dersiniz? Sinan Canan sizler için cevapladı.

Zihinsel olarak özellikle 40'lı yaşlardan sonra başka bir evreye geçiliyor gibi görünüyor. İnsan artık bildiklerini, yaşadıklarını ve yeni öğrendiklerini daha önceki tecrübeleriyle harmanlayıp aslında ortaya bir sentez ortaya çıkarıyor ve kendi gerçekliği de bu oluyor. Bunu yaparken o yolda gittiği bazı noktalarda bunun olumlu tarafları olsa da bazen bunu doğru kullanamayıp kendini "Bu da artık yaşlandı, kocadı, yine mızmızlanıyor..." gibisinden durumlara düşürdüğüne şahit oluyoruz. Acaba bu yaşlarda tam olarak nasıl bir değişim ve dönüşüme uğruyoruz ki durum böyle bir hal alıyor? Mustafa Can ve Sinan Canan her pazar olduğu gibi sizlerle.

Pandemiyle beraber değişen alışkanlıklarımız ve yaşantılarımızın yanında belki de en çok etkilenen alanlardan biri de eğitim oldu. Birçok eğitimi online olarak alabiliyoruz ve hatta bu artık özellikle tercih edilen bir durum haline geldi. Dünyanın bir başka ucunda olan bir eğitmene, bir sertifika programına, bir akademisyene evinizden bir tıkla ulaşabilmekle beraber fiziksel sınırlar da ortadan kalkmış oldu. Bu bir noktada aslında başlayan bir değişimdi, pandemi belki de sadece bu süreci hızlandırdı ya da görünürlüğünü arttırdı diyebiliriz. Şimdi ise bu durum göz önünde bulundurulduğu zaman, bilgiye ulaşmanın bu boyuta geldiği noktada "Peki Üniversiteler?" sorusunu doğurmuş durumda. Her zamanki gibi Mustafa Can sordu Uğur Batı cevapladı.

AçıkBeyin A-Kademi platformunda uzun süredir devam eden "Mustafa Acungil ile Çevik Yaşam" eğitiminin, 7 bölümlük mini seri halindeki versiyonunu sizlerle bir araya getiriyoruz. Bu serinin son bölümünü hayatı yaşamayı ele alarak bitiriyoruz.

AçıkBeyin A-Kademi platformunda uzun süredir devam eden "Mustafa Acungil ile Çevik Yaşam" eğitiminin, 7 bölümlük mini seri halindeki versiyonunu sizlerle bir araya getiriyoruz. Bu bölümdeki ana başlığımız karşılıksız sevgi üstüne.

AçıkBeyin A-Kademi platformunda uzun süredir devam eden "Mustafa Acungil ile Çevik Yaşam" eğitiminin, 7 bölümlük mini seri halindeki versiyonunu sizlerle bir araya getiriyoruz. Bu bölümdeki konumuz beklentilerimiz, hedeflerimiz, amaçladıklarımız, hayal ettiklerimiz ve gerçekler üzerine.

AçıkBeyin A-Kademi platformunda uzun süredir devam eden "Mustafa Acungil ile Çevik Yaşam" eğitiminin, 7 bölümlük mini seri halindeki versiyonunu sizlerle bir araya getiriyoruz. Bu bölümde "Öğrenme" denen şeyin aslında zamanla ne olduğunu nasıl unuttuğumuzu konuştuk.

AçıkBeyin A-Kademi platformunda uzun süredir devam eden "Mustafa Acungil ile Çevik Yaşam" eğitiminin, 7 bölümlük mini seri halindeki versiyonunu sizlerle bir araya getiriyoruz. Sürekli başımızın içinde susmak bilmeyen, bizi rahatsız eden biri olduğunu hepimiz muhakkak hayatımızın bir noktasında hissetmiştir. Peki bu dindiremediğimiz, bizi kontrol etmeye çalışan şeyin üstesinden nasıl gelebiliriz?

