Het Mediaforum

Rutte en Trump spraken elkaar eergisteren in Washington. In de tussentijd gaf Rutte verschillende interviews en hield hij bij het Ronald Reagan Institute een toespraak over de toekomst van de NAVO. "Hij heeft een tour langs alle media gedaan om één vraag niet te beantwoorden, namelijk of Trump gedreigd heeft om uit de NAVO te stappen", vertelt Daan Bonenkamp, hoofdredacteur van Tubantia. "Bij eerdere grote NAVO-momenten was Rutte een gevierde jongen. Maar nu leek hij een generaal zonder leger." Acteur Rick Paul van Mulligen ziet een groot improvisatietalent in Mark Rutte. "Direct vermijden maar wel blijven praten, is knap. Iedereen blijft geïnteresseerd, maar je zegt niks." Ondanks dat Rutte zich niet wil uitlaten over of Trump gedreigd heeft om de VS terug te trekken uit de NAVO, vindt Sofyan El Bouchtili dat journalisten hem deze vraag moeten blijven stellen. "Rutte is geen Amerikaanse gezant maar een vertegenwoordiger van de hele NAVO. Daarom moet hij ook verantwoording afleggen aan ons." Aan tafel zitten Soufyan Bouchtili, Daan Bonenkamp en Spraakmaker Rick Paul van Mulligen.

Hoewel Iran en de VS tot een bestand waren gekomen, was er over de inhoud nog veel onduidelijk, bijvoorbeeld of Libanon wel of niet onder het bestand zou vallen. En ondertussen ging het geweld daar onverminderd verder. De VS claimt het meest gewonnen te hebben bij het staakt-het-vuren, maar bijna alle duiders in de media zagen dat anders. "Het is gekmakend om als burger allemaal te lezen. Ze staan er een potje te liegen en de werkelijkheid geweld aan te doen. Je kan niet meer rationeel naar de feiten", zegt Paul Römer, voormalig directeur radio en tv bij Talpa. "Het zou ook gek zijn als Amerika zou toegeven dat zij minder gewonnen zouden hebben dan Iran", ziet Roos Schlikker, columnist bij Het Parool.

Er is inmiddels een bestand tussen de VS en Iran, maar er was ook een hoop spanning in de aanloop naar de deadline die president Trump had gesteld. Om 20 uur zou 'alle hel' losbarsten en een hele bevolking sneuvelen, dreigde de Amerikaanse bevelhebber. Daarnaast noemde hij Iraniërs 'beesten'. Hoewel presentator Nadia Moussaid "opgelucht" is dat er een staakt-het-vuren is, vond ze het "opvallend" hoe Trump sprak. "Het zijn oorlogsmisdaden, alleen al deze woorden", legt Moussaid. "Dat hij ze beesten noemt. Dat is dehumaniseren. Daar word ik woest van, we weten waartoe dat leidt." Volgens de presentator waren de EU en de Nederlandse politiek ook "afwezig." Journalist en AI-expert Laurens Vreekamp meent dat het nog maar de vraag is waarom Trump deze oorlog begonnen is. "Die antwoorden veranderen steeds." Presentator Nicolaas Veul wordt "hopeloos" van deze situatie. "Het gaat over Amerika, wat vroeger het baken van de vrije wereld was." Aan tafel zitten Nadia Moussaid, Laurens Vreekamp en Spraakmaker Nicolas Veul.

De maanmissie Artemis II krijgt heel wat aandacht. Niet alleen omdat ze binnenkort voor het eerst weer mensen op de maan gaan zetten, maar ook om de interessante kiekjes van de aarde die het oplevert. Daarnaast zou het een welkome afleiding zijn van alle ellende in de wereld. "Het is een belangrijke wetenschappelijk ontwikkeling", stelt Sarah Sylbing, hoofdredacteur van VPRO. "Dit is het Amerika dat we van vroeger kennen", gaat Sylbing verder, doelend op de innovatieve aard van het land. Maar Trump lijkt dat aan banden te willen leggen. "Het zou een wake-up call moeten zijn dat we moeten blijven investeren in wetenschap", concludeert Sylbing. "Het zou me niet verbazen dat de Chinezen eerder op de maan komen te staan. Dat zou pas echt spannend zijn", reageert journalist Frénk van der Linden. Aan tafel zitten Frénk van der Linden, Sarah Sylbing en Spraakmaker Lucelle Comvalius.

