فکت‌نامه | Factnameh

اپیزود شانزدهم پادکست فکت‌نامه را با یک فکت‌چک فوتبالی آغاز می‌کنیم؛ ماجرای جالب گرافیستی که تلاش کرد با انتشار یک تیم منتخب غیرواقعی، به همه بگوید مواظب انتشار خبرهای نادرست باشند. پس از نگاهی به حوادث مربوط به انفجار در تهران و نقشه چند تبعه ایران برای ربودن مسیح علینژاد، به سراغ بررسی فکت‌چک‌هایی می‌رویم که این هفته آنها را در سایت فکت‌نامه منتشر کرده‌ایم. ابتدا با واکسن فایزر در اسرائیل شروع می‌کنیم و نشان می‌دهیم چرا این ادعا که واکسیناسیون باعث افزایش کرونا و مرگ و میر شده، ادعایی شاخ‌دار و کاملا بی‌اساس است. در ادامه به سراغ دیگر ادعایی می‌رویم که به آن نشان شاخ‌دار دادیم؛ مطلبی که می‌گوید جمعیت ایران در ۳۰ سال آینده به ۳۰ میلیون نفر خواهد رسید. فکت‌چک مربوط به رتبه رصدخانه ملی ایران از نظر بزرگی آینه و همچنین بررسی ویدئویی منتسب به احمد علم‌الهدی نیز دیگر سوژه‌های این هفته پادکست فکت‌نامه‌اند. پادکست فکت‌نامه را فرهاد و رضا اجرا می‌کنند که به ترتیب سردبیر و دبیر تحریریه سایت فکت‌نامه‌اند. گفت‌وگوهای هفتگی آنان در واقع بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی،‌ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. مدیر هنری این پادکست، آریا کیان و تهیه‌کننده آن افشین صدری است. پادکست فکت‌نامه را می‌توانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشن‌های پادکست دریافت کنید. فهرست فکت‌چک‌هایی که در این قسمت به آنها اشاره می‌کنیم: آیا جمعیت ایران تا ۳۰ سال آینده ۳۰ میلیون نفر می‌شود؟ فکت‌چک‌های فکت‌نامه با موضوع جمعیت آیا فایزر در اسرائیل عامل مرگ و میر افراد است؟ رتبه رصدخانه ملی ایران از نظر بزرگی آینه درباره طراحی که یک تیم منتخب جعلی برای یورو معرفی کرد ویدئویی از خمینی‌شهر که صدا و سیما به عنوان انفجار تهران منتشر کرد

قسمت پانزدهم پادکست فکت‌نامه، درباره دو ادعای شاخ‌داری است که یکی درباره کرونا و دیگری درباره قرص‌های ضدبارداری مطرح شده است. ابوترابی، نماینده مجلس ایران اعلام کرده بود واکسیناسیون کرونا در جهان تاثیری نداشته و بنابراین نباید اولویت مردم ایران باشد. توضیح می‌دهیم که چرا ادعای او نادرست است و نشان می‌دهیم که گزارش‌های معتبر علمی درباره تاثیر واکسن کرونا در دنیا چه می‌گوید. همچنین به سراغ گزارشی از تسنیم می‌رویم که ادعا می‌کند یک قرص ضدبارداری در ایران، توطئه صهیونیست‌هاست تا مردم کشور را عقیم کند. ضمن اینکه درباره پروژه روحانی‌سنج و همچنین درباره فکت‌های موجود در مورد قطع برق در ایران نیز توضیحاتی ارائه می‌کنیم. پادکست فکت‌نامه را فرهاد و رضا اجرا می‌کنند که به ترتیب سردبیر و دبیر تحریریه سایت فکت‌نامه‌اند. گفت‌وگوهای هفتگی آنان در واقع بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی،‌ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. مدیر هنری این پادکست، آریا کیان و تهیه‌کننده آن افشین صدری است. پادکست فکت‌نامه را می‌توانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشن‌های پادکست دریافت کنید. فهرست فکت‌چک‌هایی که در این قسمت به آنها اشاره می‌کنیم: آیا واکسیناسیون در جهان موثر نبوده است؟ توطئه صهیونیست‌ها برای عقیم‌سازی ایرانیان؟ آیا دلیل قطع برق صادرات به عراق و سوریه است؟ سایت روحانی‌سنج

