AçıkBeyin‘s Podcast

Çocukluğunuzdaki bir anıyı düşünün ya da çocukluğunuza dair o döneme ait bir şey bulun ve ona bakın. Gözünüzün önüne gelen görüntü çok büyük olasılıkla o zamanlar ne kadar mutlu, huzurlu olduğunuza dair bir resimdir. Tabi ki her anınız çok güzeldi ya da hiç sorun yoktu gibi bir anlam buradan çıkmasın. Ama "Nostalji" dediğimiz şey tam da bununla alakalı aslında. Bir şekilde kötü olanları unutuyoruz ve iyi olan şeyleri ön plana çıkartıyoruz. Bu yüzden nostaljinin kesinlikle iyileştirici yönü çok önemli. Sevgili Tuğba Aydın Öztürk bu konuyu, nostalji üzerine yapılan araştırmalarla beraber sizler için ele aldı.

Bu bölümdeki hikayemiz Hades, Demeter ve Persephone ile ilgili. Mantıklı düşünüp karar verdiğimizde birçok şeyin sağlıklı yürüdüğünü gözlemlemişizdir fakat bazen de "Kalbinin Sesini Dinle!" denen bir durum vardır ve ona yönelik karar veririz. Mantığın içine duygu karıştırmak acaba kötü mü sonuç verir? Bir olay ve duruma ne zaman iyi veya kötü oldu diyebiliriz? Zıtlıklar aslında birleştirici midir? Dengeyi kaybedersek ne olur? Bakalım bu bölümde İzzet Memi ve Ali Murathan Dikel konuyu nasıl bağlamışlar?

Herkese merhabalar. Bu bölümde dünyadaki nehirlerde bulunan ilaç atıkları üzerinde yapılan araştırmaları Tuğba Aydın Öztürk sizler için ele aldı.

Hayattan keyif aldığınız anları veya en mutlu olduğunuz zamanlarınızı düşünün. Büyük ihtimalle herhangi bir sorumluluğunuz olmadığı, kendinizi rahat hissettiğiniz, eğlendiğiniz anlar aklınıza gelecektir. Oyun oynadığımız zamanlar da aslında aynen bu hissiyatı yaşattığı için bizim için hayatımızda oldukça önemli bir yer kaplıyor. Fakat nedense oyun oynamayı çocuk olmakla çok fazla özleşleştirdiğimiz için büyüdükçe oyun oynamayı bırakıyoruz ve bu bizi aslında hayattan keyif alamaz hale getiriyor. Bu bölümde oyun oynamanın önemini pek sevgili Sinan Canan sizler için anlattı.

Hiç şüphesiz son dönemde yaşanan en istemediğimiz gelişmelerden biri Rusya ve Ukrayna arasında başlayan savaş oldu. Ne zaman, hangi şartlarda, ne sebeple olursa olsun bu durumun sayısız olumsuz etkisi var. Bunlardan en yaralayıcı olanlardan biri de çocukların bu duruma maruz kalmaları. Daha içinde bulunduğu dünyayı tanımlayamamış, anlayamamış, anlamlandıramamış çocukların böyle bir ortam içinde büyümelerinin nasıl etkileri olduğuna yönelik yapılan çeşitli araştırma sonuçlarını Tuğba Aydın Öztürk sizlerle paylaştı.

Son dönemin en çok konuşulan konularından biri olan Metaverse mevzusunu biraz geç de olsa biz de bir değinmek istedik. İçinde bulunduğumuz evrenin daha ne olduğuna dair pek bir fikrimiz olmamasına rağmen kendimize meta bir evren yaratmak acaba hayatımıza neler getirecek dersiniz? Mustafa Can ve Sinan Canan her pazar olduğu gibi sizlerle.

Herkese merhabalar. Kanalımızın ilk videosuyla sizlerle beraberiz. 3500 kişiyle arasında yapılan araştırmada "Türkiye'de Son 2 Yılınızını Hangi Şarkıyla Anlatırdınız?" sorusunu sorduk ve en fazla verilen ortak cevapları Tuğba Aydın Öztürk sizlerle paylaştı.

