Argos Actueel

De War on Terror begon exact twintig jaar geleden. De Verenigde Staten had wraak gezworen voor 9/11 en terrorisme-verdachten werden overgebracht naar geheime CIA-gevangenissen. In 2014 bekende president Obama publiekelijk dat er gevangenen waren gemarteld. De excessen werden neergezet als incident. Maar is dat wel zo? Argos interviewt oud-New York Times-journalist Stephen Kinzer over zijn boek over de scheikundige Gottlieb, die ten tijde van de Koude Oorlog het brein achter het geheime programma MK Ultra was. Hij voerde gruwelijke experimenten uit op gevangenen en andere mensen die niet gemist zouden worden. Het zijn de memo’s van Sidney Gottlieb die de basis vormden voor de ‘verbeterde ondervragingstechnieken’ die de CIA inzette na 9/11. Argos-redacteur Rik Delhaas en mensenrechtendeskundige Quirine Eijkman vertellen hoe na 9/11 de bewijzen van mensenrechtenschendingen door de CIA boven water zijn gekomen. Verder lezen? Kijk op argosonderzoekt.nl

De nabestaanden van twee militairen die in 2016 in Mali om het leven kwamen door een ondeugdelijke mortiergranaat, strijden al jaren voor onderzoek naar de schuldvraag.

Hij ontving kort geleden de oeuvreprijs van de Vereniging van Onderzoeksjournalisten, maar ‘journalist’ voelt Chris De Stoop zich al jaren niet meer. Dus werkt de Vlaamse boerenzoon niet meer voor het toonaangevende weekblad Knack, maar wijdt hij zich aan het schrijven van boeken die – dat dan weer wel – alom geprezen worden om hun gedegen journalistieke onderzoek.Hij ging undercover in de seksindustrie en legde zo een netwerk van internationale vrouwenhandel bloot. Hij reconstrueerde vanuit Irak de eerste zelfmoordaanslag gepleegd door een westerse vrouw. Hij berichtte over Vietnamese bootvluchtelingen, de oorlog in Bosnië en de genocide in Rwanda, maar de laatste jaren zoekt hij zijn onderwerpen dichter bij huis: de teloorgang van het boerenland en -leven in België en de roofmoord op zijn oom Daniel.In de Argos-rubriek ‘Luizen in de pels’ een uitgebreid gesprek met Chris De Stoop, over de impact van zijn werk, het belang van een goed verteld verhaal en wat er anders moet in de huidige journalistiek. Meer weten over Chris De Stoop? www.argosonderzoekt.nl.

Overstromingen in Limburg, Duitsland en België; temperaturen boven de 48 graden in de VS, Canada en Zuid-Europa; enorme bosbranden in Rusland, Griekenland en Turkije. Extreem weer komt steeds vaker voor en klimaatwetenschappers zeggen dat dat de mens hier de oorzaak van is.Wat moet er gebeuren om te voorkomen dat grote delen van de aarde onleefbaar worden? In Argos een uitzending die volledig in het teken staat van de Nederlandse klimaataanpak.We luisteren naar de ideeën van Extinction Rebellion tijdens een actiekamp. En we spreken met de voorzitter van het voortgangsoverleg over het Klimaatakkoord: oud-minister en VVD-fractieleider Ed Nijpels. Klimaatwetenschapper Heleen de Coninck, kunsthistorica Eva Rovers en klimaatjournalist Jelmer Mommers van De Correspondent reageren in de studio. Argos doet ook onderzoek naar klimaatverandering. Nederlandse zomers worden steeds warmer, met grote gevolgen voor de temperatuur in steden. In vergelijking met het platteland kan het hier tot 8 graden warmer worden. Wat die hittestress betekent voor kwetsbare groepen lees je op de website van Argos. Je vindt hier ook meer informatie over ons project Thermo-Staat. www.argosonderzoekt.nl

De panda, de tijger, de orang oetan. Als je aan bedreigde soorten denkt, denk je het eerst aan dit soort dieren. Maar veruit de meest bedreigde soorten op de planeet zijn planten. Meer dan 30-duizend plantensoorten op de aarde worden met uitsterven bedreigd, zoals traag groeiende cactussen, orchideeën of uiterst zeldzame coniferen. En net zoals in ivoor, slangenhuiden of papegaaien, wordt er ook illegaal gehandeld in beschermde planten. De schatting van Interpol is dat er wereldwijd voor 20 miljard dollar per jaar omgaat in de illegale handel in planten en dieren. In deze reportage richten wij ons op de stroperij van zeldzame planten en de wereldwijde handel in zulke soorten. Welke rol speelt Nederland? Op welke schaal komen bedreigde en beschermde planten ons land binnen? En wat is de kans dat je bij het tuincentrum een plant koopt die illegaal is verkregen? Een reportage van verslaggever Mijke van Wijk. In de studio reageert wetenschapper Barbara Gravendeel. Zij is orchidoloog bij Naturalis en tevens bijzonder hoogleraar Plant Evolution aan de Radboud Universiteit Nijmegen. Gravendeel en haar team van promovendi deed de afgelopen jaren onderzoek naar de handel in orchideeën.

Voormalig decaan Arie de Ruijter van Tilburg University staat in Amsterdam voor de rechter. Hij is aangeklaagd wegens valsheid in geschrifte en oplichting. Volgens het Openbaar Ministerie heeft hij de universiteit voor meer dan een miljoen Euro opgelicht. De officier van justitie heeft een forse straf tegen de 75-jarige emeritus hoogleraar geëist: twee jaar onvoorwaardelijk naar de gevangenis.Argos onthulde in februari 2017 dat De Ruijter voor honderdduizenden Euro’s een schoonheidssalon van een familielid had ingeschakeld voor de ‘ondersteuning van promoties’. Wat is er in de rechtszaak allemaal aan het licht gekomen? Hoe ging De Ruijter te werk? Waarom heeft de universiteit de betalingen toegestaan? En wat deed Arie de Ruijter bij Universiteit Utrecht, waar hij als hoogleraar was aangesteld voordat hij in Tilburg aan de slag ging? Meer weten over dit onderwerp? Ga naar onze website argosonderzoekt.nl voor meer informatie.