AçıkBeyin A-Kademi platformunda uzun süredir devam eden "Mustafa Acungil ile Çevik Yaşam" eğitiminin, 7 bölümlük mini seri halindeki versiyonunu sizlerle bir araya getiriyoruz. Bu bölümün ana başlığı "Mükemmeliyetçilik". Peki sizce "Mükemmel" ne demek ya da mükemmel diye bir şey acaba gerçekten var mı?

AçıkBeyin A-Kademi platformunda uzun süredir devam eden "Mustafa Acungil ile Çevik Yaşam" eğitiminin, 7 bölümlük mini seri halindeki versiyonunu sizlerle bir araya getiriyoruz. İlk bölüme neden sürekli bir şeyleri ertelediğimiz konusunu ele alarak başladık.

Günden güne artan "Biyoelektrik" alanındaki araştırmalar ve çalışmalara paralel olarak acaba "İnsanlar Da Aslında Elektrikle Mi Çalışıyor?" sorusu oldukça merak edilen bir konu haline geldi. Acaba elektrik gerçekten de bizim için yaşamsal bir gereksinim mi? Sinan Canan sizler için cevapladı.

Bugünkü bölümümüzdeki konumuz kokusuyla çoğu insanı büyüleyen "Nergis". İstanbul'da Ümit Var'ın diğer bölümlerinde olduğu gibi yine önce kökenlerine indiğimiz sonrasında nerelerde yetiştiği, hangi alanlarda kullanıldığı gibi sorular sorduğumuz bir sohbet gerçekleştirdik.

Bugünkü bölümümüzün konusu "Türkiye'de Evlenme ve Boşanma İstatistikleri". Değişen alışkanlıklarımız, yeni yaşantılarımızın getirdikleri, ihtiyaçlarımız, yeni problemler, aile kavramı vb. durumlarla ilgili evlenip evlenmeme ya da boşanma kararlarımız ne yönde etkileniyor acaba? Sevgili Tuğba Aydın Öztürk'ün sonuçları bizimle paylaştığı bir sohbet gerçekleştirdik.

İnsanlığın ilk zamanlarından günümüze kadar "Mükemmel Erkek" tanımı sürekli değişiklik gösterdi ve bundan sonrasında da göstermeye devam edecek gibi duruyor çünkü; yeni dönemin getirdikleri yeni ihtiyaçlarımız ve beklentilerimiz sebebiyle bizi değişime zorluyor. Biz de buradan yola çıkarak günümüzde şu an erkeğin makbulü ne acaba diye bir sormak istedik. Mustafa Can ve Sinan Canan her pazar olduğu gibi sizlerle.

Bu bölümde yakın zamanda Netflix'te karşımıza çıkan "Don't Look Up(Yukarı Bakma)" filmini konuştuk. Filmin etkisi oldukça uzun süredir devam ediyor. Özellikle meteoru bir metafor olarak kullanarak, aslında küresel ısınmaya dikkat çeken tarafıyla, insanlara yaklaşan tehlikeyi göstermeye niyetlenen ve bunu da sarkastik ve trajikomik şekilde aktaran bir yapım. Biz de bu film üzerine özellikle post-truth açısından, yani algısal gerçeklik tarafından yaklaşarak bir sohbet gerçekleştirdik. Yine her zamanki gibi Mustafa Can sordu, Uğur Batı cevapladı.

Bugün yeniden sevgili beynimize dönüş yapıyoruz. Bu bölümde, beyindeki haberleşme ile ilgili olan "Beyin Dalgaları" mevzusuna bir el atalım dedik. Sizce bu dalgalar nedir, ne değildir, görebilir miyiz, duyabilir miyiz, dokunabilir miyiz gibi gibi sorular sorup, cevaplarını Sinan Canan'dan aldığımız bir sohbet gerçekleştirdik.