De VS hebben het bemanningslid gered dat sinds vrijdag vermist was nadat de F15 waarin hij zich bevond boven Iran werd neergehaald. Ook in de media wordt er veel aandacht besteed aan de gebeurtenis. "Dat het nu heel erg hier over gaat, terwijl er ook een ontzettende oorlog woedt en veel mensen doodgaan, vind ik erg pijnlijk", vertelt Amber Wiznitzer, columnist bij NRC en Vrij Nederland. "Er werd een heel Hollywood-verhaal van gemaakt", ziet Carmen Fernald, hoofdredacteur Levensbeschouwing en Caribisch Netwerk bij de NTR. "Het leidde heel erg af van het echte verhaal." Aan tafel zitten Carmen Fernald, Amber Wiznitzer en Spraakmaker Eppo van Nispen.

Correspondent Geert Groot Koerkamp mag niet meer werken in Rusland. Daarmee verdwijnt de laatste Nederlandse journalist die actief was in het land. De Russische overheid trok gisteren zijn persaccreditatie in. "Ik vind het heel kwalijk dat hij er niet meer mag werken", vertelt Rennie Rijpma, hoofdredacteur van het AD. "Hij heeft daar meer dan dertig jaar gezeten, dan ben je de expert. Ik kan me voorstellen dat het zo lastig is om er afstand van te doen", vertelt Tahrim Ramdjan, journalist bij Het Parool. "Het was misschien ook wel onvermijdelijk, en het heeft nog best wel lang geduurd voordat hij moest stoppen." Aan tafel zitten Tahrim Ramdjan, Rennie Rijpma en Spraakmaker Merel de Vries. Frank van Pamelen van het Taalteam sluit het Mediaforum af.

De nieuwe inrichting van het omroepbestel lijkt nu echt vorm te krijgen. KRO-NCRV, WNL en Omroep MAX spraken gisteren in een gezamenlijke verklaring uit samen te willen werken. Al eerder gaven de EO, VPRO en Human aan in zee te willen met elkaar, net als BNN-VARA en Omroep Zwart. Daarnaast hebben AVROTROS en PowNed hun intentie tot samenwerking uitgesproken. Vanaf 2029 gaan de omroepen verder als vier omroephuizen en één taakomroep, die gevormd wordt door de NOS en NTR. "Misschien moeten we nu eindelijk eens eerlijk zeggen voor wie de omroepen zijn en of ze nog functioneren", vertelt politiek commentator Kees Boonman. "Wij zijn als VPRO samen met Human, dat gaat al heel lang heel goed. Wanneer de EO erbij komt, ligt dat ver uit elkaar. De vraag is of het mogelijk is om een beetje langs elkaar te leven", vertelt Hansje van de Beek, onderzoeksjournalist bij Argos. Aan tafel zitten Hansje van de Beek, Kees Boonman en Spraakmaker Stine Jensen.

Het was een tragische avond voor Italië. Het land gaat voor de derde keer niet meedoen aan het WK Voetbal. Maar gisteravond werd wel duidelijk welke 48 landen naar de VS afreizen om voor de wereldtitel te strijden. Tegelijkertijd laait de discussie rondom een boycot weer op, omdat het daar wordt gehouden. "Je moet dan een statement formuleren, maar je gaat er niet over en je doel gaat niet om politiek", zegt presentator Roos Moggré. "Het is tragisch dat het bij sporters wordt neergelegd om het op te lossen." Onderzoeksjournalist Michelle Salomons vindt het "belangrijk" om het erover te hebben. "Als het over Saoedi-Arabië gaat, weten we dat we het erover gaan hebben. Ik vraag me af of dat nu ook gaat gebeuren." Aan tafel zitten Michelle Salomons, Roos Moggré en Spraakmaker Marit Törnqvist.