De moord in Den Haag op de Nederlands-Iraanse politiek activist Ahmad Mola Nissi was in november 2017 internationaal nieuws. De dader is nooit gepakt, maar volgens Nederland heeft Iran opdracht gegeven voor de liquidatie.Nissi werd al langer bedreigd en zijn nabestaanden vinden dat Nederland niet genoeg heeft gedaan om zijn veiligheid te garanderen. Inmiddels heeft Argos nieuwe informatie over de zaak. Hebben de Nederlandse autoriteiten signalen gemist over een Iraans moordplan? Meer weten over dit onderwerp? Ga naar onze website argosonderzoekt.nl voor meer informatie.

De Wet op de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten (WIV) geeft de AIVD en de MIVD bevoegdheden om grote hoeveelheden data van internetverkeer en telefooncommunicatie te tappen. Dit ondanks het raadgevend referendum, waarbij de meerderheid van de stemmers de ‘sleepnetwet’ afwees. Als tegenwicht tegen de nieuwe bevoegdheden werd het toezicht op de diensten verscherpt en kwam er - naast de bestaande Commissie van Toezicht op de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten (CTIVD) - een tweede toezichthouder: de TIB, de Toetsingscommissie Inzet Bevoegdheden.Maar werkt dit toezicht wel? Wat doen de diensten met de ‘bulkdata’ die ze binnenhalen? En kunnen ze met de beschikbare middelen hun taken uitvoeren en tegelijk voldoen aan de vereisten van de nieuwe wet? We interviewden drie hoofrolspelers: generaal-majoor Jan Swillens (directeur MIVD), Nico van Eijk (voorzitter CTIVD) en professor Bart Jacobs (lid van de commissie Jones-Bos, die de nieuwe WIV in opdracht van de regering evalueerde).SyriëDie bulkdata heeft een bepalende rol gespeeld in het onderzoek naar aanvallen met het gifgas sarin in Syrië, vertelt Swillens in het gesprek met Argos. Op basis van telefoongegevens identificeerde de MIVD vijf hoge officieren uit het chemische wapenprogramma van de Syrische leider Assad. Meer weten? Ga naar argosonderzoekt.nl

Hoewel het al lang bekend is dat het beroerd is gesteld met de mensen- en arbeidsrechten van de honderdduizenden migrantenarbeiders in de Golfstaat, wijst FIFA in 2010 Qatar aan als organisator van het WK voetbal in 2022. In de tien jaar die volgen, overlijden meer dan 6500 arbeiders die werken aan de bouw van stadions en bijbehorende infrastructuur, meldt de Britse krant The Guardian eerder dit jaar. Tweede Kamerleden stemmen voor een boycot van het evenement en ook voor Sigrid Kaag, demissionair minister van Buitenlandse handel en Ontwikkelingssamenwerking is de maat vol. Toch worden Nederlandse bedrijven gestimuleerd zaken te doen in Qatar, via de website van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO). Ze moeten zich dan natuurlijk wel aan richtlijnen voor maatschappelijk verantwoord ondernemen houden. Kan dat wel, vraagt onderzoeksjournalist Bart Nijpels zich af. Voormalig Tweede Kamerleden Sadet Karabulut (SP) en Joël Voordewind (CU) pleiten voor streng toezicht op naleving van die richtlijnen door bedrijven en willen dat zien verankerd in een wet. In de studio legt regiospecialist Gertjan Hoetjes uit hoe lastig is het is om géén vuile handen te maken, bij zakendoen in de Golfstaat. Ga naar de website argosonderzoekt.nl voor meer informatie.

Internationaal strafrechtdeskundigen betwijfelen of Nederland rechtmatig heeft gehandeld in de zaak van oud-Transavia-piloot Julio Poch. Een onderzoekscommissie concludeerde in februari dat de Nederlandse Staat niets te verwijten viel. Maar vooraanstaande wetenschappers plaatsen daar kanttekeningen bij. Hoewel het boek over de kwestie-Poch eerder dit jaar gesloten leek, blijkt de discussie over de rol van Nederland in volle hevigheid te zijn voortgezet door juridische grootheden. Hoogleraren, universitair hoofddocenten, oud-rechters en de officier van justitie in de zaak-Poch kruisen al maanden de degens met uitputtende stukken in juridische vakbladen. Voorlopig slotstuk in de polemiek verschijnt binnenkort in het Nederlands Tijdschrift voor Strafrecht. Daarin betogen hoogleraar internationaal strafrecht Harmen van der Wilt (UvA) en universitair hoofddocent strafrecht Klaas Rozemond (VU) dat Nederland in 2009 anders had moeten reageren op het veelbesproken rechtshulpverzoek van Argentinië, dat uitmondde in de omstreden arrestatie van Poch en zijn uitlevering aan Buenos Aires, waar hij acht jaar onschuldig gevangen zat. Nederland had de heikele beslissing over dat rechtshulpverzoek moeten overlaten aan een uitleveringsrechter, vinden Van der Wilt en Rozemond. Door dit niet te doen, zijn essentiële rechten van Poch mogelijk geschonden. Klaas Rozemond licht dit standpunt in Argos toe. Met reacties van Poch’ advocaat Geert-Jan Knoops en SP-Tweede Kamerlid Michiel van Nispen. Ga naar onze website argosonderzoekt.nl voor meer informatie.

Dagelijks zijn docenten en studenten aan universiteiten in de weer om onderzoek te doen en dat leidt tot wederzijdse kruisbestuiving en mooie resultaten. Maar wat als je als student denkt dat je hoogleraar jouw werk heeft gebruikt, zonder dat ze je naam noemt? Dit overkwam Daan, die passages uit zijn eigen onderzoek terugzag in een boek van terrorismewetenschapper Beatrice de Graaf. Een zeer heikel thema in de academische wereld. Welke stappen heeft hij genomen, waar liep hij tegenaan en in hoeverre heeft hij recht van spreken?Meer weten over dit onderwerp? Ga naar onze website argosonderzoekt.nl voor meer informatie.