قسمت چهاردهم پادکست فکت‌نامه، درباره گزارش‌های وارونه وزیر بهداشت ایران است؛ سعید نمکی که می‌گوید: «ایران تنها کشوری است که در آن بیماران در زمان کرونا پشت در بیمارستان‌ها سرگردان نشدند.» این هفته،‌ بررسی می‌کنیم که این گزارش وارونه از کجا آمده و واقعیت گزارش‌های رسانه‌ای و اظهارنظر مسئولان بیمارستان‌ها و کادر درمان درباره وضعیت بیمارستان‌های ایران چگونه است. «اینترنت ملی» هم موضوع گزارش دیگری است که در این اپیزود از پادکست فکت‌نامه به آن می‌پردازیم. محمد جواد آذری جهرمی، وزیر ارتباطات ایران می‌گوید این واژه جعلی است و تلاش می‌کند به این باور دامن بزند که جمهوری اسلامی برنامه‌ای برای قطع ایران از اینترنت و داخلی کردن شبکه ندارد. موضوع مشارکت مردم در انتخابات ایران نیز یکی دیگر از سوژه‌هایی است که در این اپیزود به آن می‌پردازیم. پادکست فکت‌نامه را فرهاد و رضا اجرا می‌کنند که به ترتیب سردبیر و دبیر تحریریه سایت فکت‌نامه‌اند. گفت‌وگوهای هفتگی آنان در واقع بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی،‌ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. مدیر هنری این پادکست، آریا کیان و تهیه‌کننده آن افشین صدری است. پادکست فکت‌نامه را می‌توانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشن‌های پادکست دریافت کنید. فهرست فکت‌چک‌هایی که در این قسمت به آنها اشاره می‌کنیم: تاثیر کرونا بر انتخابات و «مشارکت واقعی» آیا بیماران در ایران پشت درهای بیمارستان سرگردان نشده‌اند؟ آیا «اینترنت ملی» یک واژه جعلی است؟

سیزدهمین قسمت از پادکست فکت‌نامه، نخستین قسمتی است که بعد از انتخابات خرداد ۱۴۰۰ در ایران ضبط می‌شود؛ انتخاباتی که در آن ابراهیم رئیسی به عنوان برنده معرفی شد. در این اپیزود، درباره ۲۷ فکت‌چکی می‌گوییم که تا کنون از ابراهیم رئیسی منتشر کرده‌ایم و در اولین فکت‌چک فکت‌نامه بعد از انتخابات، به سراغ این ادعا می‌رویم که رئیسی در کنفرانس مطبوعاتی خود درباره امن بودن ایران از لحاظ تجاری به آن اشاره کرد. مرور وقایع مربوط به روز انتخابات نیز بخش دیگری از این اپیزود پادکست فکت‌نامه است. در ادامه نیز به سراغ ویدئویی می‌رویم که به عنوان تصاویری از درگیری‌های یاسوج منتشر شد و در پایان توضیحاتی می‌دهیم که برای بررسی قیمت واکسن کرونا باید چه مواردی را در نظر گرفت. پادکست فکت‌نامه را فرهاد و رضا اجرا می‌کنند که به ترتیب سردبیر و دبیر تحریریه سایت فکت‌نامه‌اند. گفت‌وگوهای هفتگی آنان در واقع بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی،‌ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. مدیر هنری این پادکست، آریا کیان و تهیه‌کننده آن افشین صدری است. پادکست فکت‌نامه را می‌توانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشن‌های پادکست دریافت کنید. فهرست فکت‌چک‌هایی که در این قسمت به آنها اشاره می‌کنیم: ایران جزو امن‌ترین مکان‌ها برای سرمایه‌گذاری اقتصادی؟ آیا استقبال از ابراهیم رئیسی در تاریخ انتخابات جمهوری اسلامی «کم‌نظیر» است؟ آیا این ویدئو مربوط به درگیری‌های یاسوج است؟ توضیح ضروری: ارشاد علیجانی خبرنگار فرانس ۲۴ است که به اشتباه در این قسمت او را خبرنگار فرانس پرس معرفی کرده‌ایم.

دوازدهمین اپیزود پادکست فکت‌نامه نیز مانند چند قسمت اخیر، مرور فکت‌چک‌های انتخاباتی است و البته نیم‌نگاهی هم به واکسن کووایران برکت دارد. در این قسمت، ابتدا و پیش از آنکه به سراغ بررسی ادعاهای نامزدهای منتخب شورای نگهبان برای انتخابات ایران برویم، فکت‌چک‌هایی را بررسی می‌کنیم که هر کدام به نوعی به موضوع مشارکت در انتخابات اشاره می‌کنند؛ یکی از سوی اردوگاه مخالفان جمهوری اسلامی، دیگری از طیف اصولگرا، یکی از سوی رهبر جمهوری اسلامی و آخری از ستاد همتی به عنوان کاندیدایی که خود را متعلق به اردوگاه اصلاح‌طلبان معرفی می‌کند. پس از این بررسی‌ها به سراغ سومین مناظره می‌رویم و می‌بینیم که کاندیداها ادعاهای نادرست خود را باز تکرار کرده‌اند و البته چند ادعای جدید آنها را نیز مرور می‌کنیم؛ از ادعاهایی درباره بازداشت‌شدگان آبان ۹۸ تا ادعای خشکاندن ریشه فساد در بانک مرکزی. بخش پایانی پادکست فکت‌نامه، به موضوع واکسن کووایران برکت اختصاص دارد. ادعای رهبر جمهوری اسلامی درباره اینکه ایران یکی از شش کشور تولیدکننده واکسن است را مرور می‌کنیم و فکت‌هایی را که تا کنون درباره این واکسن می‌دانیم، مرور می‌کنیم. پادکست فکت‌نامه را فرهاد و رضا اجرا می‌کنند که به ترتیب سردبیر و دبیر تحریریه سایت فکت‌نامه‌اند. گفت‌وگوهای هفتگی آنان در واقع بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی،‌ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. مدیر هنری این پادکست، آریا کیان و تهیه‌کننده آن افشین صدری است. پادکست فکت‌نامه را می‌توانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشن‌های پادکست دریافت کنید. فهرست فکت‌چک‌هایی که در این قسمت به آنها اشاره می‌کنیم: درستی‌سنجی سومین مناظره انتخابات ریاست جمهوری ۱۴۰۰ ویدئوی ساختگی «پاسخ مردم تهران به خبرنگار یورونیوز» درباره واکسن کووایران برکت چه می‌دانیم؟ ایران یکی از شش کشور تولیدکننده واکسن کرونا؟ آیا «تحریم انتخابات» به دلیل «نتایج مهلک» در دنیا منسوخ شده است؟ آیا همتی ریشه فساد را در بانک مرکزی خشکانده است؟ آیا زندانیان وقایع آبان ۹۸ مشمول عفو شده‌اند؟ آیا دولت روحانی، همتی را از سمت ریاست بانک مرکزی برکنار کرد؟ آیا هر سال هزینه‌کرد سود حساب‌های بانکی قوه قضاییه منتشر شده است؟

