Açık Gazete

16 yıldır Gezegenin Geleceği programını sunmakta olan ve şu anda Türetim Ekonomisi Derneği’nin Başkanlığı’nı da yürüten Dr. Uygar Özesmi, 12-14 Eylül tarihleri arasında Kadir Has Üniversitesi’nde gerçekleştirilecek Gelecek Ekonomiler Konferansı’nı anlatıyor.

CHP İstanbul İl Başkanlığı’na kayyum atanmasının yarattığı kriz, eylem yasakları, polis ablukası ve demokrasiye yönelik baskılar ele alınırken, 6-7 Eylül pogromunun 70. yılı, eğitim-öğretim yılının başlaması, Moda Bostanı ve Boğaziçi Üniversitesi’ndeki gelişmeler de gündeme taşındı.Dış gündemde Gazze için küresel eylemler, Sumud Filosu’nun yolculuğu, Ukrayna-Rusya savaşındaki yeni saldırılar ve A Milli Kadın Voleybol Takımı’nın başarısı öne çıkıyor.

Açık Gazete ekibinden Suda Sim Meriç, Uluslararası Hukuk Profesörü ve 2008-2014 yılları arasında BM Filistin Özel Raportörü olan Richard Falk ile Filistin meselesinin tarihi kökenlerini ve bugün Gazze'de yaşananları konuşuyor.

Gündemin merkezinde CHP İstanbul İl Başkanlığı’na kayyım atanmasıyla başlayan kriz, ilçe kongrelerinin durdurulması, Özgür Özel’in açıklamaları, Gürsel Tekin’in çıkışı ve Kılıçdaroğlu’nun mesajı var. Mahkeme kararına karşı CHP tabanının direnişi, muhalefet içi gerilimler ve Murat Belge’nin değerlendirmeleri ele alınıyor. Ayrıca Beykoz Belediye Başkanı Alaattin Köseler’in tahliyesini, yargı süreçlerindeki tartışmaları ve yerel demokrasiye etkilerini inceliyor.Uluslararası gündemde Gazze’de ağırlaşan insani kriz, Sumud Filosu’na yönelik tehditler, Richard Falk ile söyleşi ve açlıktan ölen akademisyen Ömer Harb’ın hikâyesi öne çıkıyor. Venedik Film Festivali’nde Hind Rajab’ın sesini dünyaya taşıyan film, Filistin için küresel eylem günü çağrısı ve 6-7 Eylül pogromunun 70. yılına dair hatırlatmalar... İşte Böyle Canım'da Diyanet’in eşit miras hakkı açıklamaları, arabuluculuk uygulamaları, kız okulları ve “komşu anne” tartışmaları masaya yatırılıyor. Spor Gündemi'nde İspanya Bisiklet Turu’ndaki Filistin protestoları ile A Milli Kadın Voleybol Takımı’nın tarihi yarı final başarısı ve Erkek Basketbol Takımı’nın namağlup serisi konuşuluyor.

Açık Gazete ekibinden Suda Sim Meriç, Uluslararası Hukuk Profesörü ve 2008-2014 yılları arasında BM Filistin Özel Raportörü olan Richard Falk ile Filistin meselesinin tarihi kökenlerini ve bugün Gazze'de yaşananları konuşuyor.

Açık Gazete'nin ana gündeminde, İsrail’in Gazze’de sürdürdüğü bombardıman, açlık ve sivil ölümleri var. Uluslararası tepkiler, Belçika’nın Filistin Devleti’ni tanıma kararı, FIFA’nın eleştirilen tavrı ve kültürel soykırım niteliğindeki uygulamalar masaya yatırılıyor. Richard Falk’la yapılan söyleşide, İsrail’in işgal ve saldırılarının uluslararası hukuk açısından değerlendirmesi, iki devletli çözüm tartışmaları ve seküler tek devlet önerisi öne çıkıyor. Küresel gündemde Çin’in askeri gösterisi, Putin’in Ukrayna’ya dair açıklamaları ve Zelenski’nin tepkisi yer buluyor.Türkiye’de ise CHP İstanbul İl Başkanlığı’na yönelik mahkeme kararı, Özgür Özel’in Zeytinburnu mitingi, muhalefete yönelik baskılar ve finans piyasalarına yansımaları ele alınıyor. Dem Parti’nin dayanışma ziyareti, İstanbul Cumhuriyet Savcısı Ercan Kayhan’ın öldürülmesi ve nefret saldırıları tartışılıyor. Köşelerden Sahiden'de Nurgül Certel ile Suriyeli kadınlarla çok eşli evlilikler üzerine yapılan kapsamlı söyleşi, toplumsal cinsiyet eşitsizliği, göç ve hukuki boşluklar bağlamında değerlendiriliyor. “Sermayenin Ötesinde” köşesindeyse Bill McKibben’in kitabı üzerinden güneş enerjisinin potansiyeli ve fosil yakıt endüstrisinin direnci inceleniyor.

İstanbul İl Kongresi’nin iptali ve Gürsel Tekin’in kayyım olarak atanmasıyla başlayan CHP içindeki kriz, Özgür Özel’in tepkileri, Gürsel Tekin’in ihracı ve Kılıçdaroğlu’nun olası dönüşü üzerine spekülasyonları konuşuyoruz. Ayrıca Avcılar Belediyesi’ne operasyon, Muğla’da belediye başkanına yönelik saldırı ve yaklaşan mitingler gündemimizde. Uluslararası gündemde, Gazze’de süren insani felaket, açlık ve çocuk ölümleri tartışılıyor; sanat yoluyla direniş örnekleri, uluslararası hukuk çağrıları ve Gazze Bienali duyurusu öne çıkıyor. Pakistan’daki ölümcül sel felaketi, Çin-Rusya yakınlaşması, göçmen faciaları ve Suriyelilerin dönüşünü de köşelerden Hüsnükabul'de ele alıyoruz.