In de stroom coronanieuws zouden we dat andere politieke hoofdpijndossier bijna vergeten: het Nederlandse stikstofprobleem. Dé reden waarom de bouw van nieuwe woningen plotseling stokte en woedende boeren op hun trekker naar Den Haag afreisden. Maar wie denkt dat die problemen ondertussen stilletjes zijn opgelost, heeft het mis. Vanuit Den Haag worden er allerlei maatregelen getroffen om de stikstofcrisis het hoofd te bieden. Een belangrijke pijler in het stikstofbeleid is het opkopen van 'piekbelasters’. Door boerderijen rond stikstofgevoelige gebieden op te kopen, wil de overheid kwetsbare natuur beschermen en herstellen. Alleen zo ontstaat weer ruimte voor infrastructuur en bouwprojecten. En er is haast bij. Al in 2025 moet 40% van de bedreigde natuur voldoende zijn hersteld. Zo niet dreigt Nederland weer op het stikstof-slot te gaan. Maar onder boeren is de animo beperkt om zich vrijwillig te laten opkopen, blijkt uit een rondgang door Argos. Hoe effectief is deze regeling? En dreigt een nieuw ‘stikstofinfarct’? Meer informatie vind je op onze website argosonderzoekt.nl

Er ligt een vergrootglas op het werk van wetenschappers. Steeds vaker krijgen ook zij te maken met bedreiging en intimidatie. Universiteiten moeten daar veel meer oog voor hebben en hun medewerkers in bescherming nemen, dat vindt Ineke Sluiter, president van de Koninklijke Academie van Wetenschappen. Martijn Dekker, politicoloog aan de UVA ondervond hoe het is om op de site Vizier op Links te staan. En Remko Breuker, hoogleraar Koreastudies aan de Universiteit Leiden kwam erachter dat zijn doodvonnis in Noord-Korea reeds getekend was. Meer weten over dit onderwerp? Ga naar onze website argosonderzoekt.nl voor meer informatie.

Update - In december 2023 hebben VPRO en HUMAN besloten om het volledige onderzoeksdossier naar het bestaan van ritueel misbruik offline te halen. Een belangrijke reden daarvoor is dat we hogere eisen hadden moeten stellen aan hard bewijs. In deze uitzending wordt zijdelings gerefereerd aan een verhaal uit dit dossier met de titel ‘Het verhaal van Lisa’. Omdat het zwaartepunt in deze uitzending bij een ander onderzoek ligt, laten we deze uitzending online staan. ___ Toen de Vlaamse schrijfster Griet op de Beeck in De Wereld Draait Door vertelde dat ze misbruikt is door haar vader viel een leger van columnisten en geheugenwetenschappers over haar heen. Was het wel waar wat ze vertelde? Is het misbruik aangepraat door haar therapeut?Opvallend was dat niemand van de criticasters Op de Beeck persoonlijk kende of haar verhaal had onderzocht. Toch beweerden ze stellig dat haar verhaal niet kon kloppen. Op de Beeck was er maanden ziek van.Argos kreeg e-mails in handen van de LEBZ, de Landelijke Expertisegroep Bijzondere Zedenzaken die het Openbaar Ministerie adviseert bij complexe zedenzaken. De e-mails werpen nieuw licht op de mediastorm die destijds ontstond. Meer weten over dit onderwerp? Ga naar onze website argosonderzoekt.nl voor meer informatie.

Al een jaar houdt Armand Girbes, hoogleraar intensive care geneeskunde en IC-chef van het Amsterdamse VU Medisch Centrum, een audiodagboek bij over werk tijdens coronatijd. In deze editie: Doordat medewerkers op de IC-afdeling ziek worden of anderszins uitvallen, kampt Armand Girbes voortdurend met een dreigend tekort aan ziekenhuisbedden. Noodgedwongen houdt hij soms een bed vrij, omdat er op dat moment onvoldoende personeel beschikbaar is om de patiënt te verzorgen. Maar dan klopt de functionaris aan van het landelijke coördinatiecentrum patiëntenspreiding. ‘Jullie moeten een patiënt overnemen want jullie zitten één bed onder jullie taks.’ Dokter Girbes beschrijft wat er dan gebeurt. ‘Het vreemde is dat we dit soort telefoontjes alleen maar krijgen over reguliere en Long-COVID-patiënten. Een normaal mens zou denken dat hier sprake is van discriminatie.’ Hij doet een oproep om snel een plan te maken voor al die reguliere patiënten die straks, na de COVID-crisis, alsnog de medische hulp nodig hebben die nu wordt uitgesteld. Meer weten over dit onderwerp? Ga naar onze website argosonderzoekt.nl voor meer informatie.

Lood is hartstikke lekker spul om mee te werken. Het is onderhoudsarm, stevig doch buigbaar - en het lekt niet. Nadeel: het is giftig. Aldus zit het niet meer in de benzine en zijn waterleidingen nu van koper, in plaats van lood. Althans, de meeste waterleidingen. Want in oude woningen, kúnnen nog – gedeeltelijk – loden leidingen liggen. Dat is een probleem, zeggen Fred Woudenberg van de GGD Amsterdam en wethouder Laurens Ivens van Amsterdam. Hoe dat kan dat die laatste loodjes maar niet verdwijnen, onderzochten Emiel Woutersen en Thomas Muntz van onderzoeksjournalistiek platform Investico in samenwerking met Argos. Meer weten over dit onderwerp? Ga naar argosonderzoekt.nl

Een groep Eritrese asielzoekers belandt nog altijd in de illegaliteit door fouten in de leeftijdsregistratie. Hierdoor staan ze als volwassene te boek, terwijl ze zelf zeggen kind te zijn. Nederland leunt bij het beoordelen van hun leeftijd teveel op de foutgevoelige data uit andere Europese landen, signaleert de Adviescommissie voor Vreemdelingenzaken. Hierdoor kunnen kinderrechten in het geding komen.In Argos een reportage vanuit een Amsterdams jongerenproject en we blikken terug op een eerder onderzoek dat we deden naar Eurodac, de database waarin de leeftijden van jongeren bij aankomst in Europa worden vastgelegd. Toen al bleek dat er foute geboortedata in die database terecht kunnen komen, met mogelijk rampzalig consequenties voor kinderen die hier asiel aanvragen.Kinderen hebben altijd recht op onderdak, onderwijs en een voogd. Worden ze voor de wet als volwassen beschouwd, dan lopen ze het risico om in de illegaliteit te verdwijnen. Met: hulpverlener Savannah Koolen van Here to Support, Mark Klaassen – lid van de Adviescommissie voor Vreemdelingenzaken en natuurlijk de jongeren zelf.Een reportage in ons dossier Lost in Europe. De afgelopen drie jaar zijn zeker 18.000 kinderen vermist geraakt na aankomst in Europese opvangcentra, becijferde het journalistencollectief onlangs. Ook in Nederland gebeurt dat. Alleen al in 2020 verdwenen 323 kinderen uit de Nederlandse asielopvang. Meer weten over het dossier lost in Europe? Ga naar argosonderzoekt.nl

Het lijkt een filmscenario: een politie-infiltrant die diep doordringt in een criminele organisatie en aan zijn lot wordt overgelaten. Toch is dat wat er lijkt te zijn gebeurd met een undercoveragent van een speciaal politieteam dat opereert onder de veelzeggende naam ' werken onder dekmantel'. De man pleegde zelfmoord en dit zou te maken kunnen hebben met zijn werk voor dat geheime team. Het is het zoveelste debacle binnen een afdeling van de Landelijke Eenheid van de politie. Eerder berichte Argos al over de crisis binnen de dienst DLIO waar twee informanten de dood vonden en de baas moest vertrekken. Betrokken collega's brengen de problemen in verband met falend leiderschap binnen de dienst.