Geçtiğimiz aylarda gösterime giren ve paralel evrenleri birleştiren "Spider-Man: No Way Home" filminden sonra biz de, sevgili örümcek adamı mutasyona uğratan bu canlıyı ele almak istedik. Tabi konuya örümcek adam ve evdeki örümcek ya da doğada gördüğümüz bir örümcek olarak farklı açılardan yaklaştığımızda sempatiklik oranı biraz değişse de birçok insan için bu canlıların enteresanlığı ilgisini koruyor. Her bölümde olduğu gibi evrimsel sürecinden, aile yapılarına, avlanma tarzlarına, üreme şekillerine, beslenmelerine, boylarına, kilolarına kadar olabildiğince her şeyi ele aldığımız, Mustafa Can'ın sorduğu Ümit Sami Kubuş'un cevapladığı bir sohbet gerçekleştirdik.

Özellikle son dönemde sosyal medya kullanımının oldukça artması sebebiyle dijital şiddet oranları da ciddi derecede artış gösteriyor. Peki sizce nedir bu dijital şiddet? Aslında çoğumuzun aşina olduğu linç kültürü, siber hırsızlık, trolluk vb. şeylerin hepsini bu başlığın altında toplayabiliriz. Bu konuyla ilgili yapılan "Türkiye'de Dijital Şiddet" araştırmasının sonuçlarını Tuğba Aydın Öztürk'ün sizlerle paylaştığı bir sohbet gerçekleştirdik.

Geçen haftaki "Yeni Cinsiyet Kavramları" bölümümüze gelen oldukça güzel, yapıcı ve haklı bir yorumdan sonra ek bir video çekmek istedik. Yorum yapan sevgili takipçimize çok teşekkür ediyoruz.

Bugünün konusu herkesin bir noktada arzuladığı, istediği, amaçladığı bir durum olan planlı ve stratejik düşünme mevzusu. Genelde bu durumda yaşanan asıl problemin kaynağı; nereden başlayacağını bilememek, amaç belirleyememek, amaç belirlese de aslında bunun bir amaç mı yoksa araç mı olduğunu ayırt edememek, zamanı iyi kullanmak, beklentilerini belirleyememek gibi gibi benzeri birçok sorudan kaynaklanıyor. Bu konudaki yaklaşamın nasıl olabileceği ile ilgili Mustafa Can ve Sinan Canan bir sohbet gerçekleştirdi. Her pazar olduğu gibi sizlerleyiz.

Yeni içeriğimizin üçüncü bölümündeki ana başlığımız "Hafıza". Özellikle kendi ülkemizde bu konuyla ilgili herkes birbirini eleştirir. Çok çabuk unutuyoruz ve geçmişimizi hatırlamıyoruz gibi. Ama bazen de tam aksi şekilde unutamamakla ilgili, çok fazla geçmişimize tutunmakla ilgili hayıflanıyoruz. Hem Türkiye'yi hem de diğer ülkeleri konuştuğumuz, kıyasladığımız ve sonucunda nasıl toplumsal hafıza oluşturulur ile ilgili maddelere yer verdiğimiz bir sohbet gerçekleştirdik. Her zaman olduğu gibi Mustafa Can sordu, Uğur Batı cevapladı.

Bütün canlılık için değişmez olan tek şey aslında hayatta kalmak ve türünün devamlılığını sağlamak. Bunu yapabilmek için sürekli değişen ortam koşullarına karşı dayanıklı ve hazırlıklı olması gerekiyor. Peki bu dışarda yaşanan değişimler içerde dengelenip nasıl sabit tutulabiliyor? Homeostasis de aslında bütün canlılarda tam olarak bu görevi üstlenen bir mekanizma. Sevgili Sinan Canan bizim için oldukça önemli olan bu terimi yine en temelinden başlayarak ele aldı.

Sevgili Ümit Sami Kubuş ile bu bölümde orkideleri konuştuk. Evrimsel sürecinden başlayarak, günümüzde geldiği noktaya kadar nasıl yollardan geçmiş, başına neler gelmiş, şimdi neler hissediyor bunları konuştuğumuz bir sohbet gerçekleştirdik

Bugünün araştırma konusu, dünyada bütün ülkelerde boy gösteren fakat özellikle Türkiye'de günden güne artan "Gelir Eşitsizliği" sorunu. World Inequality Lab tarafından yapılan araştırma sonuçlarını Tuğba Aydın Öztürk sizinle paylaştı. Sizce ortaya nasıl bir resim çıktı?