Bugünkü Açık Gazete'de İkinci Dünya Savaşı’nın sona ermesinin 80. yıl dönümünden hareketle yapılan açılışın ardından, Türkiye’den artan şiddet olayları ve orman yangınları, Büyük Menderes’in kurumasıyla ortaya çıkan ekolojik krizler ve yargı bağımsızlığına dair tartışmalar ele alınıyor. Muğla’da bir belediye başkanının ailesine yönelik saldırı ve ülke genelinde artan bireysel şiddet vakaları da gündeme taşınıyor.Dünya gündeminde ise iklim krizinin derinleşmesi, Avrupa ve Asya’da rekor sıcaklıklar, Afganistan depremi, Pakistan’daki sel felaketi ve Sudan’daki toprak kayması öne çıkıyor. İsrail’in Gazze’ye yönelik saldırıları, küresel dayanışma filoları, gazetecilere yönelik artan tehditler ve uluslararası kamuoyunda yükselen soykırım tartışmaları da konularımızdan. Açık Bilinç köşesinde ise Güven Güzeldere özgür irade üzerine yeni bir diziye başlıyor.

Dünya Barış Günü vesilesiyle barış arayışlarının tarihsel köklerini ve güncel mücadelelerini gündeme taşıyarak başlayan Açık Gazete'de, Gazze’de süren saldırılar, artan çatışmalar, Türkiye’de barış ve demokrasi talepleri ile Kadıköy’deki kitlesel miting öne çıkıyor. Meclis’te İsrail’le ilişkilerin kesilmesine dair açıklamalar, Gazze tezkeresi tartışmaları ve Kürt meselesinin çözümüne dair süren çabalar değerlendiriliyor. Ayrıca, basın özgürlüğüne yönelik tehditler, Tele1’e getirilen ekran karartma cezası ve Gazze’de öldürülen yüzlerce gazeteci de programın odak noktaları arasında yer alıyor.Küresel gündemde iklim krizinin etkileri, rekor sıcaklıklar ve Jeff Goodell’in “The Heat Will Kill You First” kitabından yapılan uyarılar tartışılıyor. Greta Thunberg’in de katıldığı Global Sumud insani yardım filosunun Gazze’ye doğru yola çıkışı, barış talebinin uluslararası dayanışma boyutunu öne çıkarıyor. Tarihte 1 Eylül’de yaşanan II. Dünya Savaşı’nın başlangıcı ve 1923 Tokyo depremi gibi olayların anılması, bugünün savaş ve barış tartışmalarıyla bağdaştırılıyor. Haftanın Karikatürleri köşesindeyse, karikatürler ve edebi alıntılarla barışın çelişkili yüzlerini irdeleyerek “başka bir dünyanın mümkün olduğu” fikrini konuşuyoruz.

Eski BM Özel Gıda Hakkı Raportörü Hilal Elver, Gazze’de kıtlık ilanı sürecini ve bunun uluslararası hukuk ile siyasetteki yansımalarını Suda Sim Meriç'e anlatıyor.

Bu bölümde, Roger Waters’ın Sumud şarkısı, Gazze’deki açlık krizi, dünyanın dört bir yanından yola çıkan Sumud filosu, BM ve Uluslararası Adalet Divanı kararları, İsrail’deki ateşkes çağrıları ve TBMM’deki olağanüstü toplantı gündemimizde. Türkiye'de maaş iddiaları, Beyoğlu Belediyesi’ndeki yolsuzluk soruşturmaları, etkin pişmanlık tartışmaları ve parti değiştiren meclis üyelerine yönelik tepkiler konuşulurken, uluslararası arenada İsrail’in Avrupa’daki Müslüman nüfusu için kullandığı kolonizasyon söylemi, Danimarka-ABD arasındaki Grönland gerilimi ve zorla doğum kontrol uygulamaları için özrü konumuz. Öte yandan ormansızlaşmanın insan hayatına etkisine, Bill McKibben’in yeni kitabı ve güneş enerjisindeki hızlı büyümeye, fosil yakıt şirketlerinin siyasal manipülasyonlarına değiniyor, Açık Gazete'nin köşelerinden Sahiden'de ise sosyal medyada büyüyen yeni ifşa dalgasını ve kurumların sorumluluklarını konuşuyoruz.

21 Ağustos’ta gözaltına alınarak geri gönderme merkezine götürülen Azerbaycanlı Nanaxaanım Babazade’nin arkadaşı, Boğaziçi Üniversitesi Dilbilim Bölümü 3. sınıf öğrencisi ve Öğrenci Temsilcileri Kurulu (ÖTK) başkanı Gilda Silifkeli ile Nana’nın durumunu konuşuyoruz.