De Israëlische regering heeft nieuwe wetgeving aangenomen waardoor de doodstraf kunnen worden opgelegd als iemand veroordeeld worden voor terroristische acties op. In de praktijk zou dat betekenen dat een moord op een Israëli wordt aangemerkt als een terreurdaad, en vooral zou worden gebruikt om Palestijnen te veroordelen. Bovendien zou de doodstraf bestaan uit een verhanging. "Als ik nu hoor over deze wetgeving en wat mensenrechtendeskundigen in Israël erover zeggen, schrik ik ervan", reageert Clara van de Wiel, adjunct-hoofdredacteur van NRC. "Dit is een nieuwe stap en we moeten ons hard uitspreken." Aimée Kiene, journalist bij De Volkskrant, vindt het een "zorgelijke" ontwikkeling. "Als nieuwsvolger krijg je sterk het gevoel dat Israël zich veel durft te permitteren, omdat er zoveel aandacht is voor alle andere brandhaarden in de wereld."

In de VS werd afgelopen weekend voor de derde keer massaal geprotesteerd tegen president Donald Trump. De No Kings-demonstraties vonden plaats in iedere Amerikaanse staat en bracht zo'n 8 tot 9 miljoen mensen op de been. "Je ziet het verdeelde Amerika", aldus Kamran Ullah, hoofdredacteur van De Telegraaf. Volgens Ullah zijn het de Democraten die de straat op gaan, niet de Republikeinen. "Ik vraag me af of Trump zich hier druk om maakt." Eelco Bosch van Rosenthal, adjunct-hoofdredacteur van Nieuwsuur, stelt dat het de vraag is of deze protesten zich "uitbetalen" zijn de congresverkiezingen aanstaande november. "Dat deze beweging geen leider heeft, kan een zwakte zijn."

'Progressief Nederland' is de nieuwe naam van GroenLinks-PvdA. De nieuwe partijnaam werd gisteren tijdens een speciale bijeenkomst bekendgemaakt. Met de nieuwe naam wordt gehoopt de partij een nieuw elan te geven en kiezers zich meer "thuis" te laten voelen bij de partij. "Dat de partij hiermee wil laten zien dat ze echt iets nieuws zijn, is goed voor de partij. Anders blijf je toch met twee losse vleugels flapperen", zegt Anna Dijkman, columnist bij het Financieele Dagblad. Journalist Margriet Brandsma vond het "een gelikte show". "Ze willen een frisse start maken en daarvoor was alles uit de kast gehaald." Tegelijkertijd vond ze het ook veel over de naam zelf gaan. "Later op de avond zag je bij Pauw & De Wit dat zelfs de mensen achter deze naam er een beetje genoeg van kregen en het over de inhoud wilden hebben. Het begon een beetje te vervelen." Aan tafel zitten Margriet Brandsma, Anna Dijkman en Spraakmaker Eveline Aendekerk.

Elanor Boekholt-O'Sullivan, de minister van Volkshuisvesting en Ruimtelijke verordening, zei in een interview met de Britse krant The Guardian dat ze in Afghanistan douche- en telefoonmuntjes moest gebruiken. Maar dat blijkt niet zo te zijn. Nathalie Righton, correspondent voor de Volkskrant, heeft het verhaal namelijk weersproken in een artikel. Righton heeft namelijk 3 jaar in Kabul gezeten in het tijdsbestek waar Boekholt-O'Sullivan het over had en herkende het verhaal over muntjes helemaal niet. "Je moet nooit liegen. Maar het is ook een beetje veel gedoe om muntjes", vindt Sarah Sylbing, hoofdredacteur van VPRO. Boekholt-O'Sullivan zou het fabeltje dan ook verteld hebben om mensen te attenderen op mogelijke schaarste die onze kant op komt. Sylbing meent dat Yeşilgözs trip met een privévliegtuig om het fregat in Iran te bezoeken voor 100 duizend euro een "groter" verhaal. O nderzoeksjournalist Hansje van de Beek prijst vooral de Volkskrant-correspondent en haar "bullshit-detector." Aan tafel zitten Hansje van de Beek, Sarah Sylbing en Spraakmaker Jasper Kuipers.

