فکت‌نامه | Factnameh

در ابتدای قسمت ۲۰۶ پادکست هفتگی، از مخاطبان خواستیم در انتخاب «ترین»های فکت‌نامه در سال ۱۴۰۳ به ما کمک کنند و بگویند که به نظرشان مهمترین، برترین یا حتی عجیب‌ترین فکت‌چک و سوژه سال، چه بوده است. برخی ادعاها درباره محتوای نامه دونالد ترامپ به علی خامنه‌ای، نخستین سوژه فکت‌چک‌های این هفته است. انتشار تصاویر منتسب به علی بن ابیطالب و ادعای نگهداری‌شان در موزه لوور، از ادعاهایی بود که بخاطر پخش سریال «معاویه»، مورد توجه مخاطبان قرار گرفت و آن را فکت‌چک کردیم. ارائه آمارهای مبهم از میزان سقط جنین در ایران، موضوع تازه‌ای نیست و این بار نیز به یک ادعا در این رابطه اشاره کرده‌ایم. ویدیویی که دلارهای ارسالی جمهوری اسلامی به حزب‌الله لبنان را نشان می‌دهد، سوژه دیگر فکت‌چک‌های این قسمت است. ادعای ازدواج چندین هزار جوان با افراد مسن‌تر از ۵۰ سال در ایران و نیز ادعای اختصاص زمین رایگان به تمام ایرانیان، موضوعات دیگر این هفته هستند. ممنوعیت ماموگرافی در سوئیس، ادعای نادرستی است که به زبان‌های مختلف در شبکه‌های اجتماعی دست‌به‌دست شده و درباره آن توضیحات نسبتا مفصلی داده‌ایم. ادعاها درباره ترور جان اف کندی، این‌بار ابعاد تازه‌ای پیدا کرده و دستمایه پست‌های جدیدی در فضای مجازی شده است. در این قسمت به آن پرداخته‌ایم. در پایان این قسمت، یک فکت‌چک کوتاه درباره ادعایی را مرور کردیم که باز هم پای ناسا و ابرهای باران‌زا را به میان کشیده بود. 00:01:42 مقدمه 00:04:36 متن جعلی منتسب به نامه دونالد ترامپ به علی خامنه‌ای 00:11:33 انتساب تصاویر نادرست به امام علی و ادعای نگهداری در «لوور» 00:22:52 آمارهای مبهم و نامشخص درباره سقط جنین در ایران 00:29:34 ویدیوی دلار در بسته‌های پنیر ارتباطی با ایران و حزب‌الله ندارد 00:32:17 ادعای ازدواج ۲۵ هزار جوان با افراد بالای ۵۰ سال در ایران 00:34:51 ادعای نادرست اختصاص زمین رایگان به ایرانی‌ها 00:43:54 ماموگرافی در سوئیس ممنوع نیست 00:55:30 ادعای نادرست درباره ویدیوی ترور جان اف کندی 01:05:18 ادعای نادرست درباره دستگاه تولید ابر و باران ناسا 01:07:44 کامنت‌ها پادکست این هفته فکت‌نامه را فرهاد و رزا اجرا می‌کنند که به ترتیب سردبیر و عضو تحریریه سایت فکت‌نامه‌اند. گفت‌وگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی،‌ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. پادکست فکت‌نامه را می‌توانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشن‌های پادکست دریافت کنید. فهرست فکت‌چک‌ها و پیوند‌هایی که در این قسمت به آنها اشاره می‌کنیم یا در این هفته در سایت فکت‌نامه منتشر کرده‌ایم: متن جعلی منتسب به نامه دونالد ترامپ به علی خامنه‌ای انتساب تصاویر نادرست به امام علی و ادعای نگهداری در «لوور» آمارهای مبهم و نامشخص درباره سقط جنین در ایران ویدیوی دلار در بسته‌های پنیر ارتباطی با ایران و حزب‌الله ندارد ادعای ازدواج ۲۵ هزار جوان با افراد بالای ۵۰ سال در ایران ادعای نادرست طرح دولت برای اختصاص زمین رایگان به ایرانی‌ها ماموگرافی در سوئیس ممنوع نیست ادعای نادرست درباره ویدیوی مربوط به ترور جان اف کندی ادعای نادرست درباره دستگاه تولید ابر و باران ناسا فهرست و تعریف نشان‌های فکت‌نامه ویدئوهای آموزشی مکتب‌خانه

در قسمت ۲۰۵ پادکست هفتگی فکت‌نامه، بعد از یک غافلگیری اولیه، ابتدا به سراغ یک فکت‌چک اقتصادی درباره وعده نادرست عیدی هفت میلیون تومانی می‌رویم و پس از آن می‌بینیم بین مسعود پزشکیان و امام جمعه اسلامشهر، حق با کیست. ادعاهای نادرستی درباره فوکویاما و کیسینجر را مرور می‌کنیم و در ادامه نیز پست‌های شبکه‌های اجتماعی را درباره روتشیلدها، حمله اسرائیل، نادر جهانبانی و آتش‌زدن خانه خمینی درستی‌سنجی خواهیم کرد. در پایان هم به سراغ نقل‌قولی می‌رویم درباره فروش کلیه در ایران و پادکست را با مرور کامنت‌ها به پایان می‌بریم. 00:05:48 وعده عیدی هفت میلیون تومانی 00:09:58 پزشکیان و امام جمعه اسلامشهر 00:17:08 فوکویاما و تشیع 00:27:10 کیسینجر و روح‌الله خمینی 00:32:51 تشویق روتشیلدها 00:42:01 حمله اسرائیل به بیت رهبری؟ 00:44:58 دفاعیات نادر جهانبانی 00:50:48 ویدئوی آتش‌زدن خانه روح‌الله خمینی 00:53:52 نقل‌قول درباره فروش کلیه 00:57:45 کامنت‌ها پادکست این هفته فکت‌نامه را فرهاد و رزا اجرا می‌کنند. فهرست فکت‌چک‌ها و پیوند‌هایی که در این قسمت به آنها اشاره می‌کنیم یا در این هفته در سایت فکت‌نامه منتشر کرده‌ایم: ادعای نادرست عیدی ۷ میلیون تومانی برای ۶۰ میلیون ایرانی بگومگوی پزشکیان و امام جمعه اسلامشهر درباره دولت و دلار افسانه‌ای درباره فوکویاما و مهدویت ادعای نادرست اظهارنظر کیسینجر درباره مراسم تشییع روح‌الله خمینی ادعاهای نادرست درباره ثروت و نفوذ خانواده روتشیلد ادعای نادرست درباره قطعی‌شدن حمله اسرائیل به بیت رهبری متن جعلی دفاعیات نادر جهانبانی خطاب به صادق خلخالی انتشار فیلم قدیمی از آتش زدن خانه روح‌الله خمینی نقل قول قدیمی و ناقص از نماینده مجلس درباره فروش کلیه ادعای شاخ‌دار خودروی آبسوز

این هفته در قسمت ۲۰۴ پادکست فکت‌نامه، در کمتر از یک ساعت، فکت‌چک‌هایی با موضوعات مختلف را مرور می‌کنیم. ابتدا دو فکت‌چک مربوط به تشییع جنازه حسن نصرالله را مرور می‌کنیم و بعد به سراغ ادعای نادرستی می‌رویم که در صداوسیما درباره رمز ارزها منتشر شده است. در پایان نیز سه موضوع مربوط به سلامت را فکت‌چک می‌کنیم: جراحی بینی، قهوه و روغن آفتابگردان. 00:01:53 انتساب تصویر نادرست به شرکت‌کنندگان در تشییع حسن نصرالله 00:05:28 عکس وداع عبدالکریم نصرالله پدر حسن نصرالله با او 00:08:18 دونالد ترامپ برای فعالیت ایرانیان در بازار رمز ارز، ممنوعیت ایجاد نکرده است 00:13:04 ادعا نادرست درباره ممنوعیت جراحی بینی در ایران 00:19:04 ادعای نادرست درباره کشنده و خواب‌آور بودن قهوه 00:27:16 ادعای بی‌اساس درباره خطرناک بودن روغن‌های مایع خوراکی 00:36:29 کامنت‌ها پادکست این هفته فکت‌نامه را فرهاد و رزا اجرا می‌کنند. فهرست فکت‌چک‌ها و پیوند‌هایی که در این قسمت به آنها اشاره می‌کنیم یا در این هفته در سایت فکت‌نامه منتشر کرده‌ایم: انتساب تصویر نادرست به شرکت‌کنندگان در تشییع حسن نصرالله عکس وداع عبدالکریم نصرالله پدر حسن نصرالله با او دونالد ترامپ برای فعالیت ایرانیان در بازار رمز ارز، ممنوعیت ایجاد نکرده است ادعا نادرست درباره ممنوعیت جراحی بینی در ایران ادعای نادرست درباره کشنده و خواب‌آور بودن قهوه ادعای بی‌اساس درباره خطرناک بودن روغن‌های مایع خوراکی

این هفته در قسمت ۲۰۳ پادکست فکت‌نامه، ابتدا دو فکت‌چک مربوط به حوزه سلامت را بررسی می‌کنیم و سپس خبرهای نادرستی درباره دفن زباله اتمی در خلیج فارس، ویدئویی مربوط به راهپیمایی ۲۲ بهمن و ادعای بی‌اساس افغانستانی بودن پدر و پدربزرگ سعید جلیلی را مرور می‌کنیم. دو عکس ساختگی مربوط به ایران و ویتنام و همچنین ویدئویی که به اشتباه ادعا می‌شود مربوط به غرفه ایران در ریاض است، دیگر فکت‌چک‌های این هفته پادکست فکت‌نامه‌اند. پادکست این هفته فکت‌نامه را فرهاد و رزا اجرا می‌کنند. 00:03:08 ادعاهای بی‌اساس درباره انتشار سم از طریق آب آشامیدنی و هوا 00:12:00 مونوسدیم گلوتامات (MSG) چاق‌کننده‌ترین ماده دنیا نیست 00:18:12 ادعای نادرست درباره دفن زباله‌های اتمی در خلیج فارس 00:23:34 خبر نادرست دستگیری خدمه هلی‌کوپتر برای نشان‌دادن جمعیت ۲۲بهمن 00:31:12 ادعای نادرست افغانستانی بودن پدر سعید جلیلی 00:38:15 عکس و خبر ساختگی درباره کودکی که ادعا شده در خیابان رها شده 00:44:00 عکس ساختگی منتسب به زمانی که آمریکایی‌ها ویتنام را ترک کردند 00:49:43 ادعای نادرست درباره غرفه جشنواره رقص جمهوری اسلامی در ریاض 00:53:37 کامنت‌ها فهرست فکت‌چک‌ها و پیوند‌هایی که در این قسمت به آنها اشاره می‌کنیم یا در این هفته در سایت فکت‌نامه منتشر کرده‌ایم: فهرست و تعریف نشان‌های فکت‌نامه ویدئوهای آموزشی مکتب‌خانه ادعاهای بی‌اساس درباره انتشار سم از طریق آب آشامیدنی و هوا مونوسدیم گلوتامات (MSG) چاق‌کننده‌ترین ماده دنیا نیست ادعای نادرست درباره دفن زباله‌های اتمی در خلیج فارس خبر و ویدیوی نادرست درباره دستگیری خدمه هلی‌کوپتر برای نشان دادن جمعیت کم ۲۲بهمن ادعای نادرست افغانستانی بودن پدر سعید جلیلی عکس و خبر ساختگی درباره کودکی که ادعا شده در خیابان رها شده عکس ساختگی منتسب به زمانی که آمریکایی‌ها ویتنام را ترک کردند ادعای نادرست درباره غرفه جشنواره رقص جمهوری اسلامی در ریاض

پادکست و مجموعه‌مقالات «واژه‌نامه دروغ‌پراکنی» به کلیدواژه‌هایی می‌پردازد که در گفتمان رسمی حکومت ایران برای انتشار ادعاهای بی‌مبنای خود استفاده می‌شود. این کلیدواژه‌ها طی چندین دهه به طور سیستماتیک از سوی مقامات ارشد و رسانه‌های دولتی ایران استفاده و به تدریج به بخشی جدایی‌ناپذیر از سازوکار انتشار اطلاعات نادرست در ایران تبدیل شده‌اند. در نتیجه این کلیدواژه‌ها نقش تعیین‌کننده‌ای در تبلیغ باورهای نادرست و غیرمستند در جامعه ایران داشته‌اند، تا جایی که نه تنها بر حامیان حکومت ایران، بلکه به‌طور غیرمستقیم بر ادبیات منتقدان و مخالفان نیز تأثیر گذاشته است. در این قسمت، به سراغ کلیدواژه «اسلام» می‌رویم؛ واژه‌ای که در نیم قرن گذشته در زبان رهبران جمهوری اسلامی، بارها به عنوان ابزاری برای پیشبرد خواسته‌های سیاسی و اجتماعی آنها استفاده شده است. در قسمت چهاردهم «واژه‌نامه دروغ‌پراکنی»، مرور می‌کنیم که رهبران جمهوری اسلامی، چگونه خود را عین «اسلام» معرفی می‌کنند. :لینک مقاله در وبسایت فکت‌نامه https://factnameh.com/fa/reports/2025-02-18-Disinfo-Glossary-14

این هفته در قسمت ۲۰۲ پادکست هفتگی فکت‌نامه به دور دنیا سفر می‌کنیم؛ از ایران تاجیکستان، ترکیه، ایسلند و هندوستان می‌رویم و مجموعه فکت‌چک‌هایی که هفته گذشته در سایت فکت‌نامه منتشر شده است را به صورت خلاصه مرور می‌کنیم. دو فکت‌چک ابتدایی مربوط به عکس‌های جعلی و قدیمی است از فرمان اجرایی ترامپ و دیگری از فرزند رهبر جمهوری اسلامی. همچنین ادعاهای نادرست درباره طرح حمایت از خانواده را بررسی می‌کنیم. این هفته هم دوباره به ادعای نادرست دیگری مربوط به ویروس اچ‌پی‌وی در ایران می‌پردازیم. ادعای شاخ‌دار کشف گوشت انسان در رستوران‌های تهران و فکت‌چک‌هایی درباره تاریخ گیلان، وضعیت کودک همسری در آمریکا دیگر سوژه‌های این هفته‌اند. همچنین ادعاهای منتشر شده در شبکه‌های اجتماعی فارسی مربوط به اتفاقاتی در ایسلند، تاجیکستان، هندوستان را بررسی می‌کنیم. در پادکست این هفته به این سوال پاسخ می‌دهیم که چرا ادعایی که سال‌هاست از زبان گاندی درباره امام حسین مطرح می‌شود، ارتباطی با گاندی ندارد و این اپیزود را با فکت‌چکی درباره محمد الجولانی به پایان می‌بریم. 00:02:53 ادعای نادرست درباره پیش‌شرط ترامپ برای مذاکره با ایران 00:05:08 استفاده رسانه‌ها از عکس قدیمی مجتبی خامنه‌ای در راهپیمایی ۲۲ بهمن 00:06:36 ادعای نادرست درباره «طرح جدید» حمایت از خانواده‌های ایرانی 00:10:39 دانسته‌ها و ابهامات درباره میزان شیوع ویروس اچ‌پی‌وی در ایران 00:19:06 تصویر ساختگی از مهرانه مهین ترابی و حمید فرخ‌نژاد 00:21:07 ادعاهای بی‌اساس درباره کشف گوشت انسان در رستوران‌های تهران 00:26:19 ادعای نادرست استفاده اشکانیان گیلان و مازندران از رسم‌الخط لاتین 00:33:11 در مورد وضعیت کودک‌همسری در ایالات متحده چه می‌دانیم 00:38:35 ادعای شاخ‌دار درباره پرداخت حقوق به مردانی که با زنان ایسلندی ازدواج کنند 00:42:39 تاجیکستان به گردشگران ایرانی، هتل رایگان هدیه نمی‌دهد 00:45:43 ادعای نادرست درباره واژگونی کشتی گردشگری در آب‌های ترکیه 00:47:53 ادعای نادرست درباره ویدئویی مربوط به آیین‌های هندو 00:51:29 اظهارنظرهای گاندی درباره حسین بن علی 00:56:57 زنی که با پوشیه کنار جولانی ایستاده، همسر او نیست و یک شاعر سوری است 00:58:50 کامنت‌ها فهرست فکت‌چک‌ها و پیوند‌هایی که در این قسمت به آنها اشاره می‌کنیم یا در این هفته در سایت فکت‌نامه منتشر کرده‌ایم: فهرست و تعریف نشان‌های فکت‌نامه ویدئوهای آموزشی مکتب‌خانه ادعای نادرست درباره پیش‌شرط ترامپ برای مذاکره با ایران استفاده رسانه‌ها از عکس قدیمی مجتبی خامنه‌ای در راهپیمایی ۲۲ بهمن ادعای نادرست درباره «طرح جدید» حمایت از خانواده‌های ایرانی دانسته‌ها و ابهامات درباره میزان شیوع ویروس اچ‌پی‌وی در ایران تصویر ساختگی از مهرانه مهین ترابی و حمید فرخ‌نژاد ادعاهای بی‌اساس درباره کشف گوشت انسان در رستوران‌های تهران ادعای نادرست استفاده اشکانیان گیلان و مازندران از رسم‌الخط لاتین در مورد وضعیت کودک‌همسری در ایالات متحده چه می‌دانیم ادعای شاخ‌دار درباره پرداخت حقوق به مردانی که با زنان ایسلندی ازدواج کنند تاجیکستان به گردشگران ایرانی، هتل رایگان هدیه نمی‌دهد ادعای نادرست درباره واژگونی کشتی گردشگری در آب‌های ترکیه ادعای نادرست درباره ویدئویی مربوط به آیین‌های هندو اظهارنظرهای گاندی درباره حسین بن علی زنی که با پوشیه کنار جولانی ایستاده، همسر او نیست و یک شاعر سوری است