İnsanların çoğu kendilerini pek iyi hissetmediklerinde, efkarlandıklarında, çaresiz kaldıklarını hissettiklerinde genel olarak arabesk müzik dinleme eğiliminde olurlar. Dertlerine ortak olduğunu ve aslında o şarkıyı seslendirenin ya da o besteyi yapanın, duygularını anladığını ve onun acısını hissederek yazdığını düşünürler. Bu durumun neden böyle olduğunu Sinan Canan sizler için anlattı.

Bu bölümdeki hikayemiz Zeus'tan ateşi çalıp insanlara veren "Prometheus". Bir şeyleri öngörmek aslında bilgelik mi demek? Peki öngöremediğimiz durumlarda nasıl bilge olabiliriz? Peki diyelim ki bilgeyiz bunu nasıl doğru kullanabiliriz? İzzet Memi ve Ali Murathan Dikel sizlere.

Bu bölümde "Ben sol beyinliyim o yüzden yaratıcı değilim." ya da "Ben sağ beyinliyim o yüzden teknik değilim." nöromiti üzerine bir sohbet gerçekleştirdik. Sizce sadece sağ veya sadece sol beyinli olmak denen bir durum var mı? Sinan Canan sizler için durumu açıkladı.

Yazar: Hatice Ayşe Özgen Seslendiren: Duygu Karaman Yazı Linki: https://www.acikbeyin.com/ayna-ayna-soyle-bana-kirdim-mi-seni/

Yazar: Mustafa Acungil Seslendiren: Duygu Karaman Yazı Linki: https://www.acikbeyin.com/metaverseu-anlamak-3-nasil-gecinecegiz/

İçinde bulunduğumuz bu çokluk ve bolluk devrinde, bu kadar fazla şeye maruz kaldığımız bir ortamla başa çıkabilmek adına karşılaştığımız şeylerin belli bir tanıma oturmasının önemi her geçen gün gittikçe artıyor. Bu şartlar altında her insanın da kendini doğru şekilde konumlandırması ve tanımlaması da ayrıca mühim olan bir nokta. Peki bu yoldan çıkarak, sizce insanın kendisini bir ürün gibi görüp tanımlaması hakkında ne düşünürsünüz? Her pazar olduğu gibi Mustafa Can ve Sinan Canan sizlerle.

Tek yumurta ikizlerinin bile parmak izlerinin farklı olduğunu düşündüğümüzde şüphesiz ki birbirimizden ayrıldığımız çok fazla özelliğimiz ve davranışlarımız var. Herkesin bu kadar birbirinden ayrı ve özel olduğu şartlarda sizce öğrenme biçimi olarak da farklı mıyız? İşin içinde genetik ne kadar önemli? Bulunduğumuz şartlar, ortam, aile, kültür vb. şeyler ne kadar etkili? Sinan Canan sizler için cevapladı. İ

Çoğumuzun kendimizle ilgili dışardan nasıl göründüğümüze dair kesin fikirleri vardır. Fakat bazen bazı düşündüğümüz şeyler aslında hiç öyle olmayabilir ve genelde de zaten kendimizle ilgili çok güvendiğimiz veya hiç öyle olmadığını düşündüğümüz şeylerin bizde olduğunun farkına varırız. Bu da oldukça zorlayıcı ve kabul etmesi zor bir durumdur. Çoğu zamanda bu durumla yüzleşmek ve bunu çözmek yerine bunu görmezden ve duymazdan geliriz. Bugünkü konumuz da bu durumla doğrudan ilişkili olan "Narkissos'un Hikayesi". Bakalım İzzet Memi ve Ali Murathan Dikel bu bölümü bu hafta nasıl bağlamışlar?

Geçtiğimiz hafta yayınladığımız "Beynimizin Yüzde 10'unu Kullanıyormuşuz?" bölümünden sonra bu hafta da bir başka nöromit ile sizlerle beraberiz. Bebek anne karnında gelişme dönemindeyken özellikle klasik müzik dinletmenin zekasına büyük katkı sağladığını duymuşsunuzdur. Peki bu nasıl ortaya çıkmıştır, gerçekten böyle midir dersiniz? Sinan Canan sizler için anlattı.