Gemeenten bouwen nog steeds onvoldoende woonplekken voor dak- en thuislozen, terwijl het Rijk daarvoor wel miljoenen uittrok. Dat blijkt uit een rondgang van ‘boegbeelden’ Bert Frings en Leen van Dijke langs gemeentes en woningbouwcorporaties. Zij werden aangesteld door Paul Blokhuis, nadat hij afgelopen jaar 200 miljoen euro vrijmaakte om het aantal dak- en thuislozen tegen te gaan. Belangrijk doel is de bouw van 10.000 woonplekken met begeleiding, nog dit jaar. Gemeentes konden plannen indienen over hoe en waar dat te doen. Maar vooralsnog tellen die plannen op tot nog niet eens de helft van die beoogde 10.000, zeggen Frings en Van Dijke. Hun bevindingen en adviezen schreven ze op – en stuurden ze eerder deze week naar de informateur in Den Haag. Joline Cramer sprak met het duo.

Er gaat geen dag voorbij of er wordt een datalek ontdekt waarbij persoonsgegevens open en bloot op straat liggen. Ook Argos vond er weer een: een ‘gat’ in de beveiliging bij ARS Traffic & Transport Technology, een bedrijf dat onder meer digitale wegcontroles uitvoert voor overheid en bedrijfsleven. Met mogelijk grote gevolgen voor duizenden automobilisten.We bekijken het lek met computerbeveiligingsdeskundige Dave Maasland. Hoogleraar Recht en Informatisering Corien Prins analyseert welke wetten zijn overtreden, welke risico’s hierdoor zijn ontstaan en hoe het anders kan en moet. Meer weten over dit onderwerp? Ga naar onze website argosonderzoekt.nl voor meer informatie.

Corona is slecht voor de geestelijke gezondheid van iedereen, maar vooral jongeren raken in toenemende mate hevig in de stress van de voortdurende lockdown.De crisisdiensten (Intensive Care van de GGZ) draaien overuren, maar na een acute situatie staat een kind er vaak weer alleen voor, op een ellenlange wachtlijst.We vragen jeugdpsychiater Olivier van Strien, geneesheer-directeur van Kenter Jeugdzorg in Noord- Holland of ‘code zwart’ inderdaad aanstaande in de jeugdpsychiatrie en wat er moet gebeuren om het tij te keren? Meer weten over dit onderwerp? Ga naar onze website argosonderzoekt.nl voor meer informatie.

Hoe moet het verder met de F-35, het nieuwe gevechtsvliegtuig van de Koninklijke Luchtmacht, nu zelfs in de Verenigde Staten nut en noodzaak van dit peperdure toestel in twijfel wordt getrokken? De opvolger van de F-16, ook bekend onder de naam Joint Strike Fighter, wordt alsmaar duurder. En dat terwijl de Nederlandse krijgsmacht toch al met gigantische tekorten kampt. In Washington is in het Huis van Afgevaardigden maar ook in de militaire top een discussie losgebarsten of niet een deel van de taken kunnen worden uitgevoerd met goedkopere vliegtuigen. Maar als de Amerikanen minder F-35-toestellen gaan aanschaffen,zullen de kosten voor Nederland naar verwachting alleen maar stijgen. De NAVO legde in oktober een vlijmscherpe analyse van de slagkracht van de Nederlandse krijgsmacht op tafel, waarin een somber beeld geschetst wordt. Vooral de landmacht heeft grote problemen. In Argos een reconstructie van de rommelige politieke besluitvorming rond dit mijarden-project, een analyse van de problemen en een discussie over mogelijke oplossingen. Met: luitenant-generaal b.d. Ton van Loon, militair historicus Christ Klep en generaal-majoor Andre Steur, directeur plannen op het Ministerie van Defensie.

Je zou het bijna vergeten in de huidige politieke chaos, maar het Kabinet Rutte III was begin dit jaar al eens afgetreden vanwege de toeslagenaffaire. Zondag 4 april reconstrueert Medialogica dit drama als start van een nieuwe reeks afleveringen. Waarom duurde het zo lang voordat de impact op de levens van gedupeerden van de belastingdienst in volle hevigheid naar buiten kwam, wat was de rol van de politiek en van de media. En wie hadden er allemaal boter op het hoofd? Programmamaker Hansje van de Beek vertelt erover. Over 'Het toeslagendrama in drie aktes' en meer Medialogica lees op op argosonderzoekt.nl/medialogica

In één dag van diagnose tot behandeling. Met die slimme formule boeken maken de zorgondernemers van ADHDcentraal flinke winsten. Vrijwel niemand komt uit hun ‘ADHD-wasstraat’ zónder een diagnose. Oud-medewerkers beschuldigen de ggz-instelling van overdiagnosticering. Met ‘geavanceerde testen’ komt ADHDcentraal tot ‘uiterst zorgvuldige diagnose in een dag’, aldus hun website. Over behandeling hebben ze een duidelijke mening: medicatie is verreweg de beste optie. Cliënten melden zich ’s ochtends voor een gesprek en zitten ’s avonds met een zak pillen op de bank. Oud-medewerkers zetten grote vraagtekens bij die aanpak. Psychologen die twijfelden aan de ADHD-diagnose, zeggen dat hun oordeel aan de kant werd geschoven. ‘Hier werd er zoveel mogelijk ADHD vastgesteld, tenzij het écht, écht, écht heel duidelijk iets anders was’. Na een tip via klokkenluidersplatform Publeaks doken Argos en onderzoeksplatform Investico in de wereld van supersnelle ADHD-diagnoses. Kun je zo’n ingewikkelde stoornis echt zo snel vaststellen? En hoe kon dit bedrijf in korte tijd zoveel meer winst maken dan andere ggz-instellingen? Lees het artikel. Oud-werknemers GGZ-instelling: ‘Volwassenen krijgen veel te snel ADHD-etiket’ Ook (anoniem) tippen? Lees hier hoe je dat veilig kunt doen