قسمت ۲۰۱ فکت‌نامه را با چند ادعای نادرست درباره طب سنتی و گیاهی شروع می‌کنیم؛ از ادعاهای نادرست درباره اثر درمانی گیاه خار مریم بر کبد تا نوشیدن گلاب و مالیدن نوره برای درمان زگیل تناسلی. پس از آن، توضیح می‌دهیم که چرا ادعای حذف شدن تدریس اسلام در عربستان، ادعای درستی نیست و در ادامه فکت‌چک‌هایی را درباره آتش‌سوزی لس‌‌انجلس و همچنین ایلان ماسک مرور خواهیم کرد. این قسمت پادکست فکت‌نامه با دو فکت‌چک مربوط به خبرهای ایران به پایان می‌رسد و پیش از خداحافظی هم چند کامنت را مرور می‌کنیم. 00:03:42 ادعای نادرست تاثیر قطعی گیاه خارمریم در درمان هپاتیت 00:06:06 ادعای نادرست درباره درمان بیماری‌ها با نوشیدن گلاب 00:08:33 ادعای نادرست درمان زگیل تناسلی با حنا و نوره (واجبی) 00:10:48 ادعای بی‌اساس درباره دلیل نباریدن برف و باران در ایران 00:14:04 عربستان سعودی، تدریس اسلام را در مدارس متوقف نکرده است 00:18:07 ادعای شاخ‌دار درخواست کمک آتش‌نشانی آمریکا از آتش‌نشانی ایران 00:21:51 نقل‌قول جعلی منتسب به ایلان ماسک درباره سرمایه‌گذاری در ایران 00:22:55 عکس‌های ساختگی از ایلان ماسک در یک ویدئوی اینستاگرامی 00:24:31 ادعای جعلی درباره پروژه ربات‌های ایلان ماسک برای نگهداری جنین 00:26:53 خبر نادرست حذف کلی آزمون آیین‌نامه رانندگی در ایران 00:28:56 ادعای نادرست درباره خرید و معافیت از سربازی در ایران 00:31:08 کامنت‌ها فهرست فکت‌چک‌ها و پیوند‌هایی که در این قسمت به آنها اشاره می‌کنیم یا در این هفته در سایت فکت‌نامه منتشر کرده‌ایم: فهرست و تعریف نشان‌های فکت‌نامه ویدئوهای آموزشی مکتب‌خانه ادعای نادرست تاثیر قطعی گیاه خارمریم در درمان هپاتیت و بیماری‌های کبدی ادعای نادرست و غیرعلمی درباره درمان بیماری‌ها با نوشیدن گلاب ادعای نادرست درمان زگیل تناسلی با حنا و نوره (واجبی) ادعای بی‌اساس درباره دلیل نباریدن برف و باران در ایران عربستان سعودی، تدریس اسلام را در مدارس متوقف نکرده است ادعای شاخ‌دار درخواست کمک آتش‌نشانی آمریکا از آتش‌نشانی ایران نقل‌قول جعلی منتسب به ایلان ماسک درباره سرمایه‌گذاری در ایران عکس‌های ساختگی از ایلان ماسک در یک ویدئوی اینستاگرامی ادعای جعلی درباره پروژه ربات‌های ایلان ماسک برای نگهداری جنین خبر نادرست حذف کلی آزمون آیین‌نامه رانندگی در ایران ادعای نادرست درباره خرید و معافیت از سربازی در ایران

پادکست و مجموعه‌مقالات «واژه‌نامه دروغ‌پراکنی» به کلیدواژه‌هایی می‌پردازد که در گفتمان رسمی حکومت ایران برای انتشار ادعاهای بی‌مبنای خود استفاده می‌شود. این کلیدواژه‌ها طی چندین دهه به طور سیستماتیک از سوی مقامات ارشد و رسانه‌های دولتی ایران استفاده و به تدریج به بخشی جدایی‌ناپذیر از سازوکار انتشار اطلاعات نادرست در ایران تبدیل شده‌اند. در نتیجه این کلیدواژه‌ها نقش تعیین‌کننده‌ای در تبلیغ باورهای نادرست و غیرمستند در جامعه ایران داشته‌اند، تا جایی که نه تنها بر حامیان حکومت ایران، بلکه به‌طور غیرمستقیم بر ادبیات منتقدان و مخالفان نیز تأثیر گذاشته است. بسیاری از اوقات، مقام‌های حکومتی برای جا انداختن روایت‌های ساختگی، مدعی می‌شوند که برای آن روایت‌ها «سند» دارند؛ مستنداتی که در بهترین حالت، صرفاً در حد نقل‌قول‌های عجیب از منابع غیرقابل‌اعتبار هستند. از محمود احمدی‌نژاد گرفته تا مقام‌های مختلف جمهوری اسلامی و شخص علی خامنه‌ای، از اعتراضات بعد از انتخابات ۸۸ گرفته تا همه‌گیری کرونا، این روش برای حکومت ایران کاربردهای متنوعی داشته است. در قسمت سیزدهم «واژه‌نامه دروغ‌پراکنی»، این شیوه آشنای انتشار اخبار ساختگی را به اتفاق مرور می‌کنیم. پادکست «واژه‌نامه دروغ‌پراکنی» به همراه مقاله مرتبط با آن، هر دو هفته یک‌بار چهارشنبه‌ها در پادگیرها و سایت فکت‌نامه منتشر خواهد شد. :لینک مقاله در وبسایت فکت‌نامه https://factnameh.com/fa/reports/2025-02-04-Disinfo-Glossary-13

در قسمت ۲۰۰ پادکست هفتگی فکت‌نامه، ابتدا سراغ سه ادعای اخیر محمدجواد ظریف - وزیر پیشین امور خارجه و معاون راهبردی مسعود پزشکیان در دولت چهاردهم - رفتیم؛ دو ادعا درباره وضعیت حجاب در ایران و یکی هم درباره جنگ ایران و عراق. در ادامه به مقایسه ارزش فروش نفت ایران و صادرات اسباب‌بازی برخی کشورها پرداختیم که محمدرضا عارف - معاون اول رئیس‌جمهور - به آن اشاره کرده بود. ادعای نادرست ایجاد موج جهانی برای اهدای نوبل صلح به ایران و ادعای شاخ دار پیدا شدن جنازه خلبانان ایرانی در خلیج فارس، دو سوژه دیگر این قسمت هستند. مساله کمبود پزشک در برخی مناطق کانادا، سوژه گزارش برخی رسانه‌ها و همچین شبکه‌های اجتماعی فارسی شده بود که درباره آن صحبت کرده‌ایم. پس از مرور فکت‌چک‌ها، بخش ویژه قسمت ۲۰۰ را اجرا کردیم؛ بخشی که با نظرات و خاطره‌های مخاطبان عزیز فکت‌نامه شکل گرفت و لحظه‌هایی را هم برای خود ما یادآوری کرد. 00:00:45 مقدمه 00:02:49 ادعای گمراه‌کننده ظریف درباره وضعیت برخورد دولت ایران با حجاب 00:11:06 ادعای شاخ‌دار ظریف درباره انتخابی بودن حجاب برای زنان کابینه 00:15:06 بررسی ادعاهای ظریف درباره پدافند و تسلیحات ایران در جنگ با عراق 00:23:40 درآمد نفتی ایران در مقایسه با صادرات اسباب‌بازی چین 00:26:06 ادعای نادرست ایجاد موج جهانی برای اهدای نوبل صلح به ایران 00:29:34 این ویدئو ارتباطی با جنازه خلبانان ایرانی در خلیج فارس ندارد 00:31:06 بازتاب کمبود پزشک خانواده انتاریو در شبکه‌های اجتماعی فارسی 00:33:15 بخش ویژه قسمت ۲۰۰ پادکست فکت‌نامه 01:09:03 کامنت‌ها پادکست فکت‌نامه را فرهاد و رضا اجرا می‌کنند که به ترتیب سردبیر و عضو تحریریه سایت فکت‌نامه‌اند. گفت‌وگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی،‌ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. هیلا نیکو، کاورهای پادکست را طراحی می‌کند، باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته، نادر صمدی تهیه‌کننده پادکست است و نیوشا، آرین و شان نیز در تولید این قسمت به ما کمک کرده‌اند. پادکست فکت‌نامه را می‌توانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشن‌های پادکست دریافت کنید. فهرست فکت‌چک‌ها و پیوند‌هایی که در این قسمت به آنها اشاره می‌کنیم یا در این هفته در سایت فکت‌نامه منتشر کرده‌ایم: فهرست و تعریف نشان‌های فکت‌نامه ویدئوهای آموزشی مکتب‌خانه ادعای گمراه‌کننده ظریف درباره وضعیت برخورد دولت ایران با حجاب ادعای شاخ‌دار ظریف درباره انتخابی بودن حجاب برای زنان کابینه بررسی ادعاهای ظریف درباره پدافند و تسلیحات ایران در جنگ با عراق درآمد نفتی ایران در مقایسه با صادرات اسباب‌بازی چین ادعای نادرست ایجاد موج جهانی برای اهدای نوبل صلح به ایران این ویدئو ارتباطی با جنازه خلبانان ایرانی در خلیج فارس ندارد بازتاب کمبود پزشک خانواده انتاریو در شبکه‌های اجتماعی فارسی کانال پادکست «هزارداستان بودجه» در کست‌باکس

علی خامنه‌ای سه سال پیش در یک سخنرانی عمومی اعلام کرد موافق نیست بودجه‌ای برای «جهاد تبیین» در نظر گرفته شود. بعد از طرح این موضوع، ردیف بودجه ۱۰۰ میلیارد تومانی که در مجلس برای این پروژه تصویب شده بود، از بودجه حذف شد. آیا این بدان معنی است که «جهاد تبیین»، مجانی و رایگان است؟ دستگاه‌های تبلیغاتی و مذهبی، هزینه‌های این پروژه را از کجا تامین می‌کنند؟ در هفدهمین قسمت هزارداستان بودجه سراغ پاسخ این سوال رفته‌ایم. عبارت «جهاد تبیین» از سال ۱۴۰۰ به طور جدی وارد ادبیات سیاسی جمهوری اسلامی شد و به سرعت در دستور کار ویژه‌‌ نهادهای تبلیغاتی حکومت قرار گرفت. منظور از «جهاد تبیین» مقابله با آن چیزی است که رهبر جمهوری اسلامی «جنگ نرم» و «تحریف دشمن» می‌خواند. هزارداستان بودجه در کست‌باکس هزارداستان بودجه در سایت رادیو فردا سایت‌ ایران‌بودجه قانون بودجه ۱۴۰۱ فایل اسپردشیت پرهام درباره موضوعات پادکست

در ابتدای قسمت ۱۹۹ پادکست هفتگی فکت‌نامه، از مخاطبان خواستیم تا یک نکته به‌یادماندنی از قسمت‌های مختلف این سری‌پادکست‌ها را با ما در میان بگذارند؛ از یک تیتر و عنوان گرفته تا مرور یک فکت‌چک، بحث‌هایی که در پادکست انجام شده یا هر نکته دیگری که از این ۱۹۹ قسمت در ذهن شما به‌جا مانده است. دو خبر مهم کشته شدن دو قاضی در ایران و تحلیف ریاست جمهوری دونالد ترامپ در آمریکا، دستمایه دو فکت‌چکی شد که در این قسمت مرور کردیم. در ادامه، درباره یک ویدیوی پربازدید که به آتش‌سوزی‌های لس‌آنجلس ربط داده شده بود، توضیح دادیم. چندی قبل، آماری از میزان مصرف برق فیلترشکن‌ها ارائه شد که به شدت اغراق‌شده بود. در این اپیزود درباره این آمار صحبت کرده‌ایم. مسعود پزشکیان در مصاحبه با یک رسانه آمریکایی، طرح و تصمیم جمهوری اسلامی ایران برای انتقام از ترامپ بخاطر کشته شدن قاسم سلیمانی را انکار کرد؛ اما ما به این ادعا نشان شاخ‌دار دادیم. سهم بخش کشاورزی در اشتغال ایران، موضوعی است که از فکت‌نامه نشان «غیرقابل اثبات» گرفت و به در این قسمت به آن اشاره کردیم. تصاویری که به خوشگذرانی نوه روح‌الله خمینی نسبت داده شده بود، موضوع دیگری است که در این اپیزود به ان پرداختیم. ادعای نادرست رایگان بودن همه‌چیز در کویت و ادعای شاخ‌دار بالا بودن سطح انرژی زمین در ساعت اذان، سوژه‌های دیگر این هفته بودند. 00:01:26 مقدمه 00:03:04 درخواست فکت‌نامه از مخاطبان 00:05:35 انتشار عکس نادرست از آبدارچی که قضات دیوان عالی را کشت 00:08:24 انتساب اظهارنظر نادرست به ترامپ درباره سفر به ایران 00:10:26 این فیلم قدیمی، ارتباطی با آتش‌سوزی‌های لس‌آنجلس ندارد 00:14:47 آمار به شدت اغراق‌شده از مصرف برق فیلترشکن‌ها 00:18:09 طرح انتقام از ترامپ و انکار پزشکیان 00:26:20 سهم بخش کشاورزی از اشتغال 00:28:55 ادعاهای نادرست حکیم روازاده درباره نمک یددار 00:33:27 این ویدئو مربوط به خوشگذرانی نوه روح‌الله خمینی نیست 00:37:10 ادعای نادرست رایگان بودن همه چیز در کویت 00:41:24 ادعای شاخ‌دار بالا بودن سطح انرژی زمین در ساعت اذان 00:45:30 کامنت‌ها پادکست فکت‌نامه را فرهاد و رضا اجرا می‌کنند که به ترتیب سردبیر و عضو تحریریه سایت فکت‌نامه‌اند. گفت‌وگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی،‌ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. هیلا نیکو، کاورهای پادکست را طراحی می‌کند، باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته، نادر صمدی تهیه‌کننده پادکست است و نیوشا، آرین و شان نیز در تولید این قسمت به ما کمک کرده‌اند. پادکست فکت‌نامه را می‌توانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشن‌های پادکست دریافت کنید. فهرست فکت‌چک‌ها و پیوند‌هایی که در این قسمت به آنها اشاره می‌کنیم یا در این هفته در سایت فکت‌نامه منتشر کرده‌ایم: فهرست و تعریف نشان‌های فکت‌نامه ویدئوهای آموزشی مکتب‌خانه انتشار عکس نادرست از آبدارچی که قضات دیوان عالی را کشت انتساب اظهارنظر نادرست به ترامپ درباره سفر به ایران طرح انتقام از ترامپ و انکار پزشکیان آمار به شدت اغراق‌شده از مصرف برق فیلترشکن‌ها این فیلم قدیمی، ارتباطی با آتش‌سوزی‌های لس‌آنجلس ندارد سهم بخش کشاورزی از اشتغال ادعاهای نادرست حکیم روازاده درباره نمک یددار این ویدئو مربوط به خوشگذرانی نوه روح‌الله خمینی نیست ادعای نادرست رایگان بودن همه چیز در کویت ادعای شاخ‌دار بالا بودن سطح انرژی زمین در ساعت اذان کانال پادکست «هزارداستان بودجه» در کست‌باکس

پادکست و مجموعه‌مقالات «واژه‌نامه دروغ‌پراکنی» به کلیدواژه‌هایی می‌پردازد که در گفتمان رسمی حکومت ایران برای انتشار ادعاهای بی‌مبنای خود استفاده می‌شود. این کلیدواژه‌ها طی چندین دهه به طور سیستماتیک از سوی مقامات ارشد و رسانه‌های دولتی ایران استفاده و به تدریج به بخشی جدایی‌ناپذیر از سازوکار انتشار اطلاعات نادرست در ایران تبدیل شده‌اند. در نتیجه این کلیدواژه‌ها نقش تعیین‌کننده‌ای در تبلیغ باورهای نادرست و غیرمستند در جامعه ایران داشته‌اند، تا جایی که نه تنها بر حامیان حکومت ایران، بلکه به‌طور غیرمستقیم بر ادبیات منتقدان و مخالفان نیز تأثیر گذاشته است. از جمله روش‌های توجیه سیاست‌های تبعیض‌آمیز در ایران، همسو دانستن آن سیاست‌ها با «عرف» یا «هنجار»های اجتماعی است. بر همین اساس، در دوازدهمین قسمت این پادکست به کلیدواژه «هنجارشکنی» پرداخته شده است؛ کلیدواژه‌ای که برای توجیه موارد متعددی از جمله تبعیض علیه زنان، کاربرد گسترده‌ای دارد؛ بویژه تبعیضی که در قالب سیستم پوشش اجباری، بر نیمی از جامعه ایران تحمیل می‌شود. کاربرد «عرف» یا «هنجار»های اجتماعی در روایت‌های حکومت، به تبلیغات محدود نمی‌شود و مسئولان بر مبنای این روایت‌ها به سرکوب شهروندانی می‌پردازند که به گفته آنها، هنجارها را رعایت نمی‌کنند. در این قسمت، موارد متنوعی از کاربرد این کلیدواژه در ادبیات حکومتی ایران را خواهید شنید. پادکست «واژه‌نامه دروغ‌پراکنی» به همراه مقاله مرتبط با آن، هر دو هفته یک‌بار چهارشنبه‌ها در پادگیرها و سایت فکت‌نامه منتشر خواهد شد. لینک مقاله در وبسایت فکت‌نامه

