Açık Gazete

Türkiye’de 11. Yargı Paketi tartışmaları, Meclis’teki son komisyon oturumu ve vicdani ret raporunu ele alırken; dünyada ise Madagaskar darbesi, Afganistan-Pakistan gerilimi ve Trump’ın tehditleri başlıklarına yer veriyoruz.

Martin Luther King Jr.’ın Nobel Barış Ödülü ve John Lennon’ın “Power to the People”ın 50. yılı anılırken, Halil Cibran’dan alıntılarla açılan yayında çevre krizi ve iklim aktivizmi merkezdeydi. Sobibor isyanının tarihsel mirası, Türkiye’deki siyasal/çevresel yolsuzluk iddiaları ve Trump’ın Knesset konuşması ile Gazze’deki ateşkese dair karmaşık tepkiler masaya yatırıldı. Peru ve Madagaskar’daki siyasal istikrarsızlıklar da küresel panoramayı tamamladı.

🔹Gazze’de ateşkesin ilk aşaması başladı, karşılıklı rehine takası yapıldı. 🔹Trump, İsrail Parlamentosu’nda barış ilanı niteliğinde konuşma yaptı, Filistinli vekillerce protesto edildi. 🔹Portekiz’de aşırı sağ geriledi, SDG’nin Suriye ordusuna entegrasyonu gündemde. 🔹Türkiye’de Yıldız Tar’ın adli kontrolü kalktı, Rojin Kabaiş için adalet yürüyüşü yapıldı, Bülent Arınç “gerekirse İmralı’ya giderim” dedi.

Meksika’daki seller, kuş popülasyonlarındaki sert düşüş ve mikroplastik bulgularıyla iklim krizi mercekte. Uluslararası gündemde Gazze’de ateşkes ve rehine–mahkûm takası, Ukrayna–Rusya savaşındaki saldırılar ve sahadaki kırılgan denge tartışılıyor. Nobel Barış Ödülü’nün Venezuela’daki muhalif lidere verilmesi etrafındaki polemikler ile “Haftanın Karikatürleri”nde savaş, barış ve ikiyüzlülük temaları öne çıkıyor.

🔹10 Ekim Ankara Gar Katliamı’nın 10. yılı Türkiye genelinde anıldı. 🔹Nilüfer Belediyesi’ne yönelik rüşvet soruşturması ve Bayrampaşa seçim iptali gündemdeydi. 🔹Nobel Barış Ödülü Venezuela muhalefet lideri Maria Corina Machado’ya verildi. 🔹Filistin’de ateşkes sonrası Gazzeliler evlerine dönüyor; gazeteci Plestia Alaqad’ın şiiri savaşın bitmeyen yüzünü hatırlattı.

Ankara Gar Katliamı’nın 10. yıl dönümünde toplumsal travma, dava sürecindeki ihmaller ve barış mücadelesi geniş biçimde ele alındı. Uluslararası gündemde İsrail–Hamas ateşkes planının onayı, süreçte Trump’ın rolü ve Nobel Barış Ödülü etrafındaki spekülasyonlar tartışıldı. İklim cephesinde 2025’in en sıcak eylül ayı rekoru verileri öne çıktı; ayrıca Vietnam Savaşı’na ve Filipinler’deki depreme değinildi. Program, Eduardo Galeano’dan çevre odaklı bir bölümle kapandı.

🔹Trump’ın Gazze planı onaylandı; ateşkes beklenirken İsrail saldırıları sürüyor. BM, Gazze’nin yeniden inşası için 52 milyar dolar gerektiğini açıkladı.🔹İmamoğlu, Demirtaş kararına tepki gösterdi; CHP’li Yavuz Yılmaz, nadir toprak elementlerinin ABD ile pazarlık konusu yapıldığını iddia etti.🔹AYM, 10 Ekim Katliamı’nda yaşam hakkı ihlali görmedi.

Açık Gazete'de Gazze’de açıklanan ateşkes planının belirsizliklerini, rehineler–esir takası başlıklarını ve uluslararası hukuk tartışmalarını özetliyoruz. Küreselleşme–popülizm ilişkisine dair yeni bulguları ve yılın ilk yarısında güneş–rüzgârın kömürü geçtiği verileri yan yana getiriyoruz.Türkiye gündeminde Şişli’deki “Millet İradesine Sahip Çıkıyor” miting serisinin 60.’sını ve İmamoğlu’nun 200. gün vurgusunu aktarıyoruz. Sanatçılara yönelik uyuşturucu operasyonunun zamanlaması ve hak ihlali iddialarını tartışıyor, son olarak 10 Ekim Ankara Gar anmaları için duyurulan üç günlük programı hatırlatıyoruz.