Voor de moord op de ‘Weduwe’ Wittenberg in 1999 wordt boekhouder Ernest Louwes in hoger beroep veroordeeld tot 12 jaar gevangenisstraf. Na eerst te zijn vrijgesproken door de rechtbank in Zwolle. Daar ligt de kiem van de twijfel over de schuld van Louwes, twijfel die al snel publiekelijk de kop op steekt. De zaak moet opnieuw worden bekeken. Louwes wordt vrijgelaten in afwachting van een nieuw proces. Tegen alle verwachtingen in wordt de veroordeling van ‘de boekhouder’ bekrachtigd en volgt er geen vrijspraak. Het wanhopige geschreeuw van Louwes in de rechtbank staat in het collectieve geheugen gegrift. De pers volgt de zaak uiteraard op de voet, vooral omdat er in die jaren meer gerechtelijke dwalingen spelen, waar onschuldigen veroordeeld zijn geweest. Opiniepeiler Maurice de Hond wakkert de argwaan aan en wijst een andere dader aan, Michael de Jong, de ‘klusjesman’ van mevrouw Wittenberg. Maurice de Hond gebruikt het dan relatief nieuwe medium internet voor het verspreiden van zijn alternatieve theorieën over de moord en krijgt veel gehoor in de media. Ook justitie is niet doof voor zijn campagne en opent in 2006 het graf van de weduwe op zoek naar een mes, dat niet werd gevonden. De ‘klusjesman’ is sindsdien vogelvrij. Tot de dag van vandaag is zijn leven getekend door de Deventer Mediazaak. Hij heeft levenslang zonder ooit veroordeeld te zijn. Podcastmaker Annegriet Wietsma maakte een zesdelige podcast over de ‘Deventer Mediazaak’. Deel 5 verscheen deze week en gaat over de manier waarop de media zich liet meeslepen in het frame van Maurice de Hond. In Argos een gesprek met ‘klusjesman' Michael de Jong en met mediasocioloog Peter Vasterman en met Sven Brinkhoff, hoogleraar Strafrecht aan de Open Universiteit. Meer weten over dit onderwerp? Ga naar onze website argosonderzoekt.nl voor meer informatie.

Nederlandse terrorismewetenschappers spelen een grote rol in ons beeld van extremisme. Ze nemen veelvuldig deel aan het publieke debat, door in talkshows aan te schuiven of columns te schrijven. Maar klopt het beeld dat ze schetsen? Kloof tussen wetenschap en praktijk Hun onderzoek heeft ook invloed op overheidsbeleid bij de aanpak van radicalisering en terrorisme. Staan Nederlandse terrorismewetenschappers voldoende met hun poten in de modder? In de studio Willem Wagenaar, onderzoeker naar rechts-extremisme bij de Anne Frank Stichting, over het belang van vroegtijdige signalering bij radicalisering bij politiek extremisme.

Waar lopen onze volksvertegenwoordigers tegenaan bij het controleren van de regering? Een kleine week voor de verkiezingen maakt Argos de balans op: Waar gaat het mis, waar kan het beter?De Toeslagenaffaire heeft de schijnwerpers op het functioneren van de overheid gezet – óók van de Tweede Kamer. De regering houdt de Kamer informatie achter, maar het schuurt regelmatig ook tussen Kamerleden onderling – met name tussen parlementariërs van coalitie en oppositie. ‘Er wordt van coalitie-Kamerleden verwacht dat zij altijd het belang van de regering dienen. Dat is niet goed.’ En hoe goed zijn Kamerleden eigenlijk in die andere belangrijke kerntaak: wetten controleren? Uit onderzoek door onze collega's van Investico blijkt dat er tussen de dagelijkse relletjes door, maar weinig tijd overblijft voor het parlementaire ambacht.Een reportage en een studiogesprek, met medewerking van Tweede Kamerleden Renske Leijten (SP) en Joël Voordewind (CU), oud-Kamerlid Keklik Yücel (PvdA), hoogleraar staats- en bestuursrecht Wim Voermans en Karlijn Kuipers en Thomans Muntz van Investico. Meer weten over dit onderwerp? Ga naar onze website argosonderzoekt.nl voor meer informatie.

Daders van seksuele en criminele uitbuiting zijn opvallend jong, schrijft de Nationaal Rapporteur Mensenhandel in zijn meest recente ‘dadermonitor mensenhandel’. Deskundigen zien dat ze vaak dezelfde achtergrond hebben, van trauma’s, instabiele gezinnen, schulden en schooluitval – en dat ze elkaar opzoeken. ‘Jammer genoeg verplaatsen we heel veel kinderen in de jeugdzorg. En sommige kinderen hebben in allerlei voorzieningen gezeten en kennen elkaar daarvan’, zegt Anke van Dijke. Zij is bestuurder bij Fier, een organisatie die zich bezighoudt met geweld in relaties, waaronder seksuele uitbuiting. Keetie Saman, zorgcoördinator in Zeeland ziet dat deze jongeren elkaar via sociale media opzoeken. ‘Ze kennen elkaars kwetsbaarheden. Ze weten dat dit meiden of jongens zijn die bijvoorbeeld al eens geprostitueerd zijn of al eens in de drugs hebben gewerkt. Dus nou, die willen dat misschien wel weer doen. Dus ze gaan naar mekaar op zoek’. Lees meer op www.argosonderzoekt.nl

We staan onder grote druk, zeker nu de lockdown voortduurt en de onzekerheid over de toekomst woekert. Een vruchtbare bodem voor manipulatie, bedrog, misleiding en complottheorieën. Middenin de coronacrisis publiceert Criminoloog Peter Klerks een boek over de geschiedenis van misleiding.Door leugens verleid is een handboek in de strijd tegen nepnieuws. Met behulp van tientallen voorbeelden hoopt Klerks de maatschappij weerbaarder te maken tegen desinformatie, nepnieuws en bedrog. Wat te doen, hoe kun je je wapenen tegen nepnieuws, hoe ga je de uitdaging aan om anderen te overtuigen dat leugens sneller zijn dan de waarheid? Hoe weerbaar zijn we eigenlijk en kunnen we onze gemeenschappelijke waarden en normen in stand houden in de strijd tegen desinformatie? Zaterdag gaat Peter Klerks het gesprek aan in Argos. Lees meer op: https://www.nporadio1.nl/achtergrond/29952-peter-klerks-bewapent-nederland-in-de-strijd-tegen-nepnieuws