در ابتدای قسمت ۱۹۸ پادکست هفتگی فکت‌نامه، چند فکت‌چک مربوط به آتش‌سوزی گسترده در لس‌آنجلس آمریکا را مرور کردیم. در ادامه، سه ادعای شاخ‌دار و گمراه‌کننده از مقامات جمهوری اسلامی درباره اقتصاد ایران را بررسی کردیم؛ از اظهارنظر علی خامنه‌ای گرفته تا صحبت‌های امام جمعه موقت تهران. چندی قبل ادعایی درباره دسترسی به اینترنت در پروژه جدید استارلینک مطرح شده بود که آن را درستی‌سنجی کردیم. دو ادعا علیه واکسن‌های کرونا، موضوع دیگری است که در ادامه این قسمت، به دلایل رد آن‌ها پرداخته‌ایم. یک محتوای پارودی درباره «تخم‌مرغ هسته‌ای»، به خبری جدی در برخی رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی تبدیل شد که درباره آن نیز صحبت کرده‌ایم. ادعایی درباره اشاره ناسا به «علائم ظهور»، سوژه دیگری است که درباره رد آن حرف زدیم و بهانه‌ای شد تا کمی در مورد «نشان میرزا» نیز صحبت کنیم. ویدیوهایی که ادعا می‌کرد مردم ترکیه اصالتا ایرانی‌اند، موضوعی است که در این هفته به آن پرداختیم و به سوژه‌ای پربحث تبدیل شد. چند ادعای نمایش پرچم ایران در آسمان آمریکا، بازی یک کودک با خرس در سیستان و بلوچستان، ضرب سکه هفت‌یورویی به افتخار کریستیانو رونالدو و ماجرای بامزه یک شیر تاکسیدرمی، آخرین فکت‌چک‌های پادکست این هفته‌اند. 00:01:03 مقدمه 00:01:54 فکت‌چک‌های مربوط به آتش‌سوزی لس‌آنجلس 00:13:35 چرا ایران با رشد متوسط ۸ درصدی فاصله زیادی دارد؟ 00:20:57 آیا کم بودن بدهی خارجی یک فرصت برای رشد اقتصادی است؟ 00:23:54 ادعای گمراه‌کننده درباره رشد اقتصاد ایران در دوران تحریم 00:27:18 ادعای نادرست در مورد اینترنت استارلینک رایگان در ایران 00:32:20 تکرار ادعای نادرست معاون سابق فایزر درباره واکسن کرونا 00:36:36 ویدیو نادرست درباره لخته شدن خون با واکسن کرونا 00:39:15 ادعای شاخ‌دار درباره تخم‌مرغ هسته‌ای «انران» 00:45:27 ادعاهای گمراه‌کننده درباره ناسا، دست خدا و علائم ظهور 00:53:15 ادعای نادرست درباره نتایج آزمایش دی‌ان‌ای اهالی ترکیه 01:01:56 ادعای نادرست نمایش پرچم ایران در آمریکا بخاطر یاسمین مقبلی 01:03:21 ویدیوی بازی کودک با خرس ربطی به بلوچستان ایران ندارد 01:07:11 خبر نادرست ضرب سکه هفت یورویی کریستیانو رونالدو 01:09:14 ادعای نادرست «شیر ایرانی تاکسیدرمی شده در موزه حیات وحش» 01:13:36 کامنت‌ها پادکست فکت‌نامه را فرهاد و رضا اجرا می‌کنند که به ترتیب سردبیر و عضو تحریریه سایت فکت‌نامه‌اند. گفت‌وگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی،‌ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. هیلا نیکو، کاورهای پادکست را طراحی می‌کند، باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته، نادر صمدی تهیه‌کننده پادکست است و نیوشا، آرین و شان نیز در تولید این قسمت به ما کمک کرده‌اند. پادکست فکت‌نامه را می‌توانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشن‌های پادکست دریافت کنید. فهرست فکت‌چک‌ها و پیوند‌هایی که در این قسمت به آنها اشاره می‌کنیم یا در این هفته در سایت فکت‌نامه منتشر کرده‌ایم: فهرست و تعریف نشان‌های فکت‌نامه ویدئوهای آموزشی مکتب‌خانه ادعای نادرست سوختن تابلوی نمادین هالیوود در آتش‌سوزی لس‌آنجلس ادعای نادرست آتش‌سوزی عمدی در لس‌آنجلس برای ایجاد شهر هوشمند خبر نادرست آتش گرفتن هواپیمای آتش‌نشانی در لس‌آنجلس کیف زنانه آتش‌نشانان لس‌آنجلس «سطل آب تاشو» است ادعای نادرست سالم ماندن یک خانه در آتش‌سوزی به خاطر وجود قرآن ادعای شاخ‌دار پیش‌بینی سیمپسون‌ها از آتش‌سوزی لس‌آنجلس چرا ایران با رشد متوسط ۸ درصدی فاصله زیادی دارد؟ آیا کم بودن بدهی خارجی یک فرصت برای رشد اقتصادی است؟ ادعای گمراه‌کننده درباره رشد اقتصاد ایران در دوران تحریم ادعای نادرست در مورد اینترنت استارلینک رایگان در ایران تکرار ادعای نادرست معاون سابق فایزر درباره واکسن کرونا ویدیو نادرست درباره لخته شدن خون با واکسن کرونا ادعای شاخ‌دار درباره تخم‌مرغ هسته‌ای «انران» ادعاهای گمراه‌کننده درباره ناسا، دست خدا و علائم ظهور ادعای نادرست درباره نتایج آزمایش دی‌ان‌ای اهالی ترکیه ادعای نادرست نمایش پرچم ایران در آمریکا به افتخار یاسمین مقبلی ویدیوی بازی کودک با خرس ربطی به بلوچستان ایران ندارد خبر نادرست ضرب سکه هفت یورویی کریستیانو رونالدو ادعای نادرست «شیر ایرانی تاکسیدرمی شده در موزه حیات وحش» کانال پادکست «هزارداستان بودجه» در کست‌باکس

بعد از ابلاغ و تصویب قانون هوای پاک در سال ۹۶، این امیدواری ایجاد شد که مشکل آلودگی هوا در تهران و سایر شهرهای ایران بهتر شود، اما راهکارهای پیش‌بینی شده در این قانون در عمل به جایی نرسیدند و وضعیت آلودگی هوا روز به روز بدتر شد. در شانزدهمین قسمت پادکست هزارداستان بودجه به سراغ این سوال رفتیم که آیا آلودگی هوا، اولویت دولت جمهوری اسلامی است؟ هزارداستان بودجه، کار مشترک فکت‌نامه و رادیو فردا. هزارداستان بودجه در کست‌باکس هزارداستان بودجه در سایت رادیو فردا سایت‌ ایران‌بودجه لایحه پیشنهادی دولت برای بودجه ۱۴۰۴ قانون بودجه ۱۴۰۳ قانون هوای پاک (مصوب ۱۳۹۶) گزارش مرکز پژوهش‌های مجلس (پویاشناسی آلودگی هوا) فایل اسپردشیت پرهام درباره موضوعات پادکست

در قسمت ۱۹۷ پادکست هفتگی فکت‌نامه، ابتدا چند فکت‌چک به‌جا مانده از دو هفته قبل را مرور کردیم که موضوعات متنوعی، از حوزه پزشکی و سلامت گرفته تا سوریه و دو ادعای سیاسی را شامل می‌شد. در ادامه دو مقاله مرتبط با موضوع فیلترینگ در ایران را مرور کرده‌ایم؛ ابتدا توضیحاتی درباره اینکه از مصوبه شورای عالی فضای مجازی در اوایل دی‌ماه چه می‌دانیم و سپس فکت‌چک اظهارات گمراه‌کننده یکی از اعضای همین شورا درباره گوگل‌پلی. خبر نادرست اخراج سفرای جمهوری اسلامی ایران از چندین کشور موضوع دیگری است که در این قسمت به آن اشاره کردیم. آماری از کودکان بازمانده از تحصیل در ایران، طی روزهای اخیر بازتاب زیادی در رسانه‌های داشت که درستی‌سنجی آن را در این اپیزود مرور کرده‌ایم. ویروسی که به نام HMPV شناخته می‌شود، این روزها برای برخی نگرانی‌هایی را ایجاد کرده است. در مقاله‌ای درباره این ویروس توضیح دادیم. اخیرا یاسر جبرائیلی ادعایی را درباره قیمت واقعی دلار مطرح کرد، اما معیارش برای این ادعا به شدت گمراه‌کننده بود. در این پادکست درباره این مساله نیز صحبت کرده‌ایم. دو ادعای نادرست تحریم رمزارز تتر در اروپا و ابتلای نتانیاهو به سرطان نیز از دیگر فکت‌چک‌های این هفته هستند. آخرین فکت‌چک‌های این قسمت، تکرار شایعه قدیمی کشف دایناسور در کوه سبلان و ادعای وجود سمی‌ترین مار جهان در فلفل دلمه‌ای است که هر دو شاخ‌دار بودند. 00:02:20 مقدمه 00:05:52 مرور فکت‌چک‌های به‌جا مانده از دو هفته قبل 00:26:28 ادعای گمراه‌کننده درباره حذف اپلیکیشن‌های ایرانی از گوگل‌پلی 00:31:43 ادعای نادرست اخراج و دیپورت سفرای ایران از ۱۶ کشور 00:34:04 نگاهی به آمار دانش‌آموزان بازمانده از تحصیل در ایران 00:37:31 درباره خطرناک‌بودن ویروس HMPV چه می‌دانیم؟ 00:43:41 ادعای گمراه‌کننده جبرائیلی درباره قیمت دلار و قدرت خرید دلار 00:48:55 اروپا «تتر» را تحریم نکرده است 00:51:17 خبر نادرست ابتلای نتانیاهو به سرطان پروستات 00:53:01 پخش مجدد شایعه قدیمی کشف دایناسور در سبلان 00:56:40 ادعای شاخ‌دار وجود سمی‌ترین مار جهان در فلفل دلمه‌ای 01:00:38 کامنت‌ها پادکست فکت‌نامه را فرهاد و رضا اجرا می‌کنند که به ترتیب سردبیر و عضو تحریریه سایت فکت‌نامه‌اند. گفت‌وگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی،‌ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. هیلا نیکو با کمک ابزارهای هوش مصنوعی کاور این قسمت پادکست را طراحی کرده، باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته، نادر صمدی تهیه‌کننده پادکست است و نیوشا، آرین و شان نیز در تولید این قسمت به ما کمک کرده‌اند. پادکست فکت‌نامه را می‌توانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشن‌های پادکست دریافت کنید. فهرست فکت‌چک‌ها و پیوند‌هایی که در این قسمت به آنها اشاره می‌کنیم یا در این هفته در سایت فکت‌نامه منتشر کرده‌ایم: فهرست و تعریف نشان‌های فکت‌نامه ویدئوهای آموزشی مکتب‌خانه ادعای نادرست ساخت واکسن کرونا پیش از شروع همه‌گیری آزمایش بالینی داروی رشد مجدد دندان درمان بیماری ویروسی جدید با ختمی و پنیرک و آبلیمو خبر نادرست اعدام یکی از شکنجه‌گران حکومت اسد در دمشق بشار اسد در زمان خروج از سوریه، ۱۳۵ میلیارد دلار خارج نکرد ویدیوی نادرست پیدا شدن زندانیان تازه در سوریه شروین حاجی‌پور مدیر روابط عمومی وزارت ارشاد نشده‌است ادعای خامنه‌ای درباره نیروهای نیابتی از مصوبه شورای عالی فضای مجازی درباره فیلترینگ چه می‌دانیم؟ ادعای گمراه‌کننده درباره حذف اپلیکیشن‌های ایرانی از گوگل‌پلی ادعای نادرست اخراج و دیپورت سفرای ایران از ۱۶ کشور نگاهی به آمار دانش‌آموزان بازمانده از تحصیل در ایران درباره خطرناک‌بودن ویروس HMPV چه می‌دانیم؟ ادعای گمراه‌کننده جبرائیلی درباره قیمت دلار و قدرت خرید دلار اروپا «تتر» را تحریم نکرده است خبر نادرست ابتلای نتانیاهو به سرطان پروستات پخش مجدد شایعه قدیمی کشف دایناسور در سبلان ادعای شاخ‌دار وجود سمی‌ترین مار جهان در فلفل دلمه‌ای کانال پادکست «هزارداستان بودجه» در کست‌باکس

پادکست و مجموعه‌مقالات «واژه‌نامه دروغ‌پراکنی» به کلیدواژه‌هایی می‌پردازد که در گفتمان رسمی حکومت ایران برای انتشار ادعاهای بی‌مبنای خود استفاده می‌شود. این کلیدواژه‌ها طی چندین دهه به طور سیستماتیک از سوی مقامات ارشد و رسانه‌های دولتی ایران استفاده و به تدریج به بخشی جدایی‌ناپذیر از سازوکار انتشار اطلاعات نادرست در ایران تبدیل شده‌اند. در نتیجه این کلیدواژه‌ها نقش تعیین‌کننده‌ای در تبلیغ باورهای نادرست و غیرمستند در جامعه ایران داشته‌اند، تا جایی که نه تنها بر حامیان حکومت ایران، بلکه به‌طور غیرمستقیم بر ادبیات منتقدان و مخالفان نیز تأثیر گذاشته است. در یازدهمین قسمت این پادکست به کلیدواژه «همه دنیا» پرداخته شده است. یکی از آشناترین پاسخ‌های مسئولان ایرانی به انتقاد از سیاست‌های حکومتی، این است که آن سیاست‌ها، مختص جمهوری اسلامی نیستند. آنها در تبلیغات خود، بارها عملکرد نظام را، به روش‌هایی تشبیه می‌کنند که مدعی‌اند در تمام کشورها، و به ویژه در غرب، رواج دارند. توجیه معروف رهبر جمهوری اسلامی برای برگزار نکردن رفراندوم در ایران، نمونه‌ای مثال‌زدنی از این رویه تبلیغاتی است. دفاع از نظارت استصوابی، فیلترینگ، سرکوب مطبوعات و پوشش اجباری، از جمله معروف‌ترین نمونه‌های کاربرد این ادعاست. پادکست «واژه‌نامه دروغ‌پراکنی» به همراه مقاله مرتبط با آن، هر دو هفته یک‌بار چهارشنبه‌ها در پادگیرها و سایت فکت‌نامه منتشر خواهد شد. لینک مقاله در وبسایت فکت‌نامه

اواسط مرداد امسال طی چند روز از مخاطبان خواستیم تا در نظرخواهی آنلاین فکت‌نامه شرکت کنند و در نهایت ۱۱۴۸ نفر به پرسش‌های ما پاسخ دادند. نتایج این نظرسنجی، تصویری کلی از مخاطبان و نظرات آنها درباره محتوای فکت‌نامه از جمله درستی‌سنجی‌ها و مستندها را برای ما ترسیم می‌کند و نقاط قوت و ضعف بیشتری را برای ما آشکار می‌سازد. این جمعه، قسمت ۱۹۶ پادکست فکت‌نامه به بررسی آمارهای استخراج‌شده از نتایج این نظرخواهی و مرور پاسخ‌های مخاطبان به پرسش‌های آن اختصاص دارد. فهرست و تعریف نشان‌های فکت‌نامه ویدئوهای آموزشی مکتب‌خانه لینک گزارش فکت‌نامه درباره نتایج نظرخواهی ۱۴۰۳ نتایج نظرخواهی قبلی فکت‌نامه در ابتدای سال ۱۳۹۸ کانال پادکست «هزارداستان بودجه» در کست‌باکس

در لایحه پیشنهادی دولت برای بودجه سال ۱۴۰۴ خبری از قیر رایگان نبود؛ اما نمایندگان مجلس، خودشان دست به کار شدند و بندی را به بودجه اضافه کردند که بر اساس آن دولت موظف می‌شود سال آینده نیز ۲۵ هزار میلیارد تومان، رانت قیر در اختیار برخی نهادها قرار دهد. ماجرای رانت قیر در یک دهه گذشته منجر به شکل‌گیری یکی از بزرگترین شبکه‌های فساد در ایران شده است. موضوع پانزدهمین قسمت پادکست هزارداستان بودجه، رانت، مافیا و فساد قیر است. هزارداستان بودجه در کست‌باکس هزارداستان بودجه در سایت رادیو فردا سایت‌ ایران‌بودجه لایحه پیشنهادی دولت برای بودجه ۱۴۰۴ مصوبات کمیسیون تلفیق مجلس برای بودجه ۱۴۰۴ گزارش فارس درباره رانت قیر رایگان فایل اسپردشیت پرهام درباره موضوعات پادکست

دسامبر ۱۹۴۵، پنج فروند بمب‌افکن نیروی دریایی آمریکا برای انجام یک ماموریت آموزشی از پیش تمرین‌شده، از پایگاهی در فلوریدا پرواز کردند اما ساعتی بعد ناپدید شدند و هرگز پیدا نشدند. «پرواز ۱۹»، نه اولین، اما شاید یکی از مهمترین کلیدواژه‌ها در قصه «مثلث برمودا» است. این مورد و موارد دیگری در طول یک بازه زمانی طولانی، باعث شد تا مدت‌ها نام مثلث برمودا بر سر زبان‌ها بیفتد. اما ادعاها درباره مرموز و گاه فرازمینی بودنِ برمودا چقدر واقعیت دارد؟ چرا بعد از سال‌ها به حاشیه رفتن این موضوع، دوباره در سال‌های اخیر حرف آن به میان آمد؟ اصلا این مثلث کجاست، چه وسعتی دارد و تحقیقات علمی درباره آن چه می‌گویند؟ داستان مثلث برمودا، پاسخ این سوالات و روایت‌ها و تئوری‌ها درباره آن را در قسمت ۱۹۵ پادکست فکت‌نامه بشنوید. این یکی از اپیزودهای ویژه فکت‌نامه است که به جای پادکست‌های هفتگی منتشر کرده‌ایم. فهرست و تعریف نشان‌های فکت‌نامه ویدئوهای آموزشی مکتب‌خانه رازهای منطقه اسرارآمیز مثلث برمودا کانال پادکست «هزارداستان بودجه» در کست‌باکس

پادکست و مجموعه‌مقالات «واژه‌نامه دروغ‌پراکنی» به کلیدواژه‌هایی می‌پردازد که در گفتمان رسمی حکومت ایران برای انتشار ادعاهای بی‌مبنای خود استفاده می‌شود. این کلیدواژه‌ها طی چندین دهه به طور سیستماتیک از سوی مقامات ارشد و رسانه‌های دولتی ایران استفاده و به تدریج به بخشی جدایی‌ناپذیر از سازوکار انتشار اطلاعات نادرست در ایران تبدیل شده‌اند. در نتیجه این کلیدواژه‌ها نقش تعیین‌کننده‌ای در تبلیغ باورهای نادرست و غیرمستند در جامعه ایران داشته‌اند، تا جایی که نه تنها بر حامیان حکومت ایران، بلکه به‌طور غیرمستقیم بر ادبیات منتقدان و مخالفان نیز تأثیر گذاشته است. در دهمین قسمت این پادکست به کلیدواژه «بی‌مانند در جهان» می‌پردازیم که شاید بی‌ارتباط با موضوع قسمت قبلی یعنی «در تاریخ بی‌سابقه» نباشد. حکومت ایران نه‌تنها مدعی دستاوردهای «تاریخی» بی‌سابقه است، که دستاوردهای خود را «در سطح جهان» هم بی‌نظیر می‌داند. در تبلیغات این حکومت، جمهوری اسلامی از نظر آزادی، دموکراسی، حکومت قانون، استقلال دستگاه قضایی، امنیت و بسیاری از چیزهای دیگر، بین تمام کشورهای دنیا بی‌رقیب است. پادکست «واژه‌نامه دروغ‌پراکنی» به همراه مقاله مرتبط با آن، هر دو هفته یک‌بار چهارشنبه‌ها در پادگیرها و سایت فکت‌نامه منتشر خواهد شد. لینک مقاله در وبسایت فکت‌نامه