یازدهمین قسمت پادکست هفتگی فکت‌نامه، مربوط به دو مناظره انتخابات ریاست جمهوری ۱۴۰۰ در ایران است؛ مناظره‌هایی که در آن هفت نامزد تایید شده از سوی شورای نگهبان، در کنار بیان نظرات خود، ادعاها و آمارهایی را مطرح کردند که قابل درستی‌سنجی بودند. ما در فکت‌نامه هر دو مناظره را به صورت زنده در اکانت توییتر فکت‌نامه درستی‌سنجی کردیم. بخش اول این اپیزود از پادکست فکت‌نامه نیز، به بررسی همین روند اختصاص دارد. به شما می‌گوییم که پشت‌صحنه تیم فکت‌نامه برای بررسی این درستی‌سنجی‌ها چه بوده و ما چگونه توانستیم در مجموع حدود ۳۵ ادعا را به صورت زنده درستی‌سنجی کنیم. بخش دوم پادکست نیز، مروری است گذرا بر برخی از مهم‌ترین موضوعاتی که در مناظره‌ها بررسی کردیم؛ از مدرک ابراهیم رئیسی و خط قرمزهایش برای مبارزه با فساد، تا آمارهای همتی از نقدینگی و میلیاردها دلاری که محسن رضایی آنها را با عنوان یارانه‌های پنهان معرفی کرد. . پادکست فکت‌نامه را فرهاد و رضا اجرا می‌کنند که به ترتیب سردبیر و دبیر تحریریه سایت فکت‌نامه‌اند. مدیر هنری این پادکست، آریا کیان و تهیه‌کننده آن افشین صدری است. گفت‌وگوهای هفتگی آنان در واقع بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی،‌ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. پادکست فکت‌نامه را می‌توانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشن‌های پادکست دریافت کنید. فهرست فکت‌چک‌هایی که در این قسمت به آنها اشاره می‌کنیم: درستی‌سنجی نخستین مناظره انتخابات ریاست جمهوری ۱۴۰۰ درستی‌سنجی دومین مناظره انتخابات ریاست جمهوری ۱۴۰۰ سهم مدیریت زنان در شهرداری تهران آیا در دولت خاتمی تورم تک‌رقمی شد؟ خط قرمزها در مبارزه با فساد آیا رهبر جمهوری اسلامی خط قرمزی برای مبارزه با فساد ندارد؟ آیا در دوره ریاست رئیسی، روزنامه و سایتی بسته نشده؟ آیا رئیسی شش کلاس سواد دارد؟ آیا واکسن کرونا تولید انبوه نشده و واکسیناسیون عمومی انجام نمی‌شود؟ آیا همتی گفته بود FATF تاثیری ندارد؟