Bu bölümde kültürümüzde aslında oldukça çok fazla yeri olan, fakat kullanımı ve yaklaşımı oldukça yanlış anlaşılan bir konuya yer vermek istedik. Bugünkü ana başlığımız "Eleştiri". İçinde bulunduğumuz dönemde özellikle sosyal medya kullanımının artması, post-truth'un boy göstermesi ve bir konuyla ilgili eleştiri, aşağılama ve hakaret arasındaki farkı tam olarak bilemememizden kaynaklı doğan sorunları konuştuğumuz bir sohbet gerçekleştirdik.

Bugünkü başlığımız uzun zamandır zamandır gündemden düşmeyen, hatta gün geçtikçe daha da yaygınlaşan ve önemi artan bir konu olan "Kripto Paralar". Konuya "Blockchain" teknolojisi ile kökenine inerek başladık, sonrasında ise "Davranış Bilimleri" altında farklı başlıklandırmalar ile ele aldığımız bir sohbet gerçekleştirdik. Mustafa Can sordu, Uğur Batı cevapladı

Bugünün konusu daha önce de SoruYorum programının bir bölümünde yer vermiş olduğumuz polimatlık. Polimat nedir, nasıl olunur, günümüzde ihtiyaç var mıdır, geçmişte nasıldı, şimdi nasıl gibi gibi sorular çevresinde dönen bir sohbet gerçekleştirdik.

Tarih boyunca özellikle haberleşme ve iletişim konusunda oldukça fazla kullanılan ve içinde bulunduğumuz ekosistemin çok önemli parçalarından biri olan "Güvercin" bu haftaki konumuz. Pek sevgili Ümit Sami Kubuş ile evrim sürecinden başlayıp günümüze kadar geldiğimiz bir sohbet gerçekleştirdik.

Türkiye'de ortaokul ve lise döneminde olan öğrenciler arasında, OECD tarafından "Duygusal ve Sosyal Beceriler" başlığı altında yapılan bir araştırma ile sizlerleyiz. Acaba öğrencilerden gelen cevaplar doğrultusunda araştırma bize nasıl bir sonuç ortaya çıkardı?

Bundan önceki bölümlerde "Cinsiyet Nedir?" sorusunu sormuştuk. "Kadın" ve "Erkek" aslında ne demek bu kavramları en temelinden ele almıştık. Bu bölümde ise konumuza kaldığımız yerden devam ediyoruz. Günümüzde cinsellik konusunda ortaya çıkmış bir sürü yeni kavram var. Bunların hepsini olabildiğince ele almaya çalışarak, "Cinsiyet" konusunu daha da derinlemesine incelediğimiz bir sohbet gerçekleştirdik.

Günümüzün belki de en popüler ve gündemden düşmeyen başlıklarından biri "Kişisel Gelişim" olabilir. Kişisel gelişim adı altında tavsiyeler, öneriler, kitaplar, eğitimler, sertifika programları vb. sayısız içerik mevcut. Ve burada öğrenilenler bizim kimliğimizi oluşturan şeylermiş gibi görünüyor. Peki sizce aslında kimlik mi gelişmeli yoksa kişilik mi dersiniz? Bu sorunun cevabını "Kimlik nedir?" ve "Kişilik Nedir?" sorularını sorarak en temelinden başladığımız bir sohbet gerçekleştirdik.

AçıkBeyin kanalımızın yeni içeriğinde pek sevgili Uğur Batı'ya "Hoşgeldin!" diyoruz. Bu programda genel olarak gündelik hayatımıza yer etmiş olan şeyleri konuşmayı hedefledik ve ilk başlığımızı da "Vasat" olarak belirledik. Mustafa Can'ın sorduğu sorularla şekillenen "Uğur Batı ile Aklın Sınırları" ilk bölümü sizlerle...