Bazı kelimeler, terimler ve sıfatlar bizim için onun bir parçası olduğumuza dair kabul etmesi zor olan kavramlar. "Sanat" dediğimizde de aslında ilk duyduğumuzda bir irkilme yaşadığımız aşikar. "Peki bu durum neden böyle?", "Sanat sadece sanatçının işi mi?", "Biz sanat yapamaz mıyız?", "Sanatçı olamaz mıyız?", "Sanat özünde nedir?", "Sanat neden vardır?", ve "Sanat ne işe yarar?" vb. sorular sorup cevaplarını aradığımız bir sohbet gerçekleştirdik. Her pazar olduğu gibi Mustafa Can ve Sinan Canan sizlerle.

Bugünün konusu belki de hayatta varolmamızla temelinden ilgili olan "İnanç" mevzusu. İnsanı hayvanlardan ayıran en büyük özelliği onlara göre çok daha gelişmiş bir beyne sahip olması. Bu gelişmiş beyin bir şey gördüğünde sürekli olarak "Bu acaba nasıl oldu?", "Bunu kim yaptı?", "Bu neden burada?" gibi sorular sorup gördüğü şeyin kaynağını bulmadan ya da nedenini anlamadan rahatlayamayan bir sisteme sahip. İşte insanın inanç ihtiyacı da aslında bu noktada buna paralel olarak başlıyor. Pek sevgili Sinan Canan bu konuyu sizler için ele aldı.

Beynimizle ilgili bazı doğru bilinen yanlışlar vardır. Hatta bazıları hakkında doğruluğundan o kadar eminizdir ki gerçek olanın o olduğunu düşünürüz. İşte toplum arasında doğru olarak düşünülen bu yanlışlara "Nöromit" adını veriyoruz. SoruYorum içerisinde zaman zaman bu nöromitlere yer vermek istedik. Belki de en sık karşılaştığımız "Beynimizin Yüzde 10'unu Kullanıyormuşuz" nöromiti ile başlamak istedik. Sinan Canan sizler için bu nöromiti yıkıyor. Bakalım gerçekte ne kadarını kullanıyor muşuz?

Kuşkusuz içinde bulunduğumuz dönemin kaçınılmaz hissiyatlarından biri "Sıkıntı". Bu çok büyük bir sorunla ilişkili de olabilir, çok küçük bir şey de olabilir, bir anda ortaya çıkan bir durum da olabilir ya da çok uzun süredir çözümleyemediğimiz bir şey de olabilir. Kısacası hemen her şeyle ilgili olabilir. Fakat buradaki en önemli olan durum ise sorunun büyük veya küçük olması ile ilgili değil. Bu sorun her ne olursa olsun bizdeki hissiyatının "Depresyon" etkisi yaratması durumu. Bu dönemin belki de en büyük sorunlarından biri kendimizi zihinsel olarak içinden çıkılamayacak bir durumda hissetmemiz ve bunun bir toplumsal norm haline gelmesi. "Bu durumun neden kaynaklanıyor?", "Gerçekten böyle bir durum var mı?", "Depresyonda olabilir miyiz?", "Bunu aşmanın yolları nedir?" "Zihnimizde neler yaşıyoruz?" gibi sorular sorup cevapladığımız bir sohbet gerçekleştirdik. Mustafa Can ve Sinan Canan her zaman olduğu gibi sizlerle.

Bu bölümdeki hikayemiz, Brad Pitt'in oynadığı Truva filminde sonra popüler kültürdeki yerini iyice sağlamlaştıran ve vücudumuzda da bizi ayakta tutan ve kopmasıyla ün salmış olan "Aşil'in Tendonu". Hayatta kendimizi en güçlü, en güvende hissettiğimiz yanlarımızı düşündüğümüzde aslında yaşadığımız problemlerin de hep oradan kaynaklı olduğunu görüyoruz. Aşil'in Hikayesi'nden yola çıkarak Superman'in gücüne ve sonrasında Hulk'ın öfkesine değindiğimiz bir sohbet gerçekleştirdik. İzzet Memi ve Ali Murathan Dikel sizlerle.