قسمت دهم پادکست هفتگی فکت‌نامه، منتشر شد. در این اپیزود سعی می‌کنیم به این سوال مهم پاسخ دهیم که چرا در چنین شرایطی، فکت‌چک انتخاباتی می‌کنیم؟ چرا با وجود این همه انتقاد و مخالفت، هنوز هم بررسی درستی یا نادرستی عددها و رقم‌هایی که از دهان کاندیداها بیرون می‌آید، اهمیت دارد؟ در ادامه نیز به سراغ چند نمونه از ده‌ها فکت‌چکی می‌رویم که به بهانه انتخابات، به آنها پرداخته‌ایم؛ ادعای نادرست رئیسی درباره تورم تجمیعی از سال ۹۲ تا ۹۹، ادعای نیمه‌درست جلیلی درباره قیمت مسکن و ادعای نادرست قاضی‌زاده درباره ضریب جینی در زمان دولت حسن روحانی. البته به غیر از بررسی ادعای نامزدها، چند فکت‌چک مربوط به حال و هوای انتخابات خرداد ۱۴۰۰ را نیز بررسی می‌کنیم؛ از ادعای رهبر جمهوری اسلامی ایران درباره دغدغه‌های اصلی مردم ایران تا ادعای شاخ‌دار احمد خاتمی درباره وجود نهادی شبیه به شورای نگهبان، در کشور فرانسه. ادعای محمود احمدی‌نژاد درباره تاریخچه دانشجویان ستاره‌دار نیز در ادامه این قسمت از پادکست فکت‌نامه بررسی می‌شود و بررسی‌ها را با ادعای حسین روازاده، فعال حوزه طب سنتی به پایان می‌بریم که گفته بود کرونا با جوش‌شیرین به طور کامل درمان می‌شود. اینها مرور مهم‌ترین سوژه‌هایی است که سایت درستی‌سنجی فکت‌نامه در هفته گذشته به آن پرداخته است. پادکست فکت‌نامه را فرهاد و رضا اجرا می‌کنند که به ترتیب سردبیر و دبیر تحریریه سایت فکت‌نامه‌اند. گفت‌وگوهای هفتگی آنان در واقع بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی،‌ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. پادکست فکت‌نامه را می‌توانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشن‌های پادکست دریافت کنید. فهرست فکت‌چک‌هایی که در این شماره به آنها اشاره می‌کنیم: آیا قیمت مسکن طی سه سال ۶ برابر شده است؟ آیا تورم تجمیعی ۹۲ تا ۹۹ برابر ۳۲۰ درصد است؟ آیا ضریب جینی در دولت روحانی افزایش پیدا کرده است؟ آیا فرانسه هم نهادی مثل شورای نگهبان دارد؟ آیا مساله اصلی مردم فضای مجازی و سیاست خارجی نیست؟ آیا دلیل قطع برق صادرات به عراق و سوریه است؟ سهم ایران از انرژی مصرفی تولید رمزارزها آیا احمدی‌نژاد دستور داده «ستاره‌دار» شدن دانشجویان لغو شود؟ آیا کرونا با جوش شیرین درمان می‌شود؟ ادعای شاخ‌دار آهن‌ربا شدن بدن پس از دریافت واکسن کرونا

قسمت نهم پادکست هفتگی فکت‌نامه، منتشر شد. در این اپیزود ابتدا از بی‌برقی‌ها در ایران می‌گوییم؛ سوژه‌ای که در هفته‌ گذشته توجه رسانه‌ها را به خود جلب کرد و واکنش‌های زیادی در ایران به دنبال داشت. یکی از فکت‌چک‌های گذشته ما، درباره ادعای نادرستی است که در همین زمینه مطرح شده است. توضیح می‌دهیم که چرا برخلاف آنچه از سوی برخی مطرح می‌شود وضعیت برق در ایران ارتباطی به معاهده پاریس ندارد. توضیح کوتاهی هم درباره ادعای صادرات برق ایران به عراق و سوریه می‌دهیم. اما به غیر از قطع شدن برق، ماجراهای مربوط به انتخابات ریاست جمهوری در ایران هم یکی از سوژه‌های مورد توجه رسانه‌ها بوده است. به سراغ فکت‌چکی می‌رویم که در زمان نوشته‌شدن، انتخاباتی بود اما خیلی زود، از این وضعیت خارج شد. در روزهایی که علی لاریجانی، رئیس پیشین مجلس ایران، اعلام نامزدی کرده بود، ویدئویی منتشر کرد که در آن به موضوع لغو ممنوعیت دستگاه ویدئو پرداخته بود. در این اپیزود، این ادعای لاریجانی را مرور می‌کنیم و البته نگاهی می‌اندازیم به تاریخچه فکت‌نامه با تک تک افرادی که در نهایت به عنوان کاندیدا از سوی شورای نگهبان معرفی شده‌اند. ما تا این لحظه، در مجموع ۲۲ ادعای آنها را در سایت فکت‌نامه بررسی کرده‌ایم. خبر برکناری محمد اسماعیل اکبری، مشاور وزیر بهداشت و نگاهی به مفهوم «پروفسور» در ایران، بخش دیگری از این قسمت از پادکست فکت‌نامه را به خود اختصاص داده است. در پایان نیز دو فکت‌چک اقتصادی را مرور می‌کنیم: ادعای بازتر بودن اقتصاد ایران از چین (بله این ادعا شاخ‌دار است) و همچنین این ادعای حسن روحانی که می‌گوید دولتش توانسته صادرات غیرنفتی را جایگزین صادرات نفتی کند (این ادعا نادرست است.) اینها مرور مهم‌ترین سوژه‌هایی است که سایت درستی‌سنجی فکت‌نامه در هفته گذشته به آن پرداخته است. پادکست فکت‌نامه را فرهاد و رضا اجرا می‌کنند که به ترتیب سردبیر و دبیر تحریریه سایت فکت‌نامه‌اند. گفت‌وگوهای هفتگی آنان در واقع بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی،‌ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. پادکست فکت‌نامه را می‌توانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشن‌های پادکست دریافت کنید. فهرست فکت‌چک‌هایی که در این شماره به آنها اشاره می‌کنیم: آیا دلیل قطع برق اجرای تعهدات ایران در معاهده پاریس است؟ آیا لاریجانی دستور ممنوعیت ویدیو را لغو کرده است؟ پروفایل ابراهیم رئیسی، علیرضا زاکانی، عبدالناصر همتی، محسن رضایی، امیرحسین قاضی‌زاده هاشمی، سعید جلیلی در سایت فکت‌نامه آیا اقتصاد ایران «بازتر» از چین است؟ آیا «صادرات غیرنفتی» جایگزین نفت شده است؟ پروفایل محمد اسماعیل اکبری در فکت‌نامه