Akşam Eki'nin ülke gündeminde Demirtaş kararı, Gezi davası, ünlülere yönelik uyuşturucu soruşturması, AKP’ye geçen belediye başkanları ve CHP’nin Şişli mitingi öncesi kısıtlamalar haberleri öne çıkarken, dünya gündeminde ise Myanmar’da cunta saldırısı, Ekvador’da devlet başkanına yönelik saldırı, İtalya Başbakanı Meloni’nin Gazze suçlaması ve Almanya’da artan aşırı sağ şiddeti yer aldı.

Trump’a yöneltilen eleştiriler ve Trump’a narsisizm teşhisi koyan doktor mektubu tartışıldı. Türkiye gündeminde Selahattin Demirtaş’ın AİHM kararına itiraz süreci ve Sinan Ateş cinayetindeki yeni gözaltılar öne çıktı. İsrail–Filistin hattında gelişmeler, Özgürlük Filosu’na yapılan baskın ve Uluslararası Soykırım Araştırmacıları Derneği’nin İsrail’i soykırımla suçlayan kararı geniş yer bulurken; kapanışta barışçıl çözüm arayan Meclis Komisyonu’nun çalışmaları değerlendirildi.

Sumud Filosu aktivistlerinin ikinci grubu olan 171 kişi, Yunanistan tarafından sınır dışı edildi. Atina’da coşkuyla karşılananlar arasında Greta Thunberg de vardı. Greta, yaptığı konuşmada liderlerin soykırımı ve yıkımı körüklemeye devam ettiğini söyleyerek Gazze’ye sadece insani yardımın değil, kuşatmanın ve işgalin de son bulması gerektiğini vurguladı, "Biz kahraman değiliz, sadece yapılması gerekenin en azını yaptık."

BİFED Festival koordinatörü Ethem Özgüven ve festival yönetmeni Petra Holzer ile 8-12 Ekim tarihlerinde gerçekleşecek Bozcaada Uluslararası Ekolojik Belgesel Festivali üzerine konuşuyoruz.

Günün yıldönümleriyle açılan yayında Aziz Sancar’ın Nobel Kimya Ödülü ve Demokratik Almanya Cumhuriyeti’nin kuruluşu anıldı; ana gündemde İsrail–Gazze savaşının güncel seyri ve propaganda aygıtları, iklim krizi ile çevre başlıkları ve BIFED öne çıktı. Programın ilerleyen bölümünde Japonya’da ilk kadın başbakanın seçilmesi, Fransa’da rekor sürede istifa eden hükümet, Türkiye’de Sinan Ateş suikastı ve ticari ilişkilerdeki gelişmeler ele alındı; kapanışta Açık Bilinç’te özgür irade, felsefe ve nörobilim ekseninde tartışıldı.

İklim krizi, İsrail'in soykırım projesi ve ABD'deki göçmen krizi arasındaki derin bağlantıları konuğumuz Eren Can İleri ile masaya yatırıyoruz.

Yeni yayın döneminin duyurulduğu yayında Queen’in “Radio Ga Ga”sıyla radyonun kamusal önemi vurgulandı; “Tarihte Bugün”de Bahriye Üçok suikastı ve ilk sesli uzun metraj “The Jazz Singer” anıldı, Türkiye’nin Paris İklim Anlaşması’nı onaylamasına değinildi. Ana gündemde Eduardo Galeano’nun tefrikaları, İsrail–Gazze savaşındaki gelişmeler ve Sumud Filosu’na yönelik uluslararası tepkiler ile aktivistlere kötü muamele haberleri yer aldı; aktivist Eren Can İleri ile iklim krizi, ırkçı kapitalizm ve soykırım politikaları arasındaki bağlar konuşuldu. Program “Haftanın Karikatürleri” ile sonlandı.

Konuğumuz arkeolog, araştırmacı, yayıncı Nezih Başgelen ile Latmos (Beşparmak Dağları) bölgesindeki çevre sorunları ve yürütülen mücadele hakkında konuşuyor; Latmos Dağları'nın eşsiz doğal, tarihi ve arkeolojik değerlerinin taş ocakları tehdidi altında olması ve bu tehdide karşı yürütülen başarılı hukuki mücadeleleri ele alıyoruz.