Sinds de tolkenfinanciering in 2011 werd afgeschaft, moeten verloskundigen handen en voeten gebruiken om zich verstaanbaar te maken in hun praktijk. Zwangere vrouwen die de Nederlandse taal niet spreken lopen daardoor vaak met meer vragen de spreekkamer uit, dan dat ze erin kwamen.Verloskundigen maken zich daarom grote zorgen over de kwaliteit van de zorg die ze aan deze vrouwen geven. Uit een enquête die Argos hield onder 160 verloskundigen blijkt dat 97% vindt dat een kosteloze tolkinzet hun zorgkwaliteit zou verbeteren.Verloskundige Nelleke Gosker werkt al 25 jaar in een kleine praktijk in Meppel en vertelt hoe het gebrek aan professionele tolk ervoor zorgt dat zij ‘zorg onder de maat levert’.Live in de studio reageert Charlotte de Schepper, directeur van de Koninklijke Nederlandse Organisatie van Verloskundigen (KNOV). Hoe denkt zij dat het tolkenprobleem voor haar beroepsgroep kan worden opgelost en welke stappen gaat de KNOV daarvoor zetten? Meer weten over dit onderwerp? Ga naar argosonderzoekt.nl

Nederland is een belangrijke schakel in een grote cyberoperatie waarmee Iran tegenstanders in de hele wereld bespioneert. Dit blijkt uit nieuw onderzoek van cybersecuritybedrijf Bitdefender in samenwerking met Argos.Het onderzoek naar de spionage-operatie begon vorig jaar na de ontvoering van de Zweeds-Iraanse politiek activist Habib Chaab. Met zijn telefoon werden na zijn verdwijning berichten verstuurd die een computervirus bleken te bevatten. De ontvangers: andere tegenstanders van het Iraanse regime. In deze uitzending een reconstructie van de doortrapte wijze waarop de Iraanse geheime dienst Chaab vanuit Zweden naar Turkije lokte. Meer weten over dit onderwerp? Ga naar argosonderzoekt.nl hier vind je ons volledige dossier over de lange arm van Iran.

Stel, je bent ziek en je moet naar een arts, maar je spreekt de taal niet. Dan is het handig om een tolk in te schakelen, die je helpt om je klachten uit te leggen en de juiste medische hulp te vinden. Alleen, vind maar eens een tolk. Sinds het kabinet Rutte I het mes zette in de vergoeding voor zorgtolken, zijn ze zo goed als verdwenen uit de Nederlandse spreekkamers. Dat leidt tot onwenselijke en soms ook gevaarlijke situaties, signaleren zorgverleners in Argos. Om hun patiënten te verstaan en de juiste zorg te bieden, moeten ze in praktijk improviseren. Bijvoorbeeld door jonge kinderen voor tolk te laten spelen. Ingewikkelde dossiers, intieme en emotionele gesprekken die je normaal alleen voert met je arts, allemaal door je kind vertaald. Wat doet dat met deze kinderen? En hoe kon de financiering van de tolken worden wegbezuinigd? In Argos: spraakverwarring in de spreekkamer. Meer weten over dit onderwerp? Ga naar argosonderzoekt.nl

Hij zit al sinds 2006 in de Tweede Kamer voor de PVV. En ook dit jaar staat Dion Graus weer op de kieslijst. Maar uit een in NRC Handelsblad verschenen artikel komt een verontrustend beeld van de PVV’er naar voren. Zijn Kamerlidmaatschap ging tot op heden al niet zonder slag of stoot voorbij. Er waren aangiftes van ex-geliefden, vanwege onder andere mishandeling en er was een affaire over het onrechtmatig innen van de verblijfkostenregeling voor Kamerleden. Graus zelf ontkende altijd alles maar nu ligt er een dossier bij de Rijksrecherche met onthutsende details. NRC-journalist Joep Dohmen onderzocht de zaak samen met collega Wubby Luyendijk en vertelt erover in de uitzending.

Na bijna twee jaar onderzoek publiceert de commissie-Machielse deze week haar bevindingen over de rol van Nederland in de zaak van Julio Poch. De oud-Transavia-piloot zat ruim acht jaar onschuldig vast op verdenking van ernstige misdaden tijdens de Argentijnse dictatuur.Welke politieke bemoeienis hebben de opeenvolgende ministers van Justitie in deze zaak gehad? Stond Nederland in z’n recht toen het besloot alles uit de kast te treken om Poch in Spanje te laten arresteren en vandaaruit te laten uitleveren aan Argentinië? In Argos een analyse aan de hand van de laatste details, met onder anderen Poch’ advocaat Geert-Jan Knoops en hoogleraar internationaal strafecht Harmen van der Wilt.Op argosonderzoekt.nl lees je meer over de zaak-Poch.

Het is een puinhoop bij de politiedienst die onmisbaar is voor de bestrijding van de internationale misdaad. Dat concludeerde de Inspectie Veiligheid en Justitie deze week in een vernietigend rapport. De centrale informatiedienst DLIO van de Landelijke Eenheid functioneert niet en dat is al jaren zo. Dit heeft zelfs het imago van de Nederlandse politie in het buitenland aangetast. Sturing door de leiding ontbrak en noodkreten van medewerkers dat het slecht ging zijn genegeerd. Argos berichtte al in 2019 over misstanden maar de toenmalige chef van DLIO ontkende dat de kwaliteit van het werk eronder leed. Een gesprek over de bevindingen van de inspectie en hoe nu verder.Op argosonderzoekt.nl lees je meer over het onderzoek 'Puinhoop bij de politie'.