قسمت هشتم پادکست هفتگی فکت‌نامه، منتشر شد. در این اپیزود ابتدا به سراغ موضوع خبری مهم این روزها یعنی درگیری‌های اسرائیل و حماس می‌رویم؛ تنش‌هایی که باعث شده عکس‌ها و فیلم‌های نادرست بسیاری به بهانه آن در رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی منتشر شود. در ادامه توضیح می‌دهیم که با چه ابزارهای ساده‌ای می‌توان از درستی عکس‌ها در چنین شرایطی مطمئن شد. بعد از مرور چند تصویر و عکس نادرست در زمینه بحران خاورمیانه، به سراغ ایران می‌رویم و یکی از فکت‌چک‌هایی را که این هفته در سایت فکت‌نامه به آن پرداخته‌ایم مرور می‌کنیم. به این سوال پاسخ می‌دهیم که آیا ادعای یکی از اطرافیان محمدباقر قالیباف درباره بودجه شهرداری در زمان او درست است؟ انتخابات ریاست جمهوری در ایران نیز توجه برخی از رسانه‌ها را در ایران به خود جلب کرده است. نگاهی می‌کنیم به مصوبه جدید شورای نگهبان و همچنین اظهارات ابراهیم رئیسی درباره فساد سیستماتیک در ایران را بررسی خواهیم کرد؛ پاسخی به این سوال که آیا فساد در جمهوری اسلامی سیستماتیک است؟ اینها مرور مهم‌ترین سوژه‌هایی است که سایت درستی‌سنجی فکت‌نامه در هفته گذشته به آن پرداخته است. پادکست فکت‌نامه را فرهاد و رضا اجرا می‌کنند که به ترتیب سردبیر و دبیر تحریریه سایت فکت‌نامه‌اند. گفتگوهای هفتگی آنان در واقع بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی،‌ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. پادکست فکت‌نامه را می‌توانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشن‌های پادکست دریافت کنید. فهرست فکت‌چک‌هایی که در این شماره به آنها اشاره می‌کنیم: درگیری‌های اسرائیل و حماس؛ بازار داغ محتوای تصویری نادرست ابزار و موتورهای جست‌جوی تصاویر: Google Images Yandex.com TinEyey.com مقایسه بودجه ۱۲ ساله شهرداری تهران در دوره قالیباف با بودجه «چهار سال اخیر» آیا مصوبه شورای نگهبان درباره تعیین شرایط داوطلبان ریاست جمهوری قانونی است؟ آیا مبارزه با فساد در ایران سازمان‌یافته است؟

قسمت هفتم پادکست هفتگی فکت‌نامه، منتشر شد. در این اپیزود ابتدا کمی درباره خیز نیروهای مسلح برای فتح اینترنت صحبت می‌کنیم و به شما می‌گوییم این اتفاق چگونه و با چه کیفیتی در حال رخ دادن است. سوژه پر سرو صدایی که این هفته در فکت‌نامه و به بهانه اظهارنظر محمد غرضی به آن پرداختیم، مربوط به تعداد آقازاده‌هایی است که در آمریکا زندگی می‌کنند. در این بخش توضیح می‌دهیم که چه مشکلاتی بر سر راه فهمیدن تعداد آقازاده‌ها در فرنگ وجود دارد. آمارهای سقط جنین در ایران، دیگر سوژه‌ای است که به آن می‌پردازیم و کمی هم به سراغ موضوعات مربوط به کرونا می‌رویم؛ بررسی ادعایی که می‌گوید نتانیاهو گفته مسلمانان را واکسن کرونا می‌کشد، ادعای توقف تزریق واکسن آسترازنکا در بسیاری از کشورهای اروپایی و ادعای در اختیار قرار دادن پایگاه‌های نظامی کشورها در ازای تحویل واکسن فایزر. اینها مرور مهم‌ترین سوژه‌هایی است که سایت درستی‌سنجی فکت‌نامه در هفته گذشته به آن پرداخته است. پادکست فکت‌نامه را فرهاد و رضا اجرا می‌کنند که به ترتیب سردبیر و دبیر تحریریه سایت فکت‌نامه‌اند. گفتگوهای هفتگی آنان در واقع بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی،‌ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. پادکست فکت‌نامه را می‌توانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشن‌های پادکست دریافت کنید. فهرست فکت‌چک‌هایی که در این شماره به آنها اشاره می‌کنیم: خیز نیروهای مسلح برای فتح اینترنت آیا ۵ هزار «آقازاده» در آمریکا سکونت دارند؟ آیا سالی ۱/۳ میلیون سقط جنین در ایران انجام می‌شود؟ آیا نتانیاهو گفته با واکسن مسلمانان را نابود خواهد کرد؟ آیا واکسن آسترازنکا در بسیاری از کشورهای اروپایی متوقف شده است؟ علی کرمی و نظریه گسترش «بی دینی» از طریق «سیستم تنفسی» فایزر در برابر تحویل واکسن کرونا، پایگاه‌های نظامی آنها را می‌خواهد