Haftaya iklim krizi karşısında dünyanın dört bir yanında düzenlenen güneş enerjisi eylemlerini, Türkiye’de aynı anda yaşanan sel, heyelan ve orman yangınlarını aktararak başladık. İzmir Körfezi’ndeki balık ölümlerinden nanoplastiklerin sebzelere kadar sızdığına dair yeni bulgulara uzandık. Ayrıca Filistin’in dört ülke tarafından daha tanınmasını, İsrail’in işgal planlarını ve Türkiye-İsrail arasındaki ticari ilişkileri masaya yatırıyoruz. ABD’de Charlie Kirk anmasından Jimmy Kimmel’ın programının durdurulmasına, İngiltere’de Jeremy Corbyn’in yeni parti hazırlıklarına ve Türkiye’deki CHP kurultayına kadar gündemin öne çıkan başlıklarını paylaşıyoruz.

Uluslararası Hrant Dink Ödülleri'nde Türkiye ödülüne layık görülen Barış Akademisyeni, gıda mühendisi ve aktivist Bülent Şık ile bir araya geliyoruz.

16 yıldır Gezegenin Geleceği programını sunmakta olan ve şu anda Türetim Ekonomisi Derneği’nin Başkanlığı’nı da yürüten Dr. Uygar Özesmi, 12-14 Eylül tarihleri arasında Kadir Has Üniversitesi’nde gerçekleştirilecek Gelecek Ekonomiler Konferansı’nı anlatıyor.

CHP İstanbul İl Başkanlığı’na kayyum atanmasının yarattığı kriz, eylem yasakları, polis ablukası ve demokrasiye yönelik baskılar ele alınırken, 6-7 Eylül pogromunun 70. yılı, eğitim-öğretim yılının başlaması, Moda Bostanı ve Boğaziçi Üniversitesi’ndeki gelişmeler de gündeme taşındı.Dış gündemde Gazze için küresel eylemler, Sumud Filosu’nun yolculuğu, Ukrayna-Rusya savaşındaki yeni saldırılar ve A Milli Kadın Voleybol Takımı’nın başarısı öne çıkıyor.

Açık Gazete ekibinden Suda Sim Meriç, Uluslararası Hukuk Profesörü ve 2008-2014 yılları arasında BM Filistin Özel Raportörü olan Richard Falk ile Filistin meselesinin tarihi kökenlerini ve bugün Gazze'de yaşananları konuşuyor.

Gündemin merkezinde CHP İstanbul İl Başkanlığı’na kayyım atanmasıyla başlayan kriz, ilçe kongrelerinin durdurulması, Özgür Özel’in açıklamaları, Gürsel Tekin’in çıkışı ve Kılıçdaroğlu’nun mesajı var. Mahkeme kararına karşı CHP tabanının direnişi, muhalefet içi gerilimler ve Murat Belge’nin değerlendirmeleri ele alınıyor. Ayrıca Beykoz Belediye Başkanı Alaattin Köseler’in tahliyesini, yargı süreçlerindeki tartışmaları ve yerel demokrasiye etkilerini inceliyor.Uluslararası gündemde Gazze’de ağırlaşan insani kriz, Sumud Filosu’na yönelik tehditler, Richard Falk ile söyleşi ve açlıktan ölen akademisyen Ömer Harb’ın hikâyesi öne çıkıyor. Venedik Film Festivali’nde Hind Rajab’ın sesini dünyaya taşıyan film, Filistin için küresel eylem günü çağrısı ve 6-7 Eylül pogromunun 70. yılına dair hatırlatmalar... İşte Böyle Canım'da Diyanet’in eşit miras hakkı açıklamaları, arabuluculuk uygulamaları, kız okulları ve “komşu anne” tartışmaları masaya yatırılıyor. Spor Gündemi'nde İspanya Bisiklet Turu’ndaki Filistin protestoları ile A Milli Kadın Voleybol Takımı’nın tarihi yarı final başarısı ve Erkek Basketbol Takımı’nın namağlup serisi konuşuluyor.

Açık Gazete ekibinden Suda Sim Meriç, Uluslararası Hukuk Profesörü ve 2008-2014 yılları arasında BM Filistin Özel Raportörü olan Richard Falk ile Filistin meselesinin tarihi kökenlerini ve bugün Gazze'de yaşananları konuşuyor.