Hayatımızda metaforların oldukça büyük bir yeri var. Hatta kendinizi kısa bir süreliğine gözlemleyin. Soyut şeyleri somutlaştırmak ve hissiyatınızı, duygunuzu aktarmak adına ne kadar çok metafor yani benzetme kullandığınızı farkedeceksiniz. Bu bölümde "Neden bu kadar çok metafor kullanma ihtiyacı duyuyoruz?" üzerine bir sohbet gerçekleştirdik. Her zamanki gibi Sinan Canan sizlerle

Beynimizi alt, orta ve üst kısım olarak üç bölüme ayırabiliriz. En alt kısımda hayati fonksiyonlarımız, orta kısımda duygusal beyin ve en üst kısımda bizi insan yapan ön beyin bulunmaktadır. Peki bu sistemi, bölümleri ve katları bilmek bizim için neden önemli? Sinan Canan sizlerle

Yazar: Bülent Göksal Seslendiren: Burak Bulut Yazı Linki: https://www.acikbeyin.com/zihin-homojen-midir/

Yazar: Mustafa Acungil Seslendiren: Duygu Karaman Yazı Linki: https://www.acikbeyin.com/yazar/mustafa-acungil/

Daha önceki bölümlerimizde ve kanalımızdaki diğer içeriklerimizde sıkça "Zihin" ve "Zihinsel" kelimelerine denk gelmişsinizdir. "Zihinsel düşünme", "Zihnini iyileştirmek için ne yapıyorsun?", "Nasıl daha iyi düşünürüz?" vb. birçok farklı başlıkta bu konuya değindik. Bugün ise konuya biraz daha farklı bir açıdan yaklaşıyoruz. Yeni öğrendiğimiz şeyler, yani "Bilgi" sınıfına alabileceğimiz şeyleri bilmek acaba bizi iyileştirir mi? Mustafa Can ve Sinan Canan her pazar olduğu gibi sizlerle.

Yazar: Sinan Canan Seslendiren: Burak Bulut Yazı Linki: www.acikbeyin.com/kadinlarin-gunu-neden-var/

Yazar: Mustafa Acungil Seslendiren: Duygu Karaman Yazı Linki: https://www.acikbeyin.com/metaverseu-anlamak-kulturel-evrim/

Belki de hiçbir şekilde cevabı tam olarak bulunamayan, ismi konulamayan bir konu "Mutluluk". Mutluluk acaba içimizde mi yoksa dışımızda mı? Anlık güzel şeylerin etkisi bizi ne kadar mutlu ediyor ya da ediyor mu? Parayla saadet gerçekten olmuyor mu? Şu an mutluyuz ama farkında mı değiliz? Sinan Canan sizlerle.

Bir sorun veya problem olduğunda kaynağını anlamak adına ilk çıkış noktasını bulmak için araştırmaya başlarız. Bizim önümüze "problem" olarak gelene kadar bir sürü yoldan ve aşamadan geçmiştir ve kaynağına inip onu bulduğunuzda elinizdeki problemle hiç alakası yok gibi gelir. İşte "Türkiye'deki Eğitim" konusu da aslında birçok problemin tam merkezinde ve kaynağında bulunuyor fakat biz halen başka şeyleri konuştuğumuzu zannediyoruz. Bugünkü bölümümüzde yine "Eğitim" diyoruz çünkü yine ve yeniden "Eğitim". Tuğba Aydın Öztürk sizlerle.

Herkesin hayatının değişmez elementlerinden biri hiç şüphesiz "Stres". Ne kadar rahat da olsak, mutlu da olsak, her şey yolunda gibi gelse de; bir anda bir şey olur, olacağını düşünürüz ya da geçmişte başımıza gelen yaşadığımız bir olayı hatırlarız ve bir de bakmışız ki kendimizi strese soktuğumuz bir durum yaratmışız. Bazen bu elimizdedir bazen de değildir fakat burada önemli olan aslında stresin tam olarak ne olduğunu anlayıp onu yönetebilmekten geçiyor. Sevgili Sinan Canan'ın "Stres" konusunu derinlemesine ele aldığı yeni bir SoruYorum bölümü sizlerle.