قسمت ششم پادکست هفتگی فکت‌نامه، منتشر شد. در این اپیزود ابتدا کمی درباره دو چهره‌ای صحبت می‌کنیم که جدایی‌شان، سوژه خبرها بود؛ بیل از گیتس و همسرش ملیندا که تئوری‌های توطئه و ادعاهای نادرست زیادی درباره آنها وجود دارد. به این بهانه، خیلی کوتاه به سراغ تاریخچه فکت‌چک‌هایمان درباره این دو نفر می‌رویم. بعد بیل و ملیندا، از اسماعیل اکبری می‌گوییم که مشاور عالی وزیر بهداشت ایران است. ادعای نادرست او درباره اینکه رشد جمعیت در ایران به زودی صفر می‌شود، موضوع یکی از اصلی‌ترین فکت‌چک‌های این هفته ما در فکت‌نامه بود. رضا درباره نادرستی این ادعا توضیح می‌دهد. نگاهی به سخنرانی رهبر جمهوری اسلامی ایران درباره نقش وزارت امور خارجه در سیاست‌های بین‌المللی، یکی دیگر از بخش‌های این اپیزود فکت‌نامه است. در ادامه نیز به سراغ دو ادعایی می‌رویم که شما مخاطبان فکت‌نامه، این هفته برای ما فرستاده بودید و ما هر دو را پیش‌تر، فکت‌چک کرده بودیم؛ ادعای پیش‌بینی محمدرضا شاه پهلوی درباره پندمی و ادعایی درباره پزشکان روسی و ویروس کرونا. در پایان به فکت‌چکی با این عنوان اشاره می‌کنیم: «آیا مردم انگلیس و سوئد خواستار تصویب قانون اعدام برای متجاوزان به عنف شده‌اند؟» پادکست فکت‌نامه را فرهاد و رضا اجرا می‌کنند که به ترتیب سردبیر و دبیر تحریریه سایت فکت‌نامه‌اند. گفتگوهای هفتگی آنان در واقع بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی،‌ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. پادکست فکت‌نامه را می‌تواند صبح جمعه هر هفته ساعت هفت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشن‌های پادکست دریافت کنید. فهرست فکت‌چک‌هایی که در این شماره به آنها اشاره می‌کنیم: بیل گیتس و کاهش جمعیت جهان با واکسن؟ شایعات نادرست درباره واکسن‌های بنیاد بیل گیتس و فلج اطفال در هند شیب کاهش نرخ باروری در ایران آیا رشد جمعیت ۰/۶ درصد شده و به زودی به صفر می‌رسد؟ آیا در همه جای دنیا سیاست‌خارجی در مجامع بالادستی و نه در وزارت خارجه تعیین می‌شود؟ آیا مردم انگلیس و سوئد خواستار تصویب قانون اعدام برای متجاوزان به عنف شده‌اند؟ کرونا باکتری نیست و کووید۱۹ را نمی‌توان با آنتی‌بیوتیک درمان کرد.

قسمت پنجم پادکست هفتگی فکت‌نامه، منتشر شد. در این اپیزود ابتدا کمی درباره فایل صوتی سه‌ساعته و جنجالی جواد ظریف صحبت می‌کنیم و به این بهانه، خیلی کوتاه به سراغ تاریخچه فکت‌چک‌هایمان با جواد ظریف می‌رویم؛ از ادعای او درباره جرم نبودن بهایی بودن در ایران تا اینکه گفته بود به فارسی توییت ننوشته است. بعد از جواد ظریف، به سراغ فکت‌چک‌های این هفته با موضوع کرونا می‌رویم؛ ماجرای جلوگیری از ورود واکسن اسپوتنیک به برزیل، آمارهای خیلی «دغیغ» سعید نمکی وزیر بهداشت ایران درباره واکسن‌های کرونا، پاسخ به پنج سوال مهم درباره شرایط افراد بعد از واکسیناسیون و البته بررسی و مرور یک فکت‌چک درباره تاثیری که کرونا بر وضعیت اشتغال زنان در ایران گذاشته است. در پایان نیز به سوژه فیلترینگ و اخلال در دسترسی به کلاب‌هاوس در ایران اشاره می‌کنیم. پادکست فکت‌نامه را فرهاد و رضا اجرا می‌کنند که به ترتیب سردبیر و دبیر تحریریه سایت فکت‌نامه‌اند. گفتگوهای هفتگی آنان در واقع بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی،‌ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. پادکست فکت‌نامه را می‌تواند صبح جمعه هر هفته به وقت ایران در همه اپلیکیشن‌های پادکست دریافت کنید. فهرست فکت‌چک‌هایی که در این شماره به آنها اشاره می‌کنیم: فکت‌چک‌هایی که درباره سخنان جواد ظریف، وزیر امور خارجه ایران منتشر کرده‌ایم اثربخشی و امنیت واکسن روسی؛ یافته‌های جدید چه می‌گویند؟ کرونا بعد از دریافت واکسن؛ پاسخ به پنج سوال رایج آیا واکسن اسپوتنیک روسی بیش از ۲۰نوع عارضه خطرناک دارد؟ آیا ۶۲ درصد افرادی که در دوران کرونا بیکار شده‌اند زن هستند؟ درباره فیلترینگ یا اخلال برای دسترسی به کلاب‌هاوس چه می‌دانیم؟