Açık Gazete'nin ana gündeminde, İsrail’in Gazze’de sürdürdüğü bombardıman, açlık ve sivil ölümleri var. Uluslararası tepkiler, Belçika’nın Filistin Devleti’ni tanıma kararı, FIFA’nın eleştirilen tavrı ve kültürel soykırım niteliğindeki uygulamalar masaya yatırılıyor. Richard Falk’la yapılan söyleşide, İsrail’in işgal ve saldırılarının uluslararası hukuk açısından değerlendirmesi, iki devletli çözüm tartışmaları ve seküler tek devlet önerisi öne çıkıyor. Küresel gündemde Çin’in askeri gösterisi, Putin’in Ukrayna’ya dair açıklamaları ve Zelenski’nin tepkisi yer buluyor.Türkiye’de ise CHP İstanbul İl Başkanlığı’na yönelik mahkeme kararı, Özgür Özel’in Zeytinburnu mitingi, muhalefete yönelik baskılar ve finans piyasalarına yansımaları ele alınıyor. Dem Parti’nin dayanışma ziyareti, İstanbul Cumhuriyet Savcısı Ercan Kayhan’ın öldürülmesi ve nefret saldırıları tartışılıyor. Köşelerden Sahiden'de Nurgül Certel ile Suriyeli kadınlarla çok eşli evlilikler üzerine yapılan kapsamlı söyleşi, toplumsal cinsiyet eşitsizliği, göç ve hukuki boşluklar bağlamında değerlendiriliyor. “Sermayenin Ötesinde” köşesindeyse Bill McKibben’in kitabı üzerinden güneş enerjisinin potansiyeli ve fosil yakıt endüstrisinin direnci inceleniyor.

İstanbul İl Kongresi’nin iptali ve Gürsel Tekin’in kayyım olarak atanmasıyla başlayan CHP içindeki kriz, Özgür Özel’in tepkileri, Gürsel Tekin’in ihracı ve Kılıçdaroğlu’nun olası dönüşü üzerine spekülasyonları konuşuyoruz. Ayrıca Avcılar Belediyesi’ne operasyon, Muğla’da belediye başkanına yönelik saldırı ve yaklaşan mitingler gündemimizde. Uluslararası gündemde, Gazze’de süren insani felaket, açlık ve çocuk ölümleri tartışılıyor; sanat yoluyla direniş örnekleri, uluslararası hukuk çağrıları ve Gazze Bienali duyurusu öne çıkıyor. Pakistan’daki ölümcül sel felaketi, Çin-Rusya yakınlaşması, göçmen faciaları ve Suriyelilerin dönüşünü de köşelerden Hüsnükabul'de ele alıyoruz.

Bugünkü Açık Gazete'de İkinci Dünya Savaşı’nın sona ermesinin 80. yıl dönümünden hareketle yapılan açılışın ardından, Türkiye’den artan şiddet olayları ve orman yangınları, Büyük Menderes’in kurumasıyla ortaya çıkan ekolojik krizler ve yargı bağımsızlığına dair tartışmalar ele alınıyor. Muğla’da bir belediye başkanının ailesine yönelik saldırı ve ülke genelinde artan bireysel şiddet vakaları da gündeme taşınıyor.Dünya gündeminde ise iklim krizinin derinleşmesi, Avrupa ve Asya’da rekor sıcaklıklar, Afganistan depremi, Pakistan’daki sel felaketi ve Sudan’daki toprak kayması öne çıkıyor. İsrail’in Gazze’ye yönelik saldırıları, küresel dayanışma filoları, gazetecilere yönelik artan tehditler ve uluslararası kamuoyunda yükselen soykırım tartışmaları da konularımızdan. Açık Bilinç köşesinde ise Güven Güzeldere özgür irade üzerine yeni bir diziye başlıyor.

Dünya Barış Günü vesilesiyle barış arayışlarının tarihsel köklerini ve güncel mücadelelerini gündeme taşıyarak başlayan Açık Gazete'de, Gazze’de süren saldırılar, artan çatışmalar, Türkiye’de barış ve demokrasi talepleri ile Kadıköy’deki kitlesel miting öne çıkıyor. Meclis’te İsrail’le ilişkilerin kesilmesine dair açıklamalar, Gazze tezkeresi tartışmaları ve Kürt meselesinin çözümüne dair süren çabalar değerlendiriliyor. Ayrıca, basın özgürlüğüne yönelik tehditler, Tele1’e getirilen ekran karartma cezası ve Gazze’de öldürülen yüzlerce gazeteci de programın odak noktaları arasında yer alıyor.Küresel gündemde iklim krizinin etkileri, rekor sıcaklıklar ve Jeff Goodell’in “The Heat Will Kill You First” kitabından yapılan uyarılar tartışılıyor. Greta Thunberg’in de katıldığı Global Sumud insani yardım filosunun Gazze’ye doğru yola çıkışı, barış talebinin uluslararası dayanışma boyutunu öne çıkarıyor. Tarihte 1 Eylül’de yaşanan II. Dünya Savaşı’nın başlangıcı ve 1923 Tokyo depremi gibi olayların anılması, bugünün savaş ve barış tartışmalarıyla bağdaştırılıyor. Haftanın Karikatürleri köşesindeyse, karikatürler ve edebi alıntılarla barışın çelişkili yüzlerini irdeleyerek “başka bir dünyanın mümkün olduğu” fikrini konuşuyoruz.