In oktober 2019 worden in Essex - vlakbij Londen - 39 dode lichamen gevonden in een koeltruck. De slachtoffers zijn allen afkomstig uit Vietnam. Ze zijn door oververhitting en verstikking om het leven gekomen. Twee van hen, Tran Ngoc Hieu (17) en Dinh Dinh Thai Quyen (net 18), blijken twaalf dagen eerder te zijn weggelopen uit de Beschermde Opvang vlakbij Maastricht. Een Belgische taxi haalde de jongens op bracht hen naar een safehouse in Anderlecht. Ze werden daarbij achtervolgd door een observatieteam van de Nederlandse politie. De agenten volgden de taxi tot bij het safehouse. Daar bleven de jongens nog elf dagen zonder dat iemand ingreep. Argos besteedt zaterdag opnieuw aandacht aan het lot Vietnamese kinderen na hun aankomst in Europa. Twee jaar geleden onthulden we dat zeker zestig Vietnamese kinderen vermist raakten uit opvangcentra die hen zouden moeten beschermen tegen mensenhandelaren. Na die uitzending werd een groot onderzoek opgestart naar ‘de aard en omvang van Vietnamese mensenhandel in Nederland’. Ook in België en Duitsland zetten collega-journalisten het onderwerp op de politieke agenda. Hoe kon het – ondanks de aandacht van politiek en politie - toch zo slecht aflopen met Hieu en Quyen? Voor het eerst vertelt de advocaat van Quyen en Hieu hun verhaal. En vinden we, met hulp van Belgische en Duitse collega’s van Lost in Europe, nieuwe puzzelstukjes over de laatste, fatale reis van de twee jongens.

Angela B. is sinds deze week terug in Nederland. Zij veranderde van een onopvallend pubermeisje in een van de meestbesproken Syriëgangers. Inmiddels is ze aangehouden en terrorismeverdachte. Hoe is Angela eigenlijk geradicaliseerd? Was het meer dan een grenzeloze naïviteit? Verslaggever Ellen van den Berg sprak ruim een jaar geleden met de moeder van Angela. Een terugkeer was toen nog niet aan de orde. ‘Ineens hoorde ik geen rapmuziek meer uit de kamer komen, maar citaten uit de koran.'

Wat maakte dat een eenvoudige moordzaak uit 1999 uitgroeide tot een waar perstribunaal? Die vraag probeert Annegriet Wietsma te beantwoorden in De Deventer Mediazaak, een podcast die ze voor Argos maakte over de nasleep van de gewelddadige dood van de weduwe Wittenberg. Ze laat betrokkenen - journalisten, politiemensen, privé-speurders en Bekende Nederlanders – aan het woord over hun rol en sprak langdurig met Michael de Jong, ‘de klusjesman’, die in de media werd aangewezen als de dader. Annegriet is te gast, samen met onderzoeksjournalist Bas Haan, wiens boek De Deventer Moordzaak is verfilmd. De Veroordeling, met Fedja van Huet als Bas Haan, gaat voorjaar 2021 in première.Luister vast naar een voorproefje en abonneer je op deze podcastserie

Het opsluiten en isoleren van kinderen zonder strafblad in gesloten jeugdzorginstellingen is het gevolg van ‘een verkeerde afslag’, zegt Peer van der Helm, lector Residentiële Jeugdzorg aan de Hogeschool Leiden. Kinderen verblijven er om te worden behandeld, of omdat ze moeten worden beschermd tegen de buitenwereld. “Het is heel traumatiserend elke keer weer naar je kamer te moeten en dat die deur op slot gaat.”Wat Van der Helm betreft is het dan ook hoog tijd om te stoppen met het opsluiten van kinderen die feitelijk niets strafbaars hebben gedaan. Sanne Kleeven, hoofd behandeling van de gesloten jeugdzorginstelling De Koppeling in Amsterdam, is het met hem eens. Haar streven is dat geen enkel kind meer achter gesloten deuren wordt gezet in de regio Amsterdam. “We willen onszelf misbaar maken.”Sinds jaar en dag kampen jeugdzorginstellingen met hoge aantallen 'weglopers'. Kinderen die verdwijnen uit jeugdzorginstellingen en daarna niet zelden verstrikt raken in een loverboycircuit. Op argosonderzoekt.nl lees je er meer over.

Nicotine werkt mogelijk tegen Covid-19, beweerden academici dit jaar. Diezelfde wetenschappers tonen zich pleitbezorger van ‘rookloze’ alternatieven, zoals de e-sigaret, om de schade van het traditionele roken tegen te gaan. Argos en Le Monde kwamen erachter dat de instituten waar deze onderzoeken worden gedaan, zijn gefinancierd door de tabaksindustrie. Wat betekent dat voor de betrouwbaarheid van dergelijke beweringen? Journalist Ties Keyzer van de Investigative Desk en Esther Croes, epidemioloog bij het Trimbosinstituut, zijn te gast. Het volledige artikel met alle bevindingen van Keyzer en zijn collega's vind je op argosonderzoekt.nl

Iran jaagt in Europa op tegenstanders die worden beschuldigd van terrorisme. Cyberspionage speelt een belangrijke rol. Teheran probeert op dit moment op geraffineerde wijze in de computers te komen van politiek activisten In Nederland en Europa. Dit blijkt uit onderzoek van Argos met cyberveiligheidsexpert Rickey Gevers. ‘Het is heel doelgericht. Ze plunderen alles. Het enige wat je merkt is dat je computer langzamer wordt’.

Jeugdhulpinstanties luisteren slecht naar ouders en kinderen bij het zoeken van hulp voor gezinnen. Dit stellen deskundigen in Argos. Dat vergroot het risico dat de hulp die aangeboden wordt, niet werkt. Daardoor escaleren situaties eerder en worden kinderen sneller onder toezicht gesteld van jeugdzorg of uithuisgeplaatst. Uit een eerdere uitzending van Argos over uithuisplaatsingen in de jeugdzorg werd al duidelijk dat het aantal uithuisgeplaatste kinderen onnodig hoog is. Er wordt te weinig gedaan om kinderen en ouders tijdig te helpen. Ook is er onvoldoende passende hulp beschikbaar. In deze vervolguitzending vertellen Kinderombudsman Margrite Kalverboer en onderzoeker Cora Bartelink over de manier waarop met ouders en kinderen gecommuniceerd wordt, door bijvoorbeeld de jeugdbeschermers. ‘Als je onvoldoende luistert naar een gezin, zie je onvoldoende wat er speelt,’ zegt Margrite Kalverboer.