در قسمت ۱۹۴ پادکست هفتگی فکت‌نامه ابتدا به هزینه‌های اقتصادی حمایت جمهوری اسلامی ایران از حکومت بشار اسد می‌پردازیم و سپس دو ادعای مربوط به وضعیت حجاب در این روزهای سوریه را مرور می‌کنیم. در ادامه درباره ادعای ترور چند دانشمند در سوریه صحبت می‌کنیم و دلایل شاخ‌دار بودن آن‌ها را توضیح می‌دهیم. وضعیت شدت مصرف انرژی در ایران، موضوع دیگری است که در این اپیزود به آن پرداخته‌ایم. در پایان، از دو ادعایی صحبت کرده‌ایم که به ایلان ماسک نسبت داده شده بود؛ یکی دوست‌دختر رباتی او و دیگری، تولید گوشی تلفن همراه با برند تسلا؛ ادعاهایی که هیچکدام درست نیستند. 00:01:35 مقدمه 00:04:51 درباره هزینه‌ حمایت‌های ایران از حکومت اسد در سوریه 00:19:05 ابهام‌ها و دانسته‌ها درباره حجاب اجباری در سوریه 00:28:57 ویدیو نادرست درباره حجاب در مدارس سوریه 00:31:25 ادعای بی‌اساس ترور دانشمند شیمی سوری در دمشق 00:34:07 ادعای شاخ‌دار ترور دانشمندان زن سوری 00:38:56 شدت مصرف انرژی در ایران بالاست، اما ایران اول نیست 00:43:06 ادعای نادرست درباره دوست دختر رباتی ایلان ماسک 00:45:32 ادعای نادرست درباره عرضه گوشی تسلا تا پایان ۲۰۲۴ 00:48:21 کامنت‌ها پادکست فکت‌نامه را فرهاد و رضا اجرا می‌کنند که به ترتیب سردبیر و عضو تحریریه سایت فکت‌نامه‌اند. گفت‌وگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی،‌ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. هیلا نیکو، کاورهای پادکست را طراحی می‌کند، باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته، نادر صمدی تهیه‌کننده پادکست است و نیوشا، آرین و شان نیز در تولید این قسمت به ما کمک کرده‌اند. پادکست فکت‌نامه را می‌توانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشن‌های پادکست دریافت کنید. فهرست فکت‌چک‌ها و پیوند‌هایی که در این قسمت به آنها اشاره می‌کنیم یا در این هفته در سایت فکت‌نامه منتشر کرده‌ایم: فهرست و تعریف نشان‌های فکت‌نامه ویدئوهای آموزشی مکتب‌خانه درباره هزینه‌ حمایت‌های ایران از حکومت اسد در سوریه ابهام‌ها و دانسته‌ها درباره حجاب اجباری در سوریه ویدیو نادرست درباره حجاب در مدارس سوریه ادعای بی‌اساس ترور دانشمند شیمی سوری در دمشق ادعای شاخ‌دار ترور دانشمندان زن سوری شدت مصرف انرژی در ایران بالاست، اما ایران اول نیست ادعای نادرست درباره دوست دختر رباتی ایلان ماسک ادعای نادرست درباره عرضه گوشی تسلا تا پایان ۲۰۲۴ کانال پادکست «هزارداستان بودجه» در کست‌باکس

از بودجه ۲۰۰ میلیارد تومانی بازسازی خانه خمینی در نجف، تا سهم‌خواهی نهادهای مذهبی و بنیاد‌های بی‌نام‌و نشان؛ در ردیف‌های موقت بودجه چه می‌گذرد؟ در چهاردهمین قسمت پادکست هزارداستان بودجه، سراغ بودجه‌های عجیب و غریب و سوال‌برانگیز در «ردیف‌های موقت» بودجه ایران در سال ۱۴۰۳ رفته‌ایم. هزارداستان بودجه، کار مشترک فکت‌نامه و رادیو فردا را در سایت رادیو فردا و پادگیرها دنبال کنید. هزارداستان بودجه در کست‌باکس هزارداستان بودجه در سایت رادیو فردا سایت‌ ایران‌بودجه قانون بودجه ۱۴۰۳ فایل اسپردشیت پرهام درباره موضوعات پادکست

در قسمت ۱۹۳ پادکست هفتگی فکت‌نامه، ابتدا درباره فکت‌چک‌های مرتبط با سقوط حکومت بشار اسد در سوریه صحبت کرده‌ایم. در ادامه، توضیح دادیم که وعده مسعود پزشکیان برای بازگشت دانشجویان به تحصیل، چقدر عملی شده است و چه ابهاماتی در این مساله وجود دارد. رئیس شورای اطلاع رسانی دولت چهاردهم آماری را درباره تورم ایران در ۱۰ سال قبل مطرح کرده بود که به بررسی این ادعا پرداختیم. ادعای تولید برنج پلاستیکی در هند، موضوع دیگری بود که در این قسمت به آن اشاره کرده‌ایم. چندی قبل ادعایی در صداوسیما مطرح شد مبنی بر اینکه در تولید سیگار از ادرار انسان استفاده می‌شود. آخرین فکت‌چک این اپیزود به رد این ادعا اختصاص دارد. در بخش مرور کامنت‌های این قسمت، درباره دو موضوع توضیح دادیم؛ نخست، دلیل به‌روزرسانی اپیزود ۱۹۲ پادکست هفتگی که با فایل جدید جایگزین شد و دوم، تغییراتی که در نقش و مسئولیت برخی از اعضای تحریریه فکت‌نامه ایجاد شده است. 00:01:31 مقدمه 00:04:10 فکت‌چک‌های مرتبط با تحولات اخیر سوریه 00:20:39 سرنوشت وعده پزشکیان برای بازگشت دانشجویان به تحصیل 00:33:58 ادعای نادرست درباره نرخ تورم در ۱۰ سال گذشته 00:37:33 ادعای شاخ‌دار تولید برنج مصنوعی از پلاستیک 00:40:24 ادعای نادرست استفاده از ادرار در سیگار 00:45:02 کامنت‌ها پادکست فکت‌نامه را فرهاد و رضا اجرا می‌کنند که به ترتیب سردبیر و عضو تحریریه سایت فکت‌نامه‌اند. گفت‌وگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی،‌ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. هیلا نیکو، کاورهای پادکست را طراحی می‌کند، باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته، نادر صمدی تهیه‌کننده پادکست است و نیوشا، آرین و شان نیز در تولید این قسمت به ما کمک کرده‌اند. پادکست فکت‌نامه را می‌توانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشن‌های پادکست دریافت کنید. فهرست فکت‌چک‌ها و پیوند‌هایی که در این قسمت به آنها اشاره می‌کنیم یا در این هفته در سایت فکت‌نامه منتشر کرده‌ایم: فهرست و تعریف نشان‌های فکت‌نامه ویدئوهای آموزشی مکتب‌خانه تصویر نادرست منتسب به ورود اسد و خانواده‌اش به روسیه ویدئوی اعدام در سوریه، مربوط به بستگان بشار اسد نیست عکس ساختگی با هوش مصنوعی، ارتباطی با زندانیان سوریه ندارد ویدئوی موزه جنگ ویتنام، به عنوان زندان صیدنایا در سوریه ویدئوی مردی که به مزار فرزندانش می‌رود ربطی به سوریه ندارد ادعای نادرست جدایی ۳۰ ساله مادر و فرزند زندانی در سوریه زن سوری که بعد از ۱۲ سال می‌فهمد برادرش در زندان اسد بود ادعای نادرست کشف تورات ۵۰۰ ساله در کاخ بشار اسد سرنوشت وعده پزشکیان برای بازگشت دانشجویان به تحصیل ادعای نادرست درباره نرخ تورم در ۱۰ سال گذشته ادعای شاخ‌دار تولید برنج مصنوعی از پلاستیک ادعای نادرست استفاده از ادرار در سیگار کانال پادکست «هزارداستان بودجه» در کست‌باکس

پادکست و مجموعه‌مقالات «واژه‌نامه دروغ‌پراکنی» به کلیدواژه‌هایی می‌پردازد که در گفتمان رسمی حکومت ایران برای انتشار ادعاهای بی‌مبنای خود استفاده می‌شود. این کلیدواژه‌ها طی چندین دهه به طور سیستماتیک از سوی مقامات ارشد و رسانه‌های دولتی ایران استفاده و به تدریج به بخشی جدایی‌ناپذیر از سازوکار انتشار اطلاعات نادرست در ایران تبدیل شده‌اند. در نتیجه این کلیدواژه‌ها نقش تعیین‌کننده‌ای در تبلیغ باورهای نادرست و غیرمستند در جامعه ایران داشته‌اند، تا جایی که نه تنها بر حامیان حکومت ایران، بلکه به‌طور غیرمستقیم بر ادبیات منتقدان و مخالفان نیز تأثیر گذاشته است. نهمین قسمت از این سری‌پادکست‌ها به کلیدواژه «در تاریخ بی‌سابقه» می‌پردازد. جمهوری اسلامی ایران، معمولا مدعی نوعی جایگاه تاریخی برجسته بوده و رهبران نظام تلاش کرده‌اند ثابت کنند که انقلاب ۵۷ و حکومت حاصل از آن، به دستاوردهایی رسیده که در ایران یا حتی جهان، بی‌سابقه است. در اپیزود جدید واژه‌نامه دروغ‌پراکنی، ردپای این تلاش را، در ادبیات مقام‌های حکومتی ایران بررسی می‌کنیم؛ از جنگ و کارهای عمرانی و نفوذ جهانی جمهوری اسلامی گرفته تا ادعای دستاوردهای بی‌سابقه نظام. پادکست «واژه‌نامه دروغ‌پراکنی» به همراه مقاله مرتبط با آن، هر دو هفته یک‌بار چهارشنبه‌ها در پادگیرها و سایت فکت‌نامه منتشر خواهد شد. لینک مقاله در وبسایت فکت‌نامه

در قسمت ۱۹۲ پادکست هفتگی فکت‌نامه ابتدا به سه ادعای مسعود پزشکیان در مصاحبه تلویزیونی اخیر اشاره کردیم؛ مقایسه مصرف برق ایران و چند کشور جهان، مقایسه بودجه دانشگاه‌های ایران با سرمایه‌گذاری امارات در هوش مصنوعی و نقش رهبر جمهوری اسلامی در فیلترینگ. در ادامه این اپیزود، متن جعلی منتسب به یووال نوح هراری، نویسنده مشهور اسرائیلی، در برخی رسانه‌های ایران را بررسی کردیم. در روزهای اخیر دو ویدیو در شبکه‌های اجتماعی پربازدید شد که اولی به دعوای یک زن و مرد در یک برنامه تلویزیونی عراقی اشاره داشت و دیگری، ادعایی بود که درباره اعتصاب ربات‌ها در چین مطرح شد. درباره هر دو موضوع، صحبت کرده‌ایم. اظهارات اخیر قالیباف درباره وضعیت نفت ایران در جهان، بهانه‌ای شد تا کاهش صادرات نفت ایران در دو دهه گذشته را بررسی کنیم و در این پادکست درباره آن توضیح دهیم. ادعای نادرست آتش‌سوزی در یک کمپ ترک اعتیاد با ده‌ها قربانی، ادعای شاخ‌دار کشف و تجاری‌سازی «مایع حیات» و توصیه‌های گمراه‌کننده‌ای درباره کشنده بودن خرمالو، موضوعات دیگر این قسمت پادکست هستند. در پایان نیز درباره یک ویدیوی ساختگی توضیح دادیم که «همای سعادت» غول‌پیکری را بر شانه‌های یک محیط‌بان نشان می‌داد. یک توضیح ضروری اینکه در آخرین فکت‌چک این قسمت، اشاره‌ای به موضوع دست نزدن به بچه‌های حیوانات شده بود که اشاره درست و دقیقی نبود و در نتیجه این ایپزود پادکست هفتگی، پنج روز بعد از انتشار اولیه، با حذف آن جمله در فایل جدید، جایگزین شد. 00:01:31 مقدمه 00:03:51 مقایسه غلط سرانه مصرف برق ایران با کشورهای غربی 00:07:42 اعتبارات دانشگاهی ایران و سرمایه‌گذاری امارات در هوش مصنوعی 00:12:46 ادعای گمراه‌کننده پزشکیان در مورد نظر خامنه‌ای درباره فیلترینگ 00:15:13 متن جعلی منتسب به یووال نوح هراری 00:22:47 ادعای نادرست دعوا بر سر حجاب در تلویزیون عراقی 00:27:30 ادعای نادرست اعتصاب و گروگان‌گیری ربات‌ها 00:32:46 کاهش صادرات نفت ایران؛ مروری بر آمارهای دو دهه گذشته 00:39:22 ادعای نادرست آتش‌سوزی در کمپ ترک اعتیاد در لرستان 00:49:05 ادعای شاخ‌دار کشف «مایع حیات» 00:57:06 ادعای گمراه‌کننده ریسک کشنده‌بودن خرمالو 01:01:51 ادعای شاخ‌دار همای سعادت غول‌پیکر روی دوش محیط‌بان ایرانی 01:07:24 کامنت‌ها پادکست فکت‌نامه را فرهاد و رضا اجرا می‌کنند که به ترتیب سردبیر و دبیر تحریریه سایت فکت‌نامه‌اند. گفت‌وگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی،‌ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. هیلا نیکو، کاورهای پادکست را طراحی می‌کند، باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و افشین صدری، شان جم و نادر صمدی به همراه نیوشا و آرین کار تهیه و تولید این قسمت را بر عهده داشته‌اند. پادکست فکت‌نامه را می‌توانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشن‌های پادکست دریافت کنید. فهرست فکت‌چک‌ها و پیوند‌هایی که در این قسمت به آنها اشاره می‌کنیم یا در این هفته در سایت فکت‌نامه منتشر کرده‌ایم: فهرست و تعریف نشان‌های فکت‌نامه ویدئوهای آموزشی مکتب‌خانه مقایسه غلط سرانه مصرف برق ایران با کشورهای غربی اعتبارات دانشگاهی ایران و سرمایه‌گذاری امارات در هوش مصنوعی ادعای گمراه‌کننده پزشکیان در مورد نظر خامنه‌ای درباره فیلترینگ متن جعلی منتسب به یووال نوح هراری ادعای نادرست دعوا بر سر حجاب در تلویزیون عراقی ادعای نادرست اعتصاب و گروگان‌گیری ربات‌ها کاهش صادرات نفت ایران؛ مروری بر آمارهای دو دهه گذشته ادعای نادرست آتش‌سوزی در کمپ ترک اعتیاد در لرستان ادعای شاخ‌دار کشف «مایع حیات» ادعای گمراه‌کننده ریسک کشنده‌بودن خرمالو ادعای شاخ‌دار همای سعادت غول‌پیکر روی دوش محیط‌بان ایرانی لینک ثبت‌نام «وبینار آشنایی با راستی‌آزمایی» کانال پادکست «هزارداستان بودجه» در کست‌باکس

در سیزدهمین قسمت پادکست «هزارداستان بودجه» درباره هزینه‌های سریال‌سازی از منابع عمومی کشور صحبت می‌کنیم؛ درباره اینکه چطور و از چه زمانی اسم دو سریال «حضرت موسی» و «سلمان فارسی»، از ردیف‌های بودجه سر درآورده‌اند. در این قسمت، با عدد و رقم حساب می‌کنیم که تنها در سه سال گذشته، مبلغی به‌اندازه سه برابر کل هزینه ساخت سریال جومونگ به این دو سریال اختصاص پیدا کرده است. اگر می‌خواهید درباره این موضوع و فراتر از آن، درباره پیچیدگی‌های ساختار تامین مالی صداوسیما بیشتر بدانید، دعوت می‌کنیم این قسمت پادکست هزارداستان بودجه را از دست ندهید. هزارداستان بودجه کار مشترکی از فکت‌نامه و رادیو فردا است که هر دو هفته یک بار منتشر می‌شود. هزارداستان بودجه در سایت رادیو فردا سایت‌ ایران‌بودجه پادکست هفتگی فکت‌نامه قانون بودجه ۱۴۰۳ گزارش وال‌استریت ژورنال درباره هزینه‌ تولید جومونگ فایل اسپردشیت پرهام درباره موضوعات پادکست

در ابتدای قسمت ۱۹۱ پادکست هفتگی فکت‌نامه به ادعای نادرست برخی رسانه‌ها درباره مراسم سالگرد قتل داریوش فروهر و پروانه اسکندری، اشاره کردیم و توضیح دادیم که برگزاری این مراسم ارتباطی با روی کار آمدن دولت چهاردهم ندارد. نقل قول یک سیاستمدار لبنانی از علی لاریجانی درباره کمک مالی ایران به لبنان، موضوع دیگری است که در این قسمت به آن پرداختیم. افسانه‌سرایی درباره منابع عظیم لیتیوم در ایران، این‌بار به شکل شاخ‌داری از زبان حسین الله‌کرم، از چهره‌های قدیمی انصار حزب‌الله در ایران، بیان شده و پای ایلان ماسک را هم وسط کشیده است. ادعای نادرست ​​انفجار باتری‌های لیتیومی بخاطر ورود به کابین آسانسور، موضوع دیگری است که در این قسمت درباره آن صحبت کرده‌ایم. مشاور وزیر کشور ادعایی درباره هزینه تحصیل دانش‌آموزان افغانستانی در ایران مطرح کرده بود، اما آمار و ارقام نشان می‌دهد واقعیت چیز دیگری است. در یک مناظره، ادعا شد که مردان خارجی، از جمله افغانستانی‌ها، می‌توانند از طریق ازدواج موقت با زنان ایرانی، تابعیت و اقامت دائم ایران را دریافت کنند. ما این ادعا را بررسی کردیم و به آن نشان نیمه‌درست دادیم. انتشار ابلاغیه‌ای از سوی دولت درباره واردات خودروهای برقی و هیبریدی، در رسانه‌ها بازتاب زیادی داشت اما برداشت اغلب آنها از این خبر، نادرست بود. ما درباره این موضوع نیز توضیح دادیم. در پایان این قسمت، «وبینار آشنایی با راستی‌آزمایی» را معرفی کردیم که از سوی فکت‌نامه و به میزبانی مرکز بین‌المللی خبر‌نگاران برگزار می‌شود. 00:01:31 مقدمه 00:05:37 ادعای نادرست درباره مراسم داریوش فروهر و پروانه اسکندری 00:12:30 نقل قول سیاستمدار لبنانی از لاریجانی درباره کمک مالی ایران به لبنان 00:16:57 افسانه منابع عظیم لیتیوم در ایران 00:23:54 ادعای نادرست ​​انفجار باتری در آسانسور 00:30:09 هزینه تحصیل دانش‌آموزان افغانستانی در ایران 00:34:28 تابعیت و اقامت دائم ایران از طریق ازدواج موقت با زن ایرانی 00:43:04 مصوبه جدید دولت درباره «خودروهای برقی و هیبریدی» است 00:46:05 معرفی «وبینار آشنایی با راستی‌آزمایی» 00:48:51 کامنت‌ها پادکست فکت‌نامه را فرهاد و رضا اجرا می‌کنند که به ترتیب سردبیر و دبیر تحریریه سایت فکت‌نامه‌اند. گفت‌وگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی،‌ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. هیلا نیکو، کاورهای پادکست را طراحی می‌کند، باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و افشین صدری، شان جم و نادر صمدی به همراه نیوشا و آرین کار تهیه و تولید این قسمت را بر عهده داشته‌اند. پادکست فکت‌نامه را می‌توانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشن‌های پادکست دریافت کنید. فهرست فکت‌چک‌ها و پیوند‌هایی که در این قسمت به آنها اشاره می‌کنیم یا در این هفته در سایت فکت‌نامه منتشر کرده‌ایم: فهرست و تعریف نشان‌های فکت‌نامه ویدئوهای آموزشی مکتب‌خانه ادعای نادرست درباره مراسم داریوش فروهر و پروانه اسکندری نقل قول سیاستمدار لبنانی از لاریجانی درباره کمک مالی ایران به لبنان افسانه منابع عظیم لیتیوم در ایران ادعای نادرست ​​انفجار باتری در آسانسور هزینه تحصیل دانش‌آموزان افغانستانی در ایران تابعیت و اقامت دائم ایران از طریق ازدواج موقت با زن ایرانی مصوبه جدید دولت درباره «خودروهای برقی و هیبریدی» است لینک ثبت‌نام «وبینار آشنایی با راستی‌آزمایی» کانال پادکست «هزارداستان بودجه» در کست‌باکس