İki haftalık aranın ardından Açık Gazete, yeniden dinleyicileriyle buluşuyor. Her zamanki gibi tarihten güncel siyasete, iklim krizinden edebiyata uzanan yoğun bir gündem dinliyoruz. Bill McKibben’in iklim krizi üzerine yazdığı Here Comes the Sun kitabı vesilesiyle yenilenebilir enerji ve fosil yakıt endüstrisinin direnci gündeme geliyor. Avrupa’da süren yangınlardan Brezilya Amazonları’na, McKibben’in “Sun Day” eylemlerinden Greenpeace’in uyarılarına uzanan küresel iklim mücadelesi tartışılıyor. Gazze’de kıtlık ve insani kriz derinleşirken, İsrail’in bombardımanı ve uluslararası tepkiler aktarılıyor; Ukrayna-Rusya çatışması, Avrupa’daki siyasi gelişmeler ve Chris Hedges’in yorumları gündeme giriyor.Türkiye’de Marmara Adası’ndaki yangınlardan Balıkesir depremine, MKE eski başkanının gözaltından Kürt sorunu tartışmalarına, Boğaziçi Üniversitesi’nde rektörlük sürecinden yerel siyasete uzanan geniş bir yelpaze ele alınıyor. Mete Tunçay anılırken haftanın karikatürleri, Gazze’den ABD’ye, İsrail’den Türkiye siyasetine uzanan sert ve ironik eleştiriler sunuyor.

Konuğumuz Çukurova Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi’nden Prof. Dr. Sedat Gündoğdu ile kendisinin de katıldığı ve şu an İsviçre’de devam etmekte olan Küresel Plastik Anlaşması Konferansı hakkında konuşuyoruz.

Konuğumuz Muzaffer Çorlu ile Brüksel'de görülen yeni bakterinin küresel ısınma ile ilişkisini ele alıyoruz.

Bu bölümde, Hiroşima ve Nagazaki atom saldırılarının 80. yıldönümünü anarak nükleer silahların insanlık üzerindeki kalıcı etkilerini, güncel savaş ve krizler bağlamında tartışıyoruz. Ayrıca Gazze’de derinleşen insani felaketi, uluslararası yardımın yetersizliğini ve yaklaşan “Küresel Kararlılık Filosu” girişimini ele alıyor; Kanada’daki orman yangınlarından Türkiye’deki göl kuraklıklarına uzanan çevre krizlerini, ABD Çevre Koruma Ajansı’na karşı açılan iklim davasını ve sivrisinek kaynaklı salgın risklerini değerlendiriyoruz.Türkiye gündeminde sahte diploma skandalı, Meclis’te kurulan “Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi” Komisyonu’nun ilk toplantısı ve tartışmalı “tahdit kodu” uygulamalarıyla gündeme gelen mülteci hakları öne çıkıyor. Danimarka’daki Küçük Deniz Kızı heykeline dair sansür tartışmasına ve hayvanların orman yangınlarında yaşadıklarına da yer vererek, bölümü sonlandırıyoruz.

Aşırı sıcakların beyin ve sinir sistemi üzerindeki yıkıcı etkilerinden kontrolsüz Kanada yangınlarının ABD’ye taşıdığı dumana, BP’nin Brezilya açıklarındaki dev fosil yakıt keşfinden plastik kirliliğinin 1,5 trilyon dolarlık sağlık faturası ve İsrail-Gazze çatışmasının derinleşen açlık, su güvensizliği ve sivillere yönelik şiddetine kadar güncel krizleri konuşuyoruz Açık Gazete'de. Türkiye gündemindeuse Ankara’daki sahte diploma skandalı, PKK’nın fesih süreci için Meclis’te kurulacak komisyon, CHP’nin 21 ildeki saha çalışmaları ve iki MİT görevlisinin gizli operasyonla yurda getirildiği iddiası öne çıkarken; Çağatay Anadol’la söyleşimizde, Kanarya Adaları’nın sömürgeleştirilmesini bilimkurguyla anlatan “Bir Öte Gezegenin Fethi” metni Tolga Korkut’un sesinden kolonyalizmin ekolojik-kültürel yıkımını gözler önüne seriyor. Köşelerden Açık Bilinç'teyse Prof. Ünal Zenginobuz, Boğaziçi Üniversitesi’nde dört yıldır süren rektörlük krizini ve 2547 sayılı kanunun yarattığı yetkileri değerlendirerek üniversite özerkliği ve hukukun işleyişini tartışıyor.

Gazze’de can kaybı 60 bini aştı, açlıktan ölen çocuk sayısı 162’ye çıktı; Sidney’de 300 bin kişilik “Soykırıma Son Verin” yürüyüşü, Tel Aviv’de vicdani retçi gençlerin eylemi ve Time’ın Gazze kapağıyla Batı’nın riyakârlığını konuşuyoruz. Nordik kuşaktan Orta Doğu’ya 52 °C’lik rekor sıcaklıklar, Portekiz ve ABD batısındaki ateş bulutları ve 1,5 trilyon dolarlık plastik yükü iklim alarmını çalarken, Kilis’ten Suriye’ye açılan doğalgaz hattı “ekolojik felaket” etiketiyle tartışılırken sahte diploma skandalına ve CHP operasyonlarına uzanıyor; Meclis’in hukuki muammalarıyla, 210 STK’nın “sivil toplum dâhil olsun” çağrısıyla ve mevduatın %80’ini elinde tutan 2,2 milyon kişilik zengin azınlıkla sonlandırıyoruz. Haftanın Karikatürleri'ndeyse Netanyahu’nun “Ne soykırımı?” sorusunu, Andy Singer’ın ateş tufanını, Musa Kart’ın yangın rantını ve Gazze’li Safa O. Eet’in yürek burkan gölge masalını İzel Rozental'den dinliyoruz.