We halen hout uit Estland voor een beter klimaat. Schepen vol met houtige biomassa, in de vorm van fijngeperst hout die 'pellets' worden genoemd, arriveren in Nederlandse havens om vervolgens te worden verbrand in kolencentrales. En dat doen we netjes, volgens de Nederlandse regering. Maar wat gebeurt er werkelijk in de Baltische bossen? We stuitten op een ingewikkeld web van eisen, wetten, kaders, certificering en verificatie. Betrokken partijen verwezen ons gauw door naar een ander. Dus reisden we naar Estland, om zelf een blik te werpen op de wereld achter CO2-neutrale houtsnippers. We zagen natuurgebieden die in rap tempo kaalgekapt worden, bezochten lokale bewoners die steeds vaker in opstand komen en spraken met Estse politici, bosbouwers en pelletproducenten die volhouden dat alles volgens de regels gaat. Argos, over de ondoorgrondelijke wereld van duurzaam hout.

Iran spioneert en gebruikt in Nederland geweld tegen oppositiegroepen die het regime in Teheran ‘terroristisch’ noemen. In 2015 werd Ali Motamed en in 2017 Ahmad Mola Nissi hier geliquideerd. Nederland lijkt daarmee het strijdtoneel te worden van het Iraanse regime en zijn tegenstanders. Argos-journalist Jacco Versluis reconstrueert de moorden in deze eerste televisie-uitzending van Argos. Meer informatie op argosonderzoekt.nl/iran

Medewerkers van de politie moeten uitblinken in integriteit. Maar die eis leidt regelmatig tot excessen.Bij het minste geringste onderwerpt de politie haar mensen aan een integriteitsonderzoek. Zo’n onderzoek kan er stevig inhakken. En zelfs leiden tot strafontslag. Maar gebruikt de politieleiding het middel af en toe ook niet om van dwarsliggers af te komen? In een recent rapport van de politie staat dat de procedure niet altijd zorgvuldig worden uitgevoerd. In Argos het verhaal van Ben, die na een lange loopbaan bij de politie werd beschuldigd van diefstal en verduistering. Hij vecht zijn strafontslag aan, omdat het onderzoek volgens hem slecht is uitgevoerd en sterk gekleurd werd door invloed van zijn leidinggevenden. In de uitzending reageren verder voorzitter van de politievakbond ACP Gerrit van de Kamp en kamerlid (en oud-politieman Chris van Dam). Meer lezen? Op de website van Argos vind je een achtergrondartikel (https://www.vpro.nl/argos/lees/nieuws/2020/de-integriteitsonderzoeken-van-de-politie.html#) over deze opmerkelijke zaak, met daarin ook de volledige reactie van de politie. Ook leggen we je uit (https://www.vpro.nl/argos/lees/nieuws/2020/tip-ons-via-publeaks.html) hoe je ons anoniem kunt tippen.

De Zwitserse inlichtingendienst participeerde als junior partner van de CIA in de spionage-operatie Rubicon, maar de Zwitserse regering werd daar slechts mondjesmaat over geïnformeerd. Dit concludeert de onderzoekscommissie van het Zwitserse parlement in haar rapport ‘Fall Crypto AG’. De commissie spreekt over ‘een inlichtingendienst binnen de inlichtingendienst’, die een ‘joint venture’ met de Amerikaanse inlichtingendiensten aanging nadat de Duitse BND in 1993 uit Operatie Rubicon was gestapt. De commissie constateert dat ‘buitenlandse inlichtingendiensten’ het neutrale imago van Zwitserland gebruiken als dekmantel voor spionage-operaties. Operatie Rubicon wordt in een ‘Top Secret’ intern evaluatierapport van de CIA ‘de inlichtingencoup van de eeuw’ genoemd. Daarbij werden in versleutelingsapparaten van het Zwitserse bedrijf Crypto AG stiekem achterdeurtjes ingebouwd. De operatie werd op 11 februari 2020 onthuld door de Washington Post, het Duitse ZDF, de Zwitserse publieke omroep SRF en Argos. In Argos nu deel zeven in deze serie. Een verslag over het onderzoek van de Zwitserse onderzoekscommissie en een interview met SRF-collega Fiona Endres.

Defensie staat drie jaar nadat verbeteringen werden aangekondigd nog altijd voor een grote opgave om de veiligheid van vervoer en opslag van gevaarlijke stoffen te verbeteren. Dit blijkt documenten die Argos heeft opgevraagd. De interne toezichthouder van Defensie meldt nog altijd veel overtredingen. Controleurs waarschuwden de afgelopen jaren op niet mis te verstane wijze voor de mogelijke gevaren. Hoe kan het dat het mis blijft gaan met munitie en gevaarlijke stoffen? Is het erg als er een bordje ontbreekt bij een munitiebunker? En hoe gaat het met een grote hoeveelheid stokoude munitie die al jaren op het depot in Coevorden blijkt te liggen? Argos gaat op onderzoek uit en spreekt met betrokkenen én verantwoordelijken.

De dag waarop Nederland twee coronapatiënten per helikopter naar Duitsland overplaatste, telde Nederland 125 onbezette IC-bedden. Hoe zit dat? Vanuit het Flevoziekenhuis worden op 23 oktober twee patiënten verplaatst naar het Duitse Münster. Alle IC's in Nederland lagen vol, luidde de boodschap. Argos-redacteuren Reinier Tromp en Marit Koopmanschap vertellen over een reconstructie die zij maakten van die dag.

Ziekenhuizen maken veel extra kosten voor de zorg aan patiënten die zijn besmet met het coronavirus. Maar zij verkeren in grote onzekerheid over de vraag of verzekeraars die kosten wel op tijd vergoeden. In de studio: Hans Feenstra, afzwaaiend voorzitter van de raad van bestuur van het Martini-ziekenhuis in Groningen.

Al jarenlang krijgt Labib al-Nahhas, de voormalige ‘buitenlandchef’ van de jihadistische groepering Ahrar al-Sham, geld van Nederland voor een vredesproject in Syrië. Dat onthulde Argos begin oktober. De financiering loopt via het European Institute of Peace. Het ministerie van Buitenlandse Zaken zegt bij dit soort projecten volledig te vertrouwen op dergelijke partnerorganisaties, zo’n 3000 in totaal. Maar hoe betrouwbaar zijn deze partners? Screenen zij de mensen met wie ze werken in vredesprojecten wel goed genoeg? En wat had het ministerie zelf kunnen doen?