قسمت چهارم پادکست هفتگی فکت‌نامه، مروری است بر پنج فکت‌چکی که این هفته در سایت فکت‌نامه منتشر شدند. فرهاد و رضا از اعضای تحریریه فکت‌نامه، ابتدا به این سوال پاسخ می‌دهند که آیا دانشمند ژاپنی اعلام کرده روزه گرفتن باعث از بین رفتن سلول‌های سرطانی می‌شود یا نه. بعد هم نوبت به بخش «شاخ‌دار هفته» می‌رسد؛ ادعاهایی نادرست که از فرط اشتباه بودن، مرغ پخته‌ هم از شنیدن آنها به خنده می‌افتد. اولین ادعای شاخ‌دار مربوط به کاربران ایرانی توییتر است و روزنامه‌نگاری که ادعا کرده ۹۰ درصد اکانت‌های توییتر فارسی، ترول‌اند یا به یک دولت و نهاد خارجی وابستگی دارند. رضا و فرهاد توضیح می‌دهند چرا همچین ادعایی بی‌اساس است و فکت‌نامه چرا به آن نشان شاخ‌دار داده است. دومین ادعای شاخ‌دار نیز به وزیر بهداشت ایران مربوط می‌شود. می‌شنویم که او چگونه تلاش می‌کند با دستکاری در آمارهای مربوط به واکسیناسیون کره جنوبی و ژاپن، نشان دهد وضعیت واکسیناسیون ایران از جهان عقب‌تر نیست. سوژه دیگر این هفته هم مربوط به مرغ است. در واقع مربوط به نامه‌ای است که در آن نشان داده می‌شود ناظران شرعی ذبح حلال مرغ، ماهی ۲۵۰۰ یورو دستمزد می‌گیرند. در این قسمت بررسی می‌کنیم که ماجرا اصلا از چه قرار است و چگونه یک نامه واقعی، سوالات زیادی را برای ما به وجود آورده است. شایعه وجود کرم و موجودات خطرناک در ماسک‌ها و همچنین ادعای رستم قاسمی درباره اینکه در زمان وزارتش، صنعت نفت ایران بیشترین توسعه را تجربه کرده، دو فکت‌چک دیگر است که در این قسمت به آن می‌پردازیم. پادکست فکت‌نامه را می‌توانید از همه اپلیکیشن‌های دریافت پادکست بشنوید. کافی است نام فکت‌نامه را به فارسی یا انگلیسی در اپیلیکشن‌های پادکست خود جستجو کنید. فهرست پیوندهایی که در این اپیزود به آنها اشاره کرده‌ایم: آیا اقتصاد ایران هجدهمین اقتصاد جهان است؟ بازتاب درستی‌سنجی «فکت‌نامه» در سایت شبکه جهانی درستی‌سنجی آیا جمهوری اسلامی فضای مجازی را «ول» کرده است؟ آیا همه‌ مراکز مدیریتی در اختیار رئیس‌جمهور است؟ بخش شاخ‌دار سایت فکت‌نامه ارتباط روزه‌داری با تقویت سیستم ایمنی بدن آیا ۹۰ درصد حساب‌های مرتبط با ایران در توییتر ترول و غیرمعتبرند؟ آمار وزیر بهداشت از واکسیناسیون کووید ۱۹ در کره جنوبی و ژاپن آیا ناظران شرعی ذبح حلال برای واردات مرغ از ترکیه حق‌الزحمه ۲۵۰۰ یورویی دریافت می‌کنند؟ آیا در ماسک‌ها، کرم، نخ یا مواد خطرناک کارگذاشته شده است؟ آیا بیشترین فروش نفت تاریخ ایران در سال های ۹۰ و ۹۱ رقم خورد؟ خیز نیروهای مسلح برای فتح اینترنت

تولد داریم چه تولدی! مستعان ۱۱۰ امروز یک ساله شد. مستعان، دستگاهی که ادعا می‌شد می‌تواند ویروس کرونا را از کیلومترها دورتر شناسایی کند، نقطه عطفی در تاریخ دیس‌اینفورمیشن فارسی است. از آنجایی که نمی‌شد به این راحتی از این موضوع عبور کنیم، این هفته در سومین اپیزود از پادکست فکت‌نامه، برای مستعان یک جشن تولد گرفتیم. در این اپیزود می‌بینیم که ریشه مستعان کجاست و چه کسی توانسته این دستگاه را به عنوان کرونایاب به سپاه پاسداران معرفی کند. در پایان هم یک غافلگیری خبری داریم و واکنش فرهاد و رضا را به صورت زنده برایتان پخش می‌کنیم؛ لحظه‌ای که عالی‌ترین مقام سیاسی ایران به فکت‌چک فکت‌نامه واکنش نشان داد.