Het hoger beroep in de zaak tegen Ali B is gisteren van start gegaan. Er is opnieuw een heus mediacircus losgebarsten, waarin het veel gaat over de details van de aanklachten en over de mediastrategie die de mediapersoonlijkheid dit keer hanteert. "De belangstelling is enorm", merkt Siebe Sietsma, adjunct-hoofdredacteur van RTL Nieuws, op. "Dat komt doordat Ali B lang een nationale troetelbeer is geweest met heel veel aandacht en is van zijn schild gevallen. Het gaat ook om een onderwerp waar veel gevoeligheid om bestaat." Volgens Sietsma staat deze zaak ook voor iets "groters" in de maatschappij. "Mensen willen dit volgen en het is van belang dat dit in het openbaar gebeurt, maar er is wel heel veel detail", stelt Marc Adriani, hoofdredacteur van BNR Nieuwsradio.

Volgens president Trump zou de VS dicht bij een deal met Iran zijn om een einde te maken aan de oorlog, maar Iran zelf ontkent dat. Iran zou belangrijke punten in een 'vijftienpuntenplan' goedgekeurd hebben, maar Iraanse functionarissen beweren dat er helemaal geen onderhandelingen zijn. "We hebben veel meegemaakt met Trump, maar dit is nieuw. Hij heeft geen enkele diplomatieke ervaring, Witkoff en Kushner ook niet. Het is gewoon totale onkunde", vertelt Pieter Klok, hoofdredacteur van de Volkskrant. "Er is al drie weken een internetblokkade, waardoor er helemaal geen informatie naar buiten komt. Je moet het hebben van wat de grote leiders naar buiten brengen", zegt schrijver Haroon Ali. "Enerzijds heb je Trump die liegt over deals die wel of niet hebben plaatsgevonden en een radeloze indruk maakt. En anderzijds een regime dat de beeldvorming naar buiten toe stuurt."

De fusie van GroenLinks en PvdA is bijna compleet, het is alleen nog even wachten op de naam. Aanstaande donderdag wordt het bekendgemaakt, maar BNR Nieuwsradio denkt met wat speurwerk naar domeinnamen al te weten te zijn gekomen wat het moet worden: Progressief Nederland. "Het doet me vrij weinig. Maar voor de partij is het fijn, we hebben het er waarschijnlijk tot donderdag over", reageert presentator Mandy Woelkens. Amber Wiznitzer, columnist voor NRC, snapt dat de partij kiest voor een nieuwe naam, omdat ze zo de fusie op de achtergrond kunnen plaatsen. "Dat zorgt voor eenheid."

Bij de gemeenteraadsverkiezingen is het moeilijk om grote conclusies te trekken. Dat voorbehoud maken duiders deze dagen veel. Toch volgen vervolgens vaak tóch die conclusies. Waarom willen media die conclusies graag trekken? Volgens verslaggever bij de Telegraaf, Eveline Bijlsma, grijpen we elke snipper die er is aan om te zeggen: hoe staan we er landelijke voor? "Dat komt misschien doordat we allemaal benieuwd zijn hoe het verder zal gaan met dit minderheidskabinet." Presentator Andrew Makkinga vraagt zich af of we wel genoeg op landelijk niveau in de media hebben gezien wat de dilemma's waren op lokaal niveau. "Het is moeilijk om uit de fuik te komen van de landelijke lens waarmee je naar de politiek kijkt." Toch zou hij willen dat dit door media meer wordt geprobeerd. "Onverwachte samenwerkingen op lokaal niveau kunnen ons inzichten ingeven voor de landelijke politiek." Aan tafel zitten Andrew Makkinga, Eveline Bijlsma en Spraakmaker Onias Landveld.