پادکست و مجموعه‌مقالات «واژه‌نامه دروغ‌پراکنی» به کلیدواژه‌هایی می‌پردازد که در گفتمان رسمی حکومت ایران برای انتشار ادعاهای بی‌مبنای خود استفاده می‌شود. این کلیدواژه‌ها طی چندین دهه به طور سیستماتیک از سوی مقامات ارشد و رسانه‌های دولتی ایران استفاده و به تدریج به بخشی جدایی‌ناپذیر از سازوکار انتشار اطلاعات نادرست در ایران تبدیل شده‌اند. در نتیجه این کلیدواژه‌ها نقش تعیین‌کننده‌ای در تبلیغ باورهای نادرست و غیرمستند در جامعه ایران داشته‌اند، تا جایی که نه تنها بر حامیان حکومت ایران، بلکه به‌طور غیرمستقیم بر ادبیات منتقدان و مخالفان نیز تأثیر گذاشته است. موضوع هشتمین قسمت از سری‌پادکست‌های «واژه‌نامه دروغ‌پراکنی»، تولید نسخه‌هایی جدید از علوم در ادبیات حکومتی است که از آن تحت عنوان «علوم اسلامی» یاد می‌شود. در گفتمان بنیان‌گذار جمهوری اسلامی ایران، «علوم مادی» باید در چارچوب «علوم الهی» قرار گیرند تا به این وسیله «مهار شوند». ردپای این دیدگاه، در ادبیات روحانیون حاکم نیز به چشم می‌خورد. جمعی از آنان به‌صراحت رشته‌های دانشگاهی را نتیجه «علوم غربی» می‌دانند و معتقدند برخلاف علوم اسلامی، انحرافات و کاستی‌های بسیار دارند. اکثر این ادعاها، به علوم انسانی ارتباط دارند. علی خامنه‌ای این علوم را «علوم انسانی غرب» می‌نامد که «متعارض با مبانی قرآنی و دینی» هستند. او معتقد است «پایه و اساس علوم انسانی را باید در قرآن جستجو کرد». نمونه‌های متعدد استفاده از این کلیدواژه در ادبیات مقامات حکومت ایران را در قسمت جدید «واژه‌نامه دروغ‌پراکنی» بشنوید. پادکست «واژه‌نامه دروغ‌پراکنی» به همراه مقاله مرتبط با آن، هر دو هفته یک‌بار چهارشنبه‌ها در پادگیرها و سایت فکت‌نامه منتشر خواهد شد. لینک مقاله در وبسایت فکت‌نامه

در ابتدای قسمت ۱۹۰ پادکست هفتگی، درباره جزئیات همکاری فکت‌نامه با شرکت «متا» توضیح داده‌ایم. در ادامه، به خودکشی اعتراضی کیانوش سنجری - خبرنگار و فعال و زندانی سیاسی - اشاره کرده‌ایم و گفته‌ایم که در ساعات نخست انتشار اخبار مربوط به آن، چه ادعاهایی مطرح شد. اعلام کاهش مازوت‌سوزی و بی‌برقی‌های اخیر، از موضوعات داغ این روزهای ایران است. در این اپیزود درباره این موضوع نیز صحبت کرده‌ایم. اخیرا ادعایی تکراری درباره ارتباط ناخن‌کاری و ابتلا به بیماری ایدز مطرح شد. توضیحات ما درباره این ادعای گمراه‌کننده را در این قسمت خواهید شنید. وزیر کشور دولت چهاردهم هشدار داده که با روند فعلی، جمعیت ایران تا سال ۱۴۸۰ به ۳۵ میلیون نفر کاهش می‌یابد. ما این ادعا را نادرست می‌دانیم و درباره آن توضیح داده‌ایم. رئیس سازمان بورس در انتقاد به وضعیت توسعه و اقتصاد ایران، آمارهایی ارائه کرده که ما به آن نشان نادرست دادیم و گفته‌ایم که وضعیت از آنچه او بیان کرده، نگران‌کننده‌تر است. برداشت نادرست از گزارش یک روزنامه داخلی ایران، منجر به انتشار ادعایی درباره بودجه طرح پرحاشیه «کلینیک ترک بی‌حجابی» شد که درباره آن نیز توضیح داده‌ایم. ویدیویی همراه با ادعای وقوع یک طوفان با سرعت ۸۰۰ کیلومتر بر ساعت در اسرائیل، منتشر شده است. درباره دلایل ساختگی بودن این ویدیو و ادعا، صحبت کرده‌ایم. در پایان این قسمت پادکست، دو سوژه‌ای را بررسی کردیم که به دو نام مشهور و ترند این روزها گره خورده بود؛ نخست ادعای نادرست پرچم فلسطین بر شانه‌های مایک تایسون و دوم، ادعای شاخ‌دار رقص و آواز جنیفر لوپز روی نماد کعبه در عربستان. 00:00:57 مقدمه 00:03:11 جزئیات همکاری فکت‌نامه با شرکت متا 00:12:49 از جزییات خودکشی اعتراضی «کیانوش سنجری» چه می‌دانیم؟ 00:25:56 بحران سوخت یا حذف مازوت‌؛ دلیل خاموشی‌های جدید چیست؟ 00:36:00 ادعای گمراه‌کننده انتقال ایدز با کاشت ناخن 00:42:05 ادعای وزیر کشور درباره کاهش جمعیت ایران به ۳۵ میلیون نفر 00:51:35 جایگاه واقعی اقتصاد ایران در افق ۱۴۰۴ 00:55:22 بودجه کلینیک ترک بی‌حجابی چقدر است؟ 01:00:04 ادعای شاخ‌دار طوفان در اسرائیل با سرعت ۸۰۰ کیلومتر بر ساعت 01:03:11 عکس مایک تایسون با پرچم فلسطین، ساختگی است 01:06:30 ادعای شاخ‌دار رقص جنیفر لوپز بر روی نماد کعبه در عربستان 01:09:51 کامنت‌ها پادکست فکت‌نامه را فرهاد و رضا اجرا می‌کنند که به ترتیب سردبیر و دبیر تحریریه سایت فکت‌نامه‌اند. گفت‌وگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی،‌ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. هیلا نیکو، کاورهای پادکست را طراحی می‌کند، باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و افشین صدری، شان جم و نادر صمدی به همراه نیوشا و آرین کار تهیه و تولید این قسمت را بر عهده داشته‌اند. پادکست فکت‌نامه را می‌توانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشن‌های پادکست دریافت کنید. فهرست فکت‌چک‌ها و پیوند‌هایی که در این قسمت به آنها اشاره می‌کنیم یا در این هفته در سایت فکت‌نامه منتشر کرده‌ایم: فهرست و تعریف نشان‌های فکت‌نامه ویدئوهای آموزشی مکتب‌خانه از جزییات خودکشی اعتراضی «کیانوش سنجری» چه می‌دانیم؟ بحران سوخت یا حذف مازوت‌؛ دلیل خاموشی‌های جدید چیست؟ ادعای گمراه‌کننده انتقال ایدز با کاشت ناخن ادعای وزیر کشور درباره کاهش جمعیت ایران به ۳۵ میلیون نفر جایگاه واقعی اقتصاد ایران در افق ۱۴۰۴ بودجه کلینیک ترک بی‌حجابی چقدر است؟ ادعای شاخ‌دار طوفان در اسرائیل با سرعت ۸۰۰ کیلومتر بر ساعت عکس مایک تایسون با پرچم فلسطین، ساختگی است ادعای شاخ‌دار رقص جنیفر لوپز بر روی نماد کعبه در عربستان بررسی کارزار دیس‌اینفورمیشین جمهوری اسلامی در اعتراضات ۱۴۰۱ لینک مستند «روایت‌های موازی» در یوتیوب کانال رسمی فکت‌نامه در تلگرام صفحه رسمی فکت‌نامه اینستاگرام حساب کاربری فکت‌نامه در ایکس (توییتر سابق) کانال پادکست «هزارداستان بودجه» در کست‌باکس

عنوان دوازدهمین قسمت پادکست هزارداستان بودجه، «زندان» است. در این قسمت سراغ بودجه سازمان زندان‌ها رفته‌ایم؛ سازمانی که از بزرگ‌ترین و هزینه‌برترین دستگاه‌ها در ایران محسوب می‌شود. در این قسمت، درباره بزرگی جمعیت زندانیان و هزینه‌های آن صحبت کرده‌ایم، به پروژه‌های ساخت بیش از ۵۰ زندان و ۵۰ بازداشتگاه جدید در سراسر کشور که برای آنها بودجه در نظر گرفته شده اشاره کردیم و از منابعی گفته‌ایم که به صورت پنهان و غیرشفاف از بخش‌های گوناگون بودجه صرف تامین مالی تشکیلات اداره زندان‌ها در ایران می‌شود. هزارداستان بودجه کار مشترکی از فکت‌نامه و رادیو فردا است که هر دو هفته یک بار منتشر می‌شود. هزارداستان بودجه در سایت رادیو فردا سایت‌ ایران‌بودجه فکت‌نامه در کست‌باکس قانون بودجه ۱۴۰۳ گزارش بودجه استانی بخش اول لایحه بودجه ۱۴۰۴ گزارش مرکز پژوهش‌ها از لایحه بودجه ۱۴۰۴ قانون بودجه ۱۴۰۰ فایل اسپردشیت پرهام درباره موضوعات پادکست

در ابتدای قسمت ۱۸۹ پادکست هفتگی فکت‌نامه به بررسی منشاء یک شیء نورانی که هفته قبل در آسمان چند شهر ایران مشاهده شده بود پرداختیم و در ادامه به خبر نادرستی که درباره آمادگی ایران برای حمله به اسرائیل منتشر شده بود اشاره کردیم. همزمان با انتخابات ریاست جمهوری آمریکا، دو ادعا درباره دونالد ترامپ و یک ادعا به اسم ایلان ماسک مطرح شده بود که هر سه را رد کردیم. اخیرا اظهارنظری از علی خامنه‌ای منتشر شد که مدعی بود «جومونگ» یک شخصیت خیالی است؛ ادعایی که برای اولین نیست که مطرح می‌کند. ما درباره رد این ادعا نیز در این قسمت صحبت کردیم. پس از آن به بخشی از وصیت‌نامه روح‌الله خمینی پرداختیم که گفته می‌شد اعترافات او به درباره وضعیت جمهوری اسلامی است، اما ماجرا چیز دیگری بود. ویدیوی که به نماز جماعت در خیابان‌های پاریس منتسب شده بود و یک آپدیت کوتاه درباره تعرفه واردات آی‌فون به ایران، دو سوژه بعدی این اپیزود هستند. وضعیت نرخ باروری در کشور و تناقض‌هایی در ارائه «آمار ساخت مسکن» دو موضوع این قسمت هستند که عدد و رقم‌های مختلفی را در آنها بررسی کردیم. ادعای نادرست درباره زیان‌های استفاده از ظروف آلومینیومی در آشپزی سوژه بعدی فکت‌چک‌های این هفته است. در پایان این قسمت، به عکس‌های جدید ترانه علیدوستی اشاره کردیم و توضیح دادیم که ادعای جعلی بودن آنها، ادعای نادرستی است. 00:01:56 مقدمه 00:03:40 بررسی منشاء شیء نورانی در آسمان تهران و رشت و باکو 00:08:54 خبر نادرست درباره آمادگی ایران برای حمله به اسرائیل 00:13:00 ترجمه نادرست از کتاب آمریکای زمین‌گیر ترامپ 00:16:53 ادعا و عکس نادرست درباره حضور دونالد ترامپ در ایران 00:21:09 ادعای نادرست درباره اظهارنظر ایلان ماسک درباره ایرپادها 00:25:10 شخصیت جومونگ خیالی نیست 00:34:35 ادعای اعتراف خمینی به ظلم و جنایت‌های حکومت 00:38:29 ویدیو نادرست منتسب به نماز جماعت در خیابان‌های پاریس 00:41:09 آیا تعرفه واردات آی‌فون تغییر کرده‌است؟ 00:44:07 آمار نادرست درباره افزایش نرخ باروری در کشور 00:50:35 تناقض‌های «آمار ساخت مسکن» در ایران 00:55:02 استفاده از ظرف و فویل آلومینیوم در آشپزی خطرناک نیست 01:00:03 تصاویر ترانه علیدوستی جعلی نیستند 01:02:47 کامنت‌ها پادکست فکت‌نامه را این هفته رضا و رزا اجرا می‌کنند که به ترتیب دبیر و عضو تحریریه سایت فکت‌نامه‌اند. گفت‌وگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی،‌ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. هیلا نیکو، کاورهای پادکست را طراحی می‌کند، باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و افشین صدری، شان جم و نادر صمدی به همراه نیوشا و آرین کار تهیه و تولید این قسمت را بر عهده داشته‌اند. پادکست فکت‌نامه را می‌توانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشن‌های پادکست دریافت کنید. فهرست فکت‌چک‌ها و پیوند‌هایی که در این قسمت به آنها اشاره می‌کنیم یا در این هفته در سایت فکت‌نامه منتشر کرده‌ایم: فهرست و تعریف نشان‌های فکت‌نامه ویدئوهای آموزشی مکتب‌خانه بررسی منشاء شیء نورانی در آسمان تهران و رشت و باکو خبر نادرست درباره آمادگی ایران برای حمله به اسرائیل ترجمه نادرست از کتاب آمریکای زمین‌گیر ترامپ ادعا و عکس نادرست درباره حضور دونالد ترامپ در ایران ادعای نادرست درباره اظهارنظر ایلان ماسک درباره ایرپادها شخصیت جومونگ خیالی نیست ادعای اعتراف خمینی به ظلم و جنایت‌های حکومت ویدیو نادرست منتسب به نماز جماعت در خیابان‌های پاریس آیا تعرفه واردات آی‌فون تغییر کرده‌است؟ آمار نادرست درباره افزایش نرخ باروری در کشور تناقض‌های «آمار ساخت مسکن» در ایران استفاده از ظرف و فویل آلومینیوم در آشپزی خطرناک نیست تصاویر ترانه علیدوستی جعلی نیستند کانال پادکست «هزارداستان بودجه» در کست‌باکس

پادکست و مجموعه‌مقالات «واژه‌نامه دروغ‌پراکنی» به کلیدواژه‌هایی می‌پردازد که در گفتمان رسمی حکومت ایران برای انتشار ادعاهای بی‌مبنای خود استفاده می‌شود. این کلیدواژه‌ها طی چندین دهه به طور سیستماتیک از سوی مقامات ارشد و رسانه‌های دولتی ایران استفاده و به تدریج به بخشی جدایی‌ناپذیر از سازوکار انتشار اطلاعات نادرست در ایران تبدیل شده‌اند. در نتیجه این کلیدواژه‌ها نقش تعیین‌کننده‌ای در تبلیغ باورهای نادرست و غیرمستند در جامعه ایران داشته‌اند، تا جایی که نه تنها بر حامیان حکومت ایران، بلکه به‌طور غیرمستقیم بر ادبیات منتقدان و مخالفان نیز تأثیر گذاشته است. موضوع هفتمین قسمت از سری‌پادکست‌های «واژه‌نامه دروغ‌پراکنی»، تلاش مقامات جمهوری اسلامی برای القای این تصویر است که نیروهای انقلابی در حال پشت سر گذاشتن غرب هستند. موارد و مثال‌های زیادی وجود دارد که نشان می‌دهد مسئولان رده بالای حکومت ایران سال‌هاست مدعی اختراع یا کشف جدیدی از سوی دانشمندان جوان و انقلابی می‌شوند؛ یک روز کشف انرژی هسته‌ای در یک خانه و یک روز هم اختراع دستگاه کرونایاب «مستعان ۱۱۰» با حضور فرماندهان سپاه. رهبر جمهوری اسلامی بارها از این ادعاهایی که مورد تایید مجامع علمی معتبر نیستند، استقبال کرده است. پادکست «واژه‌نامه دروغ‌پراکنی» به همراه مقاله مرتبط با آن، هر دو هفته یک‌بار چهارشنبه‌ها در پادگیرها و سایت فکت‌نامه منتشر خواهد شد. لینک مقاله در وبسایت فکت‌نامه

