NIVOZ Podcast

In deze eerste aflevering van Onderwijs als Teamsport zijn Annette van Valkengoed en Maria Hartman onze gasten. Beiden brengen vanuit hun ervaring met het opbouwen van en werken in lerarenteams waardevolle inzichten mee over hoe je samenwerking in het onderwijs structureel organiseert.Maria werkte als docent economie en schoolcoach op het Jordan Montessori Lyceum Utrecht, waar zij nauw betrokken was bij het opbouwen van een sterke verbetercultuur. Als aanjager van het werken in teams weet zij wat er nodig is om samen het onderwijs te versterken.Annette brengt een schat aan ervaring mee in het bouwen aan krachtige onderwijsteams. Van het primair onderwijs en de oprichting van Laterna Magica tot haar werk in het voortgezet onderwijs — onder andere op het Vathorst College. Inmiddels zet zij haar expertise in als rector-bestuurder bij het Ingenieur Lely Lyceum.Onderwijs als Teamsport is een podcast van Hanneke de Graaff (NIVOZ) en Rianne Neering (Nieuwe Onderwijsruimte).

AI is niet het probleem. AI is de spiegel.Remco Pijpers en Barend Last zijn het niet altijd eens. Ze botsen soms publiekelijk op LinkedIn over AI in onderwijs. En juist omdat ze dat weten, vroegen ze Jan Jaap Hubeek om hun perspectieven te bevragen, te verdiepen en te verbinden.In dit gesprek gaat het over inhoudelijke polarisatie, niet als probleem, maar als noodzaak. Want het debat over AI in het onderwijs heeft verscherping nodig.Barend Last, groep 3-leerkracht en onderwijsdenker, stelt een ongemakkelijke vraag: wat als AI niet het probleem is, maar de spiegel? Door de bril van AI komen weeffouten in het onderwijs aan het licht die er al lang waren: de manier waarop kinderen worden gerangschikt, hoe methoden en lokaalinrichting het onderwijs sturen - maar waar we opvallend weinig over spreken.Barend Last is onze volgende spreker op de onderwijsavond: https://nivoz.nl/nl/onderwijsavond-met-barend-last-ai-eist-zijn-plek-op-ook-in-het-onderwijs-in-gesprek-over-de-kansen-en-uitdagingenRemco Pijpers, mediawijsheidsexpert en promovendus aan de VU, richt de blik op de omgeving waarin scholen opereren. De macht van Big Tech neemt toe. Scholen zijn technisch en systemisch overgenomen door Chromebooks en Microsoft-omgevingen, en het onderwijs geeft daar weinig tegenwicht aan. Remco roept op tot verzet - waarmee hij debat bedoelt, onderzoek en het stellen van kritische vragen. Want techniek is niet neutraal.Samen vinden ze elkaar in: het onderwijs begint bij visie. Daarna pas de inrichtingsvraag. Wie bij de techniek begint en van daaruit terugredeneert naar doelen, loopt fundamenteel risico.Barend Last is leraar in het basisonderwijs en onderwijskundig denker. Hij schrijft en spreekt over de pedagogische en didactische uitdagingen van het hedendaagse onderwijs.Remco Pijpers is expert mediawijsheid bij Kennisnet en doet promotieonderzoek aan de VU naar de rol van technologie in de onderwijspraktijk.

In deze nieuwe serie ontmoeten Hosein Danesh (Dokhuis) en Marco Martens (NIVOZ) initiatieven die zich inzetten voor gelijke grond: een pedagogische ruimte waarin iedereen gelijkwaardig kan instappen.Deze initiatieven bieden vaak een antwoord op de grote vraagstukken die spelen in onze samenleving en op school. Ze geven ons inzicht in hoe wij in turbulente tijden staande blijven met elkaar, met de voeten op de grond.In deze eerste aflevering gaan Hosein en Marco in gesprek met Hemmo Bruinenberg en Remy Nyamukabakaba van Common Frames. Voor oprichter Hemmo begon het met workshops op een ISK: 'Film was mijn taal en het bleek een goede taal voor de jongeren, omdat het de gesproken taal overstijgt.'Tijdens de Nationale Onderwijsfilmmaand keken we in Dokhuis naar hun film We Komen Van Ver. Remy, die zes jaar geleden naar Nederland kwam en meewerkte aan deze film, vertelt hoe de projecten hebben bijgedragen aan het vinden van zijn plek.

MBO4Leisuresports leidt studenten op tot buitensportbegeleider. Een schoolgebouw heeft de opleiding niet; de lessen vinden veelal plaats in buitensportgebieden. De omgeving, vindt directeur Gert-Jan Pruijn, is namelijk een essentieel onderdeel van de leerervaring: ‘Wij vinden dat mensen per definitie deel uitmaken van hun omgeving. Dat geldt ook voor als je een skipiste afgaat, een golf oversurft of een wand op klimt die nat is, bij meer of minder wind. Het gaat om de manier waarop je dat neemt als mens.’De opleiding draait dan ook niet alleen om de vaardigheden uit het kwalificatiedossier voor een buitensportbegeleider. Relatie en ervaren staan daarnaast centraal. Er is veel aandacht voor wat er gebeurt in de groep en bij de individuele student. Dit zie je terug in het ontwerp van de lessen en in de manier van beoordelen. In deze podcastaflevering vertelt Gert-Jan hoe dat vorm krijgt in de opleidingen en over wat er in de informele ruimte gebeurt.

Friska Nederland, een kleine, Rotterdamse organisatie, ondersteunt adolescenten bij het verbeteren van hun emotieregulatie door middel van extreme sporten. Vaak zijn deze jongeren al op veel plekken weggestuurd. Oprichter Morena Oostburg wil daar niet van weten: 'Je moet toch ergens jezelf kunnen zijn, dus wie zijn wij om te zeggen dat je hier niet thuishoort? Het systeem staat er en de jongere moet daar maar inpassen. Dat werkt niet. En dat werkt zo ook niet bij ons.'In deze podcastaflevering legt Morena uit hoe Friska jongeren ondersteunt door hun talenten te zien en in te zetten. En natuurlijk worden de jongeren waar nodig aangesproken op hun gedrag, maar dat wil nooit zeggen dat ze niet meer welkom zijn.Halverwege het gesprek schuiven ook Tyrell en Enes aan. Tyrell werkt ernaartoe om terug naar school te gaan. Enes is dat al gelukt, hij zit nu in de derde. Zijn communicatietalent wordt zelfs beloond in de vorm van een baantje bij Friska; na deze podcastopname tekent hij zijn contract.Op Nivoz.nl vind je meer podcasts en artikelen en meer informatie over ons nieuwe onderzoeksprogramma 'Stem van Jongeren' waarin we samen met pedagogisch professionals en jongeren onderzoeken we hoe we de stem van jongeren meer recht kunnen doen.

Marion van der Burg, programmamanager inclusie bij Stichting BOOR en ten tijde van opname docent op Mytylschool de Brug, en Kristel Fidder, educatieprogrammeur bij Jeugdtheater Hofplein, schuiven aan bij host Marco Martens (NIVOZ) en vaste tafelgast adviseur Michelle Ouwerkerk (KCR). De Mytylschool de Brug is een school in cluster 3 van het gespecialiseerd onderwijs, waar leerlingen op zitten waar veel óver wordt gepraat, maar te weinig mét. In deze aflevering bespreken we hoe je met theaterlessen de stem van de leerling zelf de ruimte kan geven.Leerlingen Mik en Elynn trappen de aflevering af met hun eigen ervaringen.Edit: Femke BosmaRedactie: Jitze de Vries en Marco Martens