Bu bölümde "Cinsiyet" konusunu evrimsel süreçteki ilk eşeyli üremeden başlayarak günümüzde geldiği son noktaya kadar geniş bir şekilde inceledik ve sonrasında bizim için oldukça basit görünen bir soruyu sorduk. Kadın mısın yoksa erkek misin?

İstanbul'da Ümit Var programından herkese merhaba. İstanbul'un bir başka simgelerinden olan Erguvan bu haftaki bölümün konusu. Statünün Rengi: Erguvan bölümümüz ile erguvan hakkında her şeyi öğrenebilirsiniz.

Tuğba Aydın Öztürk ile yeni bir bölümde sizlerleyiz. Bu bölümdeki ana başlığımız "Yaratıcılık ve Üretkenlik". Çoğu insan için bu konu büyük bir önem taşıyor ve sürekli daha yaratıcı, daha üretken olmanın yollarını arıyor. Peki bu konuda yapılan araştırmalar sizce ne diyor?

2022'nin ilk pazar gününde canlı yayında sizlerleyiz. 2020 hepimiz için birçok yönden oldukça zorlayıcı, öğretici ve düşündürücü bir yıl olmuştu. Artık bir an önce vedalaşıp, 2021'e geçelim istedik. 2021'in başlangıcı da hiç beklediğimiz gibi olmadı ve arada gelen gideni aratar hissiyatı ile 2020'yi andığımız zamanlar oldu. Peki 2022 yılı nasıl olacak dersiniz?

Bu bölümde pek sevgili Ümit Sami Kubuş ile özellikle kurnazlığı ve kuyruğu ile ün salmış olan "Tilkiler" i konuştuk.

Herkesin aklında yeni jenerasyon hakkında bazı düşünceler var. Bunların çoğu aslında kulaktan dolma olan ve ister istemez bunları genele yayıp, bütün "Genç" dediğimiz insanları bir kalıba sokmaktan öteye geçmeyen bilgilerden oluşuyor. Biz de bu konuyla ilgili yapılan birbirinden farklı araştırmaları ele alıp, burada çıkan sonuçları sizinle paylaşmak istedik.

Sizlerden gelen soruları düşündüğümüzde, "Uyku" başlığı altında olan sorular hep ilk sıralarda yer alıyor. İçinde bulunduğumuz dönemde ise sürekli bir şeylerden geride kalıyoruz, kaçırıyoruz, geç kalıyoruz hissi de oldukça ağır basan durumlardan biri. Peki uykuyu ve bu durumu bir arada düşündüğümüzde sizce uyumak bizim için zaman kaybı mı? Sevgili Sinan Canan'ın cevabıyla sizlerleyiz.

Tuğba Aydın Öztürk ile Türkiye'nin gündeminde sürekli olan ve maalesef pek de iyi şekilde yer almayan "Toplumsal Cinsiyet Eşitsizliği" üzerine yapılan bir araştırmanın sonuçlarını sizinle paylaştık.

Beynimizin en çekirdeğinde bulunan, bütün duyularımızı aslında etkileyen, kendisi beyin içerisinde küçük bir beyin gibi hareket eden "Talamus" bugünkü videomuzun konusu.

Geçen hafta yayınlanan "Modern Bağımlılığımız: Alışkanlıklar" bölümünün ardından bu hafta sizler için bir liste çıkartmaya karar verdik.

Merhabalar bu haftaki bölümümüzün konusu "Fareler". Her zaman olduğu gibi Mustafa Can sordu, Ümit Sami Kubuş cevapladı.

Evrimsel Psikoloji son zamanlarda karşımıza sıkça çıkan bir kavram. Bu konu hakkında birbirinden farklı bir sürü düşünce, akım ve bakış açısı mevcut. Biz de bu konuyu evrimsel bir yaklaşımla ele aldık.