Bij de gemeenteraadsverkiezingen hebben vooral lokale partijen de meeste kiezers weten te trekken. De coalitiepartijen D66, VVD en CDA deden het minder, maar bleven veelal wel op het zetelaantal dat ze al hadden. "Ze hoopten voort te borduren op die winst en op de populariteit van Jetten als premier", aldus Floor Bremer, politiek verslaggever bij RLT Nieuws, over D66. In Waalwijk kwam Dilan Yeşilgöz langs, waar ze ook haar kenmerkende dansje deed. GroenLinks-PvdA doet het landelijk dan wel weer goed, maar volgens Nynke de Zoete, politiek verslaggever bij NOS, is de gewenste "doorbraak er niet gekomen." Forum voor Democratie deed voor het eerst mee en heeft, relatief gezien, een behoorlijke winst behaald. "Het is een proteststem en Forums frame is: wij komen met echte oplossingen", meent journalist Bas van Sluis. NSC is inmiddels helemaal verdwenen, nu ze nul zetels hebben behaald. "Het einde van NSC is nabij", denkt Bremer.

De ene keer gaat het om een oorlog, de andere keer is het een 'excursie'. Donald Trumps retoriek is "onnavolgbaar", stelt Hans Laroes, oud-hoofdredacteur van NOS. "Wat je ook vraagt hij geeft zijn eigen antwoorden. Die kunnen vandaag anders zijn dan morgen." Volgens Hans van Soest, politiek verslaggever bij het AD, is dat het doel en blijft de Amerikaanse president de 'flood the zone'-tactiek hanteren. "Daarmee brengt hij mensen in verwarring en houdt hij de regie in handen. Je bent de speelbal van Trumps tactiek." Aan tafel zitten Hans Laroes, Hans van Soest en Spraakmaker Paul de Leeuw.

In het nieuws is met enige regelmaat te zien hoe er geprotesteerd wordt tegen een azc. Met de gemeenteraadsverkiezingen, die morgen plaatsvinden, is het een onderdeel van het debat, en dus ook de keuze van stemmers. "Het is een belangrijk thema", zegt Niki van der Naald, adjunct-hoofdredacteur van De Gelderlander. Het gaat volgens haar over het 'not in my backyard'-principe. "Het gaat over de grootte, maar ook over het proces en de communicatie wekt wrevel op." Volgens Stéphan Reket, verslaggever voor AD Schiedam, is het een "speerpunt" voor lokale partijen. "Je moet het geluid wel laten horen dat breed in de wijk leeft." Politicoloog Josje den Ridder legt uit dat kiezers vooral de landelijke politiek aansprakelijk stellen voor azc-problematiek. "Er is veel aandacht voor die boosheid, maar veel mensen staan er ook open voor."

In meerdere gemeenten moesten kandidaat-raadsleden in de afgelopen anderhalf jaar voor de rechter komen wegens een strafbaar feit, blijkt uit onderzoek van RTL Nieuws. Onder de misdrijven vallen bijvoorbeeld mishandeling, aanranding en het hebben van een illegale hennepplantage. "In Den Bosch is de lijsttrekker van FvD drie keer veroordeeld voor mishandeling en hij wordt gewoon op plek 1 gezet. Het lijkt partijen niet zoveel uit te maken", vertelt Rick Lemmens, verslaggever bij Omroep Brabant. "Ons systeem is erop ingericht dat mensen na een veroordeling een nieuwe kans krijgen. In hoeverre botst het daadwerkelijk met hun raadslidmaatschap?", ziet opsporingscriminoloog Jasper van der Kemp. "Dat is niet zo snel gevaarlijk of aantoonbaar." Aan tafel zitten Joos Philippens, Rick Lemmens, Corine Engelbarts en Spraakmaker Jasper van der Kemp.