Hayvanları düşündüğümüzde mesela bir aslan, bir tilki, bir güvercin dediğimizde aklımıza genelde bir kalıp görüntü gelir ve hepsini bir arada gördüğümüzde aslında hepsi aynı gibi düşünürüz ve aralarındaki farklılıkları pek anlamayız, bize farklılar gibi gelmez. Konu bize geldiğinde ise herkesi birbirinden oldukça farklı görüp, hiç alakamız yok gibi düşünürüz. Halbuki birbirimizle olan benzerliklerimiz o kadar fazla ki... Farklılıklarımızı birbirimize benzerliklerimizle kıyasladığımızda aramızdaki farklar yok denecek kadar az. Peki aslında bu kadar benzerken biz neden hep farklılıklarımıza odaklanıp, oradan bir anlam üretmeye çalışıyoruz? Her pazar olduğu gibi Mustafa Can ve Sinan Canan sizlerle.

Bir önceki bölümde konuşmuş olduğumuz "Karar Vermenin Bilimi" konusuna bu sefer "İkna Bilimi" ile devam ediyoruz. Birçok insan için aslında "ikna" kelimesi hiç pozitif bir anlam taşımamakla birlikte, içinde şiddet ve manipülasyon barındırdığını düşündüğü bir terim. Ama aslında ikna neden kullanılır, nasıl bir şeydir ve gerçekten negatif midir? Mustafa Can sordu Uğur Batı yanıtladı.

Bu bölümün ana konusu "Atlas'ın Hikayesi". Atlas'a gök kubbeyi sırtında taşıma cezası verilmiştir. Sırtında taşıdığı gök kubbe bir küre olarak tasvir edildiği için sıkça dünya ile karıştırılmaktadır. Atlas'ın bu yükü sonsuza kadar taşıyacak olması ise aslında insanoğlunun "kendi benliği" ile bağdaştırılmıştır. Peki biz bu konuyu sizce nasıl bağladık? İzzet Memi ve Ali Murathan Dikel sizlerle.

Bildiğiniz üzere duyularımız nedir diye sorduğumuzda temel olarak beş duyumuz aklımıza gelir ve bunları hep bir arada ve eşit olarak düşünürüz. Fakat "Koku" duyumuz aslında diğer dört duyumuzdan oldukça farklı bir yerdedir. Neden farklı olduğunu anlamak için bu bölümde kokunun tarihinden başladık, koku hücrelerine geldik, beyindeki işleyişinden bahsettik, kötü ve güzel koku neyden kaynaklanıyor, bazı kokular nasıl bizi anılarımıza götürüyor ve algılarımız dışında olan kokular aslında neler gibi sorular sorup cevapladığımız bir sohbet gerçekleştirdik. Her zaman olduğu gibi Sinan Canan sizlerle.

UNICEF tarafından yakın zamanda yapılan bir araştırma yaklaşık 240 milyon engeli olan çocuğun; ki bu rakam dünyadaki tüm çocukların yüzden 10'una denk geliyor, temel haklarından mahrum bırakıldığını gösterdi. Araştırmanın ortaya çıkardığı bu sonucu Tuğba Aydın Öztürk sizler için daha derinlemesine ele aldı.

Daha öncesinde aslında birçok farklı içeriğimizde değindiğimiz bir konu olan "Akış" mevzusu bu bölümün ana başlığı. Bazen bir şeyle uğraşırken zamanın nasıl geçtiğini anlamazsınız, bedeninizden ayrılıp sanki başka birini izliyormuş gibi hissederseniz. Genelde çok sevdiğiniz işleri yaparken böyle bir zihin fazına geçtiğinizi gözlemlemiş olabilirsiniz. Aslında temelinde de "Akış" bu durumla ilgili. Bu bölümde akışın ne olduğundan başladık sonrasında ne zaman, nerede, neden ve nasıl akabileceğimizin yollarını konuştuğumuz bir sohbet gerçekleştirdik. Her zaman olduğu gibi Sinan Canan sizlerle.