Eyyam-ı Bahur sıcaklarının İstanbul’dan Elazığ’a rekorları kırdığı, Portekiz ve Yunanistan’daki alev cephelerinden Kazdağları aktivistlerinin “yangın sistemi” eleştirilerine kadar iklim felaketlerinin sert yüzü masaya yatırılıyor; Gazze’de yardım kuyruğunda vurulan sivillerin sayısı artarken İsrail’e ilk silah ambargosunu ilan eden Slovenya ve B’Tselem’in “ülkemiz soykırım işliyor” çıkışı Batılı hükümetlerin ikiyüzlülüğünü sorgulatıyor. ABD’nin 92 ülkeye yeni gümrük tarifeleriyle alevlenen ticaret savaşı, CHP lideri Özgür Özel’in Aksaray mitingi ve köşelerden İşte Böyle Canım'da da Hacettepe Kuir Araştırmaları Topluluğu’nun kapatılması kararıyla iç siyaset... Öte yandan sivil toplumun “Toplumsal Uzlaşı” çağrısı, Civicus’un Türkiye’yi “baskı altında” kategorisine yerleştirmesiyle buluşuyor. Tour de France’ı dördüncü kez kazanan Tadej Pogačar, VNL’de üst üste şampiyon olan İtalya, kadınlar EURO 2025 kupasını kaldıran İngiltere ve Galatasaray’ın 75 milyon €’luk Osimhen transferi köşelerden Spor Gündemi'nde, ayrıca Dünya Atletizm Federasyonu’nun tartışmalı cinsiyet testi zorunluluğu yeni bir eşik yaratıyor.

Kamçatka’daki 8,8’lik deprem ve tetiklediği tsunamiden Türkiye’nin Bursa-Aydın hattında on binlerce ağacı kül eden yangınlara, Fridays for Future’un COP30 öncesi dünya çapında grev çağrısına ve Amazonları petrol yatırımlarına açma girişimine kadar iklim krizinin çok katmanlı yansımalarını konuşuyoruz. Gazze’de açlıktan ölen çocuk sayısının 89’a yükseldiği, İsrail’e silah desteğini sürdüren Batılı hükümetlerin “riyâkârlığı” ve Demokrat Partili senatörlerle binlerce hahamın ateşkes çağrıları da gündemde. İç politikada CHP lideri Özgür Özel’in Silivri’de tutuklu Ekrem İmamoğlu’na desteği, maden işçilerinin “milli güvenlik” gerekçesiyle ertelenen grevi ve Terörsüz Türkiye Komisyonu tartışmaları öne çıkıyor. Ayrıca Altan Öymen’in radyo anıları, Nürnberg Hayvanat Bahçesi’nin babun katliamı, İsveç’te dilenciliği yasaklama önerisi, ABD’nin evsizleri zorla “tedavi merkezlerine” sevk planı, UNDP’nin yapay zekâ eşitsizliği uyarısı ve Rusya’daki yeni internet sansür yasası da radarımızda.

Açık Gazete'de -gene- doğal afetler, derinleşen insani krizler ve siyasal gerilimler... Rusya’nın Kamçatka Yarımadası’nda meydana gelen 8.0 büyüklüğündeki deprem ve ardından gelen tsunami dalgaları, Japonya’dan Hawaii’ye kadar geniş bir bölgeyi alarma geçiriyor. Eşzamanlı olarak Avrupa, Orta Doğu ve Türkiye’de sıcaklık rekorları kırılıyor; orman yangınları Bulgaristan’dan İspanya’ya, Karabük’ten Antalya’ya uzanıyor. ABD’nin iklim değişikliği politikalarındaki geri adımları ve sera gazı düzenlemelerini iptal eden EPA kararı ise, küresel ekolojik krizin siyasal sorumluluğunu tartışmaya açıyor.Gazze’de yaşanan insani felaketin boyutları daha da büyüyor: açlık nedeniyle hayatını kaybedenlerin sayısı artarken, Refah sınır kapısında bekletilen yardım tırlarının içindeki gıdalar çürüyor. Lahey Grubu’nun İsrail’e karşı aldığı yaptırım kararına Türkiye’nin temkinli şerhleri, Fransa’nın Filistin’i tanıma niyeti ve artan sivil protestolar, uluslararası kamuoyunun çelişkili tavırlarını görünür kılıyor. Ayrıca Filistinli aktivistlerin hedef alınması, Boğaziçi Üniversitesi’nde akademik özerkliğin ihlali ve Türkiye’nin göçmen iade politikaları da gündemimizde.

Türkiye’de günlerdir süren orman yangınları, rekor sıcaklıklar ve hava kirliliği eşliğinde büyüyen iklim krizine karşı alınamayan önlemleri; İstanbul Büyükşehir Belediyesi’ne yönelik çok merkezli operasyonun ve sosyal medyadaki yangın paylaşımlarına dönük gözaltıların hukuk ve ifade özgürlüğü boyutlarını ele alıyoruz. Öte yandan Gazze’de derinleşen açlık, abluka ve zorla yerinden edilme süreci; Filistin için kurulan yeni küresel ittifakın çağrısı; Viyana’da toplanan ilk antisiyonist Yahudi kongresi; İsrail merkezli insan hakları örgütlerinin “soykırım” tanımlaması üzerine Chris Hedges’in yazısıyla İsrail'in Gazze’deki politikalarını ve uluslararası tepkileri kapsamlı biçimde değerlendiriyoruz. Açık Bilinç köşesinde ise Prof. Dr. Dost Öngür ile birlikte psikiyatri tarihini, ilaç kullanımını, antipsikiyatri hareketlerini ve “kişiye özel tedavi” olanaklarını tartışıyoruz.