در ابتدای قسمت ۱۸۸ پادکست هفتگی فکت‌نامه درباره جزئیات حمله اخیر اسرائیل به ایران صحبت کردیم. در مقاله‌ای به طور مفصل به شواهد و مستندات مربوط به این عملیات اشاره کرده بودیم که در این اپیزود، درباره آن توضیح داده‌ایم. در ادامه، به چند فکت‌چکی اشاره کردیم که به طور مستقیم و غیرمستقیم به درگیری‌های اخیر جمهوری اسلامی ایران و اسرائیل ارتباط دارد. یکی از آنها خبر نادرستی است که به نقل از CNN درباره آمادگی موشکی ایران برای حمله‌ای تازه منتشر شده بود. در خبری که به طور گسترده منتشر و دست به دست شد، ادعا شده بود پزشکی قانونی اسرائیل اعلام کرده یحیی سنوار در روزهای آخر عمرش دسترسی به غذا نداشت. درباره این ادعا در این قسمت توضیح داده‌ایم. ادعای ردیابی حسن نصرالله به دست اسرائیل از طریق واکسن کرونا، جدیدترین کار صداوسیمای جمهوری اسلامی در مخالفت با واکسیناسیون است. درباره این ادعا نیز صحبت کرده‌ایم. در یکی از برنامه‌های صداوسیما درباره وضعیت اقتصادی و قیمت مواد غذایی در غزه ادعاهایی شده بود که ما آن را بررسی کردیم و در این اپیزود به آن پرداخته‌ایم. رفع ممنوعیت واردات گوشی‌های آیفون در ایران و همچنین تعرفه‌ای که برای آن مطرح شده بود، به یکی از بحث‌های داغ رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی ایران تبدیل شد. توضیح داده‌ایم که درباره این موضوع چه می‌دانیم. در پایان این قسمت پادکست، به ادعای ساخت «جت جنگی بشقاب پرنده» ایلان ماسک اشاره کردیم؛ ادعایی که مطابق انتظار، شاخ‌دار بود. 00:01:33 مقدمه 00:03:08 از حمله اسرائیل به ایران چه می‌دانیم؟ 00:11:45 خبر نادرست به نقل از CNN درباره آمادگی ایران برای حمله به اسرائیل 00:13:59 گزارش پزشکی قانونی اسرائیل و غذا نخوردن سنوار در روزهای آخر 00:18:17 ادعای ردیابی نصرالله به دست اسرائیل از طریق واکسن کرونا 00:26:59 آمار ضد و نقیض از قیمت مواد غذایی در غزه 00:31:49 از رفع ممنوعیت واردات آیفون و تعرفه آن چه می‌دانیم؟ 00:39:08 ادعای شاخ‌دار در مورد جت جنگی بشقاب پرنده ایلان ماسک 00:44:08 کامنت‌ها پادکست این هفته فکت‌نامه را رضا اجرا کرده که دبیر تحریریه سایت فکت‌نامه است. این پادکست، بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی،‌ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. هیلا نیکو، کاورهای پادکست را طراحی می‌کند، باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و افشین صدری، شان جم و نادر صمدی به همراه نیوشا و آرین کار تهیه و تولید این قسمت را بر عهده داشته‌اند. پادکست فکت‌نامه را می‌توانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشن‌های پادکست دریافت کنید. فهرست فکت‌چک‌ها و پیوند‌هایی که در این قسمت به آنها اشاره می‌کنیم یا در این هفته در سایت فکت‌نامه منتشر کرده‌ایم: فهرست و تعریف نشان‌های فکت‌نامه ویدئوهای آموزشی مکتب‌خانه از حمله اسرائیل به ایران چه می‌دانیم؟ خبر نادرست به نقل از CNN درباره آمادگی ایران برای حمله به اسرائیل گزارش پزشکی قانونی اسرائیل و غذا نخوردن سنوار در روزهای آخر ادعای ردیابی نصرالله به دست اسرائیل از طریق واکسن کرونا آمار ضد و نقیض از قیمت مواد غذایی در غزه از رفع ممنوعیت واردات آیفون و تعرفه آن چه می‌دانیم؟ ادعای شاخ‌دار در مورد جت جنگی بشقاب پرنده ایلان ماسک مستند «خامنه‌ای و توطئه کرونا» لینک وبسایت globes کانال پادکست «هزارداستان بودجه» در کست‌باکس

اخیرا مسعود پزشکیان لایحه بودجه ۱۴۰۴ را تحویل مجلس داد؛ لایحه‌ای که هم از نظر فرم و هم از نظر محتوا، تفاوت زیادی با بودجه‌های سال‌های قبل دارد. در یازدهمین قسمت پادکست هزارداستان بودجه، درباره لایحه بودجه ۱۴۰۴، نحوه مواجهه مجلس با بودجه، درآمدهای نفتی و افزایش چند برابری سهم نیروهای مسلح از نفت صحبت کرده‌ایم. هزارداستان بودجه کار مشترکی از فکت‌نامه و رادیو فردا. هزارداستان بودجه در کست‌باکس هزارداستان بودجه در سایت رادیو فردا سایت‌ ایران‌بودجه بخش اول لایحه بودجه ۱۴۰۴ لایحه بودجه ۱۴۰۰ قانون بودجه ۱۴۰۰

در قسمت ۱۸۷ پادکست هفتگی فکت‌نامه اغلب فکت‌چک‌ها با درگیری‌های اخیر اسرائیل، ایران، حماس و حزب‌الله ارتباط دارد. پس از دو فکت‌چک درباره یحیی سنوار یعنی وصیت‌نامه منتسب به او و ادعای حضور او در جنگ عراق علیه ایران، سراغ تصاویر نادرستی رفتیم که به حمله اخیر اسرائیل به ایران نسبت داده شده بود. چند عکس قدیمی و عکس‌ها و ویدیوهایی از بیروت، از جمله تصاویری بود که به جای تصاویر واقعی حمله اسرائیل استفاده شده بود. ویدیویی که به یکی از سربازان جان‌باخته در حمله اسرائیل نسبت داده شده بود، ادعای حضور یک خلبان زن ایرانی در ارتش اسرائیل، دو ویدیوی متفاوت از دو کودکی که گفته شده بود از آوارگان فلسطین و غزه هستند و ادعای بی‌اساسِ اهدای چشم زن لبنانی به همسرش، سوژه‌هایی هستند که در ارتباط با درگیری‌های اخیر منطقه، بررسی کرده‌ایم. چند روز قبل که موضوع جزایر سه‌گانه باز هم بر سر زبان‌ها افتاده بود، ادعایی درباره نام واقعی جزیره ابوموسی مطرح شد. در مقاله‌ای توضیح دادیم که درباره نام‌های این جزیره چه می‌دانیم. یک اسکناس نمادین در دستان پوتین، سوژه چند روز رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی را فراهم کرده بود. در این قسمت درباره این اسکناس و ادعاهای نادرستی که درباره آن مطرح شده بود، صحبت کرده‌ایم. آخرین فکت‌چک این قسمت، ادعای شاخ‌داری است که درباره غول‌های کشف‌شده در جنگل‌های آمازون بیان شده بود. 00:01:26 مقدمه 00:05:44 آنچه به عنوان وصیت‌نامه سنوار منتشر شده واقعی نیست 00:09:10 سنوار در جنگ ایران و عراق حضور نداشته است 00:14:12 تصاویر نادرست منتسب به حمله اسرائیل به ایران 00:20:02 ویدیوی نادرست منتسب به سرباز جان‌باخته در حمله اسرائیل 00:23:37 ادعای شاخ‌دار درباره یک خلبان زن ایرانی در ارتش اسرائیل 00:25:10 ویدیو نادرست منتسب به کودک غزه‌ای که زیر آوار مانده 00:29:16 کودک اهل غزه که خواهرش را روی شانه‌هایش حمل می‌کند 00:32:15 ادعای نادرست اهدای چشم زن لبنانی به همسرش 00:35:38 درباره تاریخچه نام‌های جزیره «ابوموسی» چه می‌دانیم؟ 00:43:44 از ارز واحد بریکس چه می‌دانیم؟ 00:51:28 ادعای شاخ‌دار کشف اسکلت غول در آمازون با گردن دراز 00:56:22 کامنت‌ها پادکست فکت‌نامه را فرهاد و رضا اجرا می‌کنند که به ترتیب سردبیر و دبیر تحریریه سایت فکت‌نامه‌اند. گفت‌وگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی،‌ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. هیلا نیکو، کاورهای پادکست را طراحی می‌کند، باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و افشین صدری، شان جم و نادر صمدی به همراه نیوشا و آرین کار تهیه و تولید این قسمت را بر عهده داشته‌اند. پادکست فکت‌نامه را می‌توانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشن‌های پادکست دریافت کنید. فهرست فکت‌چک‌ها و پیوند‌هایی که در این قسمت به آنها اشاره می‌کنیم یا در این هفته در سایت فکت‌نامه منتشر کرده‌ایم: فهرست و تعریف نشان‌های فکت‌نامه ویدئوهای آموزشی مکتب‌خانه آنچه به عنوان وصیت‌نامه سنوار منتشر شده واقعی نیست سنوار در جنگ ایران و عراق حضور نداشته است تصاویر نادرست منتسب به حمله اسرائیل به ایران ویدیوی نادرست منتسب به سرباز جان‌باخته در حمله اسرائیل ادعای شاخ‌دار درباره یک خلبان زن ایرانی در ارتش اسرائیل ویدیو نادرست منتسب به کودک غزه‌ای که زیر آوار مانده کودک اهل غزه که خواهرش را روی شانه‌هایش حمل می‌کند ادعای نادرست اهدای چشم زن لبنانی به همسرش درباره تاریخچه نام‌های جزیره «ابوموسی» چه می‌دانیم؟ از ارز واحد بریکس چه می‌دانیم؟ ادعای شاخ‌دار کشف اسکلت غول در آمازون با گردن دراز مستند «علی‌اکبر رائفی‌پور، روایتگر برتر اخبار جعلی» کانال پادکست «هزارداستان بودجه» در کست‌باکس

پادکست و مجموعه‌مقالات «واژه‌نامه دروغ‌پراکنی» به کلیدواژه‌هایی می‌پردازد که در گفتمان رسمی حکومت ایران برای انتشار ادعاهای بی‌مبنای خود استفاده می‌شود. این کلیدواژه‌ها طی چندین دهه به طور سیستماتیک از سوی مقامات ارشد و رسانه‌های دولتی ایران استفاده و به تدریج به بخشی جدایی‌ناپذیر از سازوکار انتشار اطلاعات نادرست در ایران تبدیل شده‌اند. در نتیجه این کلیدواژه‌ها نقش تعیین‌کننده‌ای در تبلیغ باورهای نادرست و غیرمستند در جامعه ایران داشته‌اند، تا جایی که نه تنها بر حامیان حکومت ایران، بلکه به‌طور غیرمستقیم بر ادبیات منتقدان و مخالفان نیز تأثیر گذاشته است. موضوع ششمین قسمت از سری‌پادکست‌های «واژه‌نامه دروغ‌پراکنی»، انتشار روایت‌های حکومتی، راجع به معجزه یا امدادهای غیبی است. در تاریخ جمهوری اسلامی، توجیه تصمیم‌گیری‌های بی‌مبنا با ادعاهای ماوراءالطبیعه، سنت رایجی بوده و نمونه‌های آن را مثلا در دوران جنگ ایران و عراق می‌توان مشاهده کرد. علی خامنه‌ای نیز ادعاها درباره امداد غیبی و پشتیبانی خدا از مسئولان جمهوری اسلامی و صحبت با امام غایب را در موارد متعددی تکرار کرده است؛ از جمله در هنگام سرکوب‌های اعتراضات مردمی. پادکست «واژه‌نامه دروغ‌پراکنی» به همراه مقاله مرتبط با آن، هر دو هفته یک‌بار چهارشنبه‌ها در پادگیرها و سایت فکت‌نامه منتشر خواهد شد. لینک مقاله در وبسایت فکت‌نامه

در ابتدای قسمت ۱۸۶ پادکست هفتگی فکت‌نامه اشاره کرده‌ایم که به‌تازگی مجموع دانلود پادکست‌های ما در پادگیرها از مرز یک میلیون دانلود گذشت. در ادامه به چند موضوع مرتبط با سلامت پرداختیم؛ ابتدا درباره بی‌اعتبار بودن «آزمایش بکارت»، سپس ادعای درمان سرطان با «فستینگ»، سوم، ادعای اثر «میدان شعوری» در درمان سرطان کبد و البته مشکلات تامین دارو در اروپا. چند تصویر نادرست یا ساختگی، سوژه‌های بعدی این پادکست هستند؛ تصویر نادرست منتسب به کشته‌شدگان افغانستانی در مرز ایران، عکس‌های ساختگی از فرودگاه بیروت زیر آتش و عکسی که به صادق هدایت نسبت داده شده بود. پس از آن، سراغ ادعاهای مرتبط با چند کشور دیگر رفتیم؛ از تمجید نلسون ماندلا رهبر کنگره ملی آفریقا از خمینی و آمار بیماری‌های روانی در ترکیه گرفته تا ویدیوی منتسب به بازداشت یک امام جمعه در عربستان و جمعیت کارمندان دولتی در ژاپن. در پایان فکت‌چک‌های این قسمت، صحبت‌های ایرج حسابی را بررسی کردیم که مدعی شده بود صدها سال قبل ایرانی‌ها قالی پرنده می‌ساختند. 00:01:28 مقدمه 00:04:40 «آزمایش بکارت» غیرعلمی و بی‌اعتبار است 00:10:37 ادعای خطرناک درباره آثار فستینگ بر درمان سرطان 00:16:24 ادعای شاخ‌دار اثبات اثر میدان شعوری در درمان سرطان کبد 00:22:54 درباره مشکلات تامین دارو در آلمان و اروپا چه می‌دانیم؟ 00:26:20 تصویر نادرست درباره خبر تیراندازی مرزبانی ایران به افغانستانی‌ها 00:28:41 عکس‌های ساختگی برای نشان دادن انفجار نزدیک فرودگاه بیروت 00:31:24 استفاده از عکس‌های نقاش لهستانی به جای صادق هدایت 00:35:23 ماجرای تمجید ماندلا از خمینی 00:41:48 آمار بیماری‌های روانی در ترکیه در مقایسه با جهان 00:44:31 ویدیوی نادرست منتسب به بازداشت خطیب نماز جمعه مدینه 00:46:23 درباره جمعیت کارمندان دولتی در ژاپن چه می‌دانیم؟ 00:51:37 ادعای شاخ‌دار ایرج حسابی درباره قالی پرنده 01:01:03 کامنت‌ها پادکست فکت‌نامه را فرهاد و رضا اجرا می‌کنند که به ترتیب سردبیر و دبیر تحریریه سایت فکت‌نامه‌اند. گفت‌وگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی،‌ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. هیلا نیکو، کاورهای پادکست را طراحی می‌کند، باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و افشین صدری، شان جم و نادر صمدی به همراه نیوشا و آرین کار تهیه و تولید این قسمت را بر عهده داشته‌اند. پادکست فکت‌نامه را می‌توانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشن‌های پادکست دریافت کنید. فهرست فکت‌چک‌ها و پیوند‌هایی که در این قسمت به آنها اشاره می‌کنیم یا در این هفته در سایت فکت‌نامه منتشر کرده‌ایم: فهرست و تعریف نشان‌های فکت‌نامه ویدئوهای آموزشی مکتب‌خانه «آزمایش بکارت» غیرعلمی و بی‌اعتبار است ادعای خطرناک درباره آثار فستینگ بر درمان سرطان ادعای شاخ‌دار اثبات اثر میدان شعوری در درمان سرطان کبد درباره مشکلات تامین دارو در آلمان و اروپا چه می‌دانیم؟ تصویر نادرست درباره خبر تیراندازی مرزبانی ایران به افغانستانی‌ها عکس‌های ساختگی برای نشان دادن انفجار نزدیک فرودگاه بیروت استفاده از عکس‌های نقاش لهستانی به جای صادق هدایت ماجرای تمجید ماندلا از خمینی آمار بیماری‌های روانی در ترکیه در مقایسه با جهان ویدیوی نادرست منتسب به بازداشت خطیب نماز جمعه مدینه درباره جمعیت کارمندان دولتی در ژاپن چه می‌دانیم؟ ادعای شاخ‌دار ایرج حسابی درباره قالی پرنده بررسی ادعاهای محمدعلی طاهری در مصاحبه با ایران اینترنشنال درباره طب ارتعاشی، انرژی‌درمانی و انرژی شفابخش چه می‌دانیم؟ کانال پادکست «هزارداستان بودجه» در کست‌باکس

چرا #واحد_پول بودجه کشور به «میلیون ریال» است؟ چند هزار هزار میلیارد یعنی چقدر؟ میلیون، میلیارد، بیلیون، تریلیون؛ مشکل ما با اعداد بزرگ چیست؟ چرا حساسیتمان را به عددها و مقیاس آنها از دست داده‌ایم؟ «بحران عدد» و نقش #بودجه در تشدید آن، موضوع دهمین قسمت این پادکست است. هزارداستان بودجه، کار مشترک فکت‌نامه و رادیو فردا را در پادگیرها دنبال کنید. سایت‌ ایران‌بودجه قانون بودجه ۱۴۰۳ مستند «گوهرشاد، تاریخ‌سازی به نفع حجاب اجباری» مستند «بزرگ‌نمایی یا عددسازی؛ در انقلاب ۵۷ چند نفر کشته شدند؟» پروفایل حجت‌الله عبدالملکی در سایت فکت‌نامه فکت‌چک هک حساب بانکی امام جمعه قم پادکست هفتگی فکت‌نامه در کست‌باکس