دومین قسمت از پادکست فکت‌نامه، جمعه ۲۰ فروردین ۱۴۰۰ منتشر شد؛ قسمتی که در آن یک نوروز پرخبر را مرور کردیم. فرهاد و رضا از تحریریه فکت‌نامه، در این قسمت هم، میزبان شما هستند. در این قسمت ابتدا به سراغ سخنرانی نوروزی آیت‌الله خامنه‌ای رفتیم. او درباره مقالات نانو، اختیارات رئیس‌جمهور، وضعیت آزادی اینترنت در ایران و رتبه اقتصادی ایران در جهان صحبت کرده بود. داستان فکت‌چک این ادعاها، از زبان تیم تحریریه فکت‌نامه، شنیدنی است؛ به خصوص ماجرای عجیب فتوشاپ خبرگزاری تسنیم که تلاش کرد با حذف چند کشور در جدول، رتبه اقتصادی ایران را بالاتر نشان دهد. بعد از این دید و بازدید نوروزی، به سراغ سوژه داغ این روزها یعنی سند همکاری ایران و چین رفتیم. ابتدا توضیح دادیم که فکت‌نامه تا کنون چه فکت‌چک‌هایی در این باره منتشر کرده است و بعد هم رسیدیم به توییت‌ها و استوری‌های گلشیفته فراهانی که نوشته بود چین، بیابان‌های ایران را به محلی برای دفن زباله‌های اتمی تبدیل کرده‌ است. پادکست فکت‌نامه را می‌توانید از همه اپلیکیشن‌هایی که در آن پادکست می‌‌شنوید، دریافت کنید. این شما و این صحبت‌های ما درباره «اقتصاد فتوشاپی و زباله‌های چینی».

سلام و به اپیزود اول پادکست فکت‌نامه خوش آمدید. در این اپیزود ابتدا کمی بیشتر با ما و فعالیت‌هایمان آشنا می‌شوید و در ادامه هم داستان دو فکت‌چک خاطره‌انگیز ما را می‌شنوید؛ ماجرای سانسور اوشین و همین‌طور داستان درستی‌سنجی درباره مقررات پوشش در دانشگاه‌های جهان. اگر پادکست فکت‌نامه را در اپلیکیشن‌های پادکست دنبال کنید، هر هفته ساعت ۸ صبح جمعه به وقت تهران، از انتشار قسمت جدید باخبر خواهید شد. پادکست فکت‌نامه محصول جدید ماست. ما قصد داریم هر هفته مهم‌ترین فکت‌چک‌ها و موضوعات مربوط به درستی‌سنجی را بررسی کنیم. دوست داریم صدای خود را به تعداد بیشتری از شنوندگان برسانیم و می‌دانیم بهترین کمک این است که پادکست فکت‌نامه را به دیگر دوستان و آشنایان خود معرفی کنید. این شما و این نخستین قسمت از پادکست فکت‌نامه با نام «خانم اوشین! شما تو هاروارد چی می‌پوشین؟» factnameh.com لینک فکت‌چک‌هایی که در این شماره به آنها اشاره کردیم: آیا تعیین تکلیف برای پوشش دانشجویان در دنیا عادی است؟ آیا سانسور صدا و سیما داستان واقعی «اوشین» را تغییر داده است؟

معرفی پادکست فکت‌نامه این روزها ادعاهای نادرست و حرف‌های بی‌اساس، از چپ و راست دارند به ما حمله می‌کنند. این گفته‌ها گاهی فقط یک جمله سیاسی‌اند. بعضی وقت‌ها، تکرار تئوری‌های توطئه‌اند. بعضی از این ادعاها به طرز خجالت‌باری باعث خنده می‌شوند. بعضی وقت‌ها هم این ادعاها می‌توانند با جان آدم‌ها بازی کنند. به خاطر همین، فکت‌چکینگ یا درستی‌سنجی، از همیشه مهم‌تر شده است. آیا بین این همه نادرستی می‌شود یک راه درست ساخت؟ ما امیدواریم. فرهاد سوزنچی، سردبیر فکت‌نامه و میزبان شما در این پادکست جدید است. اگر سایت #فکت‌نامه را می‌شناسید، باید بگوییم ممنون که در این چند سال، بخشی از دنیای ما بودید. اگر هم تازه با فکت‌نامه آشنا شده‌اید که: خوش آمدید. ما اینجا سرمان برای پیدا کردن فکت‌ها و واقعیت‌ها درد می‌کند. در این پادکست هر هفته درباره فکت‌چکینگ حرف می‌زنیم و آخرین اخبار و مطالبی را که همکارانمان بررسی کرده‌اند با هم مرور می‌کنیم. ما دوست داریم آدم‌های بیشتری صدایمان را بشنوند و امیدواریم کمک کنیم جواب سوال‌هایتان را پیدا کنید. ممنون می‌شویم ما را در هر اپلیکیشنی که با آن پادکست می‌شنوید، دنبال کنید.