50,5 dereceyi aşan sıcaklıklar ve art arda kırılan rekorlarla iklim krizinin yakıcılığına odaklanıyoruz. Bursa ve Karabük’te süren yangınlar, yetersiz müdahale kapasitesi, kamu kurumlarının bütçe kesintileri ve özelleştirilmiş altyapılarla birlikte ele alınırken, iklim krizini görmezden gelen siyasi yaklaşımı konuşuyoruz. Gazze’de açlık ve kuşatmanın derinleştiği, yardım konvoylarının engellendiği ve Handala gemisinin uluslararası sularda İsrail tarafından alıkonduğu günlerde, uluslararası hukukun çifte standardı ve cezasızlık düzeni mercek altına alınıyor. Filistinli çocukların şişelerle yardım göndermeye çalıştığı bir coğrafyada, George Abdullah’ın özgürlük çağrısı, Chris Ages’in yazısı ve Plantu’nun karikatürleri üzerinden etik, estetik ve siyasal direniş biçimlerini tartışıyoruz.

Türkiye’nin dört bir yanında etkili olan orman yangınları, aşırı sıcaklar ve su krizi karşısında alınamayan önlemleri; Gazze’de derinleşen abluka, kıtlık ve yerinden edilme sürecini; Porto Riko’nun ABD tarafından işgalinden günümüze sömürge ilişkilerini ve İtalya’da kabul edilen kadın cinayetlerine dair “femicide” yasasını ele alıyoruz. Nazım Hikmet’in vatandaşlıktan çıkarılışı ve 58 yıl sonra iadesi; Türkiye’deki siyasi gelişmeler ve hukuk ihlalleri; gazeteci ve karikatürist Hulki Onaran’ın vefat yıldönümü de gündemimizdeydi. Spor Gündemi'ndeyse Filenin Sultanları’nın turnuvaya veda edişi, Euro 2025 final eşleşmesi ve 2036 Olimpiyat adaylıkları vardı.

Türkiye genelinde etkili olan aşırı sıcaklar ve orman yangınlarında yaşanan can kayıplarını aktarıyor, Lahey’deki Uluslararası Adalet Divanı’nın iklim değişikliğine dair kararını ve bu kararın uluslararası hukuk açısından önemini değerlendiriyoruz. Gazze’deki açlık krizine ilişkin uluslararası yardım kuruluşlarının uyarılarını bildiriyor, Türkiye’de basın özgürlüğüne yönelik baskıların BİA raporundaki veriler ışığında son durumunu paylaşıyoruz.Ayrıca Zeytinliklerin taşınmasını öngören yeni yasaya karşı bilimsel eleştirileri tartışıyor, denizlerde görülen kirlilik ve yeni petrol yataklarının keşfiyle ilgili gelişmeleri bildiriyoruz. İç politikada CHP’nin düzenlediği “Millet İradesine Sahip Çıkıyor” mitingleri, Cumartesi Anneleri’nden Emine Ocak’ın vefatı gündemde. Son olarak Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Guterres’in iklim krizine dair son açıklamalarına yer veriyor, Afrika’daki enerji yatırımları eşitsizliğine ve adil geçiş ihtiyacına vurgu yapıyoruz. Köşelerden Sahiden'de Boğaziçi Üniversitesi’nde süren direnişi, öğrenci haklarına yönelik ihlalleri ve akademik özerkliğe dair gelişmeleri aktarıyoruz.

Britanyalı müzisyen Ozzy Osbourne’nu kaybetmemizi konuşarak başlıyoruz Açık Gazete'ye. Antalya Arkeoloji Müzesi’nin yıkım kararını Profesör Gül Işın ve Ali Bilge ile değerlendiriyor; müzenin mimari, kültürel ve toplumsal önemini gündemini konuştuktan sonra Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres’in fosil yakıt çağının sonuna ilişkin açıklamasını ve yenilenebilir enerji yatırımlarını ele alıyoruz. Türkiye’de ve Arktik bölgede yaşanan aşırı sıcakları, orman yangınlarını ve kentlere etkilerini konuşuyoruz.Filistin’deki açlık krizini, İstanbul’da düzenlenen IDEF 2025 silah fuarı protestolarını ve gözaltıları bildiriyor, Gazze’de süren saldırılara yönelik uluslararası tepkileri, Kolombiya’daki zirvede alınan İsrail’e yaptırım kararlarını duyuruyoruz. Sudan’daki iç savaş, Suriye Süveyda’daki çatışmalar ve Kongo’daki ateşkes gelişmelerini izliyoruz. İran ile yeniden başlayacak nükleer görüşmeleri gündeme alıyor, Türkiye’de cezaevlerindeki kapasite fazlasına dikkat çekiyoruz. Son olarak, araştırmacı Phoebe Welton ile Avrupa’nın sınır politikalarını, Libya’daki gözaltı merkezlerini ve mülteci ölümlerine dair yürütülen mekânsal araştırmaları konuşuyoruz.

Konuğumuz Konda Yönetim Kurulu Başkanı Aydın Erdem ile Apaçık Radyo dinleyici araştırmasının sonuçlarını konuşuyoruz.