در قسمت ۱۸۵ پادکست هفتگی فکت‌نامه ابتدا به برخی نقدها و ابهام‌های چند مخاطب نسبت به درستی‌سنجی اظهارات یک اقتصاددان درباره وضعیت مصرف بنزین در ایران پاسخ دادیم. در ادامه، چند ادعای مرتبط با تنش‌های اخیر ایران و اسرائیل را مرور کردیم. یکی از آنها، ادعای بی‌اساس کشته‌شدن رئیس ستاد ارتش اسرائیل در حمله حزب‌الله لبنان و توضیح درباره خبرهای مشابه آن است. عکس ساختگی اسماعیل قاآنی با پابند الکترونیکی را نیز در بین این سوژه‌ها بررسی کردیم. یک ویدیوی ساختگی که مدعی بود وزیر دارایی اسرائیل را نشان می‌دهد، موضوع فکت‌چک بعدی ما در این قسمت پادکست است. چند روز قبل خبر بازداشت یک خبرنگار در اسرائیل، خبرساز شد و ما هم توضیح دادیم که درباره این موضوع چه می‌دانیم. زلزله اخیر در حوالی سمنان، برای چند روز سوژه گمانه‌زنی کاربرهای شبکه‌های اجتماعی بود. در گزارشی توضیح دادیم که آیا این لرزه‌ها با آزمایش‌های هسته‌ایِ احتمالی، ارتباطی دارد یا خیر. محمدرضا نقدی، معاون فرمانده کل سپاه، اخیرا ادعایی را درباره کاهش تمایل دانشجویان به اقامت دائم و اخذ تابعیت آمریکا را مطرح کرده بود. در این اپیزود، دلایل خود برای رد این ادعا را مرور کردیم. برداشت اشتباه برخی رسانه‌ها و کاربران شبکه‌های اجتماعی از محاسبات یک کارشناس اقتصادی از نرخ بیکاری در ایران، موضوع آخرین فکت‌چک ما در این قسمت است. 00:01:32 مقدمه 00:05:15 آمارهای نادرست و بزرگ‌نمایی شده از قاچاق بنزین 00:15:01 ادعای بی‌اساس کشته‌شدن رئیس ستاد ارتش اسرائیل توسط حزب‌الله 00:20:55 عکس قدیمی و ساختگی قاآنی با این ادعا که پابند الکترونیکی دارد 00:26:33 ادعای شاخ‌دار درباره اسرائیلی‌های کشته‌شده در «وعده صادق ۲» 00:32:34 از دستگیری و آزادی یک روزنامه‌نگار در اسرائیل چه می‌دانیم؟ 00:36:46 زلزله سمنان، به‌خاطر آزمایش بمب هسته‌ای نبود 00:47:50 ادعای نادرست درباره وضعیت تابعیت دانشجویان مهاجر در آمریکا 00:53:37 برداشت اشتباه از محاسبات فرضی یک کارشناس درباره آمار بیکاری 00:58:36 کامنت‌ها پادکست فکت‌نامه را فرهاد و رضا اجرا می‌کنند که به ترتیب سردبیر و دبیر تحریریه سایت فکت‌نامه‌اند. گفت‌وگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی،‌ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. هیلا نیکو، کاورهای پادکست را طراحی می‌کند، باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و افشین صدری، شان جم و نادر صمدی به همراه نیوشا و آرین کار تهیه و تولید این قسمت را بر عهده داشته‌اند. پادکست فکت‌نامه را می‌توانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشن‌های پادکست دریافت کنید. فهرست فکت‌چک‌ها و پیوند‌هایی که در این قسمت به آنها اشاره می‌کنیم یا در این هفته در سایت فکت‌نامه منتشر کرده‌ایم: فهرست و تعریف نشان‌های فکت‌نامه ویدئوهای آموزشی مکتب‌خانه آمارهای نادرست و بزرگ‌نمایی شده از قاچاق بنزین ادعای بی‌اساس کشته‌شدن رئیس ستاد ارتش اسرائیل در حمله حزب‌الله عکس قدیمی و دستکاری‌شده قاآنی با این ادعا که پابند الکترونیکی دارد ادعای شاخ‌دار درباره اسرائیلی‌های کشته‌شده در «وعده صادق ۲» از دستگیری و آزادی یک روزنامه‌نگار در اسرائیل چه می‌دانیم؟ زلزله سمنان، به‌خاطر آزمایش بمب هسته‌ای نبود ادعای نادرست درباره وضعیت تابعیت دانشجویان مهاجر در آمریکا برداشت اشتباه از محاسبات فرضی یک کارشناس درباره آمار بیکاری کانال پادکست «هزارداستان بودجه» در کست‌باکس

پادکست و مجموعه‌مقالات «واژه‌نامه دروغ‌پراکنی» به کلیدواژه‌هایی می‌پردازد که در گفتمان رسمی حکومت ایران برای انتشار ادعاهای بی‌مبنای خود استفاده می‌شود. این کلیدواژه‌ها طی چندین دهه به طور سیستماتیک از سوی مقامات ارشد و رسانه‌های دولتی ایران استفاده و به تدریج به بخشی جدایی‌ناپذیر از سازوکار انتشار اطلاعات نادرست در ایران تبدیل شده‌اند. در نتیجه این کلیدواژه‌ها نقش تعیین‌کننده‌ای در تبلیغ باورهای نادرست و غیرمستند در جامعه ایران داشته‌اند، تا جایی که نه تنها بر حامیان حکومت ایران، بلکه به‌طور غیرمستقیم بر ادبیات منتقدان و مخالفان نیز تأثیر گذاشته است. در پنجمین قسمت از سری‌پادکست‌های «واژه‌نامه دروغ‌پراکنی» توضیح داده‌ایم که چطور مقامات حکومتی ایران، در بسیاری از مواقع برای اثبات عقاید یا اقدامات خود، به «خواب» یا «الهام» استناد می‌کنند. اعتقاد به خواب یا الهام غیبی البته در خیلی از مردم رواج دارد؛ اما استفاده از آن به عنوان ابزار سیاسی، نوعی پروپاگاندای حکومتی محسوب می‌شود. برای مثال، ادعا شده قاسم سلیمانی حتی قبل از کشته شدن، در خواب نیروهایش ظاهر می‌شد و نقشه عملیات علیه اسرائیل را نشان می‌داد؛ یا مثلا خواب دیده‌اند که ابراهیم رئیسی در دنیای دیگری دارد «مقدمات ظهور را فراهم می‌کند.» در این قسمت، مثال‌ها و موارد مختلفی از این قبیل خواب‌ها و الهام‌های مقامات سیاسی و مذهبی حکومت ایران را مرور کرده‌ایم. پادکست «واژه‌نامه دروغ‌پراکنی» به همراه مقاله مرتبط با آن، هر دو هفته یک‌بار چهارشنبه‌ها در پادگیرها و سایت فکت‌نامه منتشر خواهد شد. لینک مقاله در وبسایت فکت‌نامه

در قسمت ۱۸۴ پادکست هفتگی فکت‌نامه، چند مورد از عکس‌ها و ویدیوهایی را که به حمله موشکی ایران به اسرائیل منتسب شده بود، اما نادرست بودند، بررسی و مرور کردیم. یک عکس دستکاری‌شده با عنوان ازدواج زوج لبنانی با پس‌زمینه موشک‌های ایرانی در رسانه‌های ایران زیاد دست به دست شد، که از نمونه‌های بارز همین تصاویر نادرست محسوب می‌شود. برخی رسانه‌ها و کاربران شبکه‌های اجتماعی، ویدیوی قدیمی انفجار یک برج در مسکو را با عنوان اصابت موشک ایرانی به قلب تل‌آویو منتشر کرده بودند، تا جایی که اکانت رسمی دفتر رهبر جمهوری اسلامی ایران در X هم از همان ویدیو استفاده کرده بود،‌ اما بعد از انتشار درستی‌سنجی فکت‌نامه، پست و ویدیوی خود را حذف و بعد از چند ساعت یک کلیپ اصلاح‌شده را منتشر کردند. دو ادعای اخیر علی خامنه‌ای، یکی درباره وضعیت ارتباط جمهوری اسلامی ایران با جهان و دیگری درباره «قانونی بودن حمله هفتم اکتبر حماس»، سوژه‌های بعدی ما در پادکست این هفته هستند. مرور دو فکت‌چک اقتصادی درباره هزینه تامین کالاهای اساسی و میزان قاچاق بنزین را نیز در این اپیزود خواهید شنید. یک ادعای نادرست درباره افغانستانی بودن پسربچه‌ای که اخیرا در آمریکا بازداشت شده، مطرح شده بود که آن را نیز فکت‌چک کردیم. این هفته یک گزارش بدون نشان را هم مرور کردیم؛ روایت‌ها از دختری که در سن یازده‌سالگی به اسارت گرفته شد و بعد از یک دهه آزاد شد. آخرین فکت‌چک این اپیزود مربوط به ادعای وجود یک تک‌شاخ افسانه‌ای در جنوب ایران است که درباره آن توضیح داده‌ایم. 00:01:34 مقدمه 00:03:19 عکس ساختگی «ازدواج زوج لبنانی با پس‌زمینه موشک‌های ایران» 00:07:45 چند تصویر نادرست منتسب به حمله موشکی ایران به اسرائیل 00:19:38 استفاده از ویدئوی انفجار در روسیه، به عنوان حمله موشکی ایران 00:23:57 ادعای نادرست خامنه‌ای درباره «قانونی‌بودن» حمله هفتم اکتبر 00:33:35 ادعای گمراه‌کننده خامنه‌ای درباره روابط ایران با کشورهای دنیا 00:42:03 هزینه واقعی تامین سبد اقلام اساسی خانوار چقدر است؟ 00:48:41 آمارهای نادرست و بزرگ‌نمایی شده از قاچاق بنزین 00:54:25 ادعای افغانستانی‌بودن کودکی که در فلوریدا دستگیر شد 00:58:29 انتساب ویدیوی دختری در ترکیه به کودکان سیستان و بلوچستان 01:00:06 «فوزیه»، دختری که در عراق ربوده شد و در غزه پیدا شد 01:08:11 ادعای نادرست دیده‌شدن آهوی تک‌شاخ اصیل ایرانی 01:12:24 کامنت‌ها پادکست فکت‌نامه را فرهاد و رضا اجرا می‌کنند که به ترتیب سردبیر و دبیر تحریریه سایت فکت‌نامه‌اند. گفت‌وگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی،‌ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. هیلا نیکو، کاورهای پادکست را طراحی می‌کند، باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و افشین صدری، شان جم و نادر صمدی به همراه نیوشا و آرین کار تهیه و تولید این قسمت را بر عهده داشته‌اند. پادکست فکت‌نامه را می‌توانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشن‌های پادکست دریافت کنید. فهرست فکت‌چک‌ها و پیوند‌هایی که در این قسمت به آنها اشاره می‌کنیم یا در این هفته در سایت فکت‌نامه منتشر کرده‌ایم: فهرست و تعریف نشان‌های فکت‌نامه ویدئوهای آموزشی مکتب‌خانه ویدیوی فرار نتانیاهو بعد از حمله ایران به اسرائیل، قدیمی است عکس دستکاری‌شده «ازدواج زوج لبنانی با پس‌زمینه موشک‌های ایران» استفاده از ویدئوی قدیمی و دستکاری‌شده به عنوان حمله موشکی ایران ویدیوی منتسب به آسمان اسرائیل در زمان حمله موشکی ایران تصاویر قطعات باقی‌مانده موشک، ارتباطی با حمله اخیر ندارد ویدیوی سوختن اتوبوس‌ها در تل‌آویو پس از حمله انصارالله ویدئوی ساختگی با عنوان آتش‌سوزی بر اثر بمباران در بیروت ادعای «صوت لو رفته نتانیاهو» بی‌اساس است استفاده از ویدئوی انفجار در روسیه، به عنوان حمله موشکی ایران ادعای نادرست خامنه‌ای درباره «قانونی‌بودن» حمله هفتم اکتبر حماس ادعای گمراه‌کننده خامنه‌ای درباره روابط ایران با کشورهای دنیا هزینه واقعی تامین سبد اقلام اساسی خانوار چقدر است؟ آمارهای نادرست و بزرگ‌نمایی شده از قاچاق بنزین ادعای نادرست درباره افغانستانی‌بودن کودکی که در فلوریدا دستگیر شد ویدیویی از ترکیه منسوب به کودکان سیستان و بلوچستان، نادرست است «فوزیه امین سیدو» دختری که در عراق ربوده شد و در غزه پیدا شد ادعای نادرست دیده‌شدن آهوی تک‌شاخ اصیل ایرانی بعد از دو قرن همه چیز درباره «هما» کانال پادکست «هزارداستان بودجه» در کست‌باکس

کلمه «دانش‌بنیان» یکی از کلیدواژه‌های پراستفاده رهبران جمهوری اسلامی، به خصوص علی خامنه‌ای در دهه ۱۳۹۰ است. در نهمین قسمت هزارداستان بودجه سراغ این موضوع رفته‌ایم که چگونه این عبارت تخصصی تبدیل به یک پروژه سیاسی پرهزینه شد. در این قسمت درباره رشد بسیار سریع و مشکوک شرکت‌های دانش‌بنیان و بار مالی آن برای بودجه و اقتصاد ایران صحبت می‌کنیم. هزارداستان بودجه در کست‌باکس هزارداستان بودجه در سایت رادیو فردا سایت‌ ایران‌بودجه قانون بودجه ۱۴۰۳ گزارش رادیو فردا درباره شرکت‌های دانش‌بنیان

در قسمت ۱۸۳ پادکست هفتگی فکت‌نامه ابتدا چند خبر و تصویر ادعایی درباره حملات اخیر ایران علیه اسرائیل را مرور کوتاهی کردیم. در ادامه، درستی‌سنجی ویدیویی قدیمی را که ادعا می‌شد مربوط به شادی مردم لبنان بعد از کشته شدن سیدحسن نصرالله است، مرور کردیم. اخیرا نتایج یک نظرسنجی درباره درگیری‌های اسرائیل و فلسطین بعد از حمله ۷ اکتبر حماس در برخی رسانه‌های داخلی منتشر شد که یک نکته مهم و گمراه‌کننده داشت. چندی قبل در گزارشی مفصل به موضوع طب ارتعاشی، انرژی‌درمانی و انرژی شفابخش پرداختیم و در این قسمت پادکست درباره بخش‌هایی از آن صحبت کردیم. صحبت‌های اخیر ترامپ به شکل نادرستی در خبرگزاری فارس ترجمه شده بود که آن را فکت‌چک کردیم و در این اپیزود به آن اشاره کرده‌ایم. آمار و ادعاهای بی‌اساس درباره دانش‌آموزان افغانستانی در ایران و برخی ادعاهای یک مناظره درباره همین موضوع، یکی از دیگر از سوژه‌های این اپیزود است. در پایان، درباره ویدیویی ساختگی توضیح دادیم که مدعی بود ایلان ماسک گفته تبار ایرانی دارد و ایرانیان باهوش‌ترین مردم دنیا هستند. 00:01:34 مقدمه 00:05:40 انتشار ویدئویی قدیمی به عنوان شادی لبنانی‌ها از کشته‌شدن نصرالله 00:08:54 استفاده گمراه‌کننده از یک نظرسنجی قدیمی درباره جنگ غزه 00:17:23 درباره طب ارتعاشی، انرژی‌درمانی و انرژی شفابخش چه می‌دانیم 00:33:09 ترجمه نادرست خبرگزاری فارس از صحبت‌های ترامپ درباره ایران 00:36:57 آمار و ادعاهای بی‌اساس درباره دانش‌آموزان افغانستانی در ایران 00:48:29 ویدیوی اعتراف ایلان ماسک به تبار ایرانی‌اش 00:50:29 کامنت‌ها پادکست این هفته فکت‌نامه را رضا و رزا اجرا می‌کنند که به ترتیب دبیر تحریریه و عضو تحریریه سایت فکت‌نامه‌اند. گفت‌وگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی،‌ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. هیلا نیکو، کاورهای پادکست را طراحی می‌کند، باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و افشین صدری، شان جم و نادر صمدی به همراه نیوشا و آرین کار تهیه و تولید این قسمت را بر عهده داشته‌اند. پادکست فکت‌نامه را می‌توانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشن‌های پادکست دریافت کنید. فهرست فکت‌چک‌ها و پیوند‌هایی که در این قسمت به آنها اشاره می‌کنیم یا در این هفته در سایت فکت‌نامه منتشر کرده‌ایم: فهرست و تعریف نشان‌های فکت‌نامه ویدئوهای آموزشی مکتب‌خانه انتشار ویدئویی قدیمی به عنوان شادی لبنانی‌ها از کشته‌شدن نصرالله استفاده گمراه‌کننده از یک نظرسنجی قدیمی درباره جنگ غزه درباره طب ارتعاشی، انرژی‌درمانی و انرژی شفابخش چه می‌دانیم ترجمه نادرست خبرگزاری فارس از صحبت‌های ترامپ درباره ایران آمار و ادعاهای بی‌اساس درباره دانش‌آموزان افغانستانی در ایران ویدیوی اعتراف ایلان ماسک به تبار ایرانی‌اش آیا گفته‌های محمدعلی طاهری مبنای علمی دارد؟ بررسی برخی ادعاها درباره هوش ایرانیان کانال پادکست «هزارداستان بودجه» در کست‌باکس

پادکست و مجموعه‌مقالات «واژه‌نامه دروغ‌پراکنی» به کلیدواژه‌هایی می‌پردازد که در گفتمان رسمی حکومت ایران برای انتشار ادعاهای بی‌مبنای خود استفاده می‌شود. این کلیدواژه‌ها طی چندین دهه به طور سیستماتیک از سوی مقامات ارشد و رسانه‌های دولتی ایران استفاده و به تدریج به بخشی جدایی‌ناپذیر از سازوکار انتشار اطلاعات نادرست در ایران تبدیل شده‌اند. در نتیجه این کلیدواژه‌ها نقش تعیین‌کننده‌ای در تبلیغ باورهای نادرست و غیرمستند در جامعه ایران داشته‌اند، تا جایی که نه تنها بر حامیان حکومت ایران، بلکه به‌طور غیرمستقیم بر ادبیات منتقدان و مخالفان نیز تأثیر گذاشته است. در قسمت چهارم از سری‌پادکست‌های «واژه‌نامه دروغ‌پراکنی» توضیح داده‌ایم که بخشی از ادعاهای ساختگی مقام‌های حکومتی ایران، به شکل «پیش‌بینی»هایی هستند که مبنای علمی ندارند. در اینجا صحبت از پیش‌بینی‌هایی است که عمدتاً، فراتر از آرزوهای سیاسی مقامات نیستند و حتی در مواردی، زاییده تصور اطلاع آن‌ها از «غیب» به نظر می‌آیند. اهمیت این رویه از آن جهت است که رهبران سابق و فعلی جمهوری اسلامی، آشکارا بخشی از پرهزینه‌ترین تصمیم‌های خود را، با ادعای اطلاع از آینده توجیه کرده‌اند. در این قسمت، مثال‌ها و موارد مختلفی از این قبیل «پیش‌بینی»های مقامات سیاسی و مذهبی حکومت ایران را مرور کرده‌ایم. پادکست «واژه‌نامه دروغ‌پراکنی» به همراه مقاله مرتبط با آن، هر دو هفته یک‌بار چهارشنبه‌ها در پادگیرها و سایت فکت‌نامه منتشر خواهد شد. برای شنیدن این پادکست‌ها اسم «فکت‌نامه» را در اپلیکشین‌های پادکست جستجو کنید. نسخه متنی قسمت چهارم پادکست واژه‌نامه دروغ‌پراکنی در سایت فکت‌نامه