Yazar: Ceren Öztürk Seslendiren: Duygu Karaman Yazı Linki: https://www.acikbeyin.com/feminist-matrix/

Yazar: Mustafa Can Seslendiren: Burak Bulut Yazı Linki: https://www.acikbeyin.com/askin-dort-zamani/

Yazar: Bülent Göksal Seslendiren: Burak Bulut Yazı Linki: https://www.acikbeyin.com/mutluluk-nasil-isler/

Açıkbeyin'de oldukça uzun süredir yer alan "Çevik Yaşam" modelini bu bölümde ele aldık. Hem Sinan Canan hem de Mustafa Can bunu kendi hayatlarında bir süredir uyguluyorlar. Bunun bir eğitimden ziyade aslında bir yaşam tarzı olması ve kendine olan farkındalığının artmasına yönelik bir aydınlanma yaşattığını vurguluyorlar. Ve belki de en önemlisi hayatınızda sizin için neyin önemli olduğunu farketmenize yarayan bir uygulama. Bakalım onlar bu konudaki tecrübeleri doğrultusunda neler konuşmuşlar.

Bugünün ana başlığı herkesin, her yeni an içersinde sürekli kullanmak zorunda olduğu bir mekanizma olan "Karar Verme" mevzusu. Kararlarımızı nasıl veriyoruz, neye göre veriyoruz, nelerden etkileniyoruz, başkaları mı bizim için karar veriyoruz, yoksa biz kendimiz mi karar veriyoruz ya da öyle olduğunu mu zannediyoruz? Her zaman olduğu gibi Mustafa Can sordu Uğur Batı cevapladı.

Bugün İkarus'un Hikayesi'nden yola çıkarak "Haddini Bilmek" konusu hakkında konuştuk. Aslında birçok kişi tarafından pek de güzel anlaşılmayan "Had" kelimesi, acaba gerçekten yanlış anlaşılmaya müsait bir kelime mi yoksa sınırlarımızı anlamamız yönünde bir öğreti mi? Bağlarız Abi 2.bölümünde İzzet Memi ve Ali Murathan Dikel yeniden sizlerle.

Bugünün konusu "Ustalık". Birçok insan yaptığı şeyi çok iyi yapmak ister ya da ustayım demek ister fakat o yaptığı şeyde usta olmak aslında nasıl olur, ustalık nedir, ustalaşmak nedir gibi sorular sorup cevapladığımız bir sohbet gerçekleştirdik. Sinan Canan her zaman olduğu gib sizlerle.

Bugünkü konumuz oldukça güncel ve yakın zamanda yapılan bir araştırmayla ilgili. İpsos tarafından 800 kişi arasında yapılan bu araştırmada insanlara; "Eğer bir şansınız olsaydı Türkiye'de neyi değiştirmek isterdiniz?" sorusu soruldu. Sevgili Tuğba Aydın Öztürk sonuçları sizinle paylaştı.

Kanalımızdaki farklı içeriklerimizde aslında birçok kez değindiğimiz "Ölüm" mevzusunu bu sefer en temelinden ele almak istedik. Ölüm acaba gerçekten nedir, canlılık aslında nedir, bütün canlılar ölüyor mu, ölüm neden evrimleşmedi, ölümsüz olsak ne yapardık gibi sorular sorup cevapladığımız bir sohbet gerçekleştirdik. Her zaman olduğu gibi Sinan Canan sizlerle.

Bugünkü konumuz hepimizin hayatı boyunca aslında belki önüne birçok kez gelen, zorluklar çıkartan, kolaylıklar sağlayan, düşünmeye iten ya da daha da sıkı sıkıya sarıldığı bir şey olan "Karakter" mevzusu. "Benim karakterim bu" ya da "Karakterimi değiştiremem ki..." gibi cümlelere oldukça tutunuruz ama aslında bu değişebilir mi ya da değişmeli mi? Öncelikle kimlik ve kişilik tanımlarını yaptıktan sonra karaktere eğildiğimiz bir sohbet gerçekleştirdik. Mustafa Can ve Sinan Canan her pazar olduğu gibi sizlerle.

Bu bölümde Uğur Batı ile "Yazmak" mevzusuna el attık. Yazmak ne demek, yazar olmak ne demek, herkes kitap yazabilir mi, bu işin bir formülü var mı, bir yol haritası veya ritüelleri var mı gibi gibi soruları cevapladığımız bir sohbet gerçekleştirdik.

Yazar: Bülent Göksal Seslendiren: Burak Bulut Yazı Linki: https://www.acikbeyin.com/insan-nasil-oteki-olur/