Akdeniz’den Kuzey Avrupa’ya uzanan rekor değerleri, Türkiye’de Bilecik ve Sakarya’daki orman yangınları, Rize Fındıklı’daki yeni maden arama girişimleri ve Brezilya’da Amazonları tehdit eden “ekosil” yasası ayrıntılı meteorolojik veriler ve alan tanıklarıyla tartışıyor ve ardından Gazze’de açlık politikasını, WHO’nun vurulan sağlık depoları uyarısını, Lahey Grubu’nun kısmen imzalanan planı ve İstanbul’daki IDEF 2025 fuarı öncesi protesto çağrılarını, insani hukuk ve savunma endüstrisi ekseninde değerlendiriyoruz.Türkiye iç gündemindeyse İBB soruşturması kapsamında sekiz tutuklama, Van Barosu’nun “kurmaca haber” açıklaması, Bakırköy’deki CHP mitingi hazırlığı ve Trabzon Büyükşehir Belediye Başkanı’nın tutuksuz yargılama çağrısı öne çıkıyor. Köşelerden Açık Bilinç'te Prof. Selim Badur, Trump yönetiminin sağlık bütçesi kesintilerini ve aşı karşıtlığı etkilerini tıp verileriyle inceliyor; konuğumuz Aydın Erdem'le söyleşimizde ise Konda’nın 2025 Açık Radyo Dinleyici Araştırması bulguları, yüksek eğitim ve kültürel katılımla şekillenen dinleyici profilini ortaya koyuyor.

Küresel sıcak dalgaları, Türkiye’deki orman yangınları ve zeytinlikleri madenciliğe açan yeni düzenlemeyle büyüyen ekolojik kaygıları ele alıyoruz ilk olarak. ABD’de bilimsel iklim ölçümlerine ayrılan bütçelerin kısılması, Birleşmiş Milletler’in “yeni normal” tanımı ve Norveç’ten Vietnam’a uzanan afet haberleri, iklim krizinin güncel verileriyle aktarılıyor.Gazze’de artan can kayıpları, yardım tırlarının sınırda bekletilmesi ve USAID depolarındaki gıdaların imha kararı bölümün uluslararası dosyasını oluşturuyor. Türkiye gündeminde TBMM’nin tatile girmesi, DEM Parti–CHP eksenli tartışmalar, Suruç katliamının 10. yılı ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararına rağmen Kobani davası sanıklarının tahliye edilmemesi öne çıkıyor; ayrıca usta gazeteci ve eski CHP Genel Başkanı Altan Öymen'i anıyoruz.

Aşırı sıcak dalgaları ve orman yangınlarıyla sarsılan küresel tablo, Brezilya’daki “Yıkım Yasası” ve Türkiye’de zeytinlikleri madenciliğe açan düzenleme üzerinden büyütece alınıyor; Pentagon’un devasa karbon ayak izi ile İngiltere’deki “yapay su krizi” sermaye odaklı politikalara dair sert eleştirilerle birleşiyor.Türkiye’de İBB’ye yönelik gözaltılar, Özgür Özel hakkında açılan soruşturma yağmuru, LGS skandalı ve Kartalkaya Otel davasındaki ihmaller, hukukun ve kamusal sorumluluğun sınandığı başlıklar olarak öne çıkıyor. Gazze’de süren insani facia, Suriye’deki çatışmalar, Epstein davası ile ABD’deki çocuk istismarı tartışmaları ve artan LGBTİ+ baskıları küresel insan hakları gündemini ağırlaştırırken; Wimbledon zaferleri, Filenin Sultanları’nın VNL mücadelesi, Fransa Bisiklet Turu ve yeni formatıyla Kulüpler Dünya Kupası spor penceresini açıyor.

Bugün Açık Gazete İngiltere’de rekor kuraklığın ve iklim aktivistlerine dönük sert yaptırımların arka planını inceleyerek başladı.Jeremy Corbyn’in duyurduğu yeni sol partiyi “sosyalist yeşil düzen” vurgusuyla ele alırken, Türkiye’de zeytinlikleri madenciliğe açan “Süper İzin Yasası”nın Meclis’ten geçiş süreci, artan orman yangınları ve Limak Holding’in Hatay’daki boksit projesiyle birlikte değerlendirildi. Gazze’deki insani krizin derinleşmesi, Lahey Grubu’nun hazırladığı yaptırım planı ve Avrupa Birliği’ndeki kesinti tartışmaları küresel diplomasi penceresinden aktarılırken CHP lideri Özgür Özel’e açılan yeni soruşturma, Meclis komisyonu girişimi, Kartalkaya Otel yangını davasının ihmalleri ve Lava Jato operasyonunun Brezilya–Türkiye paralellikleri ise iç siyasetin ve yargının nabzını tuttu.

Daily Mail’in çürütülen bilim dışı manşetiyle başlayan Açık Gazete Avrupa’daki rekor sıcak dalgaları ve Türkiye’deki orman yangınlarına değinerek küresel ısınmanın yakıcı gerçekliğini ortaya koyarken, Kanada’dan ABD’ye taşınan duman bulutlarına dair siyasi tartışmalara değiniyor.Bogota’daki “Lahey Grubu” konferansında dillendirilen İsrail’e yaptırım çağrılarından Epstein dosyasının Washington’da yarattığı fırtınaya, Batı Şeria’da Saif Musallet’in öldürülmesinden Suriye’de tırmanan Dürzi–Bedevi çatışmasına dek geniş bir çerçevede konuşuyoruz. Türkiye iç gündeminde Ekrem İmamoğlu’nun yargı süreci, Kartalkaya Otel yangını davası, LGS sonuç skandalı ve Boğaziçi mezuniyetine yönelik baskılar adalet arayışının farklı cephelerini açığa çıkarıyor; Zeboh Kadirova dosyası ile ABD ve Yunanistan’ın göç politikaları insan haklarını sınayan örnekler sunuyor.

Konuğumuz Cengiz Çandar ile silah bırakma törenini ve barış sürecini konuşuyoruz.

Bugün Açık Gazete'nin merkezinde, PKK’nin Süleymaniye’deki sembolik silah bırakma töreni yer alıyor. Cengiz Çandar’la törendeki gözlemlerini ve TBMM’de bir komisyon kurulması ihtimali gibi kritik başlıkları konuşuyoruz. Aynı bağlamda, AK Parti-MHP-DEM Parti işbirliğine dair Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın açıklamasını değerlendiriliyoruz. Köşelerden Ekonomi Politik'te son 40 yılda bu konuya harcanan kamu kaynaklarının 3 trilyon dolara ulaştığı tespiti dikkat çekiyor.Öte yandan CHP’li belediyelere yönelik baskılar, Şile Belediye Başkanı Özgür Kabadayı’nın tutuklanmasıyla yeniden gündeme gelirken, tutuklu CHP’li başkan sayısı 17’ye yükseldi. Uluslararası alanda Gazze’de sivillere yönelik saldırılar, Özgürlük Filosu’nun girişimi ve BM temsilcisi Francesca Albanez’in Nobel’e aday gösterilmesi üzerinden Filistin meselesini tartışıyoruz. Elbette Laskiye ve İzmir’deki orman yangınları, ABD ve Avrupa’daki aşırı hava olayları gibi iklim krizine dair gelişmeler de gündemimizde.

Küresel sıcaklık rekorları, sel felaketleri ve Türkiye’de yükselen deniz seviyesi gibi acil çevresel tehditleri güncel haberler ışığında ele alıyoruz. Türkiye gündeminde sembolik silah bırakma töreni ve barış çağrısı sonrası siyasi arenadaki yeni gelişmeler tartışılıyor. DEM Parti'de olası isim ve çizgi değişikliği, Erdoğan'ın yaklaşan konuşması, CHP mitingleri ve Adalet Bakanlığı'nın açtığı davalar, sürecin siyasi boyutunu gözler önüne seriyor.Köşelerden İşte Böyle Canım'da Çiçek Tahaoğlu kadınların ve LGBTİ+'ların barış süreçlerindeki rolünü kapsamlı bir biçimde ele alıyor. BM kararlarından Türkiye’deki feminist barış inisiyatiflerine, çözüm sürecindeki deneyimlerden bugünkü taleplere kadar uzanıyoruz: Barış toplumsal cinsiyet perspektifiyle nasıl yeniden tanımlanabilir? Spor Gündemi'nde ise Burcu Biçer ile Wimbledon’dan Euro 2025’e, Kulüpler Dünya Kupası’ndan Türkiye Kadın Voleybol Takımı’nın galibiyetlerine kadın sporcuların yükselişini ve eşitlik tartışmalarını konuşuyoruz.

Dünya Hukuk Günü vesilesiyle uluslararası hukukun geldiği durumu ve ABD'nin BM raportörü Francesca Albanese’ye yönelik yaptırımları tartışarak başlıyoruz. Albanese’nin Gazze’deki insan hakları ihlallerine dair raporları ve buna karşı ABD’nin ekonomik yaptırım kararı, uluslararası hukukun geldiği kırılgan eşiği gözler önüne seriyor. Öte yandan Gazze’de yaşananlar, sağlık sisteminin çöküşü ve İsrail'in askeri operasyonlarının siviller üzerindeki etkileri...Türkiye gündeminde CHP'li Şile Belediye Başkanı’na yapılan şafak operasyonu ve Özgür Özel’in bu konudaki çıkışlarıyla başlayan bölümde, Selahattin Demirtaş hakkında AİHM’in verdiği yeni ihlal kararı ve bu kararın olası sonuçları değerlendiriliyor. Barış süreci bağlamında ise Öcalan’ın video mesajı, Süleymaniye’de düzenlenecek "silah bırakma töreni" ve açıklamanın ardından yapılacak Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın "tarihi konuşması"na dikkat çekiliyor.Köşelerden Sahiden'e Boğaziçi Üniversitesi mezunu Doruk Dörücü konuk oluyor. Dörücü’nün diploma töreninde gerçekleştirdiği protesto, üniversitenin dönüşüm süreci, ifade özgürlüğü ve öğrenci haklarına ilişkin yaşadığı deneyimler üzerinden gençliğin siyasi tutumu, umutları ve mücadele biçimlerini dinliyoruz.

Teksas’ta tarihin en büyük sel ve yangın felaketini takip etmeyi sürdürüyoruz: Felaket kesilen bütçelerin ve geç kalan müdahalenin ağır bedeli. İşçi sağlığı, iklim adaleti ve ısı stresi uyarılarını aktardık; Avrupa’da üç kat artan sıcaklık kaynaklı can kayıpları ve İstanbul’da “ıslak termometre” rekoru.Gazze'de 641 Günlük Kuşatma:• Saldırı altındaki siviller, “insani şehir” adı altında gettolaşma planı ve yapay zekâyla hedef listeleri.• Viyana’daki ilk anti-Siyonist Yahudi konferansından yükselen itirazlar; Almanya ve İngiltere’deki protesto yasakları.• Uluslararası düzenin çürümesine dair keskin bir bilanço!Türkiye’de demokratik tehditler; RTÜK’ün Halk TV, Sözcü TV ve Tele 1’e yönelik cezaları, 17 CHP belediyesine operasyon; Zeydan Karalar’ın tutuklanması ve partisinin tepkisi, Schengen vizesi bedelinin 775 milyon €’ya ulaşması.Ayrıca Av. Arif Ali Cangı'yla konuşuyoruz: Madencilik uğruna ormanların bedelsiz tahsisinden gizli zeytinlik maddesine, Meclis’teki torba kanunla gelen ekolojik yıkım riskleri, “Doğa İçin Adalet” kampanyası ve ekolojik yurttaşlık çağrısı.

Teksas’taki ölümlü sel felaketinin iklim krizine ayna tuttuğu; Türkiye’de rekor sıcaklıklar, çölleşme ve orman yangınlarının “sessiz katil” kuraklığı büyüttüğü bir haftadayız.Açık Gazete'nin iklim gündeminde Mistik Kamp'ta hayatını yitiren 27 çocuk ve Bill McKibben’in sert iklim uyarıları var; ayrıca Türkiye’nin %88’inin çölleşme riski altında olduğunu söyleyen BM raporu ve 2030’da “su fakiri” olma tehlikesi...Akdeniz’de yaygın orman yangınları; İzmir, Hatay ve Suriye hattında 10 bin hektar kül oldu! Manavgat Belediyesi’ne operasyon; CHP’ye yöneltilen “çökertme” hamleleri, ifade özgürlüğü tartışmaları. Öte yandan zeytinlikleri madenciliğe açan teklif geri çekildi; “Asla bırakmayacağız” nöbeti sürüyor. Bir yandan da Çorlu tren faciası ve Kartalkaya davasında adalet mücadelesi.Gazze’de ise ateşkes arayışı var: Batı Şeria’da her 23 dakikada bir saldırı gerçekleşiyor. Köşelerden Ufuk Turu'nda Netanyahu’nun Trump’ı Nobel’e aday göstermesi, Yemen ve Suriye’de yeni gerilim hatları, BRICS’in genişlemesi, Musk’ın “Amerika Partisi” çıkışı ve Trump’la restleşmesi; doların ralli kaybını konuşuyoruz. Açık Bilinç'teyse fizikçi Alper Dizdar, Foça’da kurulan Bilimler Köyü’nün gönüllülüğe dayalı eğitim modelini, disiplinlerarası yaklaşımını anlatıyor.

CHP'li belediyelere yönelik operasyonlar, Özgür Özel'e açılan soruşturma ve iktidar-muhalefet arasındaki gerilimli dilin sertleşmesiyle şekillenen çalkantılı bir iç siyaset gündemi; Teksas’taki büyük sel felaketi üzerinden iklim krizinin küresel etkileri ve inkârcı politikalara dair değerlendirmeler bu bölümde öne çıkıyor. Medya özgürlüğüne yönelik baskılar, RTÜK’ün Halk TV ve Sözcü TV’yi karartma kararı ve gazeteci Timur Soykan’ın gözaltına alınması, Türkiye’de ifade özgürlüğünün geldiği noktaya dair endişeleri artırıyor.İmralı görüşmeleri ve barış sürecine dair yeni gelişmelerin mevcut siyasi denklemdeki rolü konuşuluyor. Köşelerden Haftanın Karikatürleri'ndeki Leman Dergisi’nin hedef alınmasına yol açan karikatür tartışması, mizahın ifade özgürlüğü sınırlarında nasıl bir kırılma yaşadığını gözler önüne sererken, Ekonomi Politik'te otokratik yönetimin ekonomik maliyetleri, sermaye ve emek dengesi, yerel yönetimlerin artan etkisi ve muhalefetin ivme kazanan yükselişi detaylı biçimde tartışılıyor.Gazze’ye doğru yola çıkmaya hazırlanan yardım gemisi Handala'ya dair bilgiler ve Bolu’daki otel yangını davasında adalet arayan ailelerin sesi duyuruluyor.

Filistin’de ateşkes görüşmeleri, ABD-İsrail askeri anlaşmaları ve Gazze’ye giden yardım çuvallarında bulunan uyuşturucu maddelere dair çarpıcı iddialar; Türkiye’de ise ifade özgürlüğüne dönük tehditler, Halk TV ve Sözcü TV’ye yönelik sansür riski, Boğaziçi Üniversitesi’ndeki protestolar ve LGBTİ+’lara yönelik sistematik baskılar ele alınıyor.Günün nadir iyi haberi ise Lizbon’dan: Avrupa’da şehir çapında yeniden kullanılabilir bardak sistemine geçen ilk başkent olma ünvanı Portekiz’in başkentinde!Köşelerde, Onur Ayı’nı değerlendiren Oğulcan Özgenç ve spor gündemini aktaran Burcu Biçer’in katkılarıyla gündeme farklı pencerelerden bakılıyor. Wimbledon’da tarihi başarıya ulaşan Zeynep Sönmez’den, UEFA Kadınlar Euro 2025’in iklim odaklı yaklaşımına kadar güncel gelişmelerin yanı sıra, genç yaşta kaybettiğimiz iklim aktivisti ve doğa gazetecisi Yücel Sönmez’i anarak yayını sonlandırıyoruz.