در قسمت ۱۸۲ پادکست هفتگی فکت‌نامه، طبق معمول ابتدا چند موضوع مهم روز را اندکی مرور کردیم و سپس به عنوان نخستین فکت‌چک، توضیح دادیم که درباره انفجار پیجرها و بیسیم‌های حزب‌الله لبنان چه می‌دانیم. در ادامه، به ویدیویی اشاره کردیم که برخی رسانه‌های ایران به عنوان حمله پهپادی حزب‌الله منتشر کرده بودند، اما ماجرای دیگری داشت. چندی قبل ادعایی نادرست درباره تاریخچه شکل‌گیری واژه «آزار جنسی» مطرح شده بود که در این قسمت پادکست به طور مفصل به آن پرداخته‌ایم. مسعود پزشکیان در نشست خبری خود جمله‌ای را درباره هزینه واردات بنزین و پرداخت مطالبات برخی اقشار جامعه گفته بود که ما در گزارشی به ابعاد مختلف این ادعا اشاره کردیم. مرور دو فکت‌چک با موضوع مهاجران افغانستانی؛ یکی ادعای احتکار نان از سوی آنها و دیگری، ادعای بی‌اساس یک نماینده مجلس درباره جمعیت افغانستانی‌ها در ایران، دیگر سوژه‌های این قسمت از پادکست فکت‌نامه هستند. 00:01:37 مقدمه 00:03:57 از انفجار دستگاه‌های ارتباطی پیجر و بیسیم حزب‌الله لبنان چه می‌دانیم؟ 00:21:10 انتشار ویدئوی قدیمی مربوط به اوکراین به عنوان حمله پهپادی حزب‌الله 00:23:56 اطلاعات نادرست درباره تاریخچه شکل‌گیری واژه «آزار جنسی» 00:52:07 ارتباط پول واردات بنزین با مطالبات قانونی شهروندان چیست؟ 01:00:04 شخصی که ۵۰۰۰ نان را احتکار کرده، شهروند افغانستانی نیست 01:02:15 آمار جمعیت ۱۷ میلیون نفری افغانستانی‌ها در ایران، نادرست است 01:08:14 کامنت‌ها پادکست این هفته فکت‌نامه را فرهاد، رضا و رزا اجرا می‌کنند که به ترتیب سردبیر، دبیر تحریریه و عضو تحریریه سایت فکت‌نامه‌اند. گفت‌وگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی،‌ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. هیلا نیکو، کاورهای پادکست را طراحی می‌کند، باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و افشین صدری، شان جم و نادر صمدی به همراه نیوشا و آرین کار تهیه و تولید این قسمت را بر عهده داشته‌اند. پادکست فکت‌نامه را می‌توانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشن‌های پادکست دریافت کنید. فهرست فکت‌چک‌ها و پیوند‌هایی که در این قسمت به آنها اشاره می‌کنیم یا در این هفته در سایت فکت‌نامه منتشر کرده‌ایم: فهرست و تعریف نشان‌های فکت‌نامه ویدئوهای آموزشی مکتب‌خانه از انفجار دستگاه‌های ارتباطی پیجر و بیسیم حزب‌الله لبنان چه می‌دانیم؟ انتشار ویدئوی قدیمی مربوط به اوکراین به عنوان حمله پهپادی حزب‌الله اطلاعات نادرست درباره تاریخچه شکل‌گیری واژه «آزار جنسی» ارتباط پول واردات بنزین با مطالبات قانونی شهروندان چیست؟ شخصی که ۵۰۰۰ نان را احتکار کرده، شهروند افغانستانی نیست آمار جمعیت ۱۷ میلیون نفری افغانستانی‌ها در ایران، نادرست است ادعای شاخ‌دار درباره تدریس نابودی اقتصاد ایران در مدارس ژاپن کانال پادکست «هزارداستان بودجه» در کست‌باکس

در گیر و دار بررسی بودجه سال ۹۸ ناگهان خبر رسید که علی خامنه‌ای دستور داده که فرایند بررسی متوقف شود و بودجه برای «اصلاح ساختاری» به دولت بازگردانده شود. از آن زمان نزدیک ۶ سال می‌گذرد و عبارت «رهنمودهای رهبری برای اصلاح ساختار بودجه» در رسانه‌ها و مراجع رسمی بارها دست به‌دست و تکرار شده است. در هشتمین قسمت هزارداستان بودجه سراغ این سوال رفتیم که منظور رهبر جمهوری اسلامی از «اصلاح ساختار بودجه» چیست؟ هزارداستان بودجه در کست‌باکس هزارداستان بودجه در سایت رادیو فردا سایت‌ ایران‌بودجه قانون بودجه ۱۴۰۳ قانون بودجه ۱۴۰۲ لایحه بودجه ۱۳۹۸ اپیزود ۱۴۸ پادکست هفتگی فکت‌نامه درستی‌سنجی اظهارات یک روحانی درباره نفت و انفال

در قسمت ۱۸۱ پادکست فکت‌نامه ابتدا به مقاله‌ای اشاره کردیم که به درخواست مجله «تایم» از فکت‌نامه، تهیه و در وبسایت این مجله منتشر شد. سپس برخی خبرهای اولیه درباره انفجار چند هزار پیجر در لبنان را مرور کردیم. در ابتدای فکت‌چک‌های پرتعداد این هفته، به ویدیویی اشاره کردیم که ادعا شده مربوط به وداع کادر درمان با پیکر مهسا امینی است. ادعای نادرست مسعود پزشکیان در نشست خبری خود درباره موشک‌های هایپرسونیک ایران، فکت‌چک دیگری است که در این قسمت درباره آن توضیح دادیم. ویدیویی که برخی با استناد به آن گفته بودند بنزین برای بازنشستگان امارتی رایگان شده است، سوژه دیگر این هفته بود. در این قسمت همچنین روایت‌های مختلف و متفاوتی را که از تلاش احتمالی صادق خلخالی برای تخریب تخت جمشید وجود دارد، مرور کردیم. چهار ادعا که ارتباط مستقیم و غیرمستقیم با موضوع مهاجران افغانستانی در ایران دارند نیز سوژه فکت‌چک‌های دیگر این هفته بودند. شایعه عقد یک مداح معروف با چند زن جوان تایلندی و ادعای تکراری درمان خانگی آب مروارید نیز از موضوعاتی بودند که این هفته به نشان‌هایی بهتر از شاخ‌دار و نادرست نرسیدند. ادعای وجود یک علامت پرحاشیه بر روی لباس رسمی کماندوهای اسرائیلی، سوژه دیگری بود که فکت‌چک آن را در این پادکست مرور کردیم. 00:01:29 مقدمه 00:11:17 ویدیوی نادرست منسوب به وداع با پیکر بی‌جان مهسا امينی‌‌ 00:14:28 ادعای نادرست پزشکیان درباره ایرانی‌نبودن موشک فلسطین-۲ 00:18:42 بنزین رایگان برای بازنشستگان اماراتی 00:25:54 درباره خلخالی و تلاش برای تخریب تخت‌جمشید 00:39:16 ادعا درباره تعداد افغانستانی‌هایی که روزانه وارد ایران می‌شوند 00:51:45 شایعه نادرست درباره اخراج پسر خداداد عزیزی از ایران 00:53:41 ادعای نادرست نماینده مجلس درباره اتباع غیرایرانی و یارانه‌ها 01:01:49 ویدیوی نادرست منتسب به قمه‌کشی دختران افغانستانی 01:05:11 ادعای بی‌اساسِ عقد مداح خامنه‌ای، با سه زن تایلندی در بانکوک 01:12:29 بج «نیل تا فرات» روی بازوی کماندوهای اسرائیلی؟ 01:17:51 چکاندن آب پیاز و لیموترش در چشم آب‌مروارید را درمان نمی‌کند 01:22:40 کامنت پادکست فکت‌نامه را فرهاد و رضا اجرا می‌کنند که به ترتیب سردبیر و دبیر تحریریه سایت فکت‌نامه‌اند. گفت‌وگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی،‌ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. هیلا نیکو، کاورهای پادکست را طراحی می‌کند، باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و افشین صدری، شان جم و نادر صمدی به همراه نیوشا و آرین کار تهیه و تولید این قسمت را بر عهده داشته‌اند. پادکست فکت‌نامه را می‌توانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشن‌های پادکست دریافت کنید. فهرست فکت‌چک‌ها و پیوند‌هایی که در این قسمت به آنها اشاره می‌کنیم یا در این هفته در سایت فکت‌نامه منتشر کرده‌ایم: فهرست و تعریف نشان‌های فکت‌نامه ویدئوهای آموزشی مکتب‌خانه ویدیوی نادرست منسوب به وداع با پیکر بی‌جان مهسا امينی‌‌ ادعای نادرست پزشکیان درباره ایرانی‌نبودن موشک فلسطین-۲ بنزین رایگان برای بازنشستگان اماراتی درباره خلخالی و تلاش برای تخریب تخت‌جمشید ادعا درباره تعداد افغانستانی‌هایی که روزانه وارد ایران می‌شوند شایعه نادرست درباره اخراج پسر خداداد عزیزی از ایران ادعای نادرست نماینده مجلس درباره اتباع غیرایرانی و یارانه‌ها ویدیوی نادرست منتسب به قمه‌کشی دختران افغانستانی ادعای بی‌اساسِ عقد مداح خامنه‌ای، با سه زن تایلندی در بانکوک بج «نیل تا فرات» روی بازوی کماندوهای اسرائیلی؟ چکاندن آب پیاز و لیموترش در چشم آب مروارید را درمان نمی‌کند لینک مقاله فکت‌نامه در وبسایت مجله تایم کانال پادکست «هزارداستان بودجه» در کست‌باکس

پادکست و مجموعه‌مقالات «واژه‌نامه دروغ‌پراکنی» به کلیدواژه‌هایی می‌پردازد که در گفتمان رسمی حکومت ایران برای انتشار ادعاهای بی‌مبنای خود استفاده می‌شود. این کلیدواژه‌ها طی چندین دهه به طور سیستماتیک از سوی مقامات ارشد و رسانه‌های دولتی ایران استفاده و به تدریج به بخشی جدایی‌ناپذیر از سازوکار انتشار اطلاعات نادرست در ایران تبدیل شده‌اند. در نتیجه این کلیدواژه‌ها نقش تعیین‌کننده‌ای در تبلیغ باورهای نادرست و غیرمستند در جامعه ایران داشته‌اند، تا جایی که نه تنها بر حامیان حکومت ایران، بلکه به‌طور غیرمستقیم بر ادبیات منتقدان و مخالفان نیز تأثیر گذاشته است. در قسمت سوم از سری‌پادکست‌های «واژه‌نامه دروغ‌پراکنی» به عبارتی پرداخته ایم که بارها از زبان مقامات حکومت ایران شنیده‌ایم: «تحلیلگران می‌گویند». یک سنت بسیار رایج در تبلیغات حکومتی ایران، انتساب ادعاهای بی‌مبنا به منابع مبهم است. این منابع اغلب، تحلیلگران یا دانشمندان غربی هستند و معمولا آدرس دقیقی هم ندارند. ارجاع به «مستنداتی» از این نوع، در ادبیات رهبر جمهوری اسلامی ایران نیز نمود واضحی دارد. درحقیقت به نظر می‌رسد که او، با وجود مواضع ضد غربی خود، همواره به نوعی آرزوی تایید شدن از طرف غربی‌ها را داشته است. نسبت دادن روایت‌های عجیب به شخصیت‌های خارجی، گذشته از تبلیغات سیاسی، در تبلیغات مذهبی هم کاربرد گسترده‌ای دارد. در این پادکست، مثال‌ها و موارد مختلفی از نحوه استفاده حکومت ایران از این عبارت را مرور کرده‌ایم و گفته‌ایم که چرا و چطور برای بسیاری از ادعاهای خود از عناوینی مثل «یک تحلیلگر گفت» یا «تحلیلگران می‌گویند» بهره می‌گیرند. پادکست «واژه‌نامه دروغ‌پراکنی» به همراه مقاله مرتبط با آن، هر دو هفته یک‌بار چهارشنبه‌ها در پادگیرها و سایت فکت‌نامه منتشر خواهد شد. برای شنیدن این پادکست‌ها اسم «فکت‌نامه» را در اپلیکشین‌های پادکست جستجو کنید. نسخه متنی قسمت سوم پادکست واژه‌نامه دروغ‌پراکنی در سایت فکت‌نامه

در قسمت ۱۸۰ پادکست فکت‌نامه ابتدا به خبرها درباره هک گسترده سیستم بانکی ایران، سالگرد کشته شدن مهسا امینی و یک فکت‌چک بنزینی اشاره کردیم. در ادامه، به بهانه اظهارنظری از صادق بیت سیاح، ورزشکار ایرانی، درباره متن و حواشی حذف او از پارالمپیک پاریس که در روزهای اخیر پربحث شده بود، صحبت کرده‌ایم. سهم شرکت‌ها و اشخاص وابسته به بانک آینده از تسهیلات این بانک، موضوع دیگری است که به درستی‌سنجی ادعایی درباره آن پرداختیم. یک بازداشت امنیتی در ترکیه طی هفته قبل در رسانه‌های ایران بازتاب داشت، اما خبر برخی از این رسانه‌ها با یک اشتباه در تیترهایشان همراه بود. یکی از ادعاهای نادرست پرتکرار درباره جنبش سبز و اعتراضات سال ۸۸، اخیرا در یک مناظره باز هم مطرح شد که ما آن را درستی‌سنجی کردیم و در این قسمت درباره آن توضیح داده‌ایم. ادعای نادرستی درباره جدا کردن یک نوزاد از مادرش و همچنین یک خبر درست درباره تعداد روزهای تعطیل در سال تحصیلی جدید، از موضوعات دیگر پادکست این هفته هستند. ماجرای اشتباه پرحاشیه یک فرمانده ارتش آمریکا و برکناری او نیز در سوژه دیگری است که در قسمت ۱۸۰ به آن پرداخته‌ایم. در بخش مرور کامنت‌ها به دغدغه چند مخاطب درباره موضوع مهاجران افغانستانی در ایران نیز اشاره کردیم و توضیحاتی درباره آن دادیم. 00:01:41 مقدمه 00:07:55 بیت سیاح در پارالمپیک توکیو «پرچم» ام‌البنین نشان نداد 00:18:28 سهم شرکت‌های زیرمجموعه بانک آینده از تسهیلات 00:23:50 بازداشت تسهیل‌کننده مالی موساد در ترکیه 00:28:26 ادعای نادرست کتاب سایه عقاب‌ها درباره سناتور مک‌کین و جنبش سبز 00:39:16 خبر نادرست درباره جدا کردن کودک متولد خارج از ازدواج از مادرش 00:45:21 سال تحصیلی ۰۴-۱۴۰۳ چند روز تعطیلی دارد؟ 00:48:24 تغییر فرمانده آمریکایی به‌خاطر نصب برعکس دوربین اسلحه 00:55:14 کامنت‌ها پادکست فکت‌نامه را فرهاد و رضا اجرا می‌کنند که به ترتیب سردبیر و دبیر تحریریه سایت فکت‌نامه‌اند. گفت‌وگوهای هفتگی آنان بازتابی از تلاش‌های تیم فکت‌نامه برای درستی‌سنجی خبرها و نقل‌قول‌های سیاسی،‌ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. هیلا نیکو، کاورهای پادکست را طراحی می‌کند، باربد بیات، موسیقی پادکست را ساخته و افشین صدری، شان جم و نادر صمدی به همراه نیوشا و آرین کار تهیه و تولید این قسمت را بر عهده داشته‌اند. پادکست فکت‌نامه را می‌توانید صبح جمعه هر هفته ساعت هشت صبح به وقت ایران در همه اپلیکیشن‌های پادکست دریافت کنید. فهرست فکت‌چک‌ها و پیوند‌هایی که در این قسمت به آنها اشاره می‌کنیم یا در این هفته در سایت فکت‌نامه منتشر کرده‌ایم: فهرست و تعریف نشان‌های فکت‌نامه ویدئوهای آموزشی مکتب‌خانه بیت سیاح در پارالمپیک توکیو «پرچم» ام‌البنین نشان نداد سهم شرکت‌های زیرمجموعه بانک آینده از تسهیلات بازداشت تسهیل‌کننده مالی موساد در ترکیه ادعای نادرست کتاب سایه عقاب‌ها درباره سناتور مک‌کین و جنبش سبز خبر نادرست درباره جدا کردن کودک متولد خارج از ازدواج از مادرش سال تحصیلی ۰۴-۱۴۰۳ چند روز تعطیلی دارد؟ تغییر فرمانده آمریکایی به‌خاطر نصب برعکس دوربین اسلحه خاطره‌ای که در کتاب کلینتون نیست! ادعای شاخ‌دار ارتباط داعش با دموکرات‌های آمریکا بررسی و تحلیل کارزار دیس‌اینفورمیشین جمهوری اسلامی در اعتراضات ۱۴۰۱ مستند «روایت‌های موازی» مستند «دروغ‌پراکنی برای حفظ حجاب» مستند «دروغ‌های حکومتی در اعتراضات ۱۴۰۱» ابهام‌های «گزارش» دادسرا درباره نحوه کشته شدن مهسا امینی ادعای شاخ‌دار فرمانده انتظامی تهران بزرگ درباره تغییر لباس مهسا امینی تحلیل کارزار #مهسا_امینی در توییتر کانال پادکست «هزارداستان بودجه» در کست‌باکس

شرایط صندوق‌های بازنشستگی در ایران بحرانی است؛ بحران ناترازی صندوق‌ها روز به روز تشدید و هزینه تامین مالی صندوق‌ها برای بودجه روز به روز تشدید می‌شود. امسال بودجه صندوق‌های بازنشستگی یک و نیم برابر کل کسری بودجه‌ای است مهم‌ترین عامل وجود تورم مزمن در ایران است. در هفتمین قسمت پادکست هزارداستان بودجه، سراغ «صندوق‌های بازنشستگی» رفته‌ایم. درباره عمق بحران، دلایل آن، فساد و بی‌انضباطی‌های مالی و مسائل دیگری صحبت کرده‌ایم که مشکل ناترازی صندوق‌های بازنشستگی در ایران را تبدیل به یک ابربحران اقتصادی، اجتماعی و سیاسی کرده است. هزارداستان بودجه، کار مشترک فکت‌نامه و رادیو فردا؛ پادکستی برای بازخوانی ماجراهای شنیدنی در لابلای تبصره‌ها، بندها و ردیف‌های بودجه. هزارداستان بودجه در کست‌باکس هزارداستان بودجه در سایت رادیو فردا سایت‌ ایران‌بودجه قانون بودجه ۱۴۰۳ گزارش پایگاه داده‌های باز ایران درباره بحران صندوق‌